V CZ 6/08

PostanowienieIzba Cywilna2008-03-19

Skład orzekający: Krzysztof Strzelczyk, Grzegorz Misiurek, Barbara Myszka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie, uznając, że postanowienie sądu drugiej instancji wydane w wyniku rozpoznania zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie podlega zaskarżeniu skargą kasacyjną. Postanowienie to nie zostało wymienione w katalogu orzeczeń podlegających zaskarżeniu skargą kasacyjną, ani w przepisach dotyczących postępowania nieprocesowego (art. 5191 k.p.c.). Postępowanie wywołane wniesieniem zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej ma charakter jednoinstancyjny, mimo że rozpoznawane jest przez sąd drugiej instancji.
Stan faktyczny
Bank złożył skargę kasacyjną od postanowienia Sądu Okręgowego, które odrzuciło jego wcześniejszą skargę kasacyjną. Sąd Okręgowy odrzucił pierwszą skargę kasacyjną, uznając, że postanowienie sądu drugiej instancji w przedmiocie zażalenia na odmowę dokonania czynności notarialnej nie jest zaskarżalne skargą kasacyjną. Bank wniósł zażalenie na to postanowienie, zarzucając naruszenie art. 5191 k.p.c. Sąd Najwyższy rozpoznał to zażalenie.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie Banku jako niedopuszczalne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt V CZ 6/08 POSTANOWIENIE Dnia 19 marca 2008 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Strzelczyk (przewodniczący) SSN Grzegorz Misiurek (sprawozdawca) SSN Barbara Myszka w sprawie z zażalenia (...) Banku (...) w K. z udziałem notariusza W. W. na odmowę dokonania czynności notarialnej, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 19 marca 2008 r., zażalenia (...) Banku (...) w K. na postanowienie Sądu Okręgowego w G. z dnia 12 grudnia 2007 r., sygn. akt III Cz (…) [III WSC (…)], oddala zażalenie. Uzasadnienie Sąd Okręgowy w G. postanowieniem z dnia 12 grudnia 2007 r. odrzucił skargę kasacyjną (...) Banku (...) w K. od postanowienia tegoż Sądu z dnia 8 sierpnia 2007 r. oddalającego zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako niedopuszczalną. W uzasadnieniu wskazał, że postanowienie wydane w następstwie zażalenia wniesionego na podstawie art. 83 § 1 ustawy z dnia 14 lutego 1991 r. - Prawo o notariacie (tekst jednolity: Dz. U. z 2002 r. Nr 42, poz. 369 ze zm.) nie zostało wymienione w art. 3981 § 1 k.p.c. jako orzeczenie, od którego przysługuje skarga kasacyjna. W zażaleniu na powyższe postanowienie (…) Bank (…) w K. wniósł o jego uchylenie podnosząc zarzut naruszenia art. 5191 k.p.c. przez jego niezastosowanie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: 2 Zażalenie nie zasługiwało na uwzględnienie. Zgodnie z art. 3981 § 1 k.p.c., skarga kasacyjna przysługuje – jeżeli przepis szczególny nie stanowi inaczej – od wydanego przez sąd drugiej instancji prawomocnego wyroku lub postanowienia w przedmiocie odrzucenia pozwu albo umorzenia postępowania kończących postępowanie w sprawie. Według zaś art. 5191 § 1 k.p.c. odnoszącego się do postępowania nieprocesowego, zaskarżeniu skargą kasacyjną, w przypadku braku szczególnej regulacji, podlegają wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia co do istoty sprawy oraz postanowienia w przedmiocie odrzucenia wniosku i umorzenia postępowania kończące postępowanie w sprawie – w sprawach z zakresu prawa osobowego, rzeczowego i spadkowego. Stosownie do art. 5191 § 2 k.p.c. w sprawach z zakresu prawa rodzinnego, opiekuńczego i kurateli skarga kasacyjna przysługuje w sprawach o przysposobienie oraz o podział majątku dorobkowego po ustaniu wspólności majątkowej miedzy małżonkami, w których wartość przedmiotu zaskarżenia wynosi co najmniej sto pięćdziesiąt tysięcy złotych. Natomiast w myśl art. 5191 § 3 k.p.c., zaskarżeniu skargą kasacyjną podlegają ponadto wydane przez sąd drugiej instancji postanowienia w przedmiocie wpisu lub wykreślenia z rejestru. W orzecznictwie Sądu Najwyższego zostało już wyjaśnione, że jakkolwiek sąd okręgowy rozpoznaje zażalenie na odmowę dokonania czynności notarialnej jako sąd drugiej instancji, to postępowanie wywołane wniesieniem tego zażalenia ma charakter postępowania jednoinstancyjnego (por. uchwały z dnia 1 czerwca 2007 r., III CZP 41/07, nie publ., III CZP 42/07, nie publ. oraz III CZP 38/07, nie publ. Nie ulega wątpliwości, że postanowienie wydane w wyniku rozpoznania wspomnianego zażalenia nie zostało objęte hipotezą art. 3981 § 1 k.p.c. Pozostaje ono także poza zakresem zastosowania art. 5191 k.p.c. Gdyby zatem nawet przyjąć - jak chce tego skarżący - że postanowienie to zapada w postępowaniu nieprocesowym, to i tak nie można byłoby uznać, iż podlega ono zaskarżeniu skargą kasacyjną (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 10 października 2003 r., II CK 230/03, nie publ.). Mając to na uwadze Sąd Najwyższy na podstawie art. 39814 w związku z art. 3941 § 3 k.p.c. orzekł, jak w sentencji.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 83 § 1art. 3981 § 1 KPCart. 5191 KPCart. 5191 § 1 KPCart. 5191 § 2 KPCart. 5191 § 3 KPCart. 39814art. 3941 § 3 KPC§ 1§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy