II KO 7/22

Izba Karna2022-03-01

Skład orzekający: Dariusz Kala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy dobro wymiaru sprawiedliwości uzasadnia przekazanie sprawy karnej innemu sądowi równorzędnemu, gdy stan zdrowia oskarżonej utrudnia jej udział w postępowaniu przed sądem właściwym?
Ratio decidendi
Dobro wymiaru sprawiedliwości, w rozumieniu art. 37 k.p.k., uzasadnia przekazanie sprawy innemu sądowi równorzędnemu, gdy jest to konieczne dla zapewnienia realizacji celów postępowania, w tym rozstrzygnięcia sprawy w rozsądnym terminie. Długotrwała niemożność procedowania z powodu przeszkód procesowych, takich jak stan zdrowia oskarżonego, negatywnie wpływa na prestiż wymiaru sprawiedliwości i może być podstawą do skorzystania z instytucji przekazania sprawy, jeśli inny sąd może prowadzić postępowanie sprawniej.
Stan faktyczny
Sąd Rejonowy w W. zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy karnej przeciwko R. P. do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. Powodem wniosku był zły stan zdrowia oskarżonej (choroba nowotworowa), który uniemożliwiał jej stawiennictwo na rozprawach w W., mimo że biegły stwierdził możliwość jej udziału w postępowaniu zdalnie lub w miejscu zamieszkania. Oskarżona sama wniosła o przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w M., bliżej jej miejsca zamieszkania, aby móc uczestniczyć w rozprawie i realizować prawo do obrony.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił przekazać sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KO 7/22 POSTANOWIENIE Dnia 1 marca 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Dariusz Kala w sprawie R. P. oskarżonej o czyn z art. 233 § 6 k.k. i in. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 1 marca 2022 r. wniosku Sądu Rejonowego w W. z dnia 13 stycznia 2022 r., sygn. akt V K (…) o przekazanie sprawy do rozpoznania innemu sądowi równorzędnemu, na podstawie art. 37 k.p.k. postanowił: przekazać powyższą sprawę do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. UZASADNIENIE Sąd Rejonowy w W. właściwy do rozpoznania sprawy zainicjowanej aktem oskarżenia wniesionym przeciwko R. P., postanowieniem z dnia 13 stycznia 2022 r., sygn. akt V K (…), na podstawie art. 37 k.p.k., zwrócił się do Sądu Najwyższego o przekazanie tej sprawy do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. W uzasadnieniu wniosku wskazano, że oskarżona mieszka w miejscowości G., w powiecie w., w województwie (…). Do tej pory nie stawiła się na żadnym z wyznaczonych terminów rozprawy, usprawiedliwiając nieobecność złym stanem zdrowia. Oskarżona choruje na nowotwór złośliwy, co znajduje potwierdzenie w dokumentacji medycznej. Z opinii biegłego wynika, że R. P. może brać osobisty udział w toczącym się postępowaniu i uczestniczyć w rozprawie, ale w obrębie właściwości obecnego pobytu chorej lub zdalnie. Sąd wskazał, że oskarżona sama 2 zwróciła się z wnioskiem o wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w M. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Wniosek Sądu Rejonowego w W. zasługiwał na uwzględnienie. Przesłanka przekazania sprawy innemu sądowi równorzędnemu, w oparciu o art. 37 k.p.k., jaką jest „dobro wymiaru sprawiedliwości”, aktualizuje się również wtedy, gdy przekazanie sprawy innemu sądowi jest konieczne dla zapewnienia prowadzonemu postępowaniu warunków, w których będą mogły być zrealizowane wszystkie jego cele, w tym i ten, który ustawa określa jako rozstrzygnięcie sprawy w rozsądnym terminie (art. 2 § 1 pkt 4 k.p.k.). Jest przy tym niewątpliwe, że długotrwała niemożność procedowania w przedmiocie odpowiedzialności karnej utrudnia osiągnięcie podstawowych celów procesu karnego, czyli stanu sprawiedliwości materialnej i proceduralnej, a nadto niekorzystnie wpływa na prestiż wymiaru sprawiedliwości. Jeśli zatem postępowanie przed sądem właściwym napotyka tego rodzaju przeszkody, a jednocześnie istnieją podstawy do twierdzenia, że przed innym równorzędnym sądem proces mógłby przebiegać sprawnie, skorzystanie z wyjątkowej instytucji przewidzianej w art. 37 k.p.k. musi być uznane za w pełni zasadne. W tym przypadku, co wynika jednoznacznie z akt sprawy, okolicznością utrudniającą sprawne prowadzenie postępowania przed Sądem Rejonowym w W. jest zły stan zdrowia R. P.. Stan ten, choć nie uniemożliwia oskarżonej brania udziału w postępowaniu jurysdykcyjnym jako takim, to jednak stwarza przeszkodę w uczestniczeniu przez nią w czynnościach procesowych przed Sądem Rejonowym w W.. Z opinii biegłego sądowego wynika, że udział w toczącym się postępowaniu karnym przez oskarżoną jest możliwy jednak z zachowaniem obostrzeń wynikających z aktualnej sytuacji epidemicznej i choroby podstawowej (chodzi o stawiennictwo osobiste przed sądem w obrębie właściwości obecnego pobytu chorej lub stawiennictwo w rozprawie zdalnej). Nadmienić należy, że z wniosków oskarżonej o wystąpienie do Sądu Najwyższego o przekazanie sprawy do 3 rozpoznania Sądowi Rejonowemu w M. wynika, że chce ona uczestniczyć w rozprawie i realizować w ten sposób przysługujące jej prawo do obrony (k. 225, 255). W świetle tych ustaleń, wniosek Sądu Rejonowego w W. jawi się jako w pełni zasadny. Przekazanie sprawy do Sądu Rejonowego w M., czyli miejscowości położonej w odległości około 22 kilometrów od miejsca zamieszkania oskarżonej, jest w tej sytuacji jedynym skutecznym sposobem zapewnienia sprawności postępowania karnego, przy jednoczesnym pełnym poszanowaniu prawa R. P. do udziału w czynnościach procesowych. Mając powyższe na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak w części dyspozytywnej postanowienia.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 233 § 6 KKart. 37 KPKart. 2 § 1 pkt 4 KPK§ 6§ 1 pkt 4

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy