III CZ 45/17

PostanowienieIzba Cywilna2017-12-08

Skład orzekający: Józef Frąckowiak, Krzysztof Strzelczyk, Kazimierz Zawada

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy prywatna opinia biegłego sporządzona po uprawomocnieniu się wyroku może stanowić podstawę do wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy potwierdził, że wykrycie okoliczności faktycznych lub dowodów w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy jedynie faktów i środków dowodowych, które istniały już przed uprawomocnieniem się zaskarżonego orzeczenia. Środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku, nie stanowi ustawowej podstawy wznowienia postępowania.
Stan faktyczny
Pozwany wniósł skargę o wznowienie postępowania, powołując się na wykrycie prywatnej opinii biegłego, której nie dysponował na dzień wyrokowania. Opinia ta została sporządzona w sierpniu 2014 r., podczas gdy postępowanie zakończyło się prawomocnym wyrokiem w dniu 19 września 2011 r. Sąd Okręgowy odrzucił skargę o wznowienie, uznając, że środek dowodowy nie istniał przed prawomocnym zakończeniem postępowania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego, uznając je za bezzasadne.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt III CZ 45/17 POSTANOWIENIE Dnia 8 grudnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Józef Frąckowiak (przewodniczący, sprawozdawca) SSN Krzysztof Strzelczyk SSN Kazimierz Zawada w sprawie ze skargi pozwanego o wznowienie postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem Sądu Rejonowego w T. dnia 19 września 2011 r., sygn. akt V GC (...), w sprawie z powództwa Z. P. przeciwko W. K. o zapłatę, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 8 grudnia 2017 r., zażalenia pozwanego na postanowienie Sądu Okręgowego w K. z dnia 26 stycznia 2017 r., sygn. akt XII Ga (…), oddala zażalenie. UZASADNIENIE Pismem z dnia 3 października 2014 r. pozwany W. K. wniósł skargę o wznowienie postępowania zakończonego wyrokiem Sądu Rejonowego w T. z dnia 19 września 2011 r., w sprawie V GC (...), domagając się uchylenia wyroku w całości, oddalenia powództwa oraz zasądzenia na jego rzecz od powoda kosztów postępowania. 2 Pozwany, jako podstawę skargi o wznowienie powołał wykrycie środka dowodowego w postaci prywatnej opinii biegłego, którym nie dysponował na dzień wyrokowania, a który uzyskał w sierpniu 2014 r. Zaskarżonym przez pozwanego postanowieniem z dnia 26 stycznia 2017 r. Sąd Okręgowy w K. odrzucił jego skargę o wznowienie postępowania. W uzasadnieniu orzeczenia Sąd Okręgowy wskazał, że na podstawie art. 403 § 2 k.p.c. można żądać wznowienia postępowania w razie późniejszego wykrycia prawomocnego wyroku, dotyczącego tego samego stosunku prawnego, albo wykrycia takich okoliczności faktycznych lub środków dowodowych, które mogłyby mieć wpływ na wynik sprawy, a z których strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Możliwość wznowienia postępowania na podstawie art. 403 § 2 in fine k.p.c. jest zatem uzależniona od łącznego zaistnienia trzech przesłanek, po pierwsze - wykrycia po uprawomocnieniu wyroku nowych faktów lub środków dowodowych, które istniały w toku postępowania, ale nie zostały w nim powołane, po drugie - możliwości ich wpływu na wynik sprawy oraz po trzecie - niemożności skorzystania z nich przez stronę w poprzednim postępowaniu. Jak wskazuje się w orzecznictwie podstawą wznowienia postępowania na zasadzie art. 403 § 2 k.p.c. mogą być takie nowe okoliczności oraz środki dowodowe, które zaistniały przed rozstrzygnięciem sporu - w trakcie postępowania i przed jego zakończeniem. Sąd Okręgowy stwierdził, że w rozpoznawanej sprawie pozwany wniósł o wznowienie postępowania na tej podstawie, że uzyskał nowy środek dowodowy w postaci opinii prywatnej, którym nie mógł dysponować w poprzednim postępowaniu, a który mógłby mieć wpływ na wynik sprawy. Jak wynika z treści dokumentu opinia ta została sporządzona przez biegłą A. L. w dniach 13 do 20 sierpnia 2014 r., a zatem już po prawomocnym zakończeniu postępowania. Mając to na względzie Sąd Okręgowy stwierdził, że w sprawie nie doszło do późniejszego wykrycia środka dowodowego, który mógłby mieć wpływ na jej wynik, a z którego strona nie mogła skorzystać w poprzednim postępowaniu. Środek dowodowy, na który powołuje się skarżący nie istniał, bowiem przed prawomocnym zakończeniem postępowania objętego skargą o wznowienie postępowania. 3 W sytuacji, gdy środek dowodowy powstał już po prawomocnym zakończeniu postępowania, nie można przyjąć, że nie mógł zostać wykryty, gdyż w czasie trwania postępowania zakończonego prawomocnym wyrokiem w ogóle nie istniał. Konsekwencją uznania, że skarga pozwanego nie została oparta na ustawowej podstawie było jej odrzucenie - art. 410 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Wykładnia art. 403 § 2 k.p.c. była przedmiotem licznych wypowiedzi doktryny i judykatury i jej kolejne, szczegółowe omawianie w tym miejscu jest zbędne. Wystarczy przypomnieć, że według dominującego stanowiska wykrycie okoliczności faktycznych lub dowodów w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. dotyczy jedynie faktów i środków dowodowych, które istniały już przed uprawomocnieniem się zaskarżonego orzeczenia. Innymi słowy środek dowodowy, który powstał po uprawomocnieniu się wyroku, nie stanowi ustawowej podstawy wznowienia postępowania przewidzianej w art. 403 § 2 k.p.c. (por. uchwałę składu siedmiu sędziów z dnia 21 lutego 1969 r., III PZP 63/68, OSNCP 1969, nr 12, poz. 208). Wbrew temu, co podnosi pozwany w swoim zażaleniu kwestia ta nie jest sporna ani w doktrynie, ani w orzecznictwie i nie ma żadnych powodów aby przyjmować wykładnię art. 403 § 2 k.p.c. zaproponowaną przez skarżącego. W badanej sprawie Sąd Okręgowy prawidłowo ustalił i przyjął, że powołana w skardze pozwanego prywatna opinia sporządzona przez biegłą A. L. powstała już po uprawomocnieniu się zaskarżonego wyroku, a zatem nie mogła stanowić środka dowodowego w rozumieniu art. 403 § 2 k.p.c. Kwestię tę Sąd drugiej instancji szczegółowo omówił i wyczerpująco uzasadnił w swoim orzeczeniu. Skoro skarga pozwanego nie została oparta na ustawowej podstawie, to Sąd Okręgowy prawidłowo zastosował art. 410 § 1 k.p.c. i skargę odrzucił. Wobec powyższego Sąd Najwyższy oddalił zażalenie pozwanego, jako bezzasadne na podstawie art. 39814 k.p.c. w zw. z art. 3941 § 3 k.p.c. jw r.g.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 403 § 2 KPCart. 403 § 2art. 410 § 1 KPCart. 39814 KPCart. 3941 § 3 KPC§ 2§ 1§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy