II KK 98/23

WyrokIzba Karna2023-04-26

Skład orzekający: Eugeniusz Wildowicz

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wymierzenie kary grzywny poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia, przewidzianej w art. 87 § 1a k.w. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r., stanowi rażące naruszenie prawa materialnego mające istotny wpływ na treść wyroku?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy uznał, że wymierzenie kary grzywny w kwocie 700 zł za wykroczenia popełnione po wejściu w życie nowelizacji z dnia 2 grudnia 2021 r., która podniosła dolną granicę grzywny za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości do co najmniej 2500 zł, stanowi rażące naruszenie przepisów prawa materialnego. Zastosowanie niższej kary, poniżej ustawowego minimum, miało istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku.
Stan faktyczny
Obwiniony M.S. został ukarany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Puławach grzywną w kwocie 700 zł za kierowanie rowerem w stanie nietrzeźwości (0,95 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu) oraz naruszenie zakazu jazdy po drodze dla pieszych. Wykroczenia te miały miejsce 26 czerwca 2022 r. Prokurator Generalny wniósł kasację, zarzucając rażące naruszenie prawa materialnego polegające na wymierzeniu kary grzywny poniżej ustawowego minimum przewidzianego w art. 87 § 1a k.w. w brzmieniu obowiązującym od 1 stycznia 2022 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i przekazał sprawę Sądowi Rejonowemu w Puławach do ponownego rozpoznania w tym zakresie.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 98/23 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 26 kwietnia 2023 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Eugeniusz Wildowicz Protokolant Klaudia Binienda na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. w sprawie M.S. obwinionego z art. 87 § 1a k.w. i art. 86b § 2 k.w. w zw. z § 1 pkt 5 k.w., po rozpoznaniu w Izbie Karnej w dniu 26 kwietnia 2023 r. kasacji wniesionej przez Prokuratora Generalnego na niekorzyść od wyroku nakazowego Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt II W 605/22, uchyla zaskarżony wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze i sprawę w tym zakresie przekazuje Sądowi Rejonowemu w Puławach do ponownego rozpoznania. UZASADNIENIE M.S. został ukarany wyrokiem nakazowym Sądu Rejonowego w Puławach z dnia 7 listopada 2022 r., sygn. akt II W 605/22, na karę grzywny w kwocie 700 zł za to, że: 1. w dniu 26 czerwca 2022 r. o godz. 12.15 w P. na ul. […] kierował pojazdem innym niż mechaniczny, tj. rowerem, po drodze publicznej, znajdując się w stanie nietrzeźwości 0,95 mg/l, 0,88 mg/l alkoholu w wydychanym powietrzu, tj. wykroczenie z art. 87 § 1a k.w.; II KK 98/23 2 2. w tym samym miejscu i czasie, kierując rowerem, naruszył zakaz jazdy wzdłuż po drodze dla pieszych i przejściu dla pieszych, tj. wykroczenie z art. 86b § 2 k.w. w zw. z art. 86b § 1 pkt 5 k.w. Wobec niewniesienia sprzeciwu przez żadną ze stron, wyrok ten uprawomocnił się z dniem 6 grudnia 2022 r. W dniu 1 marca 2023 r. Prokurator Generalny wniósł kasację od powyższego wyroku. Zaskarżył wyrok w części dotyczącej orzeczenia o karze, na niekorzyść obwinionego M.S, zarzucając mu rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa materialnego, a mianowicie art. 87 § 1a k.w. w zw. z art. 87 § 1 k.w., polegające na wymierzeniu obwinionemu, za wykroczenie popełnione w dniu 26 czerwca 2022 r., na podstawie art. 87 § 1 k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w., kary grzywny w wysokości 700 zł, podczas gdy zgodnie z treścią art. 87 § 1a k.w. w zw. z art. 87 § 1 k.w., w brzmieniu obowiązującym od dnia 1 stycznia 2022 r., kara grzywny mogła być wymierzona w wysokości nie niższej niż 2500 zł. Podnosząc powyższe, Prokurator Generalny wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy w tym zakresie Sądowi Rejonowemu w Puławach do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest zasadna w stopniu oczywistym, co umożliwia jej rozpoznanie i uwzględnienie na posiedzeniu w trybie art. 535 § 5 k.p.k. Sąd Rejonowy w Puławach, wydając zaskarżony wyrok, uchybił treści art. 87 § 1a k.w. w zw. z art. 87 § 1 k.w., wymierzając obwinionemu za przypisane mu wykroczenia karę grzywny poniżej dolnej granicy ustawowego zagrożenia. W chwili popełnienia tych czynów – tj. dnia 26 czerwca 2022 r. - obowiązywały podwyższone przez prawodawcę w ustawie z dnia 2 grudnia 2021 r., o zmianie ustawy Prawo o ruchu drogowym oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. poz. 2328), stawki grzywny za wykroczenia drogowe, w tym kwalifikowane jak w niniejszej sprawie. O ile art. 87 § 1 k.w. w uprzednim brzmieniu przewidywał za prowadzenie pojazdu w stanie nietrzeźwości karę aresztu lub grzywny w wysokości co najmniej 50 zł, o tyle od 1 stycznia 2022 r., czyn ten zagrożony jest karą aresztu lub grzywną w wysokości nie niższej niż 2.500 zł. Ponadto, na mocy ustawy nowelizującej, podniesiono również karę grożącą za wykroczenie z art. 86b § 2 k.w. II KK 98/23 3 Przypisane obwinionemu czyny zostały popełnione już po wejściu w życie zaostrzającej sankcje nowelizacji, a zatem, wymierzając M.S. karę, Sąd miał obowiązek stosować nowe przepisy. Orzeczenie względem obwinionego na podstawie art. 87 § 1a k.w. w zw. z art. 9 § 2 k.w. za przypisane mu wykroczenia grzywny w wysokości 700 zł w stanowi więc rażące i oczywiste pogwałcenie przepisu prawa materialnego w obowiązującym brzmieniu, wywierające istotny wpływ na treść zaskarżonego wyroku. W tym stanie rzeczy należało uchylić przedmiotowy wyrok w zakresie orzeczenia o karze i przekazać sprawę w tej części Sądowi Rejonowemu w Puławach, który, ponownie rozpoznając sprawę, dostosuje wysokość wymierzonej M.S. kary za przypisane mu wykroczenia do aktualnie obowiązujących przepisów. To mając na uwadze, Sąd Najwyższy orzekł jak na wstępie. [SOP] [as]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 535 § 5 KPKart. 87 § 1art. 86b § 2art. 86b § 1 pkt 5art. 9 § 2§ 5§ 1§ 2§ 1 pkt 5

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 12.07.2026. · PDF źródłowy