I FZ 231/21

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Ryszard Pęk po rozpoznaniu w dniu 20 stycznia 2022 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia P.[...] s.c. z siedzibą w K. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 1 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wr 481/20 w przedmiocie odmowy wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi P.[...] s.c. z siedzibą w K. na decyzję Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z dnia 9 lipca 2020 r. nr [...] w przedmiocie podatku od towarów i usług za okres od marca do lipca 2012 r. postanawia oddalić zażalenie. 1. Postanowieniem z 1 kwietnia 2021 r., sygn. akt I SA/Wr 481/20 Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu, po rozpoznaniu wniosku P. [...] s.c. z siedzibą K. (dalej skarżąca spółka) odmówił wstrzymania wykonania zaskarżonej do tego Sądu decyzji Dyrektora Izby Administracji Skarbowej we W. z 9 lipca 2020 r. w przedmiocie podatku od towarów i usług za okresy od marca do lipca 2012 r. 2. Skarżąca spółka w skardze skierowanej do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu złożyła wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. W jego uzasadnieniu wskazała, że "egzekucja kwoty ustalonej zaskarżoną decyzją doprowadzi do upadłości przedsiębiorstwa, bowiem kwota ta stanowi wraz z odsetkami ¾ półrocznego dochodu trzech wspólników skarżącej spółki cywilnej. Ponadto wskazała, że do końca lipca 2020 r. dochód wspólników wyniósł 160.000 zł, a wartość towarów na koniec 2019 r. 90.000 zł". 3. Sąd pierwszej instancji, powołując się na art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. 2019r., poz. 2325 ze zm. dalej ustawa – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi) podkreślił, że skarżąca spółka nie wykazała we wniosku przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wprawdzie powołała się na okoliczności, które w jej ocenie uzasadniają wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, tj. możliwość ogłoszenia upadłości spółki, jednak poza tym nie przedstawiła stosownej dokumentacji, która uprawdopodobniłyby, że wykonanie zaskarżonej decyzji mogłoby spowodować niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. 4. Zażalenie na powyższe postanowienie złożyła skarżąca spółka, wnosząc o zmianę zaskarżonego postanowienia i wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, ewentualnie uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi pierwszej instancji do ponownego rozpoznania. 4.1. Zaskarżonemu postanowieniu zarzuciła naruszenie art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przez jego nieprawidłowe zastosowanie i przyjęcie, że trudne do odwrócenia skutki wykonania decyzji powinny wystąpić, podczas gdy strona jest w stanie na gruncie tego przepisu wyłącznie je przewidzieć. 5. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: 5.1. Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. 5.2. Należy w pełni zgodzić się z oceną przyjętą przez Sąd pierwszej instancji, który stwierdził, że skarżąca spółka we wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji nie wykazała, że w niniejszej sprawie na skutek wykonania zaskarżonej decyzji zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Skarżąca spółka we wniosku wprawdzie przytoczyła ustawowe przesłanki wstrzymania wykonania zaskarżonego aktu, wskazując na okoliczności, które – jej zdaniem – potwierdzają zaistnienie tychże przesłanek w niniejszej sprawie (tj. konieczność ogłoszenia upadłości), jednakże w wystarczającym stopniu tych okoliczności nie uprawdopodobniła. Z załączonego do wniosku wydruku podsumowania KPiR, wynikało, że dokumentował on dochód (podlegający opodatkowaniu) po stronie wszystkich trzech wspólników spółki cywilnej do końca lipca 2020 r. (161.851,34 zł,) w tym wartość towaru w spisie z natury z 31 grudnia 2019 r. (90.361,25 zł). Nie był to zatem dokument zawierające pełne dane obrazujące aktualną sytuację jej finansową. Sąd pierwszej instancji zasadnie w tej sytuacji przyjął, że w sprawie nie są znane możliwości finansowe skarżącej spółki. 5.3. Zauważyć należy, że sąd może wstrzymać wykonanie zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli została spełniona co najmniej jedna z ustawowych przesłanek, uregulowana w art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, tj. gdy stwierdzono, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody albo niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być zrekompensowana wskutek zwrotu spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, jak również nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 lutego 2013 r., sygn. akt II FSK 1064/12, dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl – CBOSA). Ponadto zauważyć należy, że powstanie skutków finansowych dla strony jest normalną konsekwencją egzekucji administracyjnej, podobnie jak fakt regulowania zobowiązań. Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (zob. postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z 7 stycznia 2014 r., II FZ 1350/13 dostępne – CBOSA). Trudne do odwrócenia skutki to takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe powodują istotną lub trwałą zmianę rzeczywistości, przy czym powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 30 kwietnia 2010 r. sygn. akt II FZ 110/10, dostępne – CBOSA. Użyte przez ustawodawcę nieostre pojęcia "znaczna szkoda" i "trudne do odwrócenia skutki" wymagają konkretyzacji w dokładnie i wszechstronnie zgromadzonym materiale dowodowym, który powinien w szczególności przedstawić wnioskodawca (por. postanowienie Naczelnego Sądu Administracyjnego z 26 września 2013 r., sygn. akt II FSK 2540/13, dostępne – CBOSA). Samo powołanie się we wniosku na ustawowe przesłanki bez wskazania, na czym one polegają w realiach konkretnej sprawy, w żaden sposób nie uzasadnia żądania wniosku. Na wnioskodawcy spoczywa obowiązek szczególnie wnikliwego uzasadnienia wniosku. 5.4. W świetle powyższego nie naruszała art. 61 § 3 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyjęta przez Sąd pierwszej instancji ocena, że skarżąca spółka w złożonym wniosku nie uprawdopodobniła należycie istnienia przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Sąd pierwszej instancji trafnie przyjął, że nie miał obowiązku z urzędu ustalać, czy egzekucja kwoty wynikającej z decyzji spowoduje utratę płynności finansowej, utratę możliwości prowadzenia działalności czy doprowadzi do konieczności ogłoszenia upadłości. Aby możliwym było podjęcie rozstrzygnięcia, którego domagała się skarżąca spółka, powinna była uprawdopodobnić okoliczności mieszczące się w granicach danych przesłanek i przedstawić na tą okoliczność stosowną dokumentację obrazującą jej sytuację finansową i materialną, czego skarżąca spółka nie uczyniła. 5.5. Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w zw. z art. 197 § 1 i 2 ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił zażalenie, jako nieuzasadnione.