III PZP 26/87

UchwałaIzba Pracy i Ubezpieczeń Społecznych1987-07-30

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pielęgniarkom zatrudnionym na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego przysługuje dodatek w wysokości 10% uposażenia zasadniczego określony w § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r., czy też dodatek ten dotyczy wyłącznie osób zatrudnionych w dziale usług tej stacji?
Ratio decidendi
Sąd Najwyższy orzekł, że pielęgniarkom zatrudnionym na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego nie przysługuje 10% dodatek do uposażenia zasadniczego przewidziany w § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. Interpretacja tego przepisu, zarówno gramatyczna, jak i systemowa, prowadzi do wniosku, że dodatek ten przysługuje wyłącznie pracownikom średniego personelu medycznego zatrudnionym w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym). Oddziały szpitalne w wojewódzkich stacjach pogotowia ratunkowego mają odrębny charakter i ich głównym zadaniem jest udzielanie świadczeń stacjonarnych, a nie doraźnej pomocy medycznej.
Stan faktyczny
Powódki, zatrudnione jako pielęgniarki w oddziale szpitalnym Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego, odwołały się od wypowiedzenia warunków pracy i płacy dotyczącego 10% dodatku do wynagrodzenia. Sąd Rejonowy uznał wypowiedzenie za bezskuteczne, interpretując przepis o dodatku jako obejmujący również personel oddziału szpitalnego. Sąd Wojewódzki przekazał zagadnienie prawne do rozstrzygnięcia Sądowi Najwyższemu.
Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy podjął uchwałę, w której stwierdził, że pielęgniarkom zatrudnionym na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego nie przysługuje 10% dodatek do uposażenia zasadniczego.

Pełny tekst orzeczenia

Skład orzekającyPrzewodniczący: sędzia SN W. Myga. Sędziowie SN: B. Błachowska (sprawozdawca), M. Sadowski.SentencjaSąd Najwyższy z udziałem prokuratora Prokuratury Generalnej PRL, I. Kaszczyszyn, w sprawie z powództwa Bożeny P. i innych przeciwko Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego w B. o uznanie wypowiedzenia warunków pracy i płacy za bezskuteczne po rozpoznaniu na posiedzeniu jawnym dnia 30 lipca 1987 r. zagadnienia prawnego przekazanego przez Sąd Wojewódzki - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Bydgoszczy postanowieniem z dnia 21 maja 1987 r. do rozstrzygnięcia w trybie art. 391 k.p.c.:"Czy pielęgniarkom zatrudnionym na oddziale szpitalnym Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego przysługuje dodatek w wysokości 10% uposażenia zasadniczego określony w § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. (Dz. Urz. MZiOS z 1982 r. Nr 3, poz. 14 ze zm.), czy też dotyczy on wyłącznie osób zatrudnionych w dziale usług tej stacji?"podjął następującą uchwałę:Pielęgniarkom zatrudnionym na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego nie przysługuje 10% dodatek do uposażenia zasadniczego przewidziany w § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. w sprawie wysokości wynagrodzenia za dyżury zakładowe i za gotowość do pracy oraz za pracę w pomocy doraźnej (Dz. Urz. MZiOS z 1982 r. Nr 3, poz. 14; zm.: z 1984 r. Nr 1, poz. 1 i z 1985 r. Nr 11, poz. 40).Uzasadnienie faktyczneBożena P., Wanda K., Ewa K., Krystyna K., Jadwiga W., Julianna C., Halina Z., Danuta F., Jadwiga K., Renata G., Brynda L. są zatrudnione w charakterze pielęgniarek w oddziale szpitalnym Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego w B. Strona pozwana wypowiedziała wymienionym powódkom warunki pracy i płacy z dniem 1 lutego 1987 r. w części dotyczącej dodatku do wynagrodzenia w wysokości 10% od uposażenia zasadniczego, informując, że po okresie wypowiedzenia, tj. od dnia 1 maja 1987 r., będą otrzymywały dotychczasowe wynagrodzenie bez 10% dodatku od uposażenia.Powódki odwołały się od wypowiedzenia.Sąd Rejonowy - Sąd Pracy w Bydgoszczy wyrokiem z dnia 25 lutego 1987 r. uznał dokonane przez pozwanego wypowiedzenie powódkom warunków pracy i płacy za bezskuteczne. W uzasadnieniu Sąd Rejonowy m.in. podniósł, że powódki są zatrudnione u pozwanego przede wszystkim na oddziale szpitalnym, w każdej jednak chwili mogą być delegowane w zależności od potrzeb do pracy w innych działach pozwanego. Delegacja może być jedno lub kilkudniowa, a nawet kilkumiesięczna. W § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. w sprawie wysokości wynagrodzenia za dyżury zakładowe i za gotowość do pracy oraz za pracę w pomocy doraźnej postanowiono, że: "pracownikom średniego personelu medycznego za pracę w zespole wyjazdowym oraz poza zespołem wyjazdowym w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym) przysługuje dodatek w wysokości 10% uposażenia zasadniczego za godzinę pracy".Zdaniem Sądu Rejonowego, przepis ten należy interpretować w ten sposób, że 10% dodatek przysługuje średniemu personelowi medycznemu zatrudnionemu zarówno w dziale pomocy doraźnej konkretnego szpitala, jak i w pogotowiu ratunkowym traktowanym jako całość - pomoc doraźna. Za taką wykładnią przemawia również struktura organizacyjna pozwanej Wojewódzkiej Stacji Pogotowia Ratunkowego, w której nie wyróżnia się działu pomocy doraźnej, a także treść § 2 zarządzenia Wojewody o utworzeniu tej placówki. Dlatego Sąd na mocy wymienionych przepisów i art. 45 k.p. orzekł jak w sentencji.Od wyroku powyższego wniosła rewizję strona pozwana.Przy rozpoznawaniu odwołania Sądowi Wojewódzkiemu nasunęły się wątpliwości prawne sformułowane w przytoczonym pytaniu.Uzasadnienie prawneSąd Najwyższy udzielając odpowiedzi jak w sentencji uchwały miał na uwadze, co następuje:Uposażenie pracowników służby zdrowia jest unormowane obecnie w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 24 marca 1986 r. w sprawie uposażenia pracowników zakładów społecznych służby zdrowia, zakładów pomocy społecznej i zakładów rehabilitacji inwalidów (Dz. U. Nr 15, poz. 84). Zawiera ono w § 17 upoważnienie dla Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej, który w porozumieniu z Ministrem Pracy, Płac i Spraw Socjalnych określa: 1) wysokość wynagrodzenia za dyżury zakładowe i za gotowość do pracy, 2) zasady i wysokość wynagrodzenia za pracę w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym).Minister nie skorzystał do tej pory z wymienionego upoważnienia, toteż stosownie do § 31 do czasu wydania przepisów wykonawczych przewidzianych w rozporządzeniu stosuje się przepisy dotychczasowe ze zmianami wynikającymi z rozporządzenia.Wśród przepisów dotychczasowych - nadal obowiązuje zarządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. w sprawie wynagrodzenia za dyżury zakładowe i za gotowość do pracy oraz za pracę w pomocy doraźnej (Dz. Urz. MZiOS z 1982 r. Nr 3, poz. 14 ze zm.), którego § 3 ust. 3 wywołał wątpliwość Sądu Wojewódzkiego.Przed przystąpieniem do zasadniczych rozważań należy na wstępie poczynić pewne uwagi ogólne.W świetle wymienionych aktów prawnych nie może budzić wątpliwości, że przepis wywołujący trudności interpretacyjne Sądu Wojewódzkiego należy do przepisów płacowych.W orzecznictwie Sądu Najwyższego, już od dawna przyjmuje się, że przepisy płacowe podlegają wykładni ścisłej i niedopuszczalna jest ich rozszerzająca interpretacja. W myśl art. 13 k.p. pracownikowi przysługuje wynagrodzenie za pracę, odpowiednie do jej rodzaju, ilości i jakości. Ta podstawowa zasada prawa pracy znajduje także wyraz w art. 78 k.p. przewidującym, że wynagrodzenie pracownika powinno być tak ustalone, aby odpowiadało rodzajowi wykonywanej pracy i kwalifikacjom wymaganym przy jej wykonaniu.Zróżnicowanie płacy pracowników wynagradzanych w systemie czasowym następuje zarówno poprzez zróżnicowanie stawek wynagrodzenia zasadniczego, jak i zróżnicowanie składników tzw. dodatkowego wynagrodzenia. W służbie zdrowia znalazło to m.in. wyraz w powołanym na wstępie rozporządzeniu Rady Ministrów i w załącznikach do tego rozporządzenia.W odniesieniu do dodatkowych składników wynagrodzenia trzeba ponadto uwzględnić, że przepisy określają przesłanki (przedmiotowe lub podmiotowe), których