II KK 526/23

WyrokIzba Karna2024-01-09

Skład orzekający: Paweł Wiliński

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego, zarzucająca naruszenie przepisów prawa procesowego, jest dopuszczalna, jeśli nie powołuje się na bezwzględne przyczyny odwoławcze lub nie została wniesiona przez podmiot kwalifikowany?
Ratio decidendi
Kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego jest niedopuszczalna, jeśli nie powołuje się na bezwzględne przyczyny odwoławcze (art. 439 k.p.k.) ani nie została wniesiona przez podmiot kwalifikowany (np. Prokuratora Generalnego, Rzecznika Praw Obywatelskich). Ograniczenie to wynika z art. 523 § 3 k.p.k. i nie może być interpretowane rozszerzająco. W przypadku niedopuszczalności kasacji, Sąd Najwyższy pozostawia ją bez rozpoznania.
Stan faktyczny
Prokurator Rejonowy wniósł kasację od wyroku Sądu Okręgowego, który modyfikował wyrok Sądu Rejonowego skazujący R. W. za przestępstwa z art. 278 § 1 k.k. Kasacja zarzucała rażące naruszenie przepisów prawa procesowego, w szczególności art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k., poprzez zaniechanie prawidłowego rozpoznania zarzutu obrazy art. 37a § 1 k.k. Sąd Najwyższy rozpoznał kwestię dopuszczalności tej kasacji.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy postanowił pozostawić kasację Prokuratora Rejonowego bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy oraz obciążyć Skarb Państwa kosztami postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

II KK 526/23 POSTANOWIENIE Dnia 9 stycznia 2024 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Paweł Wiliński w sprawie R. W. skazanego za czyny z art. 278 § 1 k.k. i inne po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 9 stycznia 2024 r. kwestii dopuszczalności kasacji prokuratora od wyroku Sądu Okręgowego w Siedlcach z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt II Ka 340/23 zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 20 lutego 2023 r., sygn. akt II K 481/22 na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. w zw. z art. 523 § 2 k.p.k. postanowił: 1) pozostawić kasację bez rozpoznania; 2) kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego obciążyć Skarb Państwa. UZASADNIENIE Wyrokiem Sądu Rejonowego w Garwolinie z dnia 20 lutego 2023 r., sygn. akt II K 481/22, R. W. został uznany za winnego zarzuconych mu czynów, zakwalifikowanych z art. 278 § 1 k.k., za które został skazany na karę łączną roku i 4 miesięcy ograniczenia wolności z obowiązkiem wykonywania nieodpłatnej, kontrolowanej pracy na cele społeczne w wymiarze 30 godzin w stosunku II KK 526/23 2 miesięcznym. Orzeczono względem niego także obowiązek naprawienia szkody na rzecz pokrzywdzonego. Po rozpoznaniu apelacji wniesionej przez prokuratora, wyrokiem z dnia 11 lipca 2023 r., sygn. akt II Ka 340/23, Sąd Okręgowy w Siedlcach dokonał kilku modyfikacji w kwalifikacji prawnej czynów oraz w podstawach prawnych skazania i wymiaru kary łącznej, w pozostałym zakresie utrzymując wyrok w mocy. Kasację od tego wyroku – w części niezawierającej rozstrzygnięcia o obligatoryjnym środku karnym, środku kompensacyjnym lub przepadku – na niekorzyść R. W., wniósł Prokurator Rejonowy w G., zarzucając: „rażące i mające istotny wpływ na treść wyroku naruszenie przepisów prawa procesowego, a mianowicie art. 433 § 2 k.p.k. i art. 457 § 3 k.p.k. polegające na zaniechaniu prawidłowego rozpoznania przez Sąd Okręgowy w Siedlcach podniesionego w apelacji prokuratora, wywiedzionej od orzeczenia Sądu I instancji, zarzutu obrazy art. 37a § 1 k.k. skutkującego wydaniem wyroku z rażącym naruszeniem przepisu prawa materialnego, a mianowicie art. 37a § 1 k.k., poprzez nieorzeczenie określonych w nim: środka karnego, środka kompensacyjnego lub przepadku, to jest rozstrzygnięć obligatoryjnych w przypadku zastosowania regulacji zawartej w wymienionym przepisie i wymierzenia, na jej podstawie, zamiast kary pozbawienia wolności, kary ograniczenia wolności nie niższej od 3 miesięcy albo grzywny nie niższej od 100 stawek dziennych”. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy Sądowi Okręgowemu w Siedlcach do ponownego rozpoznania. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja okazała się niedopuszczalna. Zgodnie z art. 523 § 3 k.p.k. kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania. Wyjątek od tej zasady statuowany jest w art. 523 § 4 k.p.k., który wskazuje, że ww. ograniczenie nie dotyczy jedynie kasacji wniesionej z powodu uchybień wymienionych w art. 439 k.p.k. (bezwzględnych przyczyn odwoławczych) oraz w wypadku określonym w art. 521 k.p.k. (gdy kasację wnoszą podmioty tam wymienione: Prokurator Generalny, II KK 526/23 3 Rzecznik Praw Obywatelskich lub Rzecznik Praw Dziecka). Nie ulega również wątpliwości, że gwarancyjny zapis art. 523 § 3 k.p.k., że "kasację na niekorzyść można wnieść jedynie w razie uniewinnienia oskarżonego albo umorzenia postępowania", nie może być interpretowany w sposób rozszerzający (tak: postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 1 lutego 2011 r., sygn. akt IV KK 407/10). Gwarancja ta ulega więc przełamaniu jedynie w razie powołania się na bezwzględną podstawę odwoławczą bądź sporządzenia kasacji przez podmiot kwalifikowany. Powyższe wskazuje zatem jednoznacznie, że kasacja wniesiona na niekorzyść skazanego od wyroku skazującego przez Prokuratora Rejonowego, w której podniesiono jedynie zarzut rażącego naruszenia przepisów prawa procesowego – jak w przedmiotowej sprawie – jest niedopuszczalna. Wobec tego, w oparciu o treść art. 531 § 1 k.p.k. Sąd Najwyższy pozostawił kasację bez rozpoznania jako niedopuszczalną z mocy ustawy. O kosztach postępowania orzeczono na podstawie art. 637a k.p.k. [PGW] [ms]

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 278 § 1 KKart. 531 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 523 § 2 KPKart. 433 § 2 KPKart. 457 § 3 KPKart. 37a § 1 KKart. 523 § 3 KPKart. 523 § 4 KPKart. 439 KPKart. 521 KPKart. 637a KPK

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 18.07.2026. · PDF źródłowy