IV CSK 609/17

Sygn. akt IV CSK 609/17 POSTANOWIENIE Dnia 18 maja 2018 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Mirosława Wysocka w sprawie z powództwa E.W. przeciwko […] Spółdzielni Mleczarskiej w S. o ustalenie nieważności umowy, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 18 maja 2018 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w B. z dnia 16 września 2016 r., sygn. akt I ACa […]/16, I. odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania; II. oddala wniosek o przyznanie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej powodowi w postępowaniu kasacyjnym. 2 UZASADNIENIE Powód E.W. zaskarżył skargą kasacyjną wyrok Sądu Apelacyjnego w B. z dnia 16 września 2016 r. oddalający jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w B. z dnia 27 stycznia 2016 r., którym oddalono powództwo przeciwko […] Spółdzielni Mleczarskiej w S. o zapłatę, opierając ją na podstawie naruszenia przepisów art. 217, 224 i 232 k.p.c. oraz art. 58 § 2 k.c. Uzasadniając wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania, skarżący argumentował, że „skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona, na co wskazują ewidentne uchybienia prawa procesowego oraz materialnego wykazane w niniejszej skardze kasacyjnej polegające na naruszeniu art. 217 k.p.c., art. 224 k.p.c., 232 k.p.c., art. 233 § 1 k.p.c., art. 236 k.p.c. i art. 58 § 2 k.c. oraz niewłaściwą ich wykładnię”. Powód podniósł równocześnie, że w sprawie występuje istotne zagadnienie prawne dotyczące: „a) ustalenia wzajemnego związku i mocy dowodowej urzędowych dokumentów złożonych przez powoda we wniosku z dnia 30.08.2016 r. jako później uzyskanych dokumentów uzupełniających apelację, a które w sposób formalny nie zostały uznane przez Sąd II instancji. b) określenia czy zeznania świadka A.R. złożone w sprawie na rozprawie w dniu 13.01.2016 r. stwierdzające w czasie rozprawy o godzinie 00:29:07 „Podpisaliśmy umowę i dokonany został przelew. To nie była zaliczka. To musiało być dokonane przelewem przez bank.” - są prawdziwe czy też jest to tzw. fałsz intelektualny”. Stosownie do art. 3989 § 1 k.p.c. Sąd Najwyższy przyjmuje skargę kasacyjną do rozpoznania, jeżeli wystąpi przynajmniej jedna z określonych w tym przepisie przyczyn, co powinno zostać wykazane i należycie uzasadnione przez stronę składającą wniosek (art. 3984 § 2 k.p.c.). Warunki, jakim powinno odpowiadać prawidłowe uzasadnienie wniosku zostały wszechstronnie wyjaśnione w ustabilizowanym orzecznictwie Sądu Najwyższego. Uzasadnienie wniosku powoda nie odpowiada tym wymaganiom. 3 Skarżący nieskutecznie powołał się na przyczynę, o której mowa w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., nie uzasadniając twierdzenia o oczywistej zasadności skargi stosowną argumentacją prawną, która zmierzałaby do wykazania kwalifikowanego, ewidentnego naruszenia powołanych w skardze przepisów prawa, możliwego do stwierdzenia bez merytorycznej analizy zaskarżonego orzeczenia oraz podstaw skargi (por. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 stycznia 2003 r., V CZ 187/02, OSNC 2004, nr 3, poz. 49, z dnia 5 października 2007 r., III CSK 216/07 i z dnia 11 sierpnia 2011 r., IV CSK 163/11, nie publ.). W skardze brak argumentacji, która miałyby przekonać, że skarga jest oczywiście uzasadniona w przedstawionym rozumieniu. Uzasadnienie wniosku ogranicza się do wskazania kolejno wszystkich naruszonych - zdaniem powoda - przepisów prawa powołanych uprzednio w podstawach skargi, jak i w podstawach tych nawet nieujętych, z pominięciem wywodów dotyczących oczywistości zarzuconych naruszeń, która mogłaby ewentualnie prowadzić do oczywistej zasadności skargi. Nieskutecznie również skarżący się powołał na przyczynę przewidzianą w art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Jej wykazanie wymaga precyzyjnego sformułowania określonego, dotychczas nierozwiązanego problemu prawnego o charakterze abstrakcyjnym, zaprezentowania argumentacji przekonującej o istnieniu na tle tego problemu rozbieżnych ocen prawnych i świadczącej o poważnych trudnościach w jego rozwiązaniu, a także wskazania, dlaczego jest ono istotne (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 10 maja 2001 r., II CZ 35/01, OSNC 2002, nr 1, poz. 11 i z dnia 12 grudnia 2013 r., IV CSK 384/13, niepubl.). Skarżący nie tylko nie przedstawił takiej wymaganej argumentacji prawnej, ale przede wszystkim nie wskazał problemu, który stanowiłby istotne zagadnienia prawne w rozumieniu art. 3989 § 1 pkt 1 k.p.c. Powołane w skardze kwestie mają charakter ściśle i wyłącznie dowodowy, czego skrajnym przykładem jest przedstawienie jako zagadnienia prawnego pytania o ocenę wiarygodności zeznań świadka. Świadczy to nie tylko o zlekceważeniu zakazu proklamowanego w art. 39813 § 2 k.p.c., ale także o nieuwzględnieniu celu i charakteru szczególnego środka zaskarżenia, którym jest skarga kasacyjna. 4 Z tych względów Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, stosownie do art. 3989 § 2 k.p.c. O kosztach postępowania kasacyjnego nie orzeczono ze względu na to, że wniosek o ich przyznanie został złożony jedynie na wypadek przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania. Wniosek pełnomocnika z urzędu o zasądzenie kosztów nieopłaconej pomocy prawnej podlegał oddaleniu, gdyż sporządzenie skargi, w której wniosek o jej przyjęcie do rozpoznania jest ewidentnie bezzasadny nie może być uznane za udzielenie takiej pomocy. Czynności radcy prawnego bądź adwokata ustanowionego z urzędu sprzeczne z zasadami profesjonalizmu nie uzasadniają przyznania mu kosztów pomocy prawnej, na co Sąd Najwyższy wielokrotnie zwracał uwagę (por. postanowienia tego Sądu z dnia 12 lutego 1999 r., II CKN 341/98, OSNC 1999, nr 6, poz.123, z dnia 18 grudnia 2007 r., III CSK 336/07, niepubl., z dnia 29 marca 2011 r., IV CSK 593/10, niepubl., a zwłaszcza z dnia 11 maja 2011 r., II CSK 699/10, OSNC-ZD 2011, nr C, poz. 72). Należy dodać, że w skardze brak właściwie sformułowanego oświadczenia, że koszty te nie zostały uiszczone w całości bądź w części, warunkującego ich przyznanie (§ 3 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 3 października 2016 r. w sprawie ponoszenia przez Skarb Państwa kosztów nieopłaconej pomocy prawnej udzielonej przez radcę prawnego z urzędu (Dz.U. poz. 1715 ze zm.). jw ał