I OZ 661/14

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Wiesław Morys po rozpoznaniu w dniu 28 sierpnia 2014 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia Syndyka Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 428/14 o odmowie wstrzymania wykonania postanowienia w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. na postanowienie Okręgowego Inspektora Pracy w Łodzi z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...] w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia postanawia: oddalić zażalenie. Postanowieniem z dnia 11 czerwca 2014 r., sygn. akt III SA/Łd 428/14, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi odmówił wstrzymania wykonania postanowienia Okręgowego Inspektora Pracy w Łodzi z dnia [...] lutego 2014 r., znak: [...], w przedmiocie nałożenia grzywny w celu przymuszenia w sprawie ze skargi Syndyka Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. na wyżej wymienione postanowienie. W jego uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że w dniu 7 kwietnia 2014 r. Syndyk Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. wniósł do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi skargę, w której zawarł m.in. wniosek o wstrzymanie jego wykonania. Uzasadniając ów wniosek wskazał, że wykonanie postanowienia godzi w istotę prowadzonego postępowania upadłościowego. Odmawiając uwzględnienia tego żądania Wojewódzki Sąd Administracyjny w Łodzi podkreślił, że obowiązek uprawdopodobnienia okoliczności przemawiających za wstrzymaniem wykonania zaskarżonej decyzji obciąża wnioskodawcę. Umotywowanie wniosku winno odnosić się do konkretnych zdarzeń (okoliczności) świadczących o tym, że w stosunku do wnioskodawcy wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu lub czynności jest uzasadnione. W ocenie tego Sądu, przedmiotowy wniosek nie został dostatecznie uargumentowany ani poparty konkretnymi faktami. Strona skarżąca nie wykazała bowiem, dlaczego sąd winien uznać, że wykonanie postanowienia zniweczy istotę prowadzonego postępowania upadłościowego. We wniosku o wstrzymanie strona skarżąca nawet pobieżnie nie przedstawiła swej aktualnej sytuacji ekonomicznej. Ograniczyła się natomiast jedynie do stwierdzenia, że "wykonanie postanowienia w istocie zniweczy istotę prowadzonego postępowania upadłościowego". W ocenie Sądu I instancji powołane przez stronę skarżącą okoliczności nie uprawdopodobniają wystąpienia przesłanek wymaganych do wstrzymania wykonania postanowienia. Sąd podkreślił, że każda decyzja administracyjna (w tym przypadku postanowienie) zobowiązująca do uiszczenia należności pociąga za sobą dolegliwość finansową, rodząc określony skutek w finansach zobowiązanego do ich uiszczenia, nie oznacza to jednak, że zawsze w takiej sytuacji należy zastosować wyjątkowe rozwiązanie prawne, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym. Ewentualne uwzględnienie wniosku mogłoby nastąpić jedynie, gdyby wskazano w nim konkretne okoliczności odnoszące się do sytuacji finansowej, majątkowej strony skarżącej, które dawałyby podstawy do uznania, że w przypadku egzekucji świadczenia dojdzie do spełnienia przesłanek z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.) – dalej: P.p.s.a. W zażaleniu Syndyka Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. zaskarżono opisane wyżej postanowienie w całości i wniesiono o jego uchylenie. Zdaniem żalącego się wykonanie zaskarżonego postanowienia doprowadzić może do sytuacji, w której to nie przepisy prawa, a wola urzędnika decydowała będzie o kolejności zaspokajania wierzycieli. Nie będzie stosowana, wynikająca z art. 342 prawa upadłościowego i naprawczego, zasada uprzywilejowania z zasadą proporcjonalności. Nadto – jak w niniejszym przypadku – należności kategorii II (ekwiwalent za urlop wypoczynkowy) zaspokojone zostaną przed wierzytelnościami kategorii I, co spowodować może trudne do odwrócenia skutki. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie. Jak trafnie przyjął Sąd I instancji, do wykazania, że w sprawie występują przesłanki enumeratywnie wymienione w art. 61 § 3 P.p.s.a, powalające na wstrzymanie zaskarżonego aktu, a więc, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, nie jest wystarczające samo twierdzenie strony. Uzasadnienie wniosku w tej materii powinno odnosić się do konkretnych okoliczności pozwalających wywieść, że wstrzymanie wykonania aktu jest zasadne w okolicznościach danej sprawy. Żądanie powinno zostać poparte dokumentami źródłowymi, zwłaszcza dotyczącymi sytuacji finansowej oraz majątkowej wnioskodawcy. Brak takiego uzasadnienia wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej uniemożliwia jego merytoryczną ocenę. Tymczasem w uzasadnieniu wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji strona skarżąca zaznaczyła jedynie, że "wykonanie postanowienia w istocie zniweczy istotę prowadzonego postępowania upadłościowego", lecz nie wskazała na jakiekolwiek okoliczności przemawiające za prawdziwością tej tezy i wypełnieniem przesłanek przywołanego wyżej przepisu. Z kolei z treści motywów wniesionego zażalenia również nie sposób wywnioskować konkretnie, o jakiego rodzaju i rozmiaru "trudne do odwrócenia skutki" chodzi, pomijając wątpliwości co do skuteczności ze względu na moment ewentualnego ich wykazania. Sąd nie ma bowiem uprawnienia ani obowiązku doszukiwania się z urzędu, a więc bez wniosku strony, okoliczności decydujących o udzieleniu ochrony tymczasowej. Skoro ustawa Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi przyznaje stronie prawo do wystąpienia do sądu z wnioskiem o wstrzymanie wykonania aktu lub czynności organu administracji ograniczając jednocześnie możliwość udzielenia ochrony tymczasowej do wystąpienia choć jednej z dwóch przesłanek wymienionych w art. 61 § 3 P.p.s.a., to obowiązkiem strony jest wskazanie we wniosku okoliczności na poparcie spełnienia przynajmniej jednej z nich w celu jej uprawdopodobnienia. Decyzja o skorzystaniu z możliwości ubiegania się o udzielenie przez sąd ochrony tymczasowej należy do strony, a jej podjęcie wiąże się z obowiązkiem uzasadnienia wniosku poprzez poparcie go twierdzeniami, tezami oraz stosownymi dokumentami na okoliczność spełnienia ustawowych przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Niewskazanie przez stronę we wniosku o udzielenie ochrony tymczasowej okoliczności uzasadniających spełnienie tych przesłanek jest zatem równoznaczne z ich brakiem, co uniemożliwia uwzględnienie żądania. Przechodząc do oceny będącego przedmiotem zażalenia postanowienia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Łodzi z dnia 11 czerwca 2014 r. należy stwierdzić, iż orzeczenie to nie narusza prawa. Sąd bowiem rozpoznając wniosek Syndyka Masy Upadłości Spółdzielni Mleczarskiej "[...]" w upadłości likwidacyjnej w