III UK 6/15
Izba Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych2015-05-14
Skład orzekający: Jolanta Frańczak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzutach dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych jest dopuszczalna na gruncie przepisów Kodeksu postępowania cywilnego?Ratio decidendi
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną, stwierdzając, że zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c., zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów nie mogą stanowić podstawy skargi kasacyjnej. Ugruntowane orzecznictwo potwierdza, że zakaz ten dotyczy również przepisów takich jak art. 233 § 1 k.p.c., które regulują zasady oceny dowodów. Skarga oparta wyłącznie na takich zarzutach jest niedopuszczalna a limine.Stan faktyczny
Ubezpieczony odwołał się od decyzji ZUS dotyczącej wysokości emerytury i kapitału początkowego, twierdząc, że nie przedstawiono dowodów na wysokość uzyskiwanego wynagrodzenia. Sądy obu instancji oddaliły odwołanie, uznając brak podstaw do przeliczenia świadczenia. Ubezpieczony wniósł skargę kasacyjną, zarzucając naruszenie art. 233 § 1 k.p.c. poprzez dowolną ocenę materiału dowodowego. Sąd Najwyższy rozpoznał sprawę na posiedzeniu niejawnym.Rozstrzygnięcie
Sąd Najwyższy odrzucił skargę kasacyjną na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt III UK 6/15 POSTANOWIENIE Dnia 14 maja 2015 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jolanta Frańczak w sprawie z odwołania W. P. od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. o wysokość emerytury i o wysokość kapitału początkowego, na posiedzeniu niejawnym w Izbie Pracy, Ubezpieczeń Społecznych i Spraw Publicznych w dniu 14 maja 2015 r., na skutek skargi kasacyjnej odwołującego się od wyroku Sądu Apelacyjnego w Lublinie z dnia 5 września 2013 r., sygn. akt III AUa 479/13, odrzuca skargę kasacyjną. UZASADNIENIE Wyrokiem z dnia 5 września 2013 r. Sąd Apelacyjny - Sąd Pracy i Ubezpieczeń Społecznych w Lublinie oddalił apelację W.P. od wyroku Sądu Okręgowego w Radomiu z dnia 8 kwietnia 2013 r., którym oddalono odwołanie ubezpieczonego od decyzji Zakładu Ubezpieczeń Społecznych Oddziału w R. z dnia 7 grudnia 2011 r. oraz z dnia 1 grudnia 2012 r. w przedmiocie wysokości emerytury i wysokości kapitału początkowego. W wyrokach sądów meriti przyjęto, że nie ma podstaw do przeliczenia świadczenia emerytalnego i ponownego ustalenia kapitału początkowego, gdyż ubezpieczony, pomimo ciążącego na nim w tym zakresie obowiązku, nie przedstawił dowodów w zakresie wysokości uzyskiwanego wynagrodzenia.
2 Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wywiódł ubezpieczony, zaskarżając wyrok w całości oraz wnosząc o jego uchylenie oraz zmianę przez przyznanie mu emerytury zgodnie z wyliczeniem biegłego ewentualnie o uchylenie zaskarżonego wyroku w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania i orzeczenia o kosztach postępowania kasacyjnego Sądowi Apelacyjnemu w Lublinie. Skarga kasacyjna została oparta na podstawie naruszenia przepisów postępowania – art. 233 § 1 k.p.c. przez całkowicie dowolną i niezgodną z cytowanym przepisem ocenę materiału dowodowego w sprawie. Wniosek o przyjęcie skargi kasacyjnej do rozpoznania został uzasadniony istnieniem zagadnienia prawnego wymagającego określenia zasad prawnych uznawania opinii biegłych celem usunięcia ich z obrotu prawnego jako opinii błędnych, niejasnych i niepełnych wzorem art. 201 k.p.k.; istnieniem potrzeby dokonania jednolitej wykładni art. 233 § 1 k.p.c. z uwagi na rozbieżności w orzecznictwie sądowym na tle jego interpretacji oraz faktem, iż skarga kasacyjna jest oczywiście uzasadniona ze względu na zawarte w niej wnioski, które są w pełni zasadne i zasługują na uwzględnienie. W odpowiedzi na skargę kasacyjną organ rentowy wniósł o jej oddalenie i zasądzenie kosztów zastępstwa procesowego zgodnie z obowiązującymi przepisami. Sąd Najwyższy zważył co następuje: Zgodnie z art. 3983 § 1 k.p.c. skargę kasacyjną strona może oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie lub naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Przy czym zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c. podstawą skargi kasacyjnej nie mogą być zarzuty dotyczące ustalenia faktów lub oceny dowodów. W konsekwencji Sąd Najwyższy rozpoznając skargę kasacyjną, jest związany ustalonym stanem faktycznym sprawy, a związanie to wyklucza w szczególności badanie, czy Sąd drugiej instancji nie przekroczył granic swobodnej ich oceny. Pomimo niepodania w art. 3983 § 3 k.p.c.
3 przepisów postępowania, z którymi łączony jest zakaz włączania ich do podstawy skargi kasacyjnej, ugruntowane zostało w orzecznictwie zapatrywanie, że dotyczy on przepisów obejmujących reguły związane z ustaleniem stanu faktycznego i oceną dowodów, zawarte między innymi w art. 233 § 1 k.p.c., które podziela Sąd Najwyższy rozpoznający niniejszą skargę kasacyjną. Zarzuty kierowane do powołanego wyżej przepisu art. 233 § 1 k.p.c. zmierzają bowiem wprost do podważenia stanu faktycznego ustalonego przez sąd drugiej instancji i będącego podstawą faktyczną rozstrzygnięcia (por. postanowienia Sądu Najwyższego: z dnia 23 września 2005 r., III CSK 13/05, OSNC 2006 nr 4, poz. 76, z dnia 6 grudnia 2005 r., I CSK 65/05, LEX nr 1614932; z dnia 12 czerwca 2006 r., IV CSK 100/06, LEX nr 1101306; wyrok Sądu Najwyższego z dnia 17 stycznia 2013 r., III CSK 74/12, LEX nr 1293778 oraz wyrok Sądu Najwyższego z dnia 13 grudnia 2012 r., III UK 17/12, LEX nr 1276227). W przepisie art. 233 § 1 k.p.c. zostały uregulowane zasady oceny dowodów; w konsekwencji nie może on stanowić uzasadnionej podstawy skargi kasacyjnej z art. 3983 § 1 pkt 2 k.p.c. (por. wyroki Sądu Najwyższego z dnia 10 czerwca 2014 r., I PK 309/13, LEX nr 1494015 oraz z dnia 5 lutego 2014 r., V CSK 140/13, LEX nr 1458681). Odnosząc powyższe rozważania do przedstawionej skargi stwierdzić należy, że wbrew wyraźnemu zakazowi wynikającemu z treści art. 3983 § 3 k.p.c. skarga została oparta wyłącznie na zarzutach dotyczących oceny dowodów oraz poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Podniesienie w skardze zarzutów, o których mowa w art. 3983 § 3 k.p.c. oznacza, że skarga została oparta na podstawie, której ustawa nie przewiduje. Skoro zatem skarżący polemizuje jedynie z ustaleniami faktycznymi dokonanymi przez Sądy obu instancji, to skarga kasacyjna jest niedopuszczalna a limine i podlega odrzuceniu. Mając powyższe na względzie, Sąd Najwyższy na podstawie art. 3986 § 3 k.p.c. orzekł jak w sentencji. l.n
Powiązane orzeczenia
- IV CSK 445/14 2015-01-30Czy skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów lub oceny dowodów jest dopuszczalna?
- II CSK 269/18 2018-10-12Czy skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzutach naruszenia przepisów postępowania dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów, zgodnie z art. 3983 § 3 k.p.c., może stanowić ustawową podstawę do jej wniesienia?
- V CSK 652/15 2016-04-22Czy skarga kasacyjna, która opiera się na zarzutach naruszenia przepisów dotyczących oceny dowodów i ustaleń faktycznych, jest dopuszczalna w postępowaniu kasacyjnym?
- I CSK 3712/24 2025-12-12Czy skarga kasacyjna oparta wyłącznie na zarzutach dotyczących ustalenia faktów i oceny dowodów może zostać przyjęta do rozpoznania przez Sąd Najwyższy?
- V CSK 651/15 2016-04-22Czy skarga kasacyjna, której zarzuty dotyczą wyłącznie ustalenia stanu faktycznego i oceny dowodów, podlega odrzuceniu na podstawie art. 3983 § 3 k.p.c.?
Powołane przepisy
art. 233 § 1 KPCart. 201 KPKart. 3983 § 1 KPCart. 3983 § 3 KPCart. 3983 § 1 pkt 2 KPCart. 3986 § 3 KPC§ 1§ 3§ 1 pkt 2
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 16.07.2026. · PDF źródłowy