III KZ 58/19
PostanowienieIzba Karna2019-11-18
Skład orzekający: Waldemar Płóciennik, Jacek Błaszczyk, Przemysław Kalinowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który jest oczywisty bezzasadny, może zostać odrzucony bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, uznając go za oczywisty bezzasadny w rozumieniu art. 545 § 3 k.p.k. Wniosek ten nie wykazał wystąpienia przesłanek uzasadniających wznowienie postępowania, wymienionych w art. 540-542 k.p.k., co uzasadniało odstąpienie od wezwania do uzupełnienia braków formalnych.Stan faktyczny
Sąd Najwyższy rozpoznał zażalenie na postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania karnego. Wnioskodawca domagał się wznowienia postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Apelacyjnego, kwestionując stosowanie wobec niego środków zabezpieczających i domagając się zwiększenia zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy uznał wniosek za oczywisty bezzasadny.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III KZ 58/19 POSTANOWIENIE Dnia 18 listopada 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Waldemar Płóciennik (przewodniczący) SSN Jacek Błaszczyk SSN Przemysław Kalinowski (sprawozdawca) w sprawie z wniosku J. R. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 18 listopada 2019 r., zażalenia wnioskodawcy na postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 3 października 2019 r., sygn. akt III KO 60/19, w przedmiocie odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w G., sygn. akt XI Ko (…), zakończonej zmieniającym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II AKa (…) na podstawie art. 437 k.p.k. postanowił utrzymać w mocy zaskarżone postanowienie. UZASADNIENIE Zaskarżonym postanowieniem odmówiono przyjęcia osobistego wniosku J. R. o wznowienie postępowania w sprawie Sądu Okręgowego w G., sygn. akt XI Ko (…), zakończonej zmieniającym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II AKa (…). Podstawą do zajęcia takiego stanowiska było wyrażenie przekonania, że wniosek ten charakteryzuje się oczywistą bezzasadnością w rozumieniu przepisu art. 545 § 3 zd. pierwsze k.p.k., co dawało podstawę prawną do odstąpienia od wezwania wnioskodawcy do uzupełnienia braków formalnych wniosku i wydania orzeczenia o odmowie jego przyjęcia.
2 Powyższe rozstrzygnięcie zostało zaskarżone zażaleniem wniesionym przez wnioskodawcę, który zakwestionował zasadność stosowania wobec niego środka zabezpieczającego w okresie od 2011 r. do września 2014 r., wskazał na poniesienie strat materialnych z tytułu stosowania wobec niego internacji, powołał się na brak § 3 w przepisie art. 545 k.p.k. z 1997 r. oraz ponowił żądanie znacznego zwiększenia kwoty zadośćuczynienia. Sąd Najwyższy zważył co następuje. Zażalenie wnioskodawcy J.R. nie zawierało argumentów dostatecznie uzasadniających zmianę lub uchylenie zaskarżonego postanowienia, wobec czego nie zasługiwało na uwzględnienie. Przypomnieć należy, że Sąd Apelacyjny w (…) w wyroku z dnia 23 stycznia 2019 r., sygn. akt II AKa (…), ustalił, iż stosowanie środka zabezpieczającego w stosunku do wnioskodawcy J.R. nie znajdowało należytej podstawy prawnej jedynie w okresie od dnia 11 lipca 2014 do dnia 1 września 2014 r. Za taki też okres zostało wnioskodawcy przyznane stosowne zadośćuczynienie. Na obecnym etapie postępowania nie zostały skutecznie podważone ani rozstrzygnięcia Sądów, które umarzając postępowania karne wobec obecnego wnioskodawcy stosowały środki zabezpieczające ani prawidłowość kontroli nad ich wykonywaniem – poza okresem ustalonym przez Sąd Apelacyjny w (…) – ani wreszcie prawidłowość procedowania w toku postępowania w przedmiocie zadośćuczynienia i odszkodowania. W tej ostatniej kwestii Sąd Apelacyjny podzielił też stanowisko co do braku wykazania, że wnioskodawca doznał szkód materialnych w okresie, za który Skarb Państwa ponosi odpowiedzialność na podstawie art. 552 i nast. .k.p.k. W postanowieniu będącym obecnie przedmiotem zażalenia wnioskodawcy, Sąd Najwyższy niewątpliwie trafnie zwrócił uwagę na to, że przedłożony wniosek nie wskazuje na wystąpienie tych przesłanek, które ustawodawca zamieścił w kodeksie postępowania karnego jako podstawy ubiegania się o wznowienie postępowania. Katalog tych okoliczności, wymienionych w przepisach art. 540 – 542 k.p.k., jest zamknięty i skuteczność wniosku – niezależnie od spełnienia innych wymagań formalnych – jest zdeterminowana wykazaniem, że w sprawie rzeczywiście wystąpiła sytuacja o jakiej mowa w w/w przepisach.
3 Tymczasem, w tej sprawie Autor zażalenia nie wskazał jakiejkolwiek normatywnej podstawy uzasadniającej konieczność wznowienia postępowania zakończonego korzystnym dla niego orzeczeniem, które zapadło przed Sądem Apelacyjnym w (…). Poza wyrażeniem przekonania o generalnej niezasadności stosowania wobec wnioskodawcy środków zabezpieczających, domaganiem się znacznego zwiększenia kwoty zadośćuczynienia i – niewątpliwie zasadnym zauważeniem, że w tym postępowaniu wnioskodawca nie miał statusu osoby skazanej – także w rozpoznawanym środku odwoławczym nie przedstawiono zarzutów podważających zasadność zaskarżonego postanowienia. Zwrócić też trzeba uwagę na to, że przepisy Kodeksu postępowania karnego z 1997 r. były wielokrotnie nowelizowane i m.in. przepis art. 545 tego kodeksu został uzupełniony normą zamieszczoną w § 3, upoważniającą sąd do odmowy przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, którego nie sporządziły podmioty wymienione w § 2 tego przepisu (prokurator, adwokat, radca prawny, radca Prokuratorii Generalnej Rzeczypospolitej Polskiej) bez wzywania do usunięcia braków formalnych, jeżeli z treści tego wniosku wynika jego oczywista bezzasadność. Brak wskazania na jakiekolwiek okoliczności należące do kręgu podstaw wznowienia postępowania – należało tak właśnie ocenić i stanowisko wyrażone w tym przedmiocie w zaskarżonym orzeczeniu nie zostało skutecznie zakwestionowane. Wobec tego, że wnioskodawca nie wykazał, aby zakwestionowane postanowienie dotknięte było jakąkolwiek wadą natury faktycznej lub prawnej, należało postanowić, jak na wstępie. as
Powiązane orzeczenia
- IV KO 77/16 2016-10-25Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który jest oczywiście bezzasadny, może zostać odrzucony bez procedury uzupełniania braków formalnych?
- IV KO 122/20 2020-12-04Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie spełnia wymogów formalnych i którego treść wskazuje na oczywistą bezzasadność, powinien zostać odrzucony bez wzywania do uzupełnienia braków?
- III KZ 26/25 2025-09-24Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 545 § 2 k.p.k. i jest oczywiście bezzasadny, może zostać odrzucony bez wzywania do uzupełnienia braków formalnych?
- II KO 75/22 2022-09-13Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który z samej swojej treści jest oczywiście bezzasadny, podlega odmowie przyjęcia bez wzywania strony do usunięcia braków formalnych?
- V KO 37/18 2018-06-14Czy wniosek o wznowienie postępowania karnego, który nie wskazuje podstaw wznowienia określonych w przepisach, może zostać odrzucony jako oczywiście bezzasadny na podstawie art. 545 § 3 k.p.k.?
Powołane przepisy
art. 437 KPKart. 545 § 3art. 545 KPKart. 552art. 540art. 545§ 3§ 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy