II CZ 167/16

Sygn. akt II CZ 167/16 POSTANOWIENIE Dnia 14 marca 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Henryk Pietrzkowski (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Monika Koba SSA Agata Zając w sprawie z powództwa S.P. i B. N. przeciwko E. H. o wydanie nieruchomości, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 14 marca 2017 r., zażalenia powoda S.P. na postanowienie Sądu Okręgowego w S. z dnia 1 sierpnia 2016 r., sygn. akt II Ca …/15, uchyla zaskarżone postanowienie i pozostawia rozstrzygnięcie o kosztach postępowania zażaleniowego w orzeczeniu kończącym postępowanie w sprawie. 2 UZASADNIENIE Sąd Okręgowy w S. postanowieniem z dnia 1 sierpnia 2016 r. odrzucił na podstawie art. 3986 § 2 k.p.c. skargę kasacyjną jednego z dwóch powodów, tj. S.P. wniesioną od wyroku tego Sądu z dnia 10 lutego 2016 r., po stwierdzeniu, że jego pełnomocnik, wykonując zarządzenie zobowiązujące do złożenia dwóch brakujących odpisów skargi kasacyjnej wraz z załącznikami złożył jedynie dwa odpisy skargi kasacyjnej bez dwóch odpisów załączników, którymi były dołączone do skargi - dokument pełnomocnictwa procesowego oraz dowód uiszczenia od niego opłaty skarbowej. Rozpoznając zażalenie powoda na to postanowienie, w którym podniesiony został zarzut naruszenia art. 89 § 1 w zw. z art. 128 § 1 k.p.c., Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3984 § 3 k.p.c. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przewidzianym dla pisma procesowego, a więc spełniać wymaganie przewidziane między innymi w art. 126 § 3 k.p.c., polegające na dołączeniu pełnomocnictwa albo uwierzytelnionego jego odpisu, jeżeli pismo wnosi pełnomocnik, który wcześniej nie złożył pełnomocnictwa. Obowiązek dołączenia dokumentu pełnomocnictwa przewidziany jest także w art. 89 § 1 k.p.c. Według tego przepisu - pomijając szczególne regulacje w nim zawarte, a dotyczące uwierzytelniania odpisu dokumentu pełnomocnictwa oraz możliwości niedołączenia tego dokumentu - pełnomocnik jest obowiązany przy pierwszej czynności procesowej dołączyć do akt sprawy pełnomocnictwo z podpisem mocodawcy lub wierzytelny odpis pełnomocnictwa wraz z odpisem dla strony przeciwnej. Obowiązek dołączenia do wnoszonego pisma procesowego odpisów, a ponadto załączników przewidziany jest także w art. 128 § 1 k.p.c. Zgodnie z tym przepisem do pisma procesowego należy dołączyć jego odpisy i odpisy załączników dla doręczenia ich uczestniczącym w sprawie osobom, a ponadto, jeżeli w sądzie nie złożono załączników w oryginale, po jednym odpisie każdego załącznika do akt sądowych. Obowiązek dostarczenia odpisu składanego w sądzie pisma 3 procesowego wraz z odpisem dołączonych do niego załączników dla każdego uczestnika postępowania (poza podmiotem wnoszącym pismo) oznacza, że w przypadku wielopodmiotowej strony do pisma złożonego np. przez jednego ze współuczestników należy dołączyć jego odpisy nie tylko dla strony przeciwnej w liczbie odpowiadającej osobom po tej stronie występujących, ale także dla podmiotów (współuczestników) występujących po stronie podmiotu wnoszącego pismo. Zgodnie z art.126 § 1 pkt 5 k.p.c. każde pismo procesowe powinno zawierać wymienienie załączników. Przyjmuje się, że załącznikiem jest każdy dokument dołączony do pisma procesowego, a zatem jest nim także dokument pełnomocnictwa. W orzecznictwie sądów powszechnych można wskazać na orzeczenia, z których wynika, że dokument pełnomocnictwa, jako załącznik do złożonego pisma procesowego powinien zostać dołączony - zgodnie z art. 128 § 1 k.p.c. - w odpisach odpowiadających liczbie uczestniczących w sprawie osób (np. postanowienia Sądu Apelacyjnego w Katowicach z dnia 31 stycznia 2013 r., V ACz 87/13, LEX nr 1267294 oraz z dnia 9 stycznia 2013 r., V AC 1092/12, LEX nr 1282595). Takie stanowisko, które doprowadziło do odrzucenia skargi kasacyjnej, zaprezentowane zostało także w zaskarżonym postanowieniu. Nie jest to praktyka prawidłowa i wynika z pominięcia lub niewłaściwej oceny relacji zachodzących między art. 89 § 1, art. 126 § 3 i art. 128 § 1 k.p.c. Stosując przepisy art. 128 § 1 i art. 126 § 3 k.p.c. nie można pominąć regulacji przewidzianej w art. 89 § 1 zd. 1 k.p.c. W piśmiennictwie trafnie wskazuje się, że art. 89 § 1 k.p.c. stanowi wyjątek od ogólnej reguły wyrażonej w art. 128 § 1 k.p.c.; nie zachodzi więc konieczność dołączenia do pisma procesowego odpisów pełnomocnictwa dla osób występujących po stronie podmiotu składającego pełnomocnictwo. Nie było zatem podstaw do odrzucenia skargi kasacyjnej z tej przyczyny, że pełnomocnik powoda w wyznaczonym terminie nie złożył odpisu załącznika w postaci dokumentu pełnomocnictwa z przeznaczeniem dla drugiego z powodów. 4 Dodać należy, że w judykaturze wskazuje się - mając na względzie konieczność rozróżnienia między pismami procesowymi mającymi znaczenie dla innych niż strona, w imieniu której pismo jest wnoszone, osób uczestniczących w sprawie, i pismami, które takiego znaczenia nie mają - że nie wszystkie pisma procesowe podlegają doręczeniu osobom uczestniczącym w sprawie (postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 19 grudnia 2006 r., V CZ 103/06, nie publ., uchwała Sądu Najwyższego z dnia 27 października 2005 r., III CZP 65/05, OSNC 2006, nr 3, poz.50, postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 4 listopada 2005 r., V CZ 124/05, nie publ.). Stanowisko to odnieść należy do innych niż dokument pełnomocnictwa załączników wymienianych w piśmie procesowym. Oznacza to, że pełnomocnik skarżącego nie miał obowiązku złożenia odpisu załącznika w postaci dowodu uiszczenia opłaty kancelaryjnej od pełnomocnictwa, bowiem załącznik taki nie miał znaczenia dla uczestniczących w sprawie osób innych, niż powód w imieniu którego skarga kasacyjna została złożona. Z powyższych względów orzeczono, jak w sentencji (art. 39815 w zw. z art. 3941 § 1 i 3 k.p.c.). jw kc