I FSK 1909/16

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2018-10-04

Skład orzekający: Ryszard Pęk, Janusz Zubrzycki, Maja Chodacka

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wznowienie postępowania podatkowego w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe byłego małżonka może być oparty na dowodach (np. wyrokach sądów powszechnych) wskazujących na fałszywość dowodów, na podstawie których ustalono pierwotne zobowiązanie podatkowe małżonka, lub na przestępstwo firmanctwa, jeśli te dowody i okoliczności dotyczą powstania zobowiązania podatkowego, a nie jego przeniesienia na byłego małżonka?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie. Sąd podkreślił, że postępowanie w sprawie wznowienia postępowania podatkowego ma na celu weryfikację wadliwości decyzji ostatecznej w ramach zamkniętego katalogu przesłanek z art. 240 Ordynacji podatkowej, a nie ponowne rozstrzyganie sprawy. W niniejszej sprawie, zarzuty dotyczące fałszywości dowodów i przestępstwa firmanctwa dotyczyły powstania zobowiązania podatkowego byłego małżonka, a nie jego przeniesienia na skarżącą jako byłego małżonka na podstawie art. 110 Ordynacji podatkowej. Odpowiedzialność skarżącej jako byłego małżonka jest niezależna od okoliczności powstania pierwotnego zobowiązania podatkowego.
Stan faktyczny
Skarżąca domagała się uchylenia decyzji o solidarnej odpowiedzialności za zaległości podatkowe byłego małżonka z tytułu VAT za okres lipiec-listopad 2006 r., powołując się na wznowienie postępowania. Wskazywała na wyroki sądów powszechnych, które miały wykazać fałszywość dowodów użytych do ustalenia pierwotnych zobowiązań podatkowych jej byłego męża oraz na przestępstwo firmanctwa. Organy podatkowe oraz WSA w Gorzowie Wielkopolskim odmówiły uchylenia decyzji, uznając, że zarzuty te dotyczą powstania zobowiązania podatkowego, a nie jego przeniesienia na skarżącą jako byłego małżonka. NSA oddalił skargę kasacyjną.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący - Sędzia NSA Ryszard Pęk (sprawozdawca), Sędzia NSA Janusz Zubrzycki, Sędzia del. WSA Maja Chodacka, Protokolant Anna Błażejczyk, po rozpoznaniu w dniu 4 października 2018 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej I. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z dnia 4 sierpnia 2016 r. sygn. akt I SA/Go 152/16 w sprawie ze skargi I. P. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 19 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości byłego małżonka z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lipca do listopada 2006 r. oddala skargę kasacyjną. 1. Wyrok Sądu I instancji. 1.1. Zaskarżonym wyrokiem z 4 sierpnia 2016 r., sygn. akt I SA/Go 152/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wielkopolskim oddalił skargę I. P. (dalej skarżąca) na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 19 lutego 2016 r. (dalej także organ odwoławczy, organ II instancji) w przedmiocie odmowy uchylenia, po wznowieniu postępowania, decyzji ostatecznej w sprawie orzeczenia o solidarnej odpowiedzialności za zaległości byłego małżonka z tytułu podatku od towarów i usług. 2. Przedstawiony przez Sąd I instancji przebieg postępowania podatkowego. 2.1. Decyzją z 23 września 2009 r. Naczelnik Urzędu Skarbowego w Z. (dalej organ I instancji) orzekł o solidarnej odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe byłego małżonka P. P. z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lipca do listopada 2006 r., powstałe w czasie trwania wspólności majątkowej wraz z odsetkami za zwłokę i kosztami egzekucyjnymi, jednocześnie ograniczając ww. odpowiedzialność do wysokości wartości przypadającego jej udziału w majątku wspólnym. 2.2. Po rozpatrzeniu odwołania Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze (dalej organ odwoławczy, organ II instancji) decyzją z 17 grudnia 2009 r. utrzymał w mocy decyzję organu I instancji. 2.3. Powyższa decyzja została zaskarżona do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wlkp., który postanowieniem z 25 lutego 2010 r. sygn. akt I SA/Go 134/10 odrzucił skargę. Od powyższego postanowienia skarżąca wniosła skargę kasacyjna, którą Naczelny Sąd Administracyjny oddalił postanowieniem z 9 lipca 2010 r. sygn. akt II FSK 1087/10. 2.4. Wnioskiem z 26 kwietnia 2010 r. skarżąca, na podstawie art. 240 § 1 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (Dz. U. z 2015 r. poz. 613 ze zm.) dalej Ordynacja podatkowa, zwróciła się do Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze o wznowienie postępowania w sprawie zakończonej decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r. 2.5. Postanowieniem z 17 maja 2010 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze wznowił postępowanie. Następnie decyzją z 20 sierpnia 2010 r. odmówił uchylenia w całości decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r. Decyzja ta na skutek wniesionego przez skarżąca odwołania została utrzymana w mocy decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 28 października 2010 r. 2.6. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę, którą wyrokiem z 13 kwietnia 2011 r. sygn. akt I SA/Go 1315/10 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp. oddalił. Wyrokiem z 22 czerwca sygn. akt I FSK 1561/11 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżącej od powyższego wyroku. 2.7. Wnioskiem z 28 stycznia 2014 r. skarżąca po raz kolejny wystąpiła do Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze o wznowienie postępowania zakończonego decyzją Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r. Powołując się na przesłanki określone w art. 240 § 1 ust. 1, 2 i 5 Ordynacji podatkowej skarżąca wniosła o uchylenie powyższej decyzji oraz poprzedzającej ją decyzji organu I instancji i orzeczenie co do istoty sprawy. W uzasadnieniu wniosku skarżąca powołała się na wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 20 listopada 2012 r. w sprawie sygn. akt II K 210/11, w którym ujawniono nowe istotne okoliczności sprawy, w tym nowe fakty i dowody. 2.8. Postanowieniem z 6 lutego 2014 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze wznowił postępowanie w sprawie zakończonej decyzją ostateczną z 17 grudnia 2009 r. 2.9. W pismach z 25 lutego 2014 r., 3 marca 2014 r. i 16 maja 2014 r. skarżąca wniosła o przeprowadzenie dowodów z akt wszystkich dokumentów zgromadzonych w aktach postępowania na okoliczność, że faktyczną działalność gospodarczą pod nazwą Przedsiębiorstwo Handlowe "P." P. P. w Z. prowadził G. R. i W. R., a nie P. P. Postanowieniem z 17 września 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze odmówił przeprowadzenia dowodów wnioskowanych przez skarżącą podnosząc, że dowody te nie dotyczą okoliczności mających znaczenie dla przedmiotowej sprawy. 2.10. Decyzją z 5 października 2015 r. Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze odmówił uchylenia decyzji ostatecznej z 17 grudnia 2009 r. stwierdzając, że postępowanie o orzeczeniu solidarnej odpowiedzialności skarżącej za zobowiązania byłego małżonka, nie było dotknięte kwalifikowaną wadą wskazaną w przepisach art. 240 § 1 pkt 1, 2 i 5 Ordynacji podatkowej. 2.11. Następnie decyzją z 19 lutego 2016 r., po rozpoznaniu odwołania wniesionego przez skarżącą Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze utrzymał w mocy decyzję z 5 października 2015 r. 2.12. W uzasadnieniu powyższej decyzji przyjęto, że brak było podstaw do uchylenia we wznowionym postępowaniu ostatecznej decyzji z 23 września 2009 r., gdyż nie zachodziła w sprawie przesłanka określona w art. 240 § 1 pkt 1 Ordynacji podatkowej. Organ odwoławczy wyjaśnił, że skarżąca nie przedstawiła dowodów w postaci orzeczeń sądowych stwierdzających, że dowody, na podstawie, których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne okazały się fałszywe. Nie wskazała też, który z dowodów zebranych w sprawie miałby być sfałszowany. Podkreślił ponadto, że wskazywane przez skarżącą wyroki: Sądu Okręgowego w Zielonej Górze, sygn. akt II K [...] oraz sygn. akt VII Ka [...]; Sądu Rejonowego w Żaganiu, sygn. akt II [...]; Sądu Rejonowego w Żarach, sygn. akt II KS [...], nie przesądzają, że jakiekolwiek dowody, na podstawie, których wydano decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r., są fałszywe. 2.13. W odniesieniu do drugiej wskazanej przez skarżącą podstawy wznowienia tj. art. 240 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej, organ odwoławczy wskazał, że zaskarżona decyzja nie została wydana w wyniku przestępstwa firmanctwa lub oszustwa. Do okoliczności faktycznych orzeczonej odpowiedzialności skarżącej, jako rozwiedzionego małżonka nie można zaliczyć powoływanych we wniosku o wznowienie postępowania zdarzeń dotyczących ewentualnego oszustwa co do osoby faktycznie prowadzącej działalność gospodarczą, a tylko firmowanej przez męża skarżącej, tym bardziej, że odpowiedzialność podatkowa skarżącej została ustalona na podstawie art. 110 Ordynacji podatkowej. Ponadto, wobec braku prawomocnych orzeczeń sądowych dotyczących powoływanych we wniosku okoliczności, nie można było stwierdzić, że decyzja ostateczna, której wyeliminowania z obrotu prawnego domagała się skarżąca została wydana w wyniku przestępstwa firmanctwa, bądź w wyniku przestępstwa z art. 231 ustawą z dnia 6 czerwca 1997 r. Kodeks karny (Dz. U. z 1997 r. Nr 88 poz. 553 ze zm.). 2.14. Organ odwoławczy podkreślił, że w ramach postępowania wznowionego organ podatkowy nie może wychodzić poza przedmiot postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, które w rozważanej sprawie zakończone zostało decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r., ani tym bardziej nie może przesądzać kwestii istnienia zaległości podatkowych podatnika, rozstrzygniętej decyzjami ostatecznymi Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z 23 grudnia 2008 r. 3. Skarga do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim. 3.1. Na powyższą decyzję skarżąca wniosła skargę do Wojewódzkiego Sadu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim zarzucając, że wydano ją z naruszeniem: I. przepisów prawa materialnego, tj.: 1) art. 240 § 1 ust. 1 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie i przyjęcie przez organ, że skarżąca nie wskazała dowodów, które okazały się fałszywe, a który jednocześnie byłby dowodem na podstawie, którego ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, gdy tymczasem: a) skarżąca wykazała w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa, że wszystkie dowody na podstawie których ustalono, co do zasady zobowiązanie podatkowe wobec jego osoby, jak i dowody określające wysokość zobowiązania podatkowego zostały (były) sfałszowane albowiem nie odzwierciedlały prawdy. Dowody te nie odpowiadały stanowi faktycznemu, albowiem P. P. nie prowadził faktycznie działalności, nie wiedział też o faktycznych, zatajonych w sposób oszukańczy transakcjach dokonywanych przez G. R. na jego "konto".; b) sam zobowiązany P. P. potwierdził w całej rozciągłości, że postępowanie podatkowe w wyniku, którego wydano wszelkie decyzje w jego sprawie i w sprawie skarżącej były oparte o fałszywe dowody do których należały między innymi: - fałszywe, bo niezgodne z prawdą deklaracje podatkowe w zakresie podatku dochodowego i podatku VAT składane przez P. P., niebędącego faktycznie osobą zobowiązaną do płacenia podatków, a dodatkowo oszukiwaną (wprowadzaną w błąd przez faktycznie prowadzącego działalność gospodarczą G. R.), - sprzeczny ze stanem faktycznym, zebrany w sprawie materiał dowodowy przypisujący P. P. prowadzenie działalności gospodarczej, gdy tymczasem działalność gospodarcza była wyłącznie prowadzona przez G. R., na co wskazywał P. P. w swym zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa oraz we wszystkich postępowaniach karnoskarbowych poprzedzających wydanie orzeczeń sądowych; c) orzeczenia sądowe w sprawach: - prowadzonej przed Sądem Okręgowym w Zielonej Górze - Wydział II Karny - sygn. akt II K [...]- wyrok z 20 listopada 2012 r. wraz z uzasadnieniem; - postępowanie sądowe prowadzone przed Sądem Rejonowym w Żaganiu - Wydział II Karny - sygn. akt II K [...]- wyrok z 26 lutego 2014 r. wraz z uzasadnieniem; - wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 25 września 2014 r. - sygn. akt VII Ka [...] z uzasadnieniem; - postępowanie sądowe prowadzone przed Sądem Rejonowym w Żarach pod sygn. akt II KS [...] - wyrok z 6 czerwca 2011 r. wraz z uzasadnieniem, które to orzeczenia są prawomocne - wykazały jednoznacznie, że ustalenia dokonane przed Dyrektora UKS w Z. G. i inspektorów kontroli tego organu w stosunku do P. P. zarówno w przedmiocie jego odpowiedzialności karnoskarbowej, jak i w zakresie zobowiązań podatkowych są chybione i tym samym oparte na fałszywych dowodach. 2. art. 240 §1 ust. 2 Ordynacji podatkowej, poprzez niewłaściwe zastosowanie tj.: - całkowite pominiecie istoty postępowania podatkowego zainicjowanego przez P. P. i skarżącą, którzy w swych wnioskach popartymi zawiadomieniami o popełnieniu przestępstwa wykazali, iż wszystkie decyzje wymiarowe dotyczące jego osoby, były decyzjami z gruntu wadliwymi, gdyż opierały się o wadliwie zgromadzony materiał dowodowy, tj. materiał dowodowy sprzeczny z prawdą materialną, - przyjęcie, iż do zastosowania tego przepisu potrzebne jest rozstrzygniecie Sądu powszechnego przesądzające o tym, iż decyzja została wydana w warunkach przestępstwa, gdy tymczasem charakter sprawy - oczywistość przestępstw i to zarówno przestępstwa firmanctwa, jak i oszustwa nakazywała rozpoczęcie procedur rewizyjnych, mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego. 3. art. 128 Ordynacji podatkowej przez niewłaściwe zastosowanie i bezkrytyczne akceptowanie fikcji faktycznej i prawnej, w której wszyscy uczestnicy postępowania mają świadomość tego, że P. P. nie podejmował działań gospodarczych, które spowodowały powstanie zobowiązania podatkowego i okoliczność ta wynika z prawomocnych orzeczeń sądowych, a mimo to organ nie zauważa potrzeby usunięcia tych decyzji z obrotu prawnego; 4. art. 240 § 1 ust 1 Ordynacji podatkowej przez wadliwe przyjęcie, że orzeczenia sądowe wymienione w pkt. 1c nie wskazują na fałsz dowodu, gdy tymczasem wyroki uniewinniające P. P. od zarzucanych mu przestępstw skarbowych w swej istocie a contrario wskazują na fałsz dowodów będących podstawą aktu oskarżenia, w tym również ustalających odpowiedzialność podatkową P. P.; 5. art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej przez samowolne ustalenie, że w zaistniałym stanie faktycznym: a) nie można stwierdzić oczywistości popełnienia przestępstwa; b) brak jest podstaw do uznania, że wznowienie postępowania jest niezbędne w celu ochrony interesu publicznego gdy tymczasem: - organ podatkowy wiedział o tym, że przestępstwo jest oczywiste, gdyż w porę przedstawiono mu oczywiste dowody (zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa) potwierdzone następczo wyrokami sądowymi, mimo to nie uczynił z tego żadnego użytku procesowego; - organ nie chce się przyznać do "oczywistości" przestępstwa, skoro przez swą bezczynność dopuścił do przedawnienia jego ścigania; - również z tych samych powodów organ podatkowy nie chce zauważyć spełnienia II przesłanki, tj. ważnego interesu publicznego, a przecież interes publiczny nakazywał ściganie faktycznych sprawców i egzekwowanie zobowiązań podatkowych; 6. art. 240 § 1 pkt 5 Ordynacji podatkowej przez niezasadne ustalenie, że w sprawie brak jest spełnienia dwóch kumulatywnych przesłanek, tj.: a) zaistnienia nowych okoliczności faktycznych; b) zaistnienia nowych dowodów, które istniały wcześniej, gdy tymczasem skarżąca nigdy nie twierdziła, że przedstawione w pkt.1c wyroki sądowe stanowią nowe dowody w rozumieniu tego przepisu, lecz orzeczenia te dowodzą, że w toku postępowań poprzedzających wydanie podanych wyżej wyroków ujawniły się nowe dowody i nowe okoliczności. Dowody te istniały już wcześniej – tylko za sprawą organów podatkowych, które odmawiały ich przeprowadzenia dowody te nie zostały ujawnione wcześniej. Postępowanie sądowe przeprowadzone w sposób wyczerpujący i wszechstronny pozwoliło na ujawnienie tychże dowodów, które organ podatkowy zobligowany był przeprowadzić. II. prawa procesowego: 7. art. 180 w związku z art. 120, art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej przez zlekceważenie wszystkich dowodów przez organ podatkowy i ich całkowite pominięcie uniemożliwiające wykazanie, że decyzja wymiarowa wobec P. P., została wydana na podstawie fałszywych dowodów i jest sprzeczna ze stanem faktycznym, co potwierdza fałszywość dowodów stanowiących o podstawie orzekania. 8. art. 120, art. 121 i art. 122 Ordynacji podatkowej przez całkowite zaniechanie dokonania jakichkolwiek ustaleń w zakresie postępowania podatkowego w przedmiocie podstaw faktycznych wznowienia postępowania. Bezzasadne przyjęcie, że dowody oferowane przez skarżącą nie wnoszą niczego do sprawy oraz bezzasadne ustalenie, że dowody te potwierdzają pierwotnie ustalony stan faktyczny. 9. przez nierozpoznanie istoty sprawy i formalne, negatywne załatwienie wniosku P. P. bez uwzględnienia specyfiki postępowań karnych wszczętych zarówno przez skarżącą, jak i P. P. mających charakter penalny będących podstawa wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Zignorowanie całkowicie orzeczeń sądowych: - wyroku Sądu Rejonowego w Żaganiu z 26 lutego 2014 r., sygn. akt: II K [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 20 listopada 2012 r., sygn. akt: II K [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 25 września 2014 r., sygn. akt: VII Ka [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Rejonowego w Żarach z 6 czerwca 2011 r., sygn. akt II KS [...]; 10. przez zaniechanie przeprowadzenia jakichkolwiek czynności procesowych w celu ustalenia prawdy obiektywnej. Przyjęcie a priori nieistnienia podstaw do uwzględnienia wniosku o wznowienie postępowania oraz przyjęcie postawy procesowej negującej wszelkie argumenty skarżącej przemawiające na jej korzyść. Dopuszczenie się zaniechania wszczęcia obligatoryjnych procedur w celu wyjaśnienia okoliczności popełnionych przestępstw w kontekście interesu publicznego i szkody poniesionej przez Skarb Państwa. Odmowę przeprowadzenia ważnych dowodów zawartą w postanowieniu z dnia 19 lutego 2016 r. 3.2. W odpowiedzi na skargę Dyrektor Izby Skarbowej w Zielonej Górze wniósł o jej oddalenie podtrzymując swoje dotychczasowe stanowisko wyrażone w zaskarżonej decyzji. 4. Wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego Gorzowie. 4.1. Sąd I instancji oddalając skargę przyjął, że w niniejszej sprawie brak jest podstaw do uchylenia ostatecznej decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z dnia 17 grudnia 2009 r. gdyż nie występuje żadna z przytoczonych we wniosku o wznowienie postępowania podstaw do uchylenia bądź zmiany ostatecznej decyzji, tj. że powyższą decyzję wydano w oparciu o fałszywe dowody czy w wyniku przestępstwa. Nie wyszły również na jaw istotne dla sprawy nowe okoliczności faktyczne. 4.2. Sąd I instancji podkreślił, że w ramach wznowionego postępowania organ podatkowy nie może wychodzić poza przedmiot postępowania prowadzonego w trybie zwykłym, które w rozważanej sprawie zakończone zostało decyzją ostateczną Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r. Nie może także przesądzać kwestii istnienia zaległości podatkowych podatnika, która w stanie faktycznym rozważanej sprawy pozostaje rozstrzygnięta decyzjami ostatecznymi Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z 23 grudnia 2008 r. Sąd I instancji zwrócił uwagę na to, że w wyniku postępowania, przeprowadzonego na wniosek P. P. (byłego małżonka skarżącej) z 27 stycznia 2014 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. decyzją z 22 kwietnia 2015 r. odmówił uchylenia w całości decyzji ostatecznych z 23 grudnia 2008 r. Decyzją z 24 sierpnia 2015 r. utrzymano w mocy swoją decyzję z dnia 22 kwietnia 2015 r. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., wyrokiem z dnia 16 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Go 443/15 oddalił skargę P. P. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z dnia 24 sierpnia 2015 r. 4.3. Sąd I instancji podkreślając, że we wniosku skarżącej postawione zostały tożsame zarzuty z podniesionymi we wniosku P. P. o wznowienie postępowania, zgodził się z organem odwoławczym, że do okoliczności faktycznych orzeczonej odpowiedzialności skarżącej, jako rozwiedzionego małżonka nie można zaliczyć powoływanych we wniosku o wznowienie postępowania zdarzeń dotyczących ewentualnego oszustwa co do osoby faktycznie prowadzącej działalność gospodarczą, a tylko firmowanej przez męża skarżącej. Przestępstwo firmanctwa – jak podkreślił Sąd I instancji – pozostawało bowiem w związku przyczynowym z powstaniem zobowiązania podatkowego, a nie z jego przeniesieniem na skarżącej. 4.3. Sąd I instancji w pełni podzielił pogląd wyrażony w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, że w przedmiotowej sprawie nie występują nowe okoliczności, ani nowe dowody, które istniały w dniu wydania decyzji ostatecznej i nie były znane organowi, który ją wydał. Podkreślił, że wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 20 listopada 2012r. sygn. akt II K [...] zapadł w innej sprawie i dotyczy czynu określonego w art. 286 § 1 k.k. w zw. z art. 294 k.k. Wyrok ten jednak nie rozstrzygał kwestii firmanctwa. Analogicznie przedstawiała się sytuacja w przypadku wyroku Sądu Rejonowego w Żaganiu z 26 lutego 2014r. sygn. akt II K [...]. Wyrokiem tym Sąd uniewinnił P. P. od stawianych zarzutów popełnienia przestępstwa karno-skarbowego z art. 56 § 1 k.k.s. W uzasadnieniu Sąd podzielił stanowisko wyrażone w uzasadnieniu ww. wyroku z 20 listopada 2012r. sygn. akt II K [...] w zakresie firmanctwa. Jednakże ocena stanu faktycznego zawarta w powyższych wyrokach również nie stanowiła nowej okoliczności faktycznej ani nowego dowodu w niniejszej sprawie i w związku z tym nie dawała podstawy do wznowienia postępowania. 5. Skarga kasacyjna. 5.1. Od powyższego wyroku skarżąca złożyła skargę kasacyjną, wnosząc o uchylenie w całości i przekazanie całej sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Gorzowie Wielkopolski, ewentualnie o zmianę zaskarżonego wyroku i orzeczenie co do istoty sprawy, przez uchylenie w całości wyroku oraz uchylenie w całości decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 19 lutego 2016 r. 5.2. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj.: 5.2.1. art. 240 § 1 pkt 1 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust. 1 lit. a i art. 174 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 poz. 718 ze zm.) dalej ustawa - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez wadliwe zastosowanie i błędne przyjęcie przez Sąd I instancji w ślad za organem podatkowym, że skarżąca nie wskazała dowodów, które okazały się fałszywe, a które jednocześnie byłyby dowodami na podstawie których ustalono istotne dla sprawy okoliczności faktyczne, gdy tymczasem Sąd I instancji pomija okoliczności to, że: a) skarżąca wykazała zarówno we wniosku o wznowienie postępowania oraz w integralnej części tego wniosku, tj. w zawiadomieniu o popełnieniu przestępstwa, że wszystkie dowody na podstawie których ustalono co do zasady zobowiązanie podatkowe wobec jej byłego męża oraz jej samej jak i dowody określające wysokość zobowiązania podatkowego były fałszywe albowiem nie odzwierciedlały prawdy. Dowody te nie odpowiadały stanowi faktycznemu, albowiem były mąż skarżącej nie prowadził faktycznie działalności i nie wiedział też o faktycznych, zatajonych w sposób oszukańczy transakcjach dokonywanych na jego konto przez faktycznego sprawcę G. R.; b) były mąż skarżącej potwierdził w całej rozciągłości, że postępowanie podatkowe w wyniku, którego wydano decyzje ustalającą jego osobie zobowiązanie podatkowe było oparte o fałszywe dowody, do których należały między innymi: - fałszywe, bo niezgodne z prawdą fałszywe faktury, fałszywe dokumenty źródłowe i w efekcie księgi rachunkowe oraz deklaracje podatkowe w zakresie podatku dochodowego i podatku VAT składane przez niego, niebędącego faktycznie osobą zobowiązaną do płacenia podatków, a dodatkowo oszukiwaną przez G. R., - fałszywe dowody osobowe w postaci zeznań świadków: G. R., kierowców realizujących dostawy towarów, które stanowiły dla organów podatkowych podstawę ustalenia nieprawdziwego stanu faktycznego, co zostało wykazane i potwierdzone w prawomocnych orzeczeniach sądowych w następujących sprawach: - prowadzonej przed Sądem Okręgowym w Zielonej Górze - Wydział II Karny - sygn. akt II K [...] - wyrok z 20 listopada 2012 r. wraz z uzasadnieniem; - postępowania sądowego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w Żaganiu - Wydział II Karny - sygn. akt II K [...]- wyrok z 26 lutego 2014 r. wraz z uzasadnieniem; - wyrok Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 25 września 2014 r., sygn. akt VII Ka [...] z uzasadnieniem; - postępowania sądowego prowadzonego przed Sądem Rejonowym w Żarach pod sygn. akt II KS [...] - wyrok z 6 czerwca 2011 r. wraz z uzasadnieniem. Postępowania te zakończone prawomocnymi wyrokami wykazały całkowite przeciwieństwo ustaleń dokonanych przez organy podatkowe i to w kwestiach zasadniczych dla rozstrzygnięcia w przedmiotowej sprawie co w sposób niezrozumiały pomija Sąd I instancji. Ustalenia dokonane przez organy podatkowe w stosunku do P. P. zarówno w przedmiocie jego odpowiedzialności karnoskarbowej, jak i w zakresie zobowiązań podatkowych w kontekście powyższych orzeczeń sądowych są chybione i tym samym oparte na fałszywych dowodach. W konsekwencji skarżąca została obciążona odpowiedzialnością podatkową za zobowiązania podatkowe nie byłego męża lecz osoby trzeciej, tj. G. R., który uniknął swej odpowiedzialności podatkowej i karnoskarbowej wyłącznie z powodu zaniedbań organów podatkowych i prokuratury (dowód: załączone do skargi kasacyjnej pismo Prokuratury Okręgowej w Zielonej Górze z 26 sierpnia 2016 r. sygn. akt I Ds. [...], w którym na stronie 4 potwierdzono przedawnienie karalności przestępstw wobec faktycznego sprawcy - zał. nr 1 do skargi kasacyjnej) 5.2.2. art. 240 § 2 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust 1 lit. a i art. 174 pkt. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez wadliwe zastosowanie i przyjęcie przez Sąd I instancji, że do zastosowania art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej potrzebne jest rozstrzygnięcie sądu powszechnego przesądzające o tym, że decyzja została wydana w warunkach przestępstwa, gdy tymczasem prawomocne orzeczenia sądowe wykazały oczywistość przestępstw i to zarówno przestępstwa karnoskarbowego i oszustwa podatkowego przez G. R. na szkodę Skarbu Państwa, co nakazywało rozpoczęcie procedur rewizyjnych, mających na celu ustalenie rzeczywistego stanu faktycznego i zmianę decyzji podatkowych. Tylko za sprawą bezczynności prokuratury i organów podatkowych, które pozwoliły na przedawnienie przestępstwa wobec faktycznego sprawcy skarżąca i jej były mąż mają obecnie problemy, by doprowadzić do skutecznego skazania właściwego sprawcy G. R., jako podstawy wznowienia postępowania; 5.2.3. art. 128 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust 1 lit. a i art. 174 pkt. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez niewłaściwe zastosowanie i bezkrytyczne akceptowanie przez Sąd I instancji fikcji przyjętej przez organy podatkowej, tj. fikcji faktycznej i prawnej, w której wszyscy uczestnicy postępowania mają świadomość tego, że były mąż skarżącej, nie podejmował działań gospodarczych, które spowodowały powstanie zobowiązania podatkowego, co potwierdziły prawomocne orzeczenia sądowe wskazane w pkt. 5.2.1. b (powyżej), a mimo to Sąd I instancji nie dopatrzył się podstaw do usunięcia tych decyzji z obrotu prawnego; 5.2.4. art. 240 § 1 ust 1 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust 1 lit. a i art. 174 pkt. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez wadliwe przyjęcie, że orzeczenia sądowe wymienione w pkt. 5.2.1. (powyżej), nie wskazują na fałsz dowodu, gdy tymczasem wyroki uniewinniające byłego męża skarżącej od zarzucanych mu przestępstw skarbowych w swej istocie "a contrario" wskazują na fałsz dowodów będących podstawą aktu oskarżenia, w tym również dowodów ustalających odpowiedzialność podatkową P. P. wskazanych jako materiał dowodowy w zaskarżonej decyzji; 5.2.5. niewłaściwe zastosowanie art. 240 § 2 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust 1 lit. a i art. 174 pkt. 1 ustawy – Prawo o postepowaniu przed sądami administracyjnymi przez akceptacje przez Sąd I instancji wadliwego zastosowania przez organy podatkowe art. 240 § 2 Ordynacji podatkowej, przez ustalenie, że w zaistniałym stanie faktycznym: a) nie można stwierdzić oczywistości popełnienia przestępstwa; b) brak jest podstaw do uznania, że wznowienie postępowania jest niezbędne w celu ochrony interesu publicznego, gdy tymczasem: - organy podatkowe wiedziały o tym, że przestępstwa są oczywiste i że wyłącznie G. R., a nie P. P. jest faktycznym zobowiązanym wobec Skarbu Państwa za zobowiązania podatkowe, gdyż w porę przedstawiono im oczywiste dowody (zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa) potwierdzone następnie wyrokami sadowymi, mimo to nie uczyniły z tego żadnego użytku procesowego; - organy podatkowe nie chcą potwierdzić "oczywistości" przestępstwa, skoro przez swą bezczynność dopuściły do przedawnienia jego ścigania; - również z tych samych powodów organy podatkowe nie przyjmowały do wiadomości spełnienia przesłanki ważnego interesu publicznego, a przecież interes publiczny nakazywał ściganie faktycznych sprawców i egzekwowanie zobowiązań podatkowych. Kontrola, jaką zobligowany był sprawować Sąd I instancji rozpoznający skargę, nie uznała bezczynności organów w zarzucanym zakresie za wadliwą. 5.2.6. art. 240 § 1 pkt 5 i art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej w związku z art. 145 § 1 ust 1 lit. a i art. 174 pkt. 1 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez bezzasadne uznanie przez Sąd I instancji, że organy podatkowe słusznie ustaliły, że w sprawie brak jest spełnienia dwóch kumulatywnych przesłanek, tj.: a) zaistnienia nowych okoliczności faktycznych; b) zaistnienia nowych dowodów, które istniały wcześniej, gdy tymczasem skarżąca nigdy nie twierdziła, że przedstawione wyroki sądowe same siebie nie stanowią "nowych dowodów" w rozumieniu powyższych przepisów, lecz że orzeczenia i ich uzasadnienia te wskazują, że w toku postępowań poprzedzających wydanie wyroków ujawniły się nowe dowody i nowe okoliczności. Dowody te istniały już wcześniej, tylko za sprawą organów podatkowych, które odmawiały ich przeprowadzenia a także wobec stanowiska Sądu I instancji dowody te nie zostały ujawnione wcześniej. 5.3. Ponadto zaskarżonemu wyrokowi zarzucono naruszenie przepisów postępowania, tj.: 5.3.1. art. 1 § 2 ustawy – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz.U. nr 153 poz. 1269) oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a i lit c i art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przez niewłaściwe zastosowanie, albowiem Sąd I instancji pobieżnie skontrolował prawidłowość ustaleń organów podatkowych, przyjmując je bezkrytycznie za trafne i prawdziwe w wersji określonej przez organ podatkowy. Sąd I instancji pominął istotną okoliczność, że organy podatkowe nie przeprowadziły żadnego dowodu wnioskowanego przez skarżącą w celu ustalenia zasadności żądania wznowienia postępowania i choćby dla skonfrontowania swych ustaleń z ustaleniami sądów powszechnych w sprawach wskazanych w pkt. 5.2.1. skargi oraz z dowodami zgromadzonymi w tych sprawach. 5.3.2. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 180 w związku z art. 120, art. 121 i art. 122 Ordynacji Podatkowej przez uznanie przez Sąd I instancji, że nie doszło do naruszenia przez organy podatkowe wadliwej oceny dowodów oraz, że decyzja wydana wobec skarżącej nie została wydana na podstawie fałszywych dowodów i nie jest sprzeczna ze stanem faktycznym; 5.3.3. art. 145 § 1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 120, art. 121 i art. 122 Ordynacji Podatkowej przez ustalenie przez Sąd I instancji w ślad za organami podatkowymi, że dowody oferowane przez skarżącą nie wnoszą niczego do sprawy oraz bezzasadne ustalenie, że dowody te potwierdzają pierwotnie ustalony przez organy podatkowe stan faktyczny; 5.3.4. art. 145 §1 pkt. 1 lit. c w związku z art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi i z art. Ordynacji Podatkowej przez niczym nie uzasadniona ocenę Sąd I instancji bezzasadności zarzutu nierozpoznania istoty sprawy i formalne nie uwzględnienie specyfiki postępowań karnych wszczętych zarówno przez skarżącą, jak i jej byłego męża mających charakter penalny, będących podstawą wznowienia postępowania w przedmiotowej sprawie. Zignorowanie w ślad za organami podatkowymi całkowicie orzeczeń sądowych: - wyroku Sądu Rejonowego w Żaganiu z 26 lutego 2014 r., sygn. akt: II K [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 20 listopada 2012 r., sygn. akt: II K [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Okręgowego w Zielonej Górze z 25 września 2014 r., sygn. akt: VII Ka [...] wraz z uzasadnieniem; - wyroku Sądu Rejonowego w Żarach z 6 czerwca 2011 r., sygn. akt II KS [...]; 5.3.5. art. 145 § 1 pkt. 1 lit c w związku z art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 128 Ordynacji podatkowej przez nieuprawnioną akceptację przez Sąd I instancji zaniechania przeprowadzenia jakichkolwiek czynności procesowych przez organy podatkowe w celu ustalenia prawdy obiektywnej. Bezprawne zaniechanie dokonania czynności niezbędnych dla ścigania faktycznego sprawcy. Dopuszczenie się zaniechania wszczęcia obligatoryjnych procedur w celu wyjaśnienia okoliczności popełnionych przestępstw w kontekście interesu publicznego i szkody poniesionej przez Skarb Państwa; 5.3.6. art. 145 § 1 pkt. 1 lit c w związku z art. 174 pkt 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oraz art. 108 § 1 i 2 i art. 247 § 1 ust. 3 i ust. 5 Ordynacji podatkowej z uwagi na to, że w okolicznościach niniejszej sprawy prowadzenie postępowania w celu obciążenia skarżącej jakimikolwiek obciążeniami podatkowymi było nie tylko bezprawne, ale nie powinno dotyczyć jej osoby. Powyższe skutkować powinno nieważnością postępowania związanego z wydaną decyzją o solidarnej odpowiedzialności skarżącej. 6. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. 6.1. Naczelny Sąd Administracyjny, rozpoznając skargę kasacyjną w granicach wyznaczonych jej zarzutami i wnioskami (art. 183 § 1 w związku z art. 174 pkt 1 i 2 oraz art. 176 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) stwierdził, że nie zasługuje ona na uwzględnienie, gdyż pozbawiona jest uzasadnionych podstaw. 6.2. Na wstępie, przed przystąpieniem do oceny zarzutów skargi kasacyjnej, konieczne jest przypomnienie pewnych istotnych i oczywistych kwestii. Skarga kasacyjna jest środkiem odwoławczym wysoce sformalizowanym. Zgodnie bowiem z art. 183 § 1 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc pod uwagę z urzędu jedynie nieważność postępowania. Związanie podstawami skargi kasacyjnej polega na tym, że to autor skargi kasacyjnej wyznacza zakres kontroli instancyjnej wskazując, które normy prawa zostały naruszone. Oznacza to konieczność powołania konkretnych przepisów prawa (oznaczonych numerem artykułu, paragrafu, ustępu, a także miejsca publikacji wymienianych w podstawach skargi przepisów), którym uchybił sąd, uzasadnienia ich naruszenia, a w razie zgłoszenia zarzutu naruszenia przepisów postępowania – wskazania dodatkowo, że naruszenie to mogło mieć wpływ na wynik sprawy. Naczelny Sąd Administracyjny nie ma obowiązku ani prawa do domyślania się i uzupełniania argumentacji autora skargi kasacyjnej. W szczególności, poza niewystępującymi w tej sprawie przesłankami nieważności (art. 183 § 2 Prawa o postępowaniu przed sądami administracyjnymi), nie jest władny badać, czy sąd administracyjny I instancji nie naruszył innych przepisów niż wskazane w skardze kasacyjnej. Przypomnienie powyższej, utrwalonej w orzecznictwie, zasady ma w rozpoznawanej sprawie znaczenie istotne z uwagi na wskazane w skardze kasacyjnej zarzuty oraz ich uzasadnienie. Zarzuty te, wraz z uzasadnieniem, wyznaczały bowiem zakres rozpoznania sprawy przez Naczelny Sąd Administracyjny. 6.3. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznając sprawę w granicach skargi kasacyjnej zauważa, że przedmiotem oceny kasacyjnej jest wyrok Sądu I instancji oddalający skargę na decyzję odmawiającą uchylenia decyzji ostatecznej po wznowieniu postępowania. Wznowienie postępowania na podstawie art. 240 Ordynacji podatkowej ma swój odrębny przedmiot od postępowania zwykłego, w ramach którego zapadła decyzja ostateczna będąca przedmiotem wniosku o wznowienie. Istotą postępowania wznowieniowego nie jest ponowne, pełne rozstrzygnięcie sprawy we wszystkich jej aspektach, lecz odniesienie się do wad, tkwiących w samej decyzji lub postępowaniu, którego była ona efektem, ujętych w zamkniętym katalogu z art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej. Przedmiot postępowania w sprawie o wznowienie postępowania wyznacza art. 243 § 2 Ordynacji podatkowej, wskazując, że jest nim ustalenie, czy postępowanie, w którym zapadła ostateczna decyzja było dotknięte jedną z wad wyliczonych w art. 240 § 1 Ordynacji podatkowej, a następnie przeprowadzenie postępowania w celu rozstrzygnięcia istoty sprawy. Granice postępowania rozpoznawczego wyznaczone są przez zakres rozstrzygnięcia objętego ostateczną decyzją. 6.4. W sprawie rozpoznawanej wznowienie postępowania dotyczyło ostatecznej decyzji z 23 września 2009 r. wydanej na podstawie art. 110 § 1 Ordynacji podatkowej, tj. odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe P. P. byłego małżonka z tytułu zobowiązań powstałych w czasie trwania wspólności majątkowej. Zgodnie z art. 110 § 1 i § 2 pkt 2 Ordynacji podatkowej, rozwiedziony małżonek podatnika odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie z byłym małżonkiem za zaległości podatkowe z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w czasie trwania wspólności majątkowej, jednakże tylko do wysokości wartości przypadającego mu udziału w majątku wspólnym (§ 1). Przepisy art. 110 Ordynacji podatkowej stanowią dopełnienie zasad odpowiedzialności osób pozostających w związku małżeńskim za ich zobowiązania podatkowe. Do czasu trwania tego związku odpowiedzialność tę kształtuje art. 29 Ordynacji podatkowej i dotyczy ona majątku odrębnego (osobistego) podatnika, a także majątku wspólnego podatnika i jego małżonka. Po ustaniu związku małżeńskiego w następstwie rozwodu czy unieważnienia oraz w przypadku separacji, odpowiedzialność małżonka podatnika określają przepisy art. 110 Ordynacji podatkowej. Z przywołanych wyżej przepisów wynika, że warunkiem ich zastosowania jest istnienie zaległości podatkowych z tytułu zobowiązań podatkowych powstałych w czasie trwania wspólności majątkowej. Przedstawienie powyższych zasad jest w realiach rozpoznawanej sprawy o tyle istotne, że w skardze kasacyjnej nie dostrzeżono różnic pomiędzy postępowaniem podatkowym, którego przedmiotem jest określenie zaległości podatkowych obciążających byłego małżonka od postępowania, którego przedmiotem jest przeniesienie odpowiedzialności za te zaległości na byłego małżonka podatnika. 6.5. Naczelny Sąd Administracyjny oceniając zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej zauważa, że odnoszą się one do okoliczności, które stanowiły podstawę do wydania ostatecznych decyzji Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z 30 maja 2008 r., w których określono P. P. (byłemu małżonkowi skarżącej) zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od lipca 2006 r. do grudnia 2006 r. Sąd I instancji oddalając skargę podkreślił w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku (str. 13), że w wyniku postępowania, przeprowadzonego na wniosek P. P. z 27 stycznia 2014 r., Dyrektor Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. decyzją z 22 kwietnia 2015 r. odmówił uchylenia w całości decyzji ostatecznych z 23 grudnia 2008 r. Decyzją z 24 sierpnia 2015 r. utrzymano w mocy swoją decyzję z dnia 22 kwietnia 2015 r. Natomiast Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gorzowie Wlkp., wyrokiem z dnia 16 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Go 443/15 oddalił skargę P. P. na decyzję Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z dnia 24 sierpnia 2015 r. W uzupełnieniu tych okoliczności dodać należy, że wyrokiem z 11 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 521/16 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 16 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Go 443/15. W świetle powyższych (bezspornych okoliczności) nie budzi wątpliwości to, że w dacie wydania zaskarżonej decyzji (oraz obecnie) nadal wiążącą jest ostateczna decyzja Dyrektora Urzędu Kontroli Skarbowej w Z. z 30 maja 2008 r. określająca P. P. (byłemu małżonkowi skarżącej) zobowiązania w podatku od towarów i usług za poszczególne miesiące od lipca 2006 r. do grudnia 2006 r. Powyższa decyzja – jak już to zostało powiedziane – przesądziła o istnieniu zaległości podatkowych i była podstawą do wydania decyzji orzekającej o solidarnej odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe byłego małżonka z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lipca do listopada 2006 r. Podniesione w skardze kasacyjnej zarzuty, że decyzja ta była dotknięta wadą, o której stanowi art. 240 § 1 pkt 1, 2 i 5 Ordynacji podatkowej, a zatem została wydana w oparciu o sfałszowane dowody oraz w wyniku przestępstwa były bezzasadne, gdyż odnosiły się do podstaw odpowiedzialności byłego małżonka skarżącej za zaległości podatkowe a nie do odpowiedzialności skarżącej, jako osoby trzeciej (byłej małżonki) za te zaległości. Analogiczne zarzuty, co trzeba podkreślić, zostały ocenione w przywołanym już wyroku z 11 stycznia 2018 r., sygn. akt I FSK 521/16 oddalającym skargę kasacyjną P. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 16 grudnia 2015 r., sygn. akt I SA/Go 443/15. Analiza zarzutów podniesionych w obecnie rozpoznawanej skardze kasacyjnej prowadzi do wniosku, że nie dostrzeżono w niej wskazanej powyżej istoty sprawy. Przestępstwo firmanctwa oraz wadliwość dokumentacji podatkowej, na które powołano się w skardze kasacyjnej pozostawało bowiem w związku przyczynowym z powstaniem zobowiązania podatkowego w podatku od towarów i usług, a nie z jego przeniesieniem na skarżącej. Ta bowiem – jak już powiedziano – na mocy art. 110 § 1 Ordynacji podatkowej odpowiada całym swoim majątkiem solidarnie za wszelkie zobowiązania byłego męża powstałe w czasie trwania wspólności majątkowej, bez względu na okoliczności powstania takich zobowiązań. Rozwijając powyższą myśl należy stwierdzić, że nie było w rozpoznawanej sprawie przedmiotem sporu powstanie zaległości podatkowych ciążących na byłym małżonku skarżącej, a jedynie to czy w sposób zgodny z prawem zostały one przeniesione na skarżącą. 6.6. W konsekwencji powyższych rozważań za nieusprawiedliwione były podniesione w pkt 5.2. i 5.3. skargi kasacyjnej zarzuty naruszenia art. 120, art. 121, art. 122, art. 128 i art. 180 Ordynacji podatkowej oraz art. 240 § 1 pkt 1, 2 i 5 i art. 247 § 1 ust. 3 i ust. 5 Ordynacji podatkowej powiązane z naruszeniem art. 108 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej. Podkreślenia wymaga bowiem raz jeszcze to, że organy podatkowe oraz Sąd I instancji w niniejszej sprawie nie badały i nie mogły badać okoliczności związanych z powstaniem zobowiązań podatkowych ciążących na byłym małżonku skarżącej, a jedynie to, czy orzeczenie o odpowiedzialności solidarnej skarżącej było pozbawione wskazanych we wniosku kwalifikowanych wad, skutkujących jego uchyleniem. Ocena Sądu I instancji w przedmiocie braku przesłanek z art. 240 § 1 pkt 1, 2 i 5 Ordynacji podatkowej nie została w żaden sposób podważona. Zarzuty naruszenia przepisów postępowania koncentrowały się bowiem na okolicznościach pozostających poza przedmiotem sporu w toczącym się postępowaniu. Błędnie wiązano je z możliwością wzruszenia decyzji ostatecznej w przedmiocie odpowiedzialności solidarnej z działalnością skutkującą powstanie zobowiązań podatkowych. 6.7. Końcowo należało zauważyć, że obecnie rozpoznawana sprawa pozostawała w związku z rozpoznaną już sprawą, zakończoną wyrokiem z 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1561/11. Powyższym wyrokiem Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżącej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gorzowie Wielkopolskim z 13 kwietnia 2011 r., sygn. akt I SA/Go 1315/10 w sprawie ze skargi na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 28 października 2010 r. w przedmiocie odmowy uchylenia decyzji Dyrektora Izby Skarbowej w Zielonej Górze z 17 grudnia 2009 r. o solidarnej odpowiedzialności skarżącej za zaległości podatkowe byłego małżonka P. P. z tytułu podatku od towarów i usług za okres od lipca do listopada 2006 r. Naczelny Sąd Administracyjny w składzie rozpoznającym skargę kasacyjną nie znalazł podstaw do przyjęcia oceny zarzutów skargi kasacyjnej odmiennej od oceny przyjętej w wyroku z 22 czerwca 2012 r., sygn. akt I FSK 1561/11. 6.8. Z powyższych względów, ponieważ skarga kasacyjna była nieuzasadniona, na podstawie art. 184 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w wyroku.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło