I OSK 945/22

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Elżbieta Kremer po rozpoznaniu w dniu 13 stycznia 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku M. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi kasacyjnej Komisji do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 15 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 660/18 w sprawie ze skarg M. L., S. P., J. W., B. M., A. W., D. W., K. K., R. K., J. K., W. S. oraz Miasta Stołecznego Warszawy na decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa z dnia 22 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa postanawia: umorzyć postępowanie z wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Wyrokiem z dnia 15 stycznia 2021 r. sygn. akt I SA/Wa 660/18 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie, po rozpoznaniu skarg M. L., S. P., J. W., B. M., A. W., D. W., K. K., R. K., J. K., W. S. oraz Miasta Stołecznego Warszawy, uchylił decyzję Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa z dnia 22 grudnia 2017 r. nr [...] w przedmiocie stwierdzenia wydania decyzji z naruszeniem prawa. Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich. Wnioskiem z dnia 15 lipca 2022 r., uzupełnionym pismami z dnia 22 września 2022 r., z dnia 10 listopada 2022 r. oraz 22 grudnia 2022 r. M. L. zwróciła się o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, podnosząc argumenty związane z toczącym się przed Prokuratorem Prokuratury Okręgowej w Warszawie postępowaniem w sprawie PO III Ds. 243.2018. W odpowiedzi na wniosek Komisja do spraw reprywatyzacji nieruchomości warszawskich wniosła o jego oddalenie. Z uwagi na uzyskanie informacji o śmierci skarżącego J. K., Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 stycznia 2023 r. zawiesił postępowanie do czasu ustalenia jego następców prawnych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: W pierwszej kolejności wskazać należy, że zawieszenie postępowania przez Naczelny Sąd Administracyjny postanowieniem z dnia 11 stycznia 2023 r. z uwagi na śmierć skarżącego J. K. nie stanowi przeszkody do rozpoznania wniosku M. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Stosownie bowiem do treści art. 127 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm.), dalej powoływanej jako "P.p.s.a.", podczas zawieszenia sąd nie podejmuje żadnych czynności z wyjątkiem tych, które mają na celu podjęcie postępowania albo wstrzymanie wykonania aktu lub czynności. Czynności podejmowane przez strony, a nie dotyczące tych przedmiotów, wywołują skutki dopiero od dnia podjęcia postępowania. Odnosząc się natomiast do ww. wniosku o wstrzymanie wykonania decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa z dnia 22 grudnia 2017 r. zauważyć trzeba, że zgodnie z art. 61 § 3, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części zaskarżonego aktu lub czynności, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Wstrzymanie wykonania aktu lub czynności traci moc z dniem: 1) wydania przez sąd orzeczenia uwzględniającego skargę; 2) uprawomocnienia się orzeczenia oddalającego skargę (art. 61 § 6 P.p.s.a.). W myśl zaś art. 152 § 1 P.p.s.a., w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 9 kwietnia 2015 r. o zmianie ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2015 r. poz. 658), w razie uwzględnienia skargi na akt lub czynność, nie wywołują one skutków prawnych do chwili uprawomocnienia się wyroku, chyba że sąd postanowi inaczej. W rozpoznawanej sprawie Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie powołanym na wstępie wyrokiem z dnia 15 stycznia 2021 r. uwzględnił skargi i uchylił zaskarżoną decyzję. Jednocześnie Sąd nie zawarł w wyroku rozstrzygnięcia, z którego wynikałoby, że pomimo uwzględnienia skarg zaskarżona decyzja wywołuje skutki. W tej sytuacji, skoro po wydaniu wyroku Sądu I instancji uwzględniającego skargi zaskarżona decyzja nie wywołuje skutków prawnych to kwestia rozpoznania wniosku skierowanego do Naczelnego Sądu Administracyjnego o wstrzymanie wykonania decyzji Komisji do spraw usuwania skutków prawnych decyzji reprywatyzacyjnych dotyczących nieruchomości warszawskich wydanych z naruszeniem prawa z dnia 22 grudnia 2017 r. stała się bezprzedmiotowa. Z mocy samego prawa nastąpiło bowiem wstrzymanie jej skutków prawnych, natomiast ewentualna utrata bytu prawnego decyzji może nastąpić dopiero po uprawomocnieniu się wyroku. Skarżąca w chwili obecnej z mocy art. 152 § 1 P.p.s.a. posiada ochronę tymczasową z uwagi na uwzględnienie jej skargi. Oznacza to, że chociaż zaskarżona decyzja, przynajmniej do czasu orzeczenia Naczelnego Sądu Administracyjnego będzie znajdowała się w obrocie prawnym, to jednak ze względu na jednoznaczną dyspozycję art. 152 § 1 P.p.s.a. nie będzie mogła być wykonana. Z tych względów postępowanie wywołane wnioskiem skarżącej o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji uznać należy za bezprzedmiotowe (por. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 26 sierpnia 2020 r. sygn. akt II OSK 2014/20, z dnia 23 sierpnia 2022 r. sygn. akt II OSK 1259/22 oraz z dnia 8 września 2022 r. sygn. akt II GSK 1211/22; dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych – http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Odnosząc się do argumentów powoływanych w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie, a także w pismach z dnia 22 września 2022 r. oraz 10 listopada 2022 r. wskazać należy, że nie istnieją prawne możliwości "wzmocnienia" wydanego orzeczenia przez dodatkowe wstrzymanie zaskarżonej decyzji w niniejszym postępowaniu. Zasadnie przy tym organ, w odpowiedzi na wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji wskazał, że za sposób prowadzenia postępowania przygotowawczego odpowiada prokuratura i to w ramach tego postępowania, na podstawie właściwych postępowaniu karnemu środków skarżąca powinna poszukiwać ochrony prawnej, jeżeli w jej ocenie postępowanie prowadzone jest wadliwie. Mając powyższe na uwadze Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 161 § 1 pkt 3 w zw. z art. 193 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.