III KZ 15/18

PostanowienieIzba Karna2018-04-10

Skład orzekający: Tomasz Artymiuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, sporządzonego przez skazanego osobiście, jest prawidłowe, jeśli skazany nie uzupełnił braku formalnego w postaci braku podpisu obrońcy lub radcy prawnego w wyznaczonym terminie?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie, uznając, że brak formalny wniosku o wznowienie postępowania, polegający na jego sporządzeniu i podpisaniu przez obrońcę lub radcę prawnego (tzw. przymus adwokacko-radcowski), jest obligatoryjny i nieusuwalny w inny sposób niż przez spełnienie tego wymogu. Niespełnienie tego wymogu w wyznaczonym terminie skutkuje odmową przyjęcia wniosku.
Stan faktyczny
Skazany M.O. złożył wniosek o wznowienie postępowania karnego. Sąd Apelacyjny wezwał go do uzupełnienia braku formalnego poprzez sporządzenie wniosku przez obrońcę lub radcę prawnego. Skazany nie uzupełnił tego braku w wyznaczonym terminie, powołując się na trudną sytuację materialną. W konsekwencji Sąd Apelacyjny odmówił przyjęcia wniosku. Skazany złożył zażalenie, które Sąd Najwyższy rozpoznał.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy utrzymał w mocy zaskarżone zarządzenie o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III KZ 15/18 POSTANOWIENIE Dnia 10 kwietnia 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Tomasz Artymiuk w sprawie M.O. o wznowienie postępowania, po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 10 kwietnia 2018 r., zażalenia skazanego na zarządzenie Zastępcy Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt II AKo (…), o odmowie przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania, na podstawie art. 437 § 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł p o s t a n o w i ł: utrzymać w mocy zaskarżone zarządzenie. UZASADNIENIE W dniu 7 września 2017 r. Sąd Rejonowy w K. przekazał do Sądu Apelacyjnego w G. wniosek M.O. – własnoręcznie przez niego sporządzony – o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w K. z dnia 10 grudnia 2011 r., sygn. akt II K (…), utrzymanym w mocy wyrokiem Sądu Okręgowego w G. z dnia 2 września 2015 r., sygn. akt XIII Ka (…). Zarządzeniem z dnia 19 grudnia 2017 r., sygn. akt II AKo (…), na podstawie art. 120 § 1 k.p.k. wezwano skazanego do uzupełnienia braku formalnego wniosku o wznowienie poprzez sporządzenie go i podpisanie przez obrońcę lub radcę prawnego, w terminie 7 dni od daty doręczenia wezwania, pod rygorem odmowy przyjęcia wniosku. Zarządzenie powyższe doręczono skazanemu w dniu 29 grudnia 2 2017 r. Do dnia 5 stycznia 2018 r. wniosek spełniający wymóg formalny w zakresie tzw. przymusu adwokacko-radcowskiego nie wpłynął w związku z czym, zarządzeniem z dnia 29 stycznia 2018 r., sygn. akt II AKo (…), Zastępca Przewodniczącego II Wydziału Karnego Sądu Apelacyjnego w G., w oparciu o przepis art. 120 § 2 k.p.k. odmówiła przyjęcia wniosku o wznowienie postępowania osobiście złożonego przez M.O.. Zarządzenie powyższe zaskarżył skazany wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu zażalenia powołał się na swoją sytuację materialną uniemożliwiającą mu uzyskanie pomocy prawnej adwokata, który sporządziłby i podpisał wniosek o wznowienie. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Zażalenie skazanego nie mogło zostać uwzględnione. Brak formalny wniosku o wznowienie postępowania, jakim jest złożenie wniosku niespełniającego wymogu określonego w art. 545 § 2 k.p.k. (sporządzenie go i podpisanie przez obrońcę lub pełnomocnika) ma charakter usuwalny. W związku z tym wnioskodawcę należy wezwać do jego usunięcia w trybie art. 120 § 1 k.p.k. Uzupełnienie braku w terminie, a byłoby nim złożenie wniosku sporządzonego przez adwokata lub radcę prawnego, wywołuje skutki od dnia jego wniesienia. W przeciwnym wypadku pismo uznaje się za bezskuteczne, co w odniesieniu do wniosku o wznowienie postępowania, który został sporządzony przez samego skazanego, powoduje wydanie zarządzenia o odmowie jego przyjęcia (art. 120 § 2 k.p.k.). Ten tok procedowania został w niniejszej sprawie dopełniony. Zauważyć jednocześnie należy, że przepis art. 545 § 2 k.p.k. wprowadzający tzw. przymus adwokacko-radcowski to regulacja o charakterze obligatoryjnym i nie ma możliwości obejścia jego rygorów. Obowiązuje on z woli ustawodawcy i tylko ustawodawca - nie zaś organ procesowy w skutek własnej decyzji - może z tego przymusu zrezygnować. Ponieważ, jak już była o tym mowa wyżej, w zakreślonym skazanemu terminie, tj. do dnia 5 stycznia 2018 r., wniosek sporządzony i podpisany przez obrońcę nie wpłynął, konieczne było wydanie zaskarżonego zarządzenia. Nie miała przy tym znaczenia podnoszona w zażaleniu okoliczność stanu majątkowego M.O., 3 ponieważ z dokumentacji zgromadzonej w aktach postępowania nie wynika aby zwracał się on do Sądu Apelacyjnego w G. z wnioskiem o wyznaczenie mu obrońcy z urzędu na podstawie art. 78 § 1 k.p.k. Na marginesie, ponieważ nie ma to znaczenia dla samego rozstrzygnięcia w przedmiocie zażalenia, wyłącznie w celu informacyjnym – w nawiązaniu do treści pisma skazanego z dnia 28 sierpnia 2017 r. inicjującego przedmiotowe postępowanie – wskazać należy, że postanowieniem z dnia 23 stycznia 2018 r., III KO 71/17, Sąd Najwyższy stwierdził brak podstaw do wznowienia z urzędu w oparciu o przesłankę z art. 439 § 1 pkt 8 k.p.k. postępowania w sprawie zakończonej prawomocnym wyrokiem Sądu Apelacyjnego w G. z dnia 2 lutego 2017 r., sygn. akt II AKa (…), utrzymującym w mocy wyrok Sądu Okręgowego w E. z dnia 7 marca 2016 r., sygn. akt II K (…). Uwzględniając całokształt poczynionych wyżej rozważań, a więc zgodność z obowiązującymi przepisami zaskarżonej decyzji procesowej, której argumentacja zawarta w zażaleniu nie podważyła, należało postanowić, jak na wstępie. a.ł

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 437 § 1 KPKart. 120 § 1 KPKart. 120 § 2 KPKart. 545 § 2 KPKart. 78 § 1 KPKart. 439 § 1 pkt 8 KPK§ 1§ 2§ 1 pkt 8

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy