II KK 362/17

WyrokIzba Karna2018-04-11

Skład orzekający: Włodzimierz Wróbel, Małgorzata Gierszon, Dariusz Kala

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku wykroczenia popełnionego przed wejściem w życie nowelizacji art. 45 § 1 k.w. z 2017 r., termin przedawnienia należy liczyć według przepisów obowiązujących przed nowelizacją, czy według przepisów w nowym brzmieniu, jeśli termin przedawnienia jeszcze nie upłynął?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy stwierdził, że w przypadku czynów popełnionych przed wejściem w życie ustawy nowelizującej art. 45 § 1 k.w. z 2017 r., stosuje się przepisy o przedawnieniu w nowym brzmieniu, chyba że termin przedawnienia już upłynął. Nowe brzmienie art. 45 § 1 k.w. stanowi, że karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok, a jeśli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu. W analizowanej sprawie, termin przedawnienia nie upłynął przed wejściem w życie nowelizacji, a zatem należało zastosować nowe przepisy, co skutkowało tym, że przedawnienie nastąpiłoby dopiero w dniu 20 lipca 2018 r., a nie 24 lipca 2017 r.
Stan faktyczny
Prokurator Generalny wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który umorzył postępowanie wobec J.W-P. o wykroczenie z art. 92a k.w. z powodu przedawnienia. Sąd Okręgowy uznał, że karalność wykroczenia popełnionego 24 lipca 2015 r. ustała 24 lipca 2017 r. Prokurator Generalny zarzucił błędne zastosowanie przepisów o przedawnieniu, wskazując, że zgodnie z nowym brzmieniem art. 45 § 1 k.w. (obowiązującym od 1 czerwca 2017 r.), termin przedawnienia powinien być liczony od daty wszczęcia postępowania (20 lipca 2016 r.), co skutkowałoby przedawnieniem dopiero 20 lipca 2018 r.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt II KK 362/17 WYROK W IMIENIU RZECZYPOSPOLITEJ POLSKIEJ Dnia 11 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Włodzimierz Wróbel (przewodniczący) SSN Małgorzata Gierszon (sprawozdawca) SSN Dariusz Kala Protokolant Marta Brylińska przy udziale prokuratora Prokuratury Krajowej Grzegorza Krysmanna, w sprawie J.W-P. obwinionej o czyn z art. 92a k.w. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na rozprawie w dniu 11 kwietnia 2018 r., kasacji, wniesionej przez Prokuratora Generalnego - na niekorzyść od wyroku Sądu Okręgowego w P. z dnia 1 sierpnia 2017 r., sygn. akt V Ka […]/17, zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w P. z dnia 15 marca 2017 r., sygn. akt II W […]/17, uchyla zaskarżony wyrok i sprawę przekazuje Sądowi Okręgowemu w P. do ponownego rozpoznania w postępowaniu odwoławczym. UZASADNIENIE W dniu 20 lipca 2016 r. Komendant Rejonowy Policji W. VII skierował do Sądu Rejonowego w W. wniosek o ukaranie J.W-P. za czyn z art. 92a k.w., 2 polegający na tym, że: w dniu 24 lipca 2015 r. o godz. 08:54 w W. na ul. […], kierując samochodem marki Volkswagen o numerze rejestracyjnym […], przekroczyła dozwoloną prędkość o 29 km/h. Zarządzeniem Zastępcy Przewodniczącego Wydziału IV Karnego Sądu Rejonowego w W. z dnia 20 lipca 2016 r., w sprawie o sygn. IV W […]/16, zostało wszczęte postępowanie w sprawie o wykroczenie. Natomiast w dniu 21 lipca 2016 r. Sąd Rejonowy w W. wydał wobec J.W-P. wyrok nakazowy o sygn. IV W […]/16, od którego obwiniona wniosła w ustawowym terminie sprzeciw. Następnie na mocy postanowienia Sądu Okręgowego w W. z dnia 13 grudnia 2016 r., sygn. VI Ko […]/16, sprawa została przekazana do rozpoznania Sądowi Rejonowemu w P. Wyrokiem zaocznym z dnia 15 marca 2017 r., sygn. II W […]/17 Sąd Rejonowy w P. uznał obwinioną J.W-P. za winną popełnienia zarzuconego jej wykroczenia i za to, na podstawie art. 92a k.w., skazał ją na karę grzywny w wysokości 200 zł. Sąd Rejonowy zwolnił obwinioną od ponoszenia kosztów sądowych, wydatkami w tej części obciążając Skarb Państwa. Powyższy wyrok został w całości zaskarżony przez J.W.–P., która zarzuciła błąd w ustaleniach faktycznych oraz obrazę przepisów art. 8 k.p.s.w. w zw. z art. 5 § 2 k.p.k., art. 7 k.p.k. i art. 410 k.p.k. Sąd Okręgowy w P. wyrokiem z dnia 1 sierpnia 2017 r., w sprawie o sygn. V Ka[…]/17, na podstawie art. 109 § 2 k.p.s.w. w zw. z art. 437 § 2 k.p.k. w zw. z art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. zaskarżony wyrok uchylił i postępowanie umorzył wobec przedawnienia karalności wykroczenia i obciążył kosztami postępowania Skarb Państwa. Poza tym Sąd sprostował oczywistą omyłkę pisarską w opisie przypisanego obwinionej czynu polegającą na oznaczeniu numerycznym ulicy G. w miejsce „103/105” - „301/305”. W uzasadnieniu wyroku Sąd Okręgowy w P. stwierdził, że wobec popełnienia przez J.W-P. zarzuconego jej wykroczenia w dniu 24 lipca 2015 r. i wszczęcia postępowania w okresie wskazanym w art. 45 § 1 k.w. - z dniem 24 lipca 2017 r. nastąpiło przedawnienie karalności tego czynu. Powyższy wyrok kasacją z dnia 10 października 2017 r. zaskarżył w całości na niekorzyść obwinionej Prokurator Generalny. Zarzucił w niej rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisu prawa materialnego - art. 45 § 1 k.w., polegające na błędnym przyjęciu, że 2-letni okres, po którym następuje 3 przedawnienie karalności wykroczenia, winien być liczony od daty popełnienia czynu pomimo, że w czasie wyrokowania przez Sąd Okręgowy w P. przepis art. 45 § 1 k.w. obowiązywał w brzmieniu obligującym do ustalania tego okresu od daty wszczęcia postępowania, co skutkowało błędnym stwierdzeniem, że karalność zarzuconego J.W-P. czynu z art. 92a k.w., popełnionego w dniu 24 lipca 2015 r., co do którego postępowanie zostało wszczęte w dniu 20 lipca 2016 r. - uległa przedawnieniu z dniem 24 lipca 2017 r., co doprowadziło do niezasadnego umorzenia postępowania na podstawie art. 5 § 1 pkt 4 k.p.s.w. w zw. z art. 45 § 1 k.w. Podnosząc powyższy zarzut Prokurator Generalny wniósł o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P.. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja jest oczywiście zasadna. Zaskarżony wyrok Sądu Okręgowego w P. wydany został w dniu 1 sierpnia 2017 r., czyli po wejściu w życie ustawy z dnia 23 marca 2017 r. o zmianie ustawy - Kodeks kamy oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2017 r., poz. 966). Na podstawie art. 2 tej ustawy art. 45 § 1 k.w. otrzymał nowe brzmienie, zgodnie z którym karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Jeżeli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od zakończenia tego okresu. Z kolei zgodnie z art. 6 tej ustawy do czynów popełnionych przed dniem wejścia w życie niniejszej ustawy stosuje się przepisy o przedawnieniu zawarte w ustawie, o której mowa w art. 2, w brzmieniu nadanym niniejszą ustawą, chyba że termin przedawnienia już upłynął. Tymczasem w dniu 1 czerwca 2017 r., czyli w dniu wejścia w życie nadmienionej ustawy nowelizacyjnej, termin przedawnienia wykroczenia, którego popełnienie zarzucono J.W-P., jeszcze nie upłynął. Zgodnie z art. 45 § 1 k.w. sprzed nowelizacji karalność wykroczenia ustaje, jeżeli od czasu jego popełnienia upłynął rok. Jeśli w tym okresie wszczęto postępowanie, karalność wykroczenia ustaje z upływem 2 lat od popełnienia czynu. W związku z tym na podstawie poprzedniego brzmienia art. 45 § 1 k.w. termin przedawnienia wykroczenia zarzucanego J.W-P. upłynąłby dopiero w dniu 24 lipca 2017 r. Dlatego Sąd Okręgowy w P. powinien przyjąć termin przedawnienia wynikający z art. 45 § 1 k.w. 4 po nowelizacji z 2017 r. Termin 2 - letni, o którym mowa w art. 45 § 1 k.w. powinien być liczony od daty wszczęcia postępowania, czyli od dnia 20 lipca 2016 r. Oznacza to, że ewentualne przedawnienie karalności mogłoby nastąpić w omawianym wypadku dopiero w dniu 20 lipca 2018 r. Stwierdzone uchybienie jest rażące i miało istotny wpływ na treść wydanego orzeczenia, ponieważ w jego następstwie doszło do bezpodstawnego umorzenia postępowania. Mając powyższe na uwadze Sąd Najwyższy uchylił zaskarżony wyrok i przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Sądowi Okręgowemu w P., który w toku tych czynności będzie miał na uwadze powyższe spostrzeżenia. Z tych to względów orzeczono jak wyżej. a.ł.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 92aart. 8 KPart. 5 § 2 KPKart. 7 KPKart. 410 KPKart. 109 § 2 KPart. 437 § 2 KPKart. 5 § 1 pkt 4 KPart. 45 § 1art. 2art. 6§ 2

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 15.07.2026. · PDF źródłowy