V KK 307/17
WyrokIzba Karna2017-08-23
Skład orzekający: Jarosław Matras
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy obecność oskarżonego na rozprawie, w sytuacji gdy wezwanie zostało awizowane, ale nie ma dowodu jego odbioru, stanowi uchybienie z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., uzasadniające rozpoznanie kasacji?Ratio decidendi
Kasacja obrońcy skazanego została pozostawiona bez rozpoznania, ponieważ podniesiony zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. nie mieścił się w dyspozycji tego przepisu. Sąd Najwyższy wskazał, że obecność oskarżonego na rozprawie nie była obowiązkowa, a kwestionowanie skuteczności zawiadomienia o terminie rozprawy nie stanowi uchybienia z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., lecz może być przedmiotem zarzutu naruszenia innych przepisów, np. art. 117 § 2 k.p.k. w zw. z art. 133 § 2 k.p.k. lub art. 6 k.p.k.Stan faktyczny
Obrońca skazanego wniósł kasację od wyroku sądu okręgowego zmieniającego wyrok sądu rejonowego. Zarzucił sądowi pierwszej instancji rozpoznanie sprawy podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była obowiązkowa, powołując się na art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. Skarżący wskazał, że rozprawa odbyła się w dniu, gdy wezwanie dla oskarżonego było awizowane, ale nie było dowodu jego odbioru. Sąd Najwyższy uznał kasację za niedopuszczalną.Rozstrzygnięcie
Kasacja obrońcy skazanego została pozostawiona bez rozpoznania, a skazany został obciążony kosztami postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Sygn. akt V KK 307/17 POSTANOWIENIE Dnia 23 sierpnia 2017 r. Sąd Najwyższy w składzie: SSN Jarosław Matras w sprawie M. B. skazanego z art. 284 § 1 k.k. po rozpoznaniu w Izbie Karnej na posiedzeniu w dniu 23 sierpnia 2017 r. kasacji wniesionej przez obrońcę skazanego od wyroku Sądu Okręgowego w W. z dnia 22 marca 2017 r., sygn. akt IV Ka (…) zmieniającego wyrok Sądu Rejonowego w W. z dnia 7 stycznia 2016 r., sygn. akt II K (…) na podstawie art. 531 § 1 k.p.k. w zw. z art. 530 § 2 k.p.k. i w zw. z art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k. p o s t a n o w i ł: I. Kasację obrońcy skazanego pozostawić bez rozpoznania; II. Obciążyć skazanego kosztami sądowymi postępowania kasacyjnego. UZASADNIENIE Wobec orzeczenia w prawomocnym wyroku kary pozbawienia wolności z warunkowym zawieszeniem jej wykonania, strona kasację może oprzeć tylko na uchybieniach z art. 439 (art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k.). Wprawdzie obrońca skazanego w kasacji podniósł zarzut naruszenia art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., ale opisując uchybienie (art. 526 § 1 k.p.k.) wskazał, że sąd pierwszej instancji rozpoznał sprawę podczas nieobecności oskarżonego, którego obecność była obowiązkowa. Z uzasadnienia kasacji wynika, że skarżący wskazał, iż chodzi w tym zakresie o
2 niestawiennictwo skazanego na rozprawie w dniu 6 stycznia 2016 r., w układzie gdy rozprawa była prowadzona w tej dacie od początku a wezwanie dla oskarżonego było awizowane, co oznacza, że „sąd nie posiadał informacji, czy wezwanie faktycznie zostało odebrane przez skazanego”. Sąd Najwyższy zważył, co następuje. Kasacja nie mogła zostać rozpoznana, albowiem była ona niedopuszczalna. W orzecznictwie podkreśla się, że o ile w fazie kontroli formalnej kasacji nie jest uprawnione dokonywania ocen merytorycznych, o tyle jest konieczne ustalenie, czy wskazane w kasacji uchybienie z art. 439 rzeczywiście – tak jak jest in concreto opisane – mieści się w tym przepisie (por. postanowienia SN: z dnia 6.12.2002 r., IV KK 376/02, OSNKW 2003, nr 2, poz. 18; z dnia 13 czerwca 2006 r., III KK 201/06, R-OSNKW 2006/1/ 1224; z dnia 17 lutego 2011 r., III KK 441/10, LEX nr 736763; z dnia 11.12.2013 r., IV KK 402/13, OSNKW 2014, nr 5, poz. 39; z dnia 10.12. 2014 r., IV KK 215/14,OSNKW 2015, nr 5, poz. 43; z dnia 1.06.2016 r., IV KK 182/16, Lex nr 2142488). Analiza podniesionego w kasacji uchybienia prowadzi do wniosku, że ten warunek nie jest spełniony. Od dnia 1 lipca 2015 r. obecność oskarżonego na rozprawie nie jest – co do zasady - obowiązkowa (art. 374 § 1 k.p.k. in principio). Z akt sprawy nie wynika, aby przewodniczący lub sąd zdecydował inaczej co do oskarżonego M. B. (art. 374 § 1 in fine k.p.k. pomimo zapisu w zarządzeniu k. (…) decyduje treść postanowienia sądu na k. (…)), a przecież nie zachodziła także okoliczność z art. 374 § 2 k.p.k. Zatem obecność oskarżonego na rozprawie, wbrew temu co sugeruje obrońca, nie była obowiązkowa. Co istotne, nawet gdyby było inaczej, to w kategorii uchybienia z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. nie mieści się okoliczność kwestionowania skuteczności zawiadomienia o terminie rozprawy, a przecież w istocie skarżący w kasacji to czyni, twierdząc, że pomimo „awiza” brak było dowodu czy skazany faktycznie odebrał wezwanie (strona 3 kasacji). Okoliczność ta może być jedynie przedmiotem zarzutu naruszenia art. 117 § 2 k.p.k. w zw. z art. 133 § 2 k.p.k., czy też nawet art. 6 k.p.k.; nie może być jednak powodem wskazania istnienia uchybienia z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. Mając na uwadze, że podniesione uchybienie nie mieści się w przepisie art. 439 § 1 k.p.k., a kasacja została jedynie formalnie tak zredagowana aby spełniała
3 wymogi kasacji dopuszczalnej, z uwagi na uregulowanie art. 523 § 4 pkt 1 k.p.k., uznać należało, że nie powinna zostać przyjęta, a skoro została przyjęta (art. 530 § 1 k.p.k.), to obowiązkiem Sądu Najwyższego było pozostawienie jej bez rozpoznania (por. postanowienia SN: z dnia 6.12.2002 r., IV KK 376/02, OSNKW 2003, nr 2, poz. 18; z dnia 11.12.2013 r., IV KK 402/13, OSNKW 2014, nr 5, poz. 39; z dnia 10.12. 2014 r., IV KK 215/14, OSNKW 2015, nr 5 poz. 43; z dnia 1.06.2016 r., IV KK 182/16, Lex nr 2142488). Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego wynika z treści art. 637a k.p.k. w zw. z art. 637 § 1 (por. także postanowienie SN z dnia 3.08.2011 r., III KK 196/11, Lex nr 955022). Z tych powodów orzeczono jak w postanowieniu. r.g.
Powiązane orzeczenia
- V KK 146/18 2018-05-22Czy kasacja obrońcy skazanego, oparta na zarzucie naruszenia art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. w związku z rzekomym pozbawieniem skazanego prawa do osobistego udziału w rozprawie z powodu nieskutecznego doręczenia zawiadomienia…
- V KK 152/18 2018-05-22Czy nieobecność oskarżonego na rozprawie apelacyjnej, który usprawiedliwił swoje niestawiennictwo i wniósł o odroczenie, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k., jeśli jego obecność nie zost…
- II KK 9/19 2019-01-24Czy naruszenie przepisów o zawiadamianiu o terminach rozpraw, w tym prowadzenie rozprawy pod nieobecność oskarżonego, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. w sytuacji, gdy obecność oskarżo…
- IV KK 415/18 2018-08-28Czy naruszenie przepisów postępowania dotyczących obecności oskarżonego na rozprawie odwoławczej, w szczególności art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. w zw. z art. 390 § 1 k.p.k., stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą, jeśli ob…
- V KK 117/18 2018-06-07Czy nieobecność oskarżonego na rozprawie odwoławczej, pomimo braku jego obecności, stanowi bezwzględną przyczynę odwoławczą z art. 439 § 1 pkt 11 k.p.k. i obliguje Sąd Najwyższy do uchylenia orzeczenia, nawet jeśli kasac…
Powołane przepisy
art. 284 § 1 KKart. 531 § 1 KPKart. 530 § 2 KPKart. 523 § 4 pkt 1 KPKart. 439art. 439 § 1 pkt 11 KPKart. 526 § 1 KPKart. 374 § 1 KPKart. 374 § 1art. 374 § 2 KPKart. 117 § 2 KPKart. 133 § 2 KPK
Źródło: Baza Orzeczeń Sądu Najwyższego (sn.pl), pozyskano 17.07.2026. · PDF źródłowy