I OSK 496/09

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Jerzy Bujko po rozpoznaniu w dniu 14 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej T. C. od postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 12 lutego 2009r., sygn. akt II SA/Sz 23/09 o odrzuceniu skargi T. C. na uchwałę Rady Gminy Rewal z dnia 29 maja 2008r., nr XXVII/180/08 w przedmiocie gospodarowania mieniem komunalnym postanawia: oddalić skargę kasacyjną. Zaskarżonym postanowieniem z dnia 12 lutego 2009r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie odrzucił skargę T. C. na uchwałę Rady Gminy Rewal z dnia 29 maja 2008r. w przedmiocie gospodarowania mieniem komunalnym. W uzasadnieniu Sąd I instancji stwierdził, że termin do zaskarżania uchwał organów jednostek samorządu terytorialnego został określony w art. 53 § 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.. Przepis ten stanowi, że skargę wnosi się w terminie trzydziestu dni od dnia doręczenia odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa, a jeżeli organ nie udzielił odpowiedzi na wezwanie, w terminie sześćdziesięciu dni od dnia wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Mając powyższe na uwadze, a także uchwałę składu siedmiu sędziów NSA z dnia 2 kwietnia 2007r. sygn. akt II OPS 2/07, Sąd wywiódł, iż skargę do sądu administracyjnego na uchwałę podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej wnosi się najpóźniej z upływem sześćdziesiątego dnia, licząc od daty wniesienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa, jeśli odpowiedź na to wezwanie nie została udzielona przez organ jednostki samorządu terytorialnego. W rozpatrywanej sprawie Sąd ustalił, że Rada Gminy Rewal została wezwana do usunięcia naruszenia prawa pismem z dnia 26 czerwca 2008r. Rada Gminy, w odpowiedzi na wezwanie uchwałą z dnia 27 czerwca 2008r. Nr XXVIII/187/08 uznała wezwanie za nieskuteczne i odmówiła usunięcia naruszenia interesu prawnego. W aktach administracyjnych brak jest dowodu doręczenia skarżącemu przedmiotowej uchwały. Z akt sprawy wynika, że skarżący jeszcze kilkakrotnie zwracał się do Rady Gminy Rewal o "ponowne rozpatrzenie przedłużenia umowy dzierżawy". Organ w odpowiedzi na pisma wyjaśnił, że w przedmiotowej kwestii wypowiedział się w uchwałach z dnia 29 maja 2008r. i 27 czerwca 2008r. Ostatecznie, pismem z dnia 20 listopada 2008r. Rada Gminy Rewal poinformowała T. C., że uchwałą z dnia 14 listopada 2008r. Nr XXXI/230/08 podtrzymała swoje stanowisko zawarte w uchwale z dnia 29 maja 2008r. W tym stanie sprawy Sąd I instancji uznał, że datą, od której należy liczyć termin do wniesienia skargi w niniejszej sprawie jest dzień złożenia przez skarżącego wezwania do usunięcia naruszenia prawa tj. 26 czerwca 2008r. Dla obliczenia terminu do wniesienia skargi nie mają znaczenia kolejne pisma skarżącego wniesione po 26 czerwca 2008r., ani późniejsze uchwały czy pisma informujące o stanowisku organu w odniesieniu do wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Skargę na uchwałę z dnia 29 maja 2008r. należało wnieść najpóźniej z upływem sześćdziesiątego dnia, licząc od 26 czerwca 2008r. czyli w dniu 25 sierpnia 2008r. W ocenie Sądu I instancji wniesienie skargi przez T. C. w dniu 13 grudnia 2008r. nastąpiło z uchybieniem terminu przewidzianym w art. 53 § 2 p.p.s.a. dlatego skargę należało odrzucić. W skardze kasacyjnej skarżący zarzucił naruszenie przepisu postępowania tj. art. 53 § 2 p.p.s.a w stopniu mającym istotny wpływ na wynik sprawy i wniósł o uchylenie zaskarżonego postępowania w całości oraz przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania. W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wskazano, że bieg terminu do wniesienia skargi rozpoczął bieg z dniem otrzymania pisma Rady Gminy Rewal z dnia [...] listopada 2008r. znak [...] informującego o podtrzymaniu decyzji zawartej w uchwale z dnia 29 maja 2008r. - tym bardziej, że skarżący został w tym piśmie pouczony o przysługującym mu uprawnieniu do wniesienia skargi do WSA. Wnoszący skargę kasacyjną podniósł, że nie był pouczony o uprawnieniach i terminach do wniesienia skargi ani w czasie zaznajamiania się z treścią uchwały, ani też później po wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Podważa to zaufanie strony do organu administracji, a tym samym narusza podstawowe zasady postępowania administracyjnego. Pomimo kilkakrotnych ponagleń do Rady Gminy Rewal o "rozważenie przedłużenia dzierżawy" skarżący nie otrzymywał pouczenia o możliwości wniesienia skargi. W ocenie skarżącego działania organu gminy miały na celu "zwodzenie" skarżącego do czasu upływu terminu do wniesienia skargi. W aktach administracyjnych znajduje się uchwała Rady Gminy Rewal z dnia 27 czerwca 2008r. Nr XXVIII/187/08, którą organ uznał wezwanie do usunięcia naruszenia prawa za nieskuteczne i odmówił jego uwzględnienia. Uchwała ta nie została skarżącemu doręczona. Odpowiedź organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa została natomiast doręczona dopiero 20 listopada 2008r. i od tego dnia należy liczyć termin do wniesienia skargi, zgodnie z pouczeniem zawartym w piśmie. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga kasacyjna nie ma usprawiedliwionych podstaw. Kwestię sposobu obliczania terminu do wniesienia skargi na uchwały lub zarządzenie organu gminy przesądziła uchwała NSA z 2 kwietnia 2007 r. II OPS 2/07 (publ. ONSA2007/3/60). Terminy do wniesienia skargi do sądu administracyjnego określa art. 53 p.p.s.a. W paragrafie drugim art. 53 zostały wskazane terminy do wniesienia skargi na akty, które nie są doręczne skarżącemu. Chodzi tu o takie akty, które mogą być zaskarżone do sądu administracyjnego po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa. Po pierwsze, jest to termin trzydziestu dni, który ma zastosowanie gdy organ udzieli odpowiedzi na wezwanie i biegnie od dnia doręczenia skarżącemu odpowiedzi. Po drugie, jest to termin sześćdziesięciu dni, który ma zastosowanie w sytuacji, gdy organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa i biegnie od dnia wniesienia wezwania. Z dniem wniesienia wezwania zaczyna biec termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi i jeżeli w tym czasie (sprawa udzielenia odpowiedzi na wezwanie w tym czasie jest otwarta) organ udzieli odpowiedzi dalszy bieg tego terminu staje się bezprzedmiotowy. Od dnia doręczenia odpowiedzi na wezwanie zaczyna bieg termin trzydziestu dni na wniesienie skargi. Jeżeli w okresie biegu terminu sześćdziesięciodniowego organ nie udzieli odpowiedzi na wezwanie, to nieprzerwanie biegnie termin sześćdziesięciu dni, liczony od wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Przepis art. 101 ust. 1 ustawy z dnia 8 marca 1990r. o samorządzie gminnym nie wiąże wniesienia skargi z terminem do załatwienia wezwania do usunięcia naruszenia prawa. Jedynym warunkiem wniesienia skargi jest uprzednie bezskuteczne wezwanie. O bezskuteczności można mówić zarówno wówczas gdy właściwy organ nie zajął stanowiska, jak również kiedy udzielił skarżącemu odpowiedzi (zob. wymieniona uchwała sygn. akt II OPS 2/07). W warunkach niniejszej sprawy T. C. wezwał Radę Gminy Rewal do usunięcia naruszenia prawa w związku z wydaniem uchwały z dnia 29 maja 2009r. Wezwanie wpłynęło do organu w dniu 26 czerwca 2008r. Termin sześćdziesięciu dni do wniesienia skargi do sądu administracyjnego upływał 25 sierpnia 2008r. W czasie biegu terminu sześćdziesięciodniowego skarżący nie otrzymał odpowiedzi organu na wezwanie do usunięcia naruszenia prawa. Organ w tym wypadku "milczał", co zgodnie z wywodem zaprezentowanym wyżej należy uznać za bezskuteczność jego działania. Zatem popierając stanowisko Sądu I instancji trzeba stwierdzić, że zaskarżone postanowienie zostało wydane zgodnie z obowiązującym prawem. Zarzuty podniesione w skardze kasacyjnej dotyczące złożenia skargi zgodnie z pouczeniem zawartym w piśmie organu z dnia 20 listopada 2008r. nie zasługują na uwzględnienie. Doręczenie pisma z 20 listopada 2008r. z pouczeniem o trybie i terminie zaskarżenia uchwały z 29 maja 2008r. nie miało wpływu na bieg terminu do zaskarżenia tej uchwały, gdyż termin ten upłynął już wcześniej. Fakt braku odpowiednich pouczeń o możliwości zaskarżenia uchwały i przewidzianym do tego trybie i terminie nie wpływa też na bieg tego terminu, lecz może - ewentualnie - stanowić podstawę do jego przywrócenia. Należy więc uznać, że zaskarżone postanowienie odpowiada prawu. Mając powyższe na względzie Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 184 w zw. z art. 182 § 1 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.