I OSK 360/06

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-01-26

Skład orzekający: Andrzej Jurkiewicz, Barbara Adamiak, Małgorzata Pocztarek

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy pojazd specjalistyczny typu "śmieciarka", wykorzystywany do komercyjnego transportu odpadów budowlanych (mieszaniny metali) na rzecz osoby trzeciej, jest pojazdem przeznaczonym do usług oczyszczania w rozumieniu art. 4 pkt 6 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85, co zwalniałoby go z obowiązku posiadania zainstalowanego tachografu?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w części dotyczącej uchylenia kary pieniężnej za brak tachografu, uznając, że pojazd specjalistyczny typu "śmieciarka" wykorzystywany do komercyjnego transportu odpadów budowlanych na rzecz osoby trzeciej nie jest pojazdem przeznaczonym do usług oczyszczania w rozumieniu przepisów wspólnotowych. Wyjątki od obowiązku posiadania tachografu należy interpretować ściśle, zgodnie z celami rozporządzeń, które obejmują usługi świadczone powszechnie i w interesie publicznym, a nie komercyjne przewozy rzeczy.
Stan faktyczny
Główny Inspektor Transportu Drogowego nałożył kary pieniężne na T. L. za brak wypisu z licencji oraz brak zainstalowanego przyrządu kontrolnego (tachografu) w pojeździe podczas transportu odpadów budowlanych. Wojewódzki Sąd Administracyjny uchylił decyzję w części dotyczącej kary za brak tachografu, uznając, że pojazd (śmieciarka) może być uznany za przeznaczony do usług oczyszczania. Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł skargę kasacyjną, kwestionując tę interpretację.
Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w punkcie 1 i w tym zakresie przekazał sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie. Zasądził od T. L. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego zwrot kosztów postępowania kasacyjnego.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Jurkiewicz Sędziowie NSA Barbara Adamiak (spr.) Małgorzata Pocztarek Protokolant Ewa Dubiel po rozpoznaniu w dniu 26 stycznia 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej Głównego Inspektora Transportu Drogowego od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 24 października 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1206/05 w sprawie ze skargi T. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za brak w pojeździe przyrządu kontrolnego oraz wypisu z licencji za wykonywanie transportu drogowego 1. uchyla zaskarżony wyrok w punkcie 1 i w tym zakresie przekazuje sprawę do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w Warszawie; 2. zasądza od T. L. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 280 zł (dwieście osiemdziesiąt złotych) tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Decyzją z dnia [...] Główny Inspektor Transportu Drogowego utrzymał w mocy decyzję [...] Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] w zakresie nałożenia na T. L. kar pieniężnych 500 zł i 3000 zł. W uzasadnieniu decyzji wskazano, iż podstawą faktyczną decyzji było wykonanie w dniu 13 sierpnia 2004 r. pojazdem o nr rej. [...] transportu drogowego odpadów bez posiadania w pojeździe wymaganego wypisu z licencji oraz brak zainstalowanego w pojeździe przyrządu kontrolno-pomiarowego. Przedsiębiorca otrzymał wypis z licencji na wykonywanie krajowego transportu drogowego rzeczy w dniu 28 kwietnia 2003 r., a zatem w dniu kontroli kierowca powinien okazać m.in. wypis z licencji. Z uwagi na to, iż przewożonych odpadów – mieszaniny metali – nie można zaliczyć do odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych, w przedmiotowej sprawie nie można zastosować wyłączeń przewidzianych w art. 3 ust. 2 pkt 2 ustawy o transporcie drogowym. Zauważono, iż przedsiębiorca ma obowiązek, przed wyjazdem pojazdu w trasę wyposażyć kierowcę we wszystkie wymagane dokumenty, do których zgodnie z treścią art. 87 ust. 1 ww. ustawy należy zaliczyć także wypis z licencji. Nadto wskazano, iż w świetle obowiązujących przepisów kontrolowany pojazd nie był zwolniony z obowiązku instalowania tachografu. Art. 4 pkt 6 rozporządzenia Rady EWG Nr 3820/85 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego (Dz.Urz. Wspólnot Europejskich nr L 370 z 31 grudnia 1985 r., str. 1–7, ze zm.) zwalnia z podlegania przepisom rozporządzenia przewozy dokonywane pojazdami przeznaczone dla usług kanalizacyjnych, ochrony przeciwpowodziowej, wodociągowych, gazowniczych i energetycznych, zarządów dróg, usług oczyszczania, telegraficznych, przewozu artykułów pocztowych, transmisji radiowej, usług telewizyjnych oraz związanych z wykrywaniem nadajników lub odbiorników radiowych lub telewizyjnych. Kontrolowany pojazd przewoził odpady – mieszaniny metali, a więc przewóz ten nie kwalifikuje się do żadnego z ww. wyłączenia, a w szczególności przewóz nie miał charakteru usługi oczyszczania. Jego celem był jedynie transport rzeczy po przekazaniu odpadu przez firmę L. Sp. z o.o. Dlatego też, w myśl wskazanych powyżej przepisów, przedsiębiorca miał obowiązek posiadać w dniu kontroli zainstalowany przyrząd kontrolny, w szczególności, iż kontrola miała miejsce po wejściu Polski do Unii Europejskiej. W przeciwnym razie kontrola czasu prowadzenia pojazdu, przerw w prowadzeniu przeznaczonych na odpoczynek i okresu odpoczynku dziennego byłaby niemożliwa. W skardze na powyższą decyzję T. L. wnosząc o uchylenie zaskarżonej decyzji wskazał, iż nie został uwzględniony charakter pojazdu specjalistycznego (śmieciarka) dla transportu odpadów. W ocenie skarżącego wykonywany przez niego przewóz miał charakter usługi oczyszczania, gdyż nawet w potocznym rozumieniu usługi wywozu odpadów, również innych niż komunalne, kwalifikują je do usług oczyszczania. W zakresie kary w wysokości 500 zł za brak licencji skarżący wyjaśnił, iż było to jednorazowe przeoczenie, zwłaszcza że transport odpadów przez kontrolowany pojazd wykonywany był przez samochód specjalistyczny "śmieciarkę". W odpowiedzi na skargę Główny Inspektor Transportu Drogowego wnosząc o oddalenie skargi jako niezasadnej wskazał, iż przejazd wykonywany przez skarżącego nie był usługą oczyszczania, lecz przewozem rzeczy wykonywanym na rzecz spółki L. Sp. z o.o. w ramach podstawowej działalności transportowej skarżącego. Przewóz nie polegał na oczyszczeniu czegokolwiek, lecz na przewozie rzeczy wskazanych przez zleceniodawcę w związku z wykonywanymi pracami instalacyjnymi. Pojazd, którym wykonywano przewóz nie może być uznany za samochód przeznaczony do oczyszczania. Z dowodu rejestracyjnego nie wynika jego specjalne przeznaczenie, pojazd określono jako samochód ciężarowy, zaś sama konstrukcja pojazdu nie wskazuje, aby był on przeznaczony do usług oczyszczania. To, że pojazd taki może być w trakcie takich usług wykorzystywany – w ocenie organu – nie oznacza, że jest on pojazdem, o którym mowa w art. 4 ust. 6 ww. rozporządzenia. Nadto organ podkreślił, iż skarżący nie wykonywał przewozu odpadów komunalnych i dlatego też bezcelowe jest odwoływanie się do regulacji art. 3 ust. 2 pkt 2 ww. ustawy. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyrokiem z 24 października 2005 r. sygn. akt VI SA/Wa 1206/05, po rozpoznaniu sprawy ze skargi T. L. na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z [...] nr [...] w przedmiocie kary pieniężnej za brak w pojeździe przyrządu kontrolnego oraz wypisu z licencji na wykonywanie transportu drogowego, uchylił zaskarżoną decyzję w punkcie 2 utrzymującym w mocy decyzję Śląskiego Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3000 (trzech tysięcy) złotych w pozostałym zakresie skargę oddalił. W uzasadnieniu Sąd wywodził, że zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) Nr 3821/85 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym "urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy, z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 ust. 1 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85". Art. 4 powołanego rozporządzenia stanowi m.in., iż rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych pojazdami przeznaczonymi dla usług kanalizacyjnych, ochrony przeciwpożarowej, wodociągowych, gazowniczych i energetycznych, zarządów dróg, usług oczyszczania, telegraficznych, przewozu artykułów pocztowych, transmisji radiowej, usług telewizyjnych oraz związanych z wykrywaniem nadajników lub odbiorników radiowych lub telewizyjnych. Ustalając stan faktyczny organ II instancji pominął, iż kontrolowany pojazd jest, jak to wynika z zapisu w dowodzie rejestracyjnym, śmieciarką. Na powyższe zwracał uwagę skarżący w swoim odwołaniu od decyzji organu I instancji. Główny Inspektor Transportu Drogowego nie ustosunkował się do zrzutu niewłaściwego ustalenia stanu faktycznego, gdyż taki zarzut niewątpliwie wynikał z odwołania. Okoliczność podnoszona przez skarżącego ma istotne znaczenie dla rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy, bo o ile można się zgodzić ze stanowiskiem organu, iż samochód ciężarowy co do zasady nie jest pojazdem przeznaczonym do wykonywania usług oczyszczania, to brak takich ustaleń organu odnośnie pojazdu specjalizowanego jakim jest śmieciarka. Rozpoznając ponownie sprawę organ winien ocenić czy śmieciarka jest pojazdem przeznaczonym do usług oczyszczania, mając na uwadze, iż zgodnie z zaświadczeniem o numerze identyfikacyjnym REGON przeważającą działalnością skarżącego jest wywóz śmieci i odpadów. Ustalenie to ma podstawowe znaczenie dla oceny, czy doszło do naruszenia przepisów prawa, albowiem zgodnie z art. 3 ust. 1 ww. rozporządzenia (EWG) nr 3821/85 obowiązkiem organu jest określenie rodzaju pojazdu wykonującego kontrolowany przejazd, tj. do czego pojazd ten jest przeznaczony a nie charakteru konkretnego przewozu. Uznając, iż przy wydawaniu decyzji w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w wysokości 3000 zł doszło do naruszenia przepisów art. 7, 77 § 1 i 107 § 3 k.p.a., które to naruszenie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, Sąd uchylił zaskarżoną decyzję w pkt II. Jednocześnie, w ocenie Sądu, rozstrzygnięcie w zakresie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 500 zł odpowiada prawu. Zgodnie z art. 3 ust. 2 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym przepisy tej ustawy nie mają zastosowania do przewozów drogowych wykonywanych w ramach usług polegających na przewozie odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych. Stosownie do art. 3 ust. 2 pkt 4 ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach przez odpady komunalne rozumie się odpady powstające w gospodarstwach domowych lub do nich podobne. Nie ulega zatem wątpliwości, że transport odpadów budowlanych to nie jest przewóz odpadów komunalnych lub nieczystości ciekłych. W konsekwencji uznać należy, iż organy inspekcji transportu drogowego prawidłowo ustaliły, że do kontrolowanego transportu mają zastosowanie przepisy ustawy o transporcie drogowym. Zgodnie z art. 87 ust. 1 ww. ustawy kierowca pojazdu obowiązany jest mieć przy sobie i okazać, na żądanie uprawnionego organu kontroli m.in. wypis z licencji. W przypadku braku tego dokumentu ustawa przewiduje nałożenie kary pieniężnej w wysokości 500 zł (art. 92 ust. 1 ww. ustawy i lp. 1.1.2 załącznika do ww. ustawy). Skoro w trakcie kontroli dnia 13 sierpnia 2004 r. kierowca nie okazał wypisu z licencji Śląski Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego był zobligowany do nałożenia kary pieniężnej w przewidzianej przepisami wysokości, niezależnie od tego czy było to tylko jednorazowe przeoczenie czy też nie. Mając powyższe względy na uwadze Sąd na zasadzie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uchylił zaskarżoną decyzję w pkt II, zaś na zasadzie art. 151 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi oddalił skargę w części dotyczącej nałożenia kary pieniężnej w kwocie 500 zł. Główny Inspektor Transportu Drogowego wniósł od wyroku skargę kasacyjną zaskarżając wyrok w części uchylającej zaskarżoną decyzję i zasądzającą obowiązek zwrotu kosztów postępowania. Skargę kasacyjną oparł na zarzutach naruszenia: 1) przepisów postępowania, a to art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi w związku z art. 7, art. 77 § 1, art. 107 § 3 k.p.a. przez bezpodstawne przyjęcie, że organy nie dokonały oceny prawnej wykonywanego przewozu przy uwzględnieniu wszystkich istotnych okoliczności faktycznych sprawy i że ustalenie co oznacza urzędowy wpis w dowodzie rejestracyjnym "śmieciarka" mogłoby mieć jakikolwiek wpływ na treść decyzji zapadłej w sprawie; 2) przepisów prawa materialnego, a to art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w zw. z art. 4 ust. 6 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85, poprzez ich błędną wykładnię nieuwzględniającą orzeczeń Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości oraz lp. 1.11.7 ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym, poprzez odmowę zastosowania tego przepisu w sprawie. Na tej podstawie wnosił o uchylenie wyroku w zaskarżonej części i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania przez Sąd pierwszej instancji, a także orzeczenie o kosztach postępowania, w tym o kosztach zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W razie nieuznania, iż prezentowana w orzecznictwie ETS wykładnia prawa wspólnotowego jest niewystarczająca, wniósł o wystąpienie do Europejskiego Trybunału Sprawiedliwości w trybie art. 234 TWE z pytaniem prawnym dotyczącym interpretacji wskazanych w pkt II przepisów prawa wspólnotowego, w szczególności poprzez żądanie wyjaśnienia czy przewóz złomu na rzecz prywatnego przedsiębiorstwa i w związku z jego działalnością objęty jest wyłączeniem zawartym w art. 4 ust. 6 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 i pojazd dokonujący takiego przewozu w świetle art. 3 ust. 1 rozporządzenia rady (EWG) nr 3821/85 zwolniony jest z obowiązku posiadania zainstalowanego tachografu i w takim wypadku zawieszenie postępowania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodził, iż w sprawie znaczenie prawne ma charakter wykonywanego przewozu, a nie konstrukcja czy charakter pojazdu, ani tym bardziej opisy urzędowe tego pojazdu. W sprawie nie było w ogóle sporne, że przedsiębiorca wykonujący przewóz złomu na zlecenie osoby trzeciej, nie zainstalował w pojeździe tachografu. Istotą sporu była tu ocena czy w takiej sytuacji, zgodnie z art. 3 ust. 1 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w zw. z art. 4 ust. 6 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 przedsiębiorca ów miał obowiązek zainstalować w pojeździe ww. urządzenie czy też nie, tj. czy taki przewóz można uznać za związany ze zbieraniem odpadów i ich wywozem (ang.: vehicle use in connection with... refuse collection and disposal). W konsekwencji czy można było względem przedsiębiorcy zastosować normę sankcjonującą – lp. 1.11.7 ust. 1 załącznika do ustawy o transporcie drogowym. Zdaniem wnoszącego kasację kwestie te w wystarczającym zakresie wyjaśnia dotychczasowe orzecznictwo ETS. W orzeczeniu wstępnym z 21 marca 1996 r. (Hans Walter Mrozek, Bernhard Jäger, sygn. C-335/94, European Court Reports 1996 r. page I-0173) Trybunał ten wskazał, odwołując się także do poprzednich swoich orzeczeń, na wyjątkowość regulacji art. 4 rozporządzenia 3820/85 i konieczność odczytywania tego przepisu przez pryzmat celów, dla których go ustanowiono. Wskazano też w pkt 10 i 16 orzeczenia, że zwolnienia zawarte w art. 4 ust. 6 ww. rozporządzenia dotyczą usług wywozu odpadów, jednak świadczonych w celach publicznych usług oczyszczania, wykonywanych bądź bezpośrednio przez władzę publiczną lub na podstawie zawartych kontraktów (pkt 5 orzeczenia) pod jej ścisłym nadzorem (pkt 16 orzeczenia). Oczywistym jest, że przewóz wykonywany przez stronę takiego charakteru nie miał. Realizował on wyłącznie interes komercyjny stron umowy przewozu i nie zaspokajał bezpośrednio żadnych potrzeb publicznych (zbiorowych) w zakresie wywozu i zbierania odpadów. Co więcej w orzeczeniu z 25 czerwca 1992 r. (Licensing Authority South Eastern Traffic Area vs. British Gas – sygn. C 116/91, European Court Reports 1992 r. page I-04071), wskazano na sprzeczność z celami regulacji i niedopuszczalność wykładni ww. przepisu zmierzającej do uprzywilejowania przedsiębiorców zajmujących się co prawda zaspokajaniem potrzeb publicznych w pewnym zakresie, jednak poza tym wykonujących inne niż podejmowane w interesie publicznym, przewozy. A taka była sytuacja w sprawie niniejszej. Przedsiębiorca posiadał zezwolenie na wywóz różnych rodzajów odpadów, jednak wykonywany przez niego przewóz nie był wykonywany w interesie publicznym, ani pod nadzorem żadnej władzy publicznej. Sąd Wojewódzki orzeczeń tych, istotnych z punktu widzenia jednolitości prawa wspólnotowego, nie uwzględnił. Doprowadziło to do naruszenia ww. przepisów postępowania, poprzez błędne uznanie, iż to charakter pojazdu, a nie cel przewozu decyduje o stosowaniu norm prawa wspólnotowego. Podczas gdy okoliczność ta jest zupełnie obojętna dla rozstrzygnięcia sprawy, a zebrany materiał dowodowy pozwalał na przeprowadzenie oceny obowiązku posiadania przez stronę tachografu. Bezpodstawna odmowa dokonania takiej oceny, spowodowana błędną wykładnią prawa materialnego, uzasadnia zarzut naruszenia przepisów procesowych. Zarzut naruszenia art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi uzasadniał także tym, że treść uzasadnienia decyzji organu II instancji była na tyle wystarczająca, ażeby nie można uznać, że zgodnie z ww. przepisem p.p.s.a. wpłynąć mogła na rozstrzygnięcie sprawy. Nie wiadomo zresztą jak na treść rozstrzygnięcia wpływać mogłoby jego uzasadnienie. Skoro naruszeń art. 7 i 77 § 1 k.p.a. nie było, co wykazano powyżej, a ewentualnemu naruszeniu art. 107 § 3 k.p.a. nie można postawić zarzutu istotności, zgodnie z hipotezą art. 145 § 1 pkt 1 lit. c ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W zaskarżonym wyroku Sąd nie dokonał oceny merytorycznej decyzji, a więc kwestii czy w świetle prawa wspólnotowego istniał obowiązek instalowania w pojeździe tachografu czy też nie, co stanowiło istotę sporu. T. L. wnosił o oddalenie skargi kasacyjnej i zasądzenie od strony przeciwnej kosztów procesu, w tym zwrot kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych. W uzasadnieniu odpowiedzi wywodził, że strona przeciwna, od początku nie uwzględniła, że podstawową działalnością skarżącego jest działalność gospodarki odpadami (tj. zbieranie, transport, odzysk i unieszkodliwienie odpadów zdefiniowanych jako każdą substancję lub przedmiot należący do jednej z kategorii określonych w załączniku nr 1 do ustawy, których posiadacz pozbywa się, zamierza się pozbyć lub do ich pozbycia się jest zobowiązany) w rozumieniu ustawy z dnia 27 kwietnia 2001 r. o odpadach (Dz.U. Nr 62, poz. 628 ze zm.), co potwierdza zawarta informacja w numerze REGON. W tym rozumieniu "skarżący wykonywał usługę wywozu odpadu w postaci transportu złomu w specjalistycznym pojeździe oznaczonym w dowodzie rejestracyjnym "śmieciarka". Przy czym, skarżący podtrzymuje swoją ocenę, że w pojęciu "gospodarka odpadami" mieści się również pojęcie "usług oczyszczania", o których mowa w Rozporządzeniu Rady (EWG) nr 3821/81 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz.U.L. z 3 marca 1985 r.). Art. 4 pkt 6 ww. rozporządzenia zwalnia z obowiązku zamontowania urządzenia rejestrującego (tachografu) w przewozach dokonywanych pojazdami przeznaczonymi dla m.in. usług oczyszczania. Ustalony przez Wojewódzki Sąd Administracyjny stan faktyczny, mający potwierdzenie w dokumentach zgromadzonych w sprawie, spełnia przesłanki powołanego Rozporządzenia Rady (EWG). Z treści tegoż przepisu wynika, iż podlega ocenie zarówno charakter pojazdu jak i charakter wykonywanego przewozu. Natomiast strona przeciwna odbiera charakterowi i przeznaczeniu pojazdu element istotności dla wyczerpania dyspozycji powołanego przepisu rozporządzenia Rady (EWG). Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 183 § 1 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, bierze jednak z urzędu pod rozwagę nieważność postępowania. W sprawie nie występują, enumeratywnie wyliczone w art. 183 § 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, przesłanki nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. Z tego względu, przy rozpoznaniu sprawy, Naczelny Sąd Administracyjny związany był granicami skargi kasacyjnej. Zgodnie z rozporządzeniem Rady (EWG) Nr 3820/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ustawodawstwo to ma na celu poprawę warunków pracy i bezpieczeństwa ruchu drogowego i dla realizacji tego celu określa standardy w regulacji czasu pracy kierowców. Rozporządzenie Rady (EWG) nr 3821/85 z 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w sprawie transportu drogowego stanowi "stosowanie urządzeń rejestrujących mogących wskazywać okresy aktywności, określone w rozporządzeniu (EWG) nr 3820/05 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego ma na celu zapewnienie skutecznej kontroli stosowania tego prawodawstwa". Tak określone cele mają znaczenie prawne dla dokonania wykładni rozwiązań przyjętych w rozporządzeniu rady (EWG) nr 3820/85, z uwzględnieniem reguł wykładni celowościowej. Według rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym: obowiązek stosowania urządzeń rejestrujących może być nałożony na pojazdy zarejestrowane w Państwach Członkowskich; niektóre z tych pojazdów mogą, bez powodowania trudności, zostać wyłączone z zakresu niniejszego rozporządzenia. Regułę obowiązującą ustanawia art. 3 ust. 1 tego rozporządzenia "Urządzenie rejestrujące jest zainstalowane i używane w tych pojazdach, które są zarejestrowane w Państwach Członkowskich i są wykorzystywane do transportu drogowego osób lub rzeczy z wyłączeniem pojazdów, o których mowa w art. 4 i art. 14 rozporządzenia (EWG) nr 3820/85. Zgodnie z art. 4 pkt 6 "Rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych: pojazdami przeznaczonymi dla usług kanalizacyjnych, ochrony przeciwpożarowej, wodociągowych, gazowniczych i energetycznych, zarządów dróg, usług oczyszczania, telegraficznych, przewozu artykułów pocztowych, transmisji radiowej, usług telewizyjnych oraz związanych z wykrywaniem nadajników lub odbiorników radiowych lub telewizyjnych". Art. 4 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3820/85 stanowi, że rozporządzenie nie ma zastosowania do przewozów dokonywanych pojazdami przeznaczonymi do usług oczyszczania. Z przyjętych celów regulacji wynika, że wyłączona jest wykładnia rozszerzająca. Wyjątki od zasady ogólnej wyposażenia pojazdów w tachograf należy interpretować w świetle celów rozporządzenia, a wyłączenie stosowania tej regulacji wspólnotowej nie powinno wykraczać poza zakres sytuacji określonych w tym przepisie. W wyroku w sprawie C-128/04 Annice Andréi Raemdonck, Raemdonck-Jonssens BVBA z 17 marca 2005 r. Trybunał Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich stwierdził, że "Oczywiste jest, że rozporządzenia te mają na celu poprawę bezpieczeństwa w ruchu drogowym i warunków pracy kierowców w transporcie drogowym. Celom tym służy między innymi obowiązek wyposażenia pojazdów w transporcie drogowym w tachografy umożliwiające kontrolę czasu kierowania pojazdem oraz okresów wypoczynku kierowców". W oparciu o orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich (wyrok z 25 września 1992 r. w sprawie C-116/91 Licensing Authority South Eastern Traffic Area v. British Gas PLC., Zb. Orzecz. 1992, s. I – 4071, wyrok z 21 marca 1996 w sprawie C – 335/94 Hans Walter Mrozek/Bernhard Jäger, Zb. Orzecz. 1996, s. I – 1601) należy przyjąć reguły wykładni: odstępstwo od zasad ogólnych powinno być interpretowane w świetle celów rozporządzenia a wyłączenie stosowania tej regulacji wspólnotowej nie powinno wykraczać poza zakres sytuacji określonych w tym przepisie. W zakresie interpretacji szczegółowej pojęcia "usług oczyszczania" wychodząc od ogólnej reguły wykładni w oparciu o orzecznictwo Trybunału Sprawiedliwości Wspólnot Europejskich należy zważyć na dwie wartości, które Trybunał przyjął: usługa musi być świadczona powszechnie i w interesie publicznym (wyrok w sprawie C-116/91, wyrok w sprawie C-335/94, wyrok w sprawie C-39/95). Nie ma zatem znaczenia prawnego wpis w dowodzie rejestracyjnym, a charakter przewozów dokonanych pojazdem. Pojazd wykorzystywany do komercyjnego transportu drogowego odpadów budowlanych w postaci mieszaniny metali na rzecz osoby trzeciej – przedsiębiorcy i w związku z jego działalnością nie jest objęty zakresem pojęcia pojazdu przeznaczonego dla usług oczyszczania. W razie zatem gdy pojazd, którym wykonuje się usługi oczyszczania jest wykorzystywany do innych celów nie podlega zwolnieniu, na podstawie art. 4 pkt 6 rozporządzenia nr 3820/85, od obowiązku stosowania urządzeń rejestrujących. Z tego względu zasadnie w skardze zarzucono naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. W tym stanie rzeczy, na podstawie art. 185 § 1 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji. Na podstawie art. 203 pkt 2 powołanej ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, Naczelny Sąd Administracyjny orzekł o kosztach postępowania kasacyjnego.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło