I OSK 2616/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2016-08-02
Skład orzekający: Małgorzata Borowiec, Wiesław Morys, Iwona Kosińska
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja deklaratoryjna stwierdzająca nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną może stać się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. w sytuacji, gdy droga ta utraciła przejezdność, ale zachowała swój prawny status drogi publicznej?Ratio decidendi
Decyzja deklaratoryjna stwierdzająca nabycie z mocy prawa nieruchomości zajętej pod drogę publiczną nie staje się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. z powodu utraty przejezdności drogi, jeśli droga ta zachowała swój prawny status drogi publicznej. Brak możliwości korzystania z drogi publicznej nie wpływa na bezprzedmiotowość decyzji, która jedynie potwierdza zaistniałe w przeszłości skutki prawne w zakresie własności.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła wniosku o stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Wojewody z 2003 r., która stwierdziła nabycie z mocy prawa przez Gminę własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną. Strona skarżąca twierdziła, że droga utraciła status drogi publicznej z powodu braku przejezdności i posadowienia bramy, co czyni decyzję bezprzedmiotową. Organy administracji oraz WSA uznały, że droga zachowała status drogi publicznej, a decyzja nie stała się bezprzedmiotowa. NSA rozpoznał skargę kasacyjną od wyroku WSA.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Małgorzata Borowiec (spr.) Sędziowie: Sędzia NSA Wiesław Morys Sędzia del. WSA Iwona Kosińska Protokolant st. asystent sędziego Łukasz Mazur po rozpoznaniu w dniu 2 sierpnia 2016 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M.M. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 maja 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2616/13 w sprawie ze skargi M.M. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 9 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji oddala skargę kasacyjną.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 maja 2014 r. sygn. akt I SA/Wa 2616/13 oddalił skargę M.M. na decyzję Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 9 września 2013 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji.
Wyrok został wydany w następującym stanie faktycznym i prawnym sprawy.
Wojewoda [...] decyzją z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...], na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną (Dz. U. Nr 133, poz. 872 ze zm.), stwierdził nabycie przez Gminę – Miasto [...] z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną – ulicę [...] w [...], oznaczonej jako działka nr [...] o powierzchni [...] m², obręb [...].
Pismem z dnia 15 września 2008 r. M.M. wystąpiła do Ministra Infrastruktury z wnioskiem o stwierdzenie nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...].
Minister Infrastruktury decyzją z dnia 15 lutego 2010 r. nr [...] odmówił stwierdzenia nieważności decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...]. Następnie, po rozpatrzeniu wniosku M.M. o ponowne rozpatrzenie sprawy, decyzją z dnia 22 lipca 2010 r. nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie prawomocnym wyrokiem z dnia 18 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1834/10, po rozpoznaniu sprawy ze skargi M.M. na decyzję Ministra Infrastruktury z dnia 22 lipca 2010 r. nr [...] w przedmiocie odmowy stwierdzenia nieważności decyzji, oddalił skargę.
Pismem z dnia 20 sierpnia 2010 r. M.M. wniosła o wygaszenie decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] na podstawie art. 162 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (t.j.: Dz. U. z 2000 r. Nr 98, poz. 1071 ze zm., dalej w skrócie K.p.a.).
Wojewoda [...] decyzją z dnia 13 grudnia 2011 r. nr [...] odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...].
Na skutek wniesienia przez M.M. od powyższej decyzji odwołania sprawę rozpoznawał Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej, który decyzją z dnia 12 czerwca 2012 r. nr [...] uchylił zaskarżoną decyzję i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ pierwszej instancji. W uzasadnieniu decyzji podał, że decyzja Wojewody [...] z dnia 13 grudnia 2011 r. nr [...] została skierowana do zmarłych J.B. i A.B. i konieczne jest ponowne przeprowadzenie przez organ wojewódzki postępowania przy udziale wszystkich stron, tj. również spadkobierców wyżej wymienionych.
Wojewoda [...] decyzją z dnia 10 czerwca 2013 r. nr [...], na podstawie art. 162 § 1 pkt 1 i art. 104 K.p.a. w związku z art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, odmówił stwierdzenia wygaśnięcia ostatecznej decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...]. Uznał, że w sprawie brak jest podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia w/w decyzji.
Od powyższej decyzji M.M. wniosła odwołanie do Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej. Wskazała, że decyzja Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] stała się bezprzedmiotowa z uwagi na fakt, że ul. [...] nie jest już drogą publiczną. Na skutek posadowienia bramy na działkach nr [...] i nr [...]doszło do jej zamknięcia. Uniemożliwia to korzystanie z tej drogi w sposób odpowiadający korzystaniu z drogi publicznej. W sprawie zachodzą zatem przesłanki z art. 162 K.p.a.
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej decyzją z dnia 9 września 2013 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania, utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu decyzji podał, iż z akt sprawy wynika, że nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], stanowiąca własność osób fizycznych, była zajęta pod drogę publiczną – ul. [...] w dniu 31 grudnia 1998 r. i w tej dacie znajdowała się we władaniu publicznoprawnym Gminy Miasto [...] oraz posiadała status drogi publicznej. Powyższe ustalenia zostały potwierdzone w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 18 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1834/10, wiążącym organ również w niniejszej sprawie. W powołanym wyroku Sąd stwierdził, że ul. [...] nie utraciła charakteru drogi publicznej oraz wskazał, że dla rozstrzygnięcia w trybie art. 73 ust. 1 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. W związku z tym posadowienie w 2007 r. bramy na innej działce, tj. na działkach nr [...] i 45/3, nie ma znaczenia dla statusu drogi publicznej – ul. [...].
W ocenie organu odwoławczego, skoro w dniu 31 grudnia 1998 r. istniały przesłanki, z którymi przepis prawa materialnego wiąże skutki w postaci przejścia prawa własności, to nie jest możliwe uznanie, że deklaratoryjna decyzja Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] stała się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 K.p.a.
Ponadto Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej wskazał, że wbrew twierdzeniom zawartym w odwołaniu, w/w decyzja z dnia 1 grudnia 2003 r. wywołała skutki w obrocie prawnym, gdyż własność nieruchomości przeszła na rzecz Gminy – Miasta [...]. Nie można mówić o bezprzedmiotowości tej decyzji, gdyż jej przedmiotem było potwierdzenie dokonanej zmiany w zakresie prawa własności nieruchomości, która to zmiana już się dokonała. Brak możliwości korzystania z drogi publicznej nie oznacza bezprzedmiotowości decyzji, umożliwiającej stwierdzenie jej wygaśnięcia, skoro decyzja ta deklaratoryjnie potwierdza zaistnienie w dniu 31 grudnia 1998 r. określonych skutków. Cel wydania decyzji deklaratoryjnej należy rozumieć jako potwierdzenie dokonania zmiany w zakresie stosunków własnościowych i jak wyżej podano został on wykonany. W sprawie nie wystąpiła zatem przesłanka niezbędna do stwierdzenia wygaśnięcia w/w decyzji.
Powyższa decyzja stała się przedmiotem skargi M.M. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie. Skarżąca zaskarżonej decyzji zarzuciła:
- błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na uznaniu, że w dacie 31 grudnia 1998 r. istniały przesłanki powodujące przejście prawa własności nieruchomości na rzecz Gminy – Miasta [...], podczas gdy z prawidłowej analizy sprawy wynika, że przesłanki takie nie występowały;
- błąd w ustaleniach faktycznych mający wpływ na treść orzeczenia, polegający na uznaniu, że brak przejezdności drogi nie powoduje pozbawienia jej statusu drogi publicznej, podczas gdy z prawidłowej analizy sprawy wynika, iż droga ta nie jest ogólnodostępna, a zatem nie może z niej korzystać każdy i wobec tego nie jest drogą publiczną w rozumieniu art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych (Dz. U. Nr 14, poz. 60 ze zm.);
- naruszenie przepisów postępowania, tj. art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie i nieuznanie, iż decyzja Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. stała się bezprzedmiotowa, podczas gdy przesłanki przewidziane w tym przepisie zaistniały, a uznanie decyzji za bezprzedmiotową oraz stwierdzenie jej wygaśnięcia leży zarówno w interesie społecznym, jak i interesie stron postępowania.
Wskazując na powyższe zarzuty wniosła o uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.
Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał stanowisko wyrażone w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uznał, że skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W uzasadnieniu wyroku podał, że z akt sprawy wynika, iż nieruchomość oznaczona jako działka nr [...], stanowiąca własność osób fizycznych, w dniu 31 grudnia 1998 r. była zajęta pod drogę publiczną – ul. [...] i znajdowała się we władaniu publicznoprawnym Gminy – Miasta [...]. W tej dacie ul. [...] posiadała status drogi publicznej. Ulica [...] została objęta wykazem zamieszczonym w załączniku nr 1 i 2 do uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia 31 marca 1987 r. nr [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych i lokalnych. Przy ówczesnym brzmieniu art. 9 ustawy o drogach publicznych przesłanką do zaliczenia dróg do poszczególnych kategorii była publikacja uchwały w wojewódzkim dzienniku urzędowym. Wykaz miał charakter jedynie pomocniczo-techniczny.
Ponadto Sąd pierwszej instancji wskazał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie w wyroku z dnia 18 marca 2011 r. sygn. akt I SA/Wa 1834/10, wiążącym również w niniejszej sprawie, stwierdził, iż ul. [...] nie utraciła charakteru drogi publicznej oraz podał, że dla rozstrzygnięcia w trybie art. 73 ust 1. ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, istotny jest stan faktyczny i prawny istniejący w dniu 31 grudnia 1998 r. W związku z tym posadowienie w 2007 r. bramy na innej działce, tj. na działkach nr [...] i [...], nie ma znaczenia dla statusu drogi publicznej – ul. [...]. Nie można zatem przyjąć, że utrata przejezdności powoduje, że droga ta nie ma charakteru drogi publicznej. Decyduje o tym jej status prawny, a nie stan faktyczny. Kwestia nieprzejezdności drogi nie powoduje, że traci ona charakter drogi publicznej.
W ocenie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, Minister Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej zasadnie stwierdził, że skoro w dniu 31 grudnia 1998 r. istniały przesłanki, z którymi przepis prawa materialnego wiąże skutki w postaci przejścia prawa własności, to nie jest możliwe uznanie, iż deklaratoryjna decyzja Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] stała się bezprzedmiotowa w rozumieniu art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j.: Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm., dalej w skrócie P.p.s.a.), orzekł, jak w sentencji wyroku.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku do Naczelnego Sądu Administracyjnego wniosła M.M., reprezentowana przez adwokata i zaskarżając wyrok w całości zarzuciła:
- naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych, poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że utrata możliwości powszechnego korzystania z ul. [...] nie powoduje utraty przez nią charakteru drogi publicznej, podczas gdy z prawidłowej analizy wynika wniosek odmienny;
- naruszenie przepisów prawa materialnego, mające istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 9 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych w brzmieniu pierwotnym tj. sprzed 1 stycznia 1999 r., poprzez jego błędną wykładnię i uznanie, że wystarczającym do swej skuteczności była jedynie publikacja samej uchwały rady narodowej w sprawie zaliczenia dróg do poszczególnych kategorii bez wykazu dróg, podczas gdy z prawidłowej analizy wynika wniosek odmienny;
- naruszenie przepisów postępowania, mające wpływ na wynik sprawy, a to art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie i nieuznanie, iż decyzja Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] stała się bezprzedmiotowa, podczas gdy przesłanki przewidziane w tym przepisie zaistniały, a uznanie decyzji za bezprzedmiotową oraz stwierdzenie jej wygaśnięcia leży zarówno w interesie społecznym, jak i interesie stron postępowania.
Wskazując na powyższe podstawy kasacyjne wniosła o zmianę zaskarżonego wyroku i uwzględnienie skargi, poprzez uchylenie decyzji Ministra Transportu, Budownictwa i Gospodarki Morskiej z dnia 9 września 2013 r. nr [...] oraz przekazanie sprawy organowi do ponownego rozpatrzenia.
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej, powołując treść art. 1 ustawy z dnia 21 marca 1985 r. o drogach publicznych stwierdziła, że w niniejszej sprawie Sąd pierwszej instancji dokonał błędnej wykładni wskazanego przepisu, uznał bowiem, iż drogą publiczną jest droga, która utraciła status powszechnego do niej dostępu.
Ponadto wyjaśniła, że kwestia dotycząca zajęcia nieruchomości pod ul. [...] była już rozpatrywana w stosunku do działek nr [...] i nr [...], stanowiących współwłasność [...]. W stosunku do wskazanych działek Wojewoda [...] decyzją z dnia 17 czerwca 2005 r., po wcześniejszym uchyleniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z dnia 13 stycznia 2004 r. sygn. akt I SA 2528/01 decyzji Wojewody i Prezesa Urzędu Mieszkalnictwa, odmówił stwierdzenia nabycia z mocy prawa przez Gminę – Miasto [...] własności tejże nieruchomości – będącej częścią ul. [...] – zgodnie z przepisami ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną. Powołana decyzja rodzi skutki ex tunc, co oznacza, że skoro nie doszło do nabycia przez Gminę Miasto [...] działek nr [...] i nr [...] z mocy prawa z dniem 31 grudnia 1998 r., które stanowią część spornej drogi, to z tym dniem nie doszło również do nabycia nieruchomości będącej własnością skarżącej, gdyż nie była ona drogą publiczną.
Skarżąca kasacyjnie, uzasadniając zarzut błędnej wykładni art. 9 ustawy o drogach publicznych w jej pierwotnym brzmieniu podała, że ul. [...] została objęta wykazem zamieszczonym w załączniku nr 1 i 2 do uchwały Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia 31 marca 1987 r. nr [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych i lokalnych. Obowiązujący wówczas art. 9 ustawy o drogach publicznych stanowił, że powyższa uchwała podlegała opublikowaniu w wojewódzkim dzienniku urzędowym. W Dzienniku Urzędowym Województwa [...] (z 1987 r. Nr 6, poz. 112) opublikowano tylko uchwałę, bez w/w wykazu. W ocenie autora skargi kasacyjnej, z tego względu uznać należy, iż ul. [...] nie została zaliczona ani do dróg gminnych, ani innej kategorii dróg publicznych w sposób prawem przewidziany.
Ponadto skarżąca kasacyjnie wskazała, że skoro art. 9 ustawy o drogach publicznych w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 marca 1987 r. przewidywał niezbędność publikacji uchwał rad narodowych w sprawie zaliczenia dróg do poszczególnych kategorii w wojewódzkich dziennikach urzędowych, to obowiązek ten w szczególności odnosił się do wskazanych wykazów. Przyjęcie odmiennego poglądu byłoby sprzeczne z celem i istotą powołanego przepisu, jak również regułami publikacji przepisów prawa miejscowego określonymi w art. 72 ustawy z dnia 20 lipca 1983 r. o systemie rad narodowych i samorządzie terytorialnym (Dz. U. Nr 41 poz. 185 ze zm.). Skoro przedmiotowa uchwała nie została opublikowana w całości, to nie weszła do porządku prawnego i tym samym nie może stanowić podstawy prawnej podejmowania rozstrzygnięć przez organy administracji publicznej. Z tego względu przyjąć należy, iż decyzja wydana na podstawie art. 73 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, stwierdzająca nabycie z mocy prawa własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną, jest bezprzedmiotowa, skoro przedmiotem tej decyzji nie jest droga publiczna (por. wyroki WSA w Gliwicach z dnia 10 kwietnia 2006 r. sygn. akt IV SA/Gl 65/05 i NSA z dnia 18 lipca 2007 r. sygn. akt I OSK 1211/06).
Zdaniem autora skargi kasacyjnej, nawet gdyby uznać, że w chwili przejścia własności na rzecz Gminy – Miasta [...], przedmiotowa nieruchomość była zajęta pod drogę publiczną, co nie miało miejsca, to z uwagi na treść powołanej decyzji Wojewody [...] z dnia 17 czerwca 2005 r. nastąpiła zmiana stanu faktycznego, uniemożliwiająca wykonanie decyzji zgodnie z jej celem.
Skarżąca kasacyjnie podała również, iż stwierdzenie wygaśnięcia decyzji Wojewody [...] leży zarówno w interesie społecznym, jak i w interesie strony. Utrzymywanie swoistej fikcji, że ul. [...] jest drogą publiczną nie leży w interesie społecznym. Nie będzie ono miało także negatywnych konsekwencji w stosunku do innych mieszkańców tej ulicy. Natomiast interes skarżącej jest oczywisty, gdyż w związku z wydaniem decyzji Wojewody [...] straciła własność nieruchomości, która została przejęta przez Gminę [...] z przeznaczeniem pod drogę publiczną, pomimo iż drogi publicznej nie stanowi.
Dodatkowo autor skargi kasacyjnej wskazał, że analogiczną ocenę wyraził Dyrektor Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w [...] działający w imieniu Gminy – Miasta [...], który wnioskiem z dnia 1 grudnia 2012 r. wystąpił do Wojewody [...] o stwierdzenie wygaśnięcia opisanej wyżej decyzji z uwagi na brak możliwości realizacji zadań Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w [...], dotyczących drogi – ul. [...], gdyż brak jest możliwości nabycia sąsiedniej nieruchomości, co powoduje, że droga ta nie może stanowić drogi publicznej i brak jest możliwości realizacji celu, na rzecz którego miało nastąpić nabycie nieruchomości przez Gminę – Miasto [...].
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Skarga kasacyjna nie zasługuje na uwzględnienie.
Na wstępie przypomnieć należy, iż zgodnie z art. 183 § 1 P.p.s.a., Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania, której przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 183 § 2 Pp.s.a. w rozpoznawanej sprawie nie występują. Oznacza to, że przytoczone w skardze kasacyjnej przyczyny wadliwości prawnej zaskarżonego wyroku determinują zakres kontroli dokonywanej przez Sąd drugiej instancji, który w odróżnieniu od wojewódzkiego sądu administracyjnego nie bada całokształtu sprawy, lecz tylko weryfikuje zasadność zarzutów podniesionych w skardze kasacyjnej. Celem postępowania przed Naczelnym Sądem Administracyjnym jest weryfikacja zgodności z prawem orzeczenia wojewódzkiego sądu administracyjnego oraz postępowania, które doprowadziło do jego wydania.
W rozpoznawanej sprawie skarga kasacyjna została oparta na obydwu podstawach określonych w art. 174 pkt 1 i pkt 2 P.p.s.a.
Odnosząc się do zarzutu naruszenia przepisu postępowania – art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a., poprzez jego błędne zastosowanie, uznać należy, że nie mógł on odnieść skutku zamierzonego przez autora skargi kasacyjnej. Z uwagi na sposób sformułowania zarzutu przypomnieć należy, iż podstawą skargi kasacyjnej z art. 174 pkt 2 P.p.s.a. jest naruszenie przez Sąd przepisów postępowania sądowoadministracyjnego, które mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy. A zatem, w ramach tej podstawy, należy powołać przepisy postępowania sądowoadministracyjnego, którym uchybił Sąd pierwszej instancji, uzasadnić ich naruszenie i wykazać, że uchybienia te mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. W niniejszej sprawie autor skargi kasacyjnej nie dostrzegł, że wskazany jako naruszony przepis Kodeksu postępowania administracyjnego jest stosowany przez organ administracji publicznej, a nie sąd administracyjny, który prowadzi postępowanie w oparciu o przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Adresatem zarzutu naruszenia przepisów postępowania może być tylko Sąd pierwszej instancji. W postępowaniu kasacyjnym przedmiotem kontroli jest wyrok sądu, a nie decyzja administracyjna. W przypadku, gdy Sąd pierwszej instancji nie dostrzegł naruszenia przez organ przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego, to sam naruszył przepisy zobowiązujące go do kontroli legalności działalności administracji publicznej. Jako podstawę kasacyjną należy zatem wskazać przepisy ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w powiązaniu z przepisami Kodeksu postępowania administracyjnego, których naruszenia sąd nie dostrzegł. W tej sprawie zarzut skargi kasacyjnej został ograniczony wyłącznie do powołania wyżej wymienionego przepisu Kodeksu postępowania administracyjnego, bez powiązania z odpowiednimi przepisami ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Skoro strona skarżąca w skardze kasacyjnej nie wskazała żadnego przepisu postępowania sądowoadministracyjnego, którego naruszenia miałby dopuścić się Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, to samo powołanie przepisu art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. nie czyni zadość wymogom postawienia zarzutu kasacyjnego w ramach tej podstawy kasacyjnej i nie podlega merytorycznej ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego.
W związku z powyższym jedynie ubocznie podać należy, iż Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, kontrolując legalność zaskarżonej decyzji w przedmiocie odmowy stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] przyjął, że jest zgodna z prawem. Z deklaratoryjnej decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...], wydanej na podstawie art. 73 ust. 1 i 3 ustawy z dnia 13 października 1998 r. Przepisy wprowadzające ustawy reformujące administrację publiczną, stwierdzającej nabycie z mocy prawa z dniem 1 stycznia 1999 r. przez Gminę – Miasto [...] własności nieruchomości zajętej pod drogę publiczną – ulicę [...] w [...], oznaczonej jako działka nr [...], wynika, że w dniu 31 grudnia 1998 r. ul. [...] w [...] była zajęta pod drogę publiczną, znajdowała się we władaniu publicznoprawnym Gminy Miasto [...] i posiadała status drogi publicznej. Decyzja ta wywołała skutki w obrocie prawnym polegające na potwierdzeniu dokonania zmiany w zakresie stosunków własnościowych – własność tej nieruchomości przeszła na rzecz Gminy – Miasto [...]. Zauważyć należy, iż w zasadzie charakter tej decyzji wyklucza uznanie jej za bezprzedmiotową, gdyż przy ocenie tej przesłanki nie bada się okoliczności nabycia własności (nie jest to postępowanie nadzwyczajne), zaś wskazany skutek wyłącza możliwość kontroli wykorzystania działki (art. 162 § 1 pkt 1 K.p.a. nie pozwala na ocenę sposobu realizacji prawa własności przez właściciela). Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia wygaśnięcia decyzji Wojewody [...] z dnia 1 grudnia 2003 r. nr [...] z uwagi na niewystąpienie przesłanki bezprzedmiotowości tej decyzji. W związku z powyższym, w niniejszej sprawie fakt posadowienia w 2007 r. na innej działce, tj. działkach [...] i [...] bramy, skutkujący nieprzejezdnością drogi, nie ma znaczenia dla ustalonego statusu drogi publicznej – ul. [...] w [...]. Brak możliwości korzystania z drogi publicznej nie oznacza bezprzedmiotowości omawianej decyzji. Podana w uzasadnieniu skargi kasacyjnej argumentacja dotycząca statusu prawnego w/w działek oraz stanowisko Dyrektora Miejskiego Zarządu Ulic i Mostów w [...] nie mogły być rozważane, albowiem w tej sprawie nie były one przedmiotem oceny zarówno organów obu instancji, jak i Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie.
Przechodząc do zarzutów naruszenia przepisów prawa materialnego, poprzez ich błędną wykładnię, wskazać należy, iż nie mogły one odnieść zamierzonego skutku. Uszło uwadze autora skargi kasacyjnej, że zarzut naruszenia prawa materialnego nie może być skutecznie uzasadniony próbą zwalczania poczynionych w sprawie ustaleń faktycznych. Taka sytuacja wystąpiła w rozpoznawanej sprawie.
Zarzut naruszenia art. 1 ustawy o drogach publicznych zmierzał do wykazania, że skoro ul. [...] nie jest powszechnie dostępna, to nie jest drogą publiczną, a zatem w/w decyzja Wojewody [...] stała się bezprzedmiotowa. Jak wyżej wyjaśniono twierdzenie to jest chybione.
Z kolei zarzut naruszenia art. 9 tej ustawy w brzmieniu obowiązującym w dniu 31 marca 1987 r., sprowadzał się do twierdzenia, że skoro w Dzienniku Urzędowym Województwa [...] Nr 6 poz. 112 z 1987 r. opublikowano tylko uchwałę Wojewódzkiej Rady Narodowej w [...] z dnia 31 marca 1987 r. nr [...] w sprawie zaliczenia dróg do kategorii dróg gminnych i lokalnych, bez wykazu, którym była objęta ul. [...], to uznać należy, że nie została ona w sposób prawem przewidziany zaliczona do żadnej z kategorii dróg publicznych. Twierdzenie to jest niezasadne, gdyż z powołanego przepisu wynika, że obowiązek publikacji dotyczył wyłącznie uchwały rady narodowej w tym przedmiocie co nastąpiło, natomiast wykaz nie wymagał publikacji.
Mając powyższe na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie zawiera usprawiedliwionych podstaw i w oparciu o art. 184 P.p.s.a. podlega oddaleniu.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło