II CZ 75/17

Sygn. akt II CZ 75/17 POSTANOWIENIE Dnia 7 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Katarzyna Tyczka-Rote (przewodniczący) SSN Jan Górowski SSN Zbigniew Kwaśniewski (sprawozdawca) w sprawie ze skargi M. K. i K. K. o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 maja 2012 r., sygn. akt I Ns (…) wydanym w sprawie z wniosku A. M. przy uczestnictwie K. K. o rozgraniczenie, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 7 grudnia 2017 r., zażalenia skarżącej M. K. na postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 14 czerwca 2017 r., sygn. akt II Ca (…), oddala zażalenie i orzeka, że każdy uczestnik ponosi koszty postępowania zażaleniowego związane ze swym udziałem w sprawie. UZASADNIENIE Dnia 12 maja 2017 r. M. i K. K. wnieśli skargę o wznowienie postępowania w sprawie o rozgraniczenie, prowadzonego z wniosku A. M. z udziałem K. K., zakończonego prawomocnym postanowieniem Sądu Rejonowego w R. z dnia 30 maja 2012 r. 2 Skarżący wskazali, że postępowanie rozgraniczeniowe toczyło się bez udziału M. K., pomimo że jest ona właścicielką spornej nieruchomości. Postanowieniem z dnia 14 czerwca 2017 r. Sąd Okręgowy w P. odrzucił powyższą skargę o wznowienie postępowania, wskazując że M. K. nie wykazała, iż rozstrzygnięcie o rozgraniczeniu w jakikolwiek sposób wpływa na jej materialnoprawną sytuację i narusza jej prawa. Postanowienie Sądu Okręgowego w P. z dnia 14 czerwca 2017 r. M. K. zaskarżyła w całości zażaleniem do Sądu Najwyższego na podstawie art. 3941 § 2 w zw. z art. 13 § 2 k.p.c., zarzucając naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 401 pkt 2 w zw. z art. 524 § 2 i art. 13 § 2 k.p.c., poprzez nieuzasadnione przyjęcie, że skarżąca nie jest osobą zainteresowaną, która nie była uczestnikiem postępowania zakończonego prawomocnym orzeczeniem co do istoty sprawy, podczas gdy należy zaliczyć ją do kręgu zainteresowanych jako współwłaścicielkę spornej nieruchomości. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Pozbawieniem możności działania w rozumieniu art. 524 § 2 zd. 2 k.p.c. jest nieuczestniczenie przez zainteresowanego w postępowaniu z przyczyn niezależnych od niego i wydanie orzeczenia, które narusza jego prawa. Obie przesłanki muszą wystąpić kumulatywnie (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 września 2012 r., IV CZ 51/12, niepubl.). Oznacza to, że na skarżącym spoczywa obowiązek wykazania braku winy w niezgłoszeniu swego udziału przed zakończeniem postępowania lub braku wiedzy o jego wszczęciu. Skarżąca nie podjęła próby wskazania, jakie przyczyny uzasadniały jej bezczynność w postępowaniu toczącym się przy uczestnictwie jej małżonka. Przede wszystkim jednak M. K. nie zdołała wykazać przysługującego jej tytułu prawnego do nieruchomości, który uzasadniałby uprawnienie do udziału w zakończonym prawomocnie postępowaniu. Wbrew przekonaniu skarżącej, nie jest ona ujawniona w księdze wieczystej prowadzonej dla spornej nieruchomości przez Sąd Rejonowy w R. Natomiast przedmiotowa nieruchomość weszła do majątku odrębnego jej męża na mocy umowy darowizny zawartej przed zawarciem związku małżeńskiego. M. K. nie posiada zatem praw do tej nieruchomości, a w 3 konsekwencji prawomocnie zakończone postępowanie rozgraniczeniowe nie naruszyło jej praw. W postępowaniu nieprocesowym samo niewzięcie przez zainteresowanego udziału sprawie nie jest przesłanką wystarczającą do żądania wznowienia postępowania i stanowi jedynie uchybienie procesowe (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 grudnia 2016 r., I CZ 91/16, niepubl.), dopiero spełnienie przesłanki naruszenia praw osoby zainteresowanej może uzasadniać potrzebę wznowienia postępowania. Przyjmuje się bowiem, że przez prawo w rozumieniu art. 524 § 2 k.p.c. rozumie się prawo materialne, a nie uprawnienie o charakterze proceduralnym (por. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 12 czerwca 2015 r., II CZ 27/15; z dnia 13 maja 2010 r., IV CZ 26/10; z dnia 29 stycznia 2003 r., IV CK 399/02 - niepubl.). W tym stanie rzeczy Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 39814 w zw. z art. 3941 § 3 i art. 13 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania zażaleniowego orzeczono na podstawie art. 520 § 1. aj r.g.