II CSK 408/14
WyrokIzba Cywilna2015-01-27
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy zarzuty skargi kasacyjnej dotyczące niewłaściwego zastosowania prawa materialnego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji, mogą stanowić podstawę do uchylenia zaskarżonego wyroku?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy podkreślił, że podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów, zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. Zarzuty naruszenia prawa materialnego nie mogą być skutecznie uzasadniane próbą zwalczania ustaleń faktycznych dokonanych przez sąd drugiej instancji, gdyż mogłoby to odnieść skutek jedynie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej. W niniejszej sprawie zarzuty skarżących sprowadzały się do polemiki z ustaleniami Sądu Apelacyjnego oraz dokonaną przez niego oceną dowodów, mimo pozornego odniesienia do niewłaściwego zastosowania prawa materialnego.Stan faktyczny
Powód dochodził zapłaty. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanych. Pozwani wnieśli skargę kasacyjną, zarzucając wadliwość wyroku Sądu Apelacyjnego polegającą na pominięciu istotnych kwestii dotyczących oświadczenia o sprzedaży akcji i poręczenia. Sąd Najwyższy uznał, że zarzuty te w istocie kwestionują ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną pozwanych i zasądził od nich solidarnie na rzecz powoda kwotę 3 600 zł z tytułu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt II CSK 408/14 POSTANOWIENIE Dnia 27 stycznia 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: Prezes SN Tadeusz Ereciński w sprawie z powództwa A. B. przeciwko T. M. i D. M. o zapłatę, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 stycznia 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej pozwanych od wyroku Sądu Apelacyjnego z dnia 7 listopada 2013 r., odrzuca skargę kasacyjną oraz zasądza od pozwanych solidarnie na rzecz powoda kwotę 3 600 (trzy tysiące sześćset) zł z tytułu kosztów postępowania kasacyjnego.
2 UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 7 listopada 2013 r. Sąd Apelacyjny oddalił apelację pozwanych. W skardze kasacyjnej pozwani wnosili o uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy Sądowi Apelacyjnemu do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje: Zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów (por. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006, nr 4, poz. 76). Skarżący podnoszą, że wyrok Sądu Apelacyjnego jest w sposób oczywisty wadliwy, ponieważ pominięto w nim kwestie, że w oświadczeniu pozwanych z dnia 16 września 2002 r. doszło do wyraźnego wskazania, iż powstanie obowiązku do sprzedaży akcji nastąpiło w wykonaniu zobowiązania finansowego, oraz że pominięto kwestię, iż pozwana poręczyła zobowiązanie pozwanego do sprzedaży akcji, nie zaś jego zobowiązanie finansowe, tj. do spłaty pożyczki. Trafnie poniesiono w odpowiedzi na skargę kasacyjną, że oba zarzuty sprowadzają się do polemiki z ustaleniami Sądu Apelacyjnego oraz dokonaną przez niego oceną dowodów, choć pozornie odnoszą się do niewłaściwego zastosowania prawa materialnego. Sąd Najwyższy w wielu orzeczeniach podkreśla, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniany próbą zwalczania ustaleń faktycznych, gdyż mogłaby ona ewentualnie odnieść zamierzony skutek wyłącznie w ramach drugiej podstawy kasacyjnej (por. np. wyrok z dnia 27 kwietnia 2006 roku, II UK 152/05, nie publ.). Tymczasem w ramach zarzutu błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 453 w zw. z art. 65 § 1 k.c. skarżący kwestionują ustalenia Sądu w zakresie skuteczności wygaszenia przez pozwanego zobowiązania do spłaty pożyczki w drodze spełnienia świadczenia zastępczego – sprzedaży akcji. Natomiast zarzut błędnej wykładni i niewłaściwego zastosowania art. 65 § 1 k.c. w związku z art. 876 § 1 k.c. sprowadza się do kwestionowania ustaleń faktycznych Sądu co do tego, jakie zobowiązania pozwana poręczyła w oświadczeniu z dnia 16 września 2002 r.
3 Z tych względów Sąd Najwyższy orzekł jak w postanowieniu (art. 3986 § 3 k.p.c.). O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono stosownie do art. 98 § 1 w zw. z art. 391 § 1 i art. 39319 k.p.c.
Powiązane orzeczenia
- V CSK 197/15 2015-10-27Czy zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów mogą stanowić podstawę skargi kasacyjnej?
- II CSK 3/19 2019-07-04Czy Sąd Najwyższy powinien przyjąć do rozpoznania skargę kasacyjną, jeśli podstawa faktyczna zarzutu naruszenia prawa materialnego została powołana po raz pierwszy w postępowaniu kasacyjnym?
- V CSK 389/13 2014-04-09Czy skarga kasacyjna może być oparta na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów, a tym samym czy można w jej ramach podjąć polemikę z ustaleniami faktycznymi sądu drugiej instancji?
- IV CSK 191/09 2009-06-24Czy skarga kasacyjna oparta na zarzutach dotyczących błędnej wykładni lub niewłaściwego zastosowania przepisów prawa materialnego, które w istocie kwestionują ustalenia faktyczne sądu drugiej instancji, podlega odrzuceni…
- I CSK 1550/22 2022-05-24Czy skarga kasacyjna może być oparta na odmiennej ocenie okoliczności faktycznych sprawy, zamiast na oczywistym naruszeniu prawa materialnego lub procesowego?
Powołane przepisy
art. 3983 § 3 KPCart. 453art. 65 § 1 KCart. 876 § 1 KCart. 3986 § 3 KPCart. 98 § 1art. 391 § 1art. 39319 KPC§ 3§ 1
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy