I CNP 148/22
Izba Cywilna2022-10-27
Skład orzekający: Krzysztof Wesołowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie uprawdopodobniono szkody w sposób wymagany przez art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c.?Ratio decidendi
Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia podlega odrzuceniu, jeżeli nie spełnia wymogu uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, o którym mowa w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. Uprawdopodobnienie to wymaga wskazania postaci i rozmiaru szkody, czasu jej powstania, związku przyczynowego między uszczerbkiem a wydaniem wyroku, a także powołania faktów i dowodów. Samo przegranie procesu i wynikające z tego pasywa nie stanowią szkody w rozumieniu tego przepisu.Stan faktyczny
A. R. wniósł skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Opolu, zasądzającego na jego rzecz kwotę tytułem zachowku. Skarga została wniesiona w oparciu o art. 4245 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy rozpoznał skargę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku i zasądził od skarżącego na rzecz powódki zwrot kosztów postępowania.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt I CNP 148/22 POSTANOWIENIE Dnia 27 października 2022 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Krzysztof Wesołowski w sprawie ze skargi A. R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Opolu, z dnia 27 lipca 2020 r., sygn. akt II Ca 1495/19, wydanego w sprawie z powództwa H. W. przeciwko A. R. o zachowek, po rozpoznaniu na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 27 października 2022 r., 1. odrzuca skargę; 2. zasądza od skarżącego na rzecz powódki kwotę 1800,- (jeden tysiąc osiemset złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania wywołanego wniesieniem skargi. UZASADNIENIE W związku ze skargą pozwanego A. R. o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku Sądu Okręgowego w Opolu z 27 lipca 2020 r. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Art. 4245 § 1 k.p.c. określa wymagania konstrukcyjne skargi o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia. Skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia powinna zawierać: 1) oznaczenie wyroku, od którego jest wniesiona, ze wskazaniem, czy jest on zaskarżony w całości lub w części; 2) przytoczenie jej podstaw oraz ich
2 uzasadnienie; 3) wskazanie przepisu prawa, z którym zaskarżony wyrok jest niezgodny; 4) uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy; 5) wykazanie, że wzruszenie zaskarżonego wyroku w drodze innych środków prawnych nie było i nie jest możliwe, a ponadto – gdy skargę wniesiono, stosując art. 4241 § 2 k.p.c. – że występuje wyjątkowy wypadek uzasadniający wniesienie skargi; 6) wniosek o stwierdzenie niezgodności wyroku z prawem. W orzecznictwie Sądu Najwyższego utrwalony jest pogląd, że każde z wymagań przewidzianych w art. 4245 § 1 k.p.c. jest indywidualne i niezależne, a zatem każde powinno być wyraźnie wyodrębnione i wypełnione. Brak choćby jednego z nich powoduje, że skarga jest dotknięta istotną wadą, nienaprawialną w trybie właściwym dla usuwania braków formalnych i podlega odrzuceniu a limine. (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 23 kwietnia 2015 r., V CNP 56/14, niepubl.). Skarga nie spełnia wymagania określonego w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c. Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody, spowodowanej przez wydanie wyroku, którego skarga dotyczy, polega na wskazaniu – w formie wyodrębnionego wywodu zawartego w skardze – jej postaci i rozmiaru, czasu jej powstania, związku przyczynowego między wystąpieniem uszczerbku w wydaniem wyroku objętego skargą o stwierdzenie, a także powołanie faktów i dowodów uprawdopodobniających twierdzenia o szkodzie. Nie jest spełnieniem tego wymagania odwołanie się do szkody niesprecyzowanej kwotowo, hipotetycznej bądź też mogącej powstać w przyszłości. Skarżący nie zrealizował tak rozumianego obowiązku. Skarżący na stronie 3 skargi wskazał cyt. „Uprawdopodobnienie wyrządzenia szkody nastąpi w końcowej części skargi”, jednakże w jej uzasadnieniu nie zawarł wywodu odnoszącego się do tego wymagania konstrukcyjnego. W uzasadnieniu skargi stwierdził jedynie, że uchybienia, których dopuścił się sąd, doprowadziły do zasądzenia od niego na rzecz powódki kwoty 37 500 zł tytułem zachowku. Podkreślić należy, że fakt przegrania procesu nie jest równoznaczny z wyrządzeniem skarżącemu szkody, o której mowa w art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c . W judykaturze Sądu Najwyższego wyjaśniono, że pasywa w majątku skarżącego wynikające z tytułu wykonawczego,
3 tj. tytułu egzekucyjnego, którym jest zaskarżony wyrok, zaopatrzony w klauzulę wykonalności, nie stanowią szkody uzasadniającej odpowiedzialność państwa, taka szkoda powstanie bowiem dopiero po wykonaniu tytułu, czyli w momencie zmniejszenia majątku skarżącego o kwotę objętą tytułem wykonawczym. (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z 10 grudnia 2010 r., III CNP 48/10; z 31 stycznia 2019 r., II CNP 66/18; z 16 lipca 2021 r., IV CNP 8/21). Wobec powyższego Sąd Najwyższy orzekł jak w sentencji na podstawie art. 4248 § 1 k.p.c. O kosztach postępowania wywołanego wniesieniem skargi orzeczono na podstawie art. 98 k.p.c. [as]
Powiązane orzeczenia
- IV CNP 85/11 2011-12-15Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie zawiera uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody zgodnie z art. 4245 § 1 pkt 4 k.p.c., podlega odrzuceniu?
- III CNP 1/12 2012-01-19Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie zawiera uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody, podlega odrzuceniu?
- I CNP 14/08 2008-03-14Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego wyroku, wniesiona na podstawie art. 424(1) § 2 k.p.c., może zostać odrzucona z powodu niespełnienia wymogów formalnych dotyczących uprawdopodobnienia szkody?
- V CNP 48/19 2021-02-20Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia, która nie spełnia wymogów formalnych określonych w art. 424(5) § 1 k.p.c., podlega odrzuceniu?
- IV CNP 27/19 2021-01-22Czy skarga o stwierdzenie niezgodności z prawem prawomocnego orzeczenia jest dopuszczalna, jeśli nie zawiera uprawdopodobnienia wyrządzenia szkody i nie wykazano niemożności wzruszenia orzeczenia innymi środkami prawnymi…
Powołane przepisy
Art. 4245 § 1 KPCart. 4241 § 2 KPCart. 4245 § 1 pkt 4 KPCart. 4248 § 1 KPCart. 98 KPC§ 1§ 2§ 1 pkt 4
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 19.07.2026. · PDF źródłowy