I FSK 1824/08

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia del. WSA Tomasz Kolanowski po rozpoznaniu w dniu 2 grudnia 2008 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej J. L. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 30 lipca 2008 r. sygn. akt I SA/Sz 319/08 odrzucającego skargę w sprawie ze skargi J. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 21 marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za miesiące: maj, czerwiec, lipiec i sierpień 2006 r. postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 30 lipca 2008 r., sygn. akt I SA/Sz 319/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę J. L. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 21 marca 2008 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za maj, czerwiec, lipiec i sierpień 2006 r. W uzasadnieniu swego rozstrzygnięcia Sąd wskazał, że decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. z dnia 21 marca 2008 r. doręczono za zwrotnym potwierdzeniem odbioru J. L. w dniu 14 kwietnia 2008 r. Pismem z dnia 12 maja 2008 r. J. L. wniósł skargę na ww. decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w S. bezpośrednio do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie. WSA w uzasadnieniu zaskarżonego postanowienia powołał się na art. 53 § 1 oraz art. 54 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej "p.p.s.a."). Sąd zauważył, że strona została pouczona o treści tych przepisów przy doręczeniu decyzji Dyrektora Izby Skarbowej. WSA wskazał, że termin do wniesienia skargi za pośrednictwem organu upływał w dniu 14 maja 2008 r. Skarżący, składając skargę bezpośrednio do Sądu pominął tryb wskazany w art. 54 § 1 p.p.s.a. Tymczasem po 1 stycznia 2006 r. skuteczne wniesienie skargi możliwe jest tylko w przypadku złożenia jej bezpośrednio w organie w terminie 30 dni od dnia doręczenia zaskarżonego aktu, lub, w przypadku nadania w placówce pocztowej, na adres tego organu, listu poleconego zawierającego skargę, przy zachowaniu terminu wskazanego w art. 53 § 1 p.p.s.a. W przedmiotowej sprawie skarga została wniesiona z naruszeniem przepisu art. 54 § 1 p.p.s.a., po czym została niezwłocznie (15 maja 2008 r.) przekazana Dyrektorowi Izby Skarbowej. Tak więc skarga wpłynęła do organu, za którego pośrednictwem powinna była zostać złożona, w dniu 15 maja 2008 r., a więc z naruszeniem 30-dniowego terminu określonego w art. 53 § 1, co skutkowało jej odrzuceniem na podstawie art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Powyższe postanowienie zostało przez J. L. zaskarżone w całości skargą kasacyjną. Postanowieniu WSA zarzucono mające istotny wpływ na wynik sprawy naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. poprzez jego bezpodstawne zastosowanie. Ze względu na powyższy zarzut wniesiono o uchylenie zaskarżonego postanowienia w całości i o przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Szczecinie, a nadto o zasądzenie na rzecz skarżącego kosztów postępowania kasacyjnego, w tym kosztów zastępstwa adwokackiego według norm przepisanych. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej podniesiono, że wprawdzie skarżący przesyłając skargę bezpośrednio na adres WSA postąpił wbrew treści art. 54 § 1 p.p.s.a., jednakże istotne jest, że przesyłka została nadana na adres WSA w dniu 12 maja 2008 r., a więc na dwa dni przed upływem terminu, a WSA przesyłkę otrzymał jeszcze przed upływem terminu do wniesienia skargi. Zauważono również, że pismo przewodnie przekazujące skargę organowi zostało sporządzone 14 maja 2008 r., zaś "z niewyjaśnionych przyczyn" przesyłka nadana została przez WSA dopiero 15 maja 2008 r., co jednakże nie może stanowić okoliczności obciążającej stronę i wywoływać dla niej negatywnych konsekwencji, które sprowadzają się do pozbawienia jej prawa do sądu. Podkreślono, że WSA nie wywiązał się z obowiązku niezwłocznego przekazania skargi organowi. Następnie podniesiony został argument, że w sprawie o sygn. akt I SA/Sz 113/06 skarga została wniesiona w identycznych okolicznościach, a mimo to Sąd przyjął ją do rozpoznania, co ugruntowało przekonanie J. L., że jakkolwiek kierowana do Sądu skarga winna być wniesiono za pośrednictwem organu, to jej wniesienie w przewidzianym terminie bezpośrednio do Sądu nie musi skutkować jej odrzuceniem. W dalszej części skargi kasacyjnej podkreślono, że J. L. jest obywatelem Niemiec i włada językiem polskim w ograniczonym jedynie stopniu, w związku z czym mógł niewłaściwie zrozumieć treść pouczenia o sposobie wniesienia skargi. Dyrektor Izby Skarbowej w S. złożył odpowiedź na skargę kasacyjną, wnosząc o jej oddalenie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wskazać, iż zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm. – dalej "p.p.s.a.") Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu natomiast bierze pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. W niniejszej sprawie nie stwierdzono, aby zachodziły przesłanki nieważności postępowania określone w art. 183 § 2 p.p.s.a., wobec czego Naczelny Sąd Administracyjny może rozważyć jedynie ewentualne naruszenia przepisów prawa materialnego, bądź procesowego, wskazane w skardze kasacyjnej. Przystępując do oceny zarzutów skargi kasacyjnej tutejszy Sąd stwierdza, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Nie można zgodzić się ze stanowiskiem jej autora, że Sąd pierwszej instancji bezpodstawnie przyjął, że w stanie faktycznym sprawy zaistniała przesłanka do zastosowania art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. WSA słusznie bowiem uznał, że skierowanie skargi, która na mocy art. 54 § 1 p.p.s.a. powinna być wniesiona za pośrednictwem organu bezpośrednio do Sądu, a która została następnie przekazana przez Sąd właściwemu organowi podatkowemu, już po upływie terminu określonego w art. 53 § 1 , skutkuje jej odrzuceniem na mocy art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Zasada wnoszenia skargi za pośrednictwem organu administracji publicznej oznacza, że w przypadku wniesienia skargi bezpośrednio do sądu administracyjnego, sąd ten powinien ją przekazać właściwemu organowi administracji publicznej. O zachowaniu terminu do wniesienia skargi określonego w art. 53 § 1-3 p.p.s.a. decyduje wówczas data nadania skargi przez sąd pod adresem właściwego organu administracji publicznej. (por. T. Woś, H. Knysiak-Molczyk, M. Romańska, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Wydawnictwo Prawnicze LexisNexis, Warszawa 2005, str. 248). W niniejszej sprawie za datę wniesienia skargi należy uznać dzień 15 maja 2008 r., tj. dzień nadania skargi przez WSA pod adresem Dyrektora Izby Skarbowej w S. Nie zasługuje na uwzględnienie podnoszony w skardze kasacyjnej argument, jakoby WSA nie wywiązał się z obowiązku niezwłocznego przekazania skargi organowi. Przede wszystkim podkreślenia wymaga, że skarga wpłynęła do WSA w Szczecinie ostatniego dnia terminu, tj. w dniu 14 maja 2008 r., zaś jej wysyłka nastąpiła następnego dnia, tj. 15 maja 2008 r. W opinii tutejszego Sądu WSA bez zbędnej zwłoki przesłał skargę organowi. Strona skarżąca nie ma podstaw, aby swoim niewątpliwie wadliwym działaniem (co sama przyznała w uzasadnieniu skargi kasacyjnej – k. 34 akt WSA) obciążać Sąd. Ten bowiem nie ma obowiązku - w celu zachowania terminu przez skarżącego - wysyłania błędnie przesłanych mu pism w dniu ich otrzymania. Jak słusznie podniesiono w odpowiedzi na skargę kasacyjną, wziąwszy pod uwagę obieg dokumentów sądowych, należy stwierdzić, że Sąd skargę podatnika nadał bez zbędnej zwłoki. Z pewnością również nie może być uznany za trafny przedstawiony w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argument, że przyjęcie przez WSA do rozpoznania innej sprawy skarżącego, pomimo złożenia jej również bezpośrednio do WSA, ugruntowało przekonanie J. L., że jakkolwiek kierowana do Sądu skarga winna być wniesiono za pośrednictwem organu, to jej wniesienie w przewidzianym terminie bezpośrednio do Sądu nie musi skutkować jej odrzuceniem. Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu nie są znane okoliczności wniesienia skargi w powołanej sprawie o sygn. I SA/Sz 113/06, jednakże z pewnością nie może być zaakceptowana sytuacja, kiedy to skarżący wiedząc, że skargę wnieść należy za pośrednictwem organu, wnosi ją do bezpośrednio do Sądu, zakładając, że nie będzie to skutkowało jej odrzuceniem. Podkreślić także należy, że strona została pouczona o sposobie i terminie wnoszenia skargi przy doręczeniu jej decyzji, zaś, jak słusznie zauważył Dyrektor Izby Skarbowej w odpowiedzi na skargę kasacyjną, przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi nie różnicują wagi uchybienia terminowi od żadnych czynników, również od stopnia znajomości języka polskiego. Biorąc powyższe wywody pod uwagę należy uznać, że nie został przez Sąd pierwszej instancji naruszony art. 58 § 1 pkt 2 p.p.s.a. Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.