IV CSK 45/19

WyrokIzba Cywilna2019-07-05

Skład orzekający: Anna Owczarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna spełnia wymogi formalne dotyczące wniosku o przyjęcie jej do rozpoznania, w szczególności w zakresie wykazania oczywistej zasadności skargi na podstawie art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c.?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, ponieważ skarżący nie wykazał w sposób wymagany przez art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. oczywistej zasadności skargi. Samo powołanie się na naruszenia prawa materialnego lub procesowego, nawet jeśli miałyby charakter kwalifikowany, nie jest wystarczające. Konieczne jest wykazanie, w jaki sposób te naruszenia doprowadziły do oczywistej wadliwości zaskarżonego orzeczenia, a argumentacja ta musi być przedstawiona w uzasadnieniu wniosku o przyjęcie skargi do rozpoznania, a nie tylko w uzasadnieniu podstaw skargi.
Stan faktyczny
Powód wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego, który oddalił jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego oddalającego powództwo o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Skarżący oparł skargę na przesłance oczywistej zasadności, wskazując na naruszenia prawa materialnego (art. 530 k.c.) i procesowego, w tym pominięcie materiału dowodowego. Sąd Najwyższy ocenił skargę pod kątem przesłanek przyjęcia jej do rozpoznania.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odmówił przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania i zasądził od powoda na rzecz pozwanego koszty postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Sygn. akt IV CSK 45/19 POSTANOWIENIE Dnia 5 lipca 2019 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Anna Owczarek w sprawie z powództwa W. W. przeciwko M. K. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Cywilnej w dniu 5 lipca 2019 r., na skutek skargi kasacyjnej powoda od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 28 czerwca 2018 r., sygn. akt V ACa (…); V ACz (…), 1) odmawia przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania, 2) zasądza od powoda na rzecz pozwanego kwotę 5.400,- (pięć tysięcy czterysta) zł tytułem kosztów postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Powód W. W. wniósł skargę kasacyjną od wyroku Sądu Apelacyjnego w (…) z dnia 28 czerwca 2018 r., oddalającego jego apelację od wyroku Sądu Okręgowego w S. z dnia 25 stycznia 2018 r. którym oddalono powództwo przeciwko M. K. o uznanie czynności prawnej za bezskuteczną. Sąd Najwyższy, oceniając – na podstawie art. 3989 § 1 k.p.c. – skargę kasacyjną z punktu widzenia podstaw przyjęcia jej do rozpoznania, zważył: W niniejszej skardze oparto się na przesłance wskazanej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c., podnosząc, że o oczywistej zasadności skargi świadczą wymienione 2 w podstawach skargi naruszenia prawa o kwalifikowanym charakterze, wyraźnie widoczne dla przeciętnego prawnika, w szczególności pominięcie przez Sąd w uzasadnieniu wyroku znacznej części zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego oraz rażące naruszenia prawa materialnego, przede wszystkim art. 530 k.c., w którym mowa o wierzycielu przyszłym. Zgodnie z utrwalonym orzecznictwem Sądu Najwyższego, dla skutecznego powołania w skardze przesłanki określonej w art. 3989 § 1 pkt 4 k.p.c. konieczne jest wykazanie przez skarżącego kwalifikowanej postaci naruszenia przepisów prawa materialnego lub procesowego mającej charakter oczywisty, widoczny prima facie przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 16 czerwca 2016 r., IV CSK 729/14 oraz z dnia 15 lipca 2015 r., IV CSK 17/15 – nie publ.). Musi być zatem oczywiste, że ma miejsce kwalifikowana postać naruszenia prawa, zauważalna bez głębszej analizy przy wykorzystaniu podstawowej wiedzy prawniczej, która przesądza o wadliwości zaskarżonego orzeczenia w stopniu nakazującym uwzględnienie skargi (por. m.in. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 24 lutego 2012 r., II CSK 225/11, nie publ.; z dnia 23 listopada 2011 r., III PK 44/11, nie publ.). Przy tym przesłanką przyjęcia skargi kasacyjnej do rozpoznania nie jest oczywiste naruszenie konkretnego przepisu prawa materialnego lub procesowego, lecz sytuacja, w której naruszenie to spowodowało wydanie oczywiście nieprawidłowego orzeczenia. Sam zarzut naruszenia (nawet oczywistego) określonego przepisu (przepisów) nie prowadzi wprost do oceny, że skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona (zob. np. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 8 października 2015 r., IV CSK 189/15, nie publ.). Skarżący powinien nie tylko przywołać konkretne przepisy prawa, którym – jego zdaniem – Sąd drugiej instancji uchybił, ale także przytoczyć odpowiednią jurydyczną argumentację odnoszącą się do oczywistości ich naruszenia (zob. postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 5 listopada 2013 r., I UK 214/13, nie publ.). Natomiast wniosek o przyjęcie skargi do rozpoznania jest oddzielną jednostką redakcyjną skargi kasacyjnej, uregulowaną w art. 3984 § 2 k.p.c. By spełnić to wymaganie konieczne jest pełne uzasadnienie wniosku o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania z perspektywy powołanych w nim przesłanek 3 z art. 3989 § 1 k.p.c. Nie wystarcza odwołanie się do uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej, nawet jeżeli wskazano w nim tożsame argumenty (zob. np. postanowienia Sądu Najwyższego z dnia 19 czerwca 2008 r., II UZ 18/08; z dnia 10 marca 2016 r., II CSK 10/16 – nie publ.). Wymaganie to uzasadnione jest okolicznością, że postanowienie w przedmiocie przyjęcia skargi do rozpoznania zapada podczas innego posiedzenia i w innym składzie niż rozpoznanie skargi kasacyjnej (art. 39810 zd. 2 k.p.c.). Przedstawienie tej przesłanki przyjęcia skargi do rozpoznania nie odpowiada powyższym wymaganiom. Powód nie wyjaśnił bowiem, w jaki sposób wzmiankowane naruszenia prawa doprowadziły do oczywistej zasadności składanej skargi, odwołując się jedynie do uzasadnienia podstaw skargi kasacyjnej, przeznaczonego dla innego składu Sądu Najwyższego. W przedstawionym wywodzie natomiast oparł się na założeniach polemicznych wobec stanu faktycznego przyjętego w sprawie, co jest niedopuszczalne na mocy art. 3983 § 3 k.p.c. Z tych względów Sąd Najwyższy na podstawie art. 3989 § 1 i 2 k.p.c. odmówił przyjęcia skargi do rozpoznania, o kosztach postępowania kasacyjnego rozstrzygnął zaś na podstawie art. 98 § 1 k.p.c. w zw. z § 10 ust. 4 pkt 2 oraz § 2 pkt 7 rozporządzenia Ministra Sprawiedliwości z dnia 22 października 2015 r. w sprawie opłat za czynności radców prawnych. aj

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 3989 § 1 KPCart. 3989 § 1 pkt 4 KPCart. 530 KCart. 3984 § 2 KPCart. 39810art. 3983 § 3 KPCart. 3989 § 1art. 98 § 1 KPC§ 1§ 1 pkt 4§ 2§ 3

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026. · PDF źródłowy