spełnienie pozwala dopiero na przyznanie pracownikowi danego, dodatkowego składnika wynagrodzenia.W analizowanym przepisie § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia przesłanki te zostały określone następująco:"Pracownikom średniego personelu medycznego za pracę w zespole wyjazdowym oraz poza zespołem wyjazdowym w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym) przysługuje dodatek w wysokości 10% uposażenia zasadniczego za godzinę pracy".Z przepisu wynika, że dodatek ten przysługuje tylko pracownikom za pracę w zespole wyjazdowym; poza zespołem wyjazdowym - gdy są zatrudnieni w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym).Bezsporne jest, że pielęgniarki zatrudnione w oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego nie są zatrudnione w zespole wyjazdowym. Powstaje więc pytanie, czy spełniona jest tu przesłanka druga, tj. czy są one zatrudnione w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym). W wymienionym zarządzeniu pojęcie działu pomocy doraźnej nie zostało wyjaśnione. Dlatego dla udzielenia odpowiedzi na to pytanie konieczne jest zanalizowanie przepisów normujących strukturę organizacyjną służby zdrowia i formy pomocy medycznej przewidziane przepisami.W rozporządzeniu wykonawczym z dnia 19 maja 1982 r. w sprawie organizacji i zadań opieki zdrowotnej (Dz. U. Nr 15, poz. 121) wydanym na podstawie art. 47 ust. 1 ustawy z dnia 28 października 1948 r. o zakładach społecznych służby zdrowia i planowej gospodarce o służbie zdrowia (Dz. U. Nr 55, poz. 434 ze zm.) Minister Zdrowia i Opieki Społecznej wyodrębnił wojewódzkie stacje pogotowia ratunkowego od innych zakładów służby zdrowia sprawujących opiekę zdrowotną nad ludnością (§ 1 ust. 1 pkt 6), wymienił także formy, w jakich zakłady służby zdrowia udzielają świadczeń, w tym: w formie opieki ambulatoryjnej, stacjonarnej i doraźnej (§ 3 ust. 2, § 6 ust. 2, § 7 ust. 1, § 9 ust. 1, § 11, § 13 ust. 1).Szczegółowo organizacja zakładów służby zdrowia została unormowana przez Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej odrębnie i zarządzenia Ministra w tym przedmiocie wraz z ramowymi statutami zakładów zostały opublikowane przede wszystkim w Dzienniku Urzędowym nr 12 z 1982 r. tegoż Ministerstwa.Zarządzenie Ministra Zdrowia z dnia 10 listopada 1982 r. w sprawie organizacji i ramowych statutów zespołów opieki zdrowotnej (opublikowane pod poz. 61) m.in. w § 8 ust. 1 przewiduje, że w skład zespołu opieki zdrowotnej wchodzą:1) dział opieki zdrowotneja) szpital, jeżeli wchodzi w skład zespołu,b) przychodnie specjalistyczne lub wykonujące te zadania przychodnie przyszpitalne,c) zakłady (pracownie) rehabilitacji leczniczej,d) pracownie (zakłady) diagnostyki medycznej,e) oddział pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe), jeżeli wchodzi w skład zespołu,- i inne (nie mające znaczenia w niniejszej sprawie).W ramowym statucie zespołu opieki zdrowotnej (załącznik nr 1) wyodrębnia się m.in. opiekę ambulatoryjną, domową stacjonarną i pomoc doraźną, stanowiąc, że do zadań zespołu należy:- § 3 ust. 2 pkt 1b - udzielanie indywidualnych świadczeń zapobiegawczo-leczniczych (opieka ambulatoryjna), a w razie obłożnej choroby - w miejscu zamieszkania lub pobytu chorego (opieka domowa);- § 3 ust. 2 pkt 2 - udzielanie świadczeń stacjonarnych chorym, których stan zdrowia wymaga przebywania w szpitalu (opieka stacjonarna), jeżeli w skład zespołu wchodzi szpital;- § 3 ust. 2 - w zakresie pomocy doraźnej:a) udzielanie bezzwłocznej pomocy osobom, które uległy wypadkowi lub nagle zachorowały (pomoc doraźna), jeżeli w skład zespołu wchodzi oddział pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe).Zarządzenie Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 10 listopada 1982 r. w sprawie organizacji i ramowego statutu wojewódzkiego szpitala zespolonego (opublikowane pod poz. 62) wyodrębnia m.in. opiekę stacjonarną i ambulatoryjną (§ 2 pkt 2) oraz pomoc doraźną stanowiąc, że do zadań wojewódzkiego szpitala zespolonego należy:- § 2 pkt 3 - udzielanie świadczeń z zakresu pomocy doraźnej, jeżeli w skład szpitala zespolonego wchodzi oddział pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe).W ramowym statucie wojewódzkiego szpitala zespolonego stanowiącego załącznik nr 1 w § 4 stwierdza się, że w skład wojewódzkiego szpitala zespolonego wchodzi:1) szpital ogólny,2) wojewódzkie przychodnie (poradnie) specjalistyczne,3) dział pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe) i inne działy nie mające znaczenia w sprawie.Przytoczone przepisy prowadzą do następujących wniosków:1) w skład zespołu opieki zdrowotnej może wchodzić oddział pomocy doraźnej, który powszechnie znany jest pod nazwą pogotowia ratunkowego;2) w skład wojewódzkiego szpitala zespolonego - poza szpitalem ogólnym i poradniami specjalistycznymi - może wchodzić dział pomocy doraźnej, który także powszechnie nazwany jest pogotowiem ratunkowym;3) § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r., na tle którego powstała wątpliwość Sądu Wojewódzkiego, wprost koresponduje z przytoczonymi przepisami normującymi strukturę organizacyjną zespołu opieki zdrowotnej i wojewódzkiego szpitala zespolonego; toteż jeżeli przy ZOZ-ie lub wojewódzkim szpitalu zespolonym powstanie oddział (dział) pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe), pracownikom tych oddziałów (działów) zaliczanym do średniego personelu medycznego, a więc również pielęgniarkom, będzie przysługiwał 10% dodatek do uposażenia, przewidziany w wymienionym przepisie;4) dodatek, o którym mowa w zarządzeniu z dnia 15 grudnia 1981 r., nie będzie przysługiwał średniemu personelowi medycznemu, zatrudnionemu w szpitalu ZOZ bądź w wojewódzkim szpitalu ogólnym wchodzącym w skład wojewódzkiego szpitala zespolonego, gdyż nie odpowiada on warunkom przewidzianym w przepisie, nie są bowiem zatrudnieni w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym). Nie zmienia powyższego nawet fakt, że zarówno szpital wchodzący w skład zespołu opieki zdrowotnej, jak i wchodzący w skład wojewódzkiego szpitala zespolonego mogą niejednokrotnie udzielać bezzwłocznej pomocy osobom, które uległy wypadkom lub nagle zachorowały, ale ich zasadniczym celem działania jest udzielanie świadczeń stacjonarnych chorym, których stan zdrowia wymaga przebywania w szpitalu.Trzeba mieć także na uwadze, że przepisy przewidują, iż w razie potrzeby udzielenia bezzwłocznej pomocy lekarskiej niezbędnych świadczeń lekarskich obowiązana jest udzielić każda komórka organizacyjna służby zdrowia mająca odpowiednie warunki ku temu. W myśl np. § 7 powołanego zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej w sprawie organizacji i ramowych statutów zespołów opieki zdrowotnej - w razie potrzeby bezzwłocznego udzielenia pomocy lekarskiej lub w innych szczególnych okolicznościach, niezbędnych świadczeń obowiązana jest udzielić najbliższa komórka organizacyjna zespołu lub inny zakład służby zdrowia mający odpowiednie warunki.Powstaje pytanie, czy wojewódzkie stacje pogotowia ratunkowego można traktować w całości jako oddział (dział) pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe) w rozumieniu § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. ustanawiającego 10% dodatki do uposażenia.Na tak postawione pytanie musi być odpowiedź przecząca, co wynika - poza dotychczasowymi rozważaniami - z analizy przepisów normujących strukturę organizacyjną i zadania takich stacji.W zarządzeniu Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 10 listopada 1982 r. w sprawie organizacji i ramowego statutu wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego (opublikowanego pod poz. 65) w § 1 ust. 1 określającym zadania stacji w 13 punktach stanowi się, że do zadań stacji należy m.in.:- udzielanie bezzwłocznej pomocy medycznej w miejscu zdarzenia osobom, które uległy wypadkom lub nagle zachorowały (pkt 1);- udzielanie leczniczych świadczeń stacjonarnych chorym, którym stacja udzieliła doraźnej pomocy, jeżeli w jej skład wchodzi oddział szpitalny (pkt 3);- organizowanie, koordynowanie oraz pomoc w akcjach ratowniczych w razie klęsk żywiołowych, katastrof i innych masowych akcji na terenie województwa, jeżeli rozmiary ich przekraczają możliwości udzielania poszkodowanym natychmiastowej pomocy przez oddziały pomocy doraźnej, działające na terenie obwodów zapobiegawczo-leczniczych (pkt 8);- sprawowanie merytorycznego nadzoru nad organizacją i działalnością oddziałów pomocy doraźnej na terenie województwa (pkt 9);- organizowanie szkolenia dla personelu stacji pogotowia ratunkowego (pkt 10).Już tylko z tych przepisów wynika, że wprawdzie wojewódzkie stacje wykonują zadania oddziałów pomocy doraźnej, i to jest niewątpliwie jedno z głównych ich zadań, ale zadania wojewódzkich stacji nie ograniczają się tylko do funkcji, jaką wykonują oddziały pomocy doraźnej. Ich zadania są dużo szersze niż zadania każdego innego oddziału (działu) pomocy doraźnej (pogotowia ratunkowego), bo do wojewódzkich stacji należy m.in. organizowanie, koordynowanie i pomoc oddziałom (działom) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowemu). Nie można więc wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego - jako całość - traktować tak samo jak oddziału (działu) pomocy doraźnej (pogotowie ratunkowe).Z uwagi na bardzo liczne zadania wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego dostosowano do tych zadań strukturę organizacyjną stacji. Zarówno z § 3 wymienionego zarządzenia, jak i z § 4 ramowego statutu wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego, stanowiącego załącznik do zarządzenia, wynika, że w skład wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego wchodzą m.in.: biuro wezwań, rejestracji, informacji, zespoły wyjazdowe specjalistyczne, wypadkowo-chorobowe i przewozowe, ambulatorium, oddział szpitalny.Oddziały szpitalne w wojewódzkich stacjach pogotowia ratunkowego są wyodrębnione organizacyjnie od innych oddziałów tych stacji w tym od ambulatorium, w których udziela się bezzwłocznej pomocy medycznej, ambulatoryjnej osobom potrzebującym, ale nie udziela się leczniczych świadczeń stacjonarnych chorym, którym ambulatorium udzieliło doraźnej pomocy. Jeżeli zachodzi potrzeba udzielania świadczeń stacjonarnych chorym, powołane są ku temu oddziały szpitalne wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego. Oddziały te działają m.in. na podstawie regulaminów szpitalnych, podobnie jak inne szpitale (§ 5 instrukcji nr 35/61 Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 9 czerwca 1961 r. w sprawie regulaminów szpitalnych - Dz. Urz. MZiOS Nr 13, poz. 89).Zarówno więc wykładnia gramatyczna § 3 ust. 3 zarządzenia Ministra Zdrowia i Opieki Społecznej z dnia 15 grudnia 1981 r. w sprawie wysokości wynagrodzenia... za pracę w pomocy doraźnej, jak i wykładnia systemowa wyprowadzona z różnych przepisów normujących strukturę organizacyjną i zadania zakładów służby zdrowia i wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego prowadzą do wniosku, że dodatek 10% do uposażenia - przewidziany w powołanym § 3 ust. 3 - przysługuje wyłącznie pracownikom średniego personelu medycznego zatrudnionym w oddziale (dziale) pomocy doraźnej (pogotowiu ratunkowym). Pojęcie pomocy doraźnej na gruncie powołanych przepisów ma określoną treść. Pomoc doraźna to bezzwłoczna pomoc medyczna udzielana osobom, które uległy wypadkom lub nagle zachorowały. Pomoc doraźna świadczona jest przez oddziały (działy) pomocy doraźnej, tzn. przez pogotowie ratunkowe. W wojewódzkich stacjach pogotowia ratunkowego są wyodrębnione komórki organizacyjne udzielające pomocy doraźnej, wchodzące w skład działu usług. Z uwagi jednak na różnorodne szersze zadania tych stacji wyodrębnione są w nich inne działy czy oddziały, w tym oddziały szpitalne. Głównym zadaniem oddziałów szpitalnych wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego jest udzielanie leczniczych świadczeń stacjonarnych chorym, którym oddział (dział) pomocy doraźnej tej stacji udzielił doraźnej pomocy i uznał, że stan zdrowia tych chorych wymaga przebywania w szpitalu.Pracownicy średniego personelu medycznego - w tym pielęgniarki - zatrudnieni w oddziałach szpitalnych wojewódzkich stacji pogotowia ratunkowego nie udzielają pomocy doraźnej, lecz sprawują opiekę stacjonarną nad chorymi, których stan zdrowia wymaga pobytu w szpitalu.Zasady tej nie zmienia okoliczność, że w razie potrzeby - pielęgniarka zatrudniona w oddziale szpitalnym zostaje skierowana na krótki czas do pracy w ambulatorium wojewódzkiej stacji czy w innym dziale pomocy doraźnej tej stacji. W myśl bowiem § 8 ust. 1 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 27 grudnia 1974 r. w sprawie niektórych obowiązków i uprawnień pracowników zatrudnionych w zakładach służby zdrowia (Dz. U. Nr 51, poz. 326) - w przypadkach uzasadnionych potrzebami zakładu służby zdrowia - pracownicy wymienieni w przepisie, w tym pielęgniarki, mogą mieć powierzone wykonywanie zadań w różnych komórkach organizacyjnych zakładu, z zachowaniem warunków przewidzianych w ust. 2, tj. m.in. mogą być skierowani do pracy w komórce organizacyjnej nie przewidzianej w umowie o pracę, a położonej w tej samej miejscowości, na okres nie przekraczający trzech miesięcy w ciągu roku.Powierzenie pielęgniarce, zatrudnionej zgodnie z umową o pracę na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego, pracy w ambulatorium tej stacji czy w innym dziale pomocy doraźnej na pewien czas w roku, jeżeli nie przekroczy okresu wymienionego w § 8 ust. 2, to nie wymaga wypowiedzenia warunków pracy i płacy, a równocześnie wprost nic nie zmienia w sytuacji płacowej pielęgniarki. Wynika to z art. 42 § 4 k.p., który ma tu zastosowanie, albowiem rozporządzenie z 1974 r. nie reguluje kwestii wynagrodzenia w okresie czasowego skierowania pielęgniarki do pracy w innej komórce organizacyjnej. Wprawdzie przepis gwarantuje pracownikowi wynagrodzenie nie obniżone, ale nic nie mówi o wynagrodzeniu wyższym, w szczególności w sytuacji, gdy pracownicy zatrudnieni w tej innej komórce organizacyjnej mają prawo do dodatkowych składników wynagrodzenia (tak jak przy pracownikach zatrudnionych w pomocy doraźnej wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego), to jednak uwzględniając zasady, o których mowa była na wstępie niniejszych rozważań (wynikające z art. 13 i 78 k.p. oraz ścisłej wykładni przepisów płacowych), pracownicy skierowani czasowo do wykonywania zadań w tej innej komórce organizacyjnej na czas nie przekraczający ram zakreślonych przepisem, nie nabywają automatycznie prawa do innego wynagrodzenia. Toteż pielęgniarki zatrudnione na oddziale szpitalnym wojewódzkiej stacji pogotowia ratunkowego skierowane czasowo do wykonywania zadań w ambulatorium czy innym dziale pomocy doraźnej tej stacji, nie nabywają automatycznie prawa do 10% dodatku do uposażenia, jeżeli wykonywanie zadań w ambulatorium czy innym dziale pomocy doraźnej stacji nie przekracza ram czasowych określonych powołanym § 8 ust. 2 rozporządzenia z 1974 r. Natomiast zachowują one uprawnienia wynikające z zatrudnienia na oddziale szpitalnym, w tym prawo do dodatku przewidzianego w § 9 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 24 marca 1986 r. (Dz. U. Nr 15, poz. 84) za pracę wykonywaną w porze nocnej.Z tych przyczyn Sąd Najwyższy nie podzielił odmiennego poglądu przedstawiciela Prokuratora Generalnego PRL i orzekł jak w sentencji uchwały.Marginesowo Sąd Najwyższy podnosi, że do tej pory nie zostało dostatecznie wyjaśnione, czy wszystkie powódki - zgodnie z umową o pracę - były zatrudnione na oddziale szpitalnym, albowiem powódka Halina Z. zeznała, że była zatrudniona w pomocy doraźnej i delegowana do pracy w oddziale szpitalnym, a ponadto nie zostało wyjaśnione, czy skierowanie czasowe powódek do wykonywania zadań w pomocy doraźnej stacji następowało - w okresie poprzedzającym wypowiedzenie - z zachowaniem warunków przewidzianych w § 8 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z 1974 r.

Powiązane orzeczenia

Powołane przepisy

art. 391 KPCart. 45 KPart. 13 KPart. 78 KPart. 47 ust. 1art. 42 § 4 KPart. 13§ 3 ust. 3§ 2§ 17§ 31§ 1 ust. 1

Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 14.07.2026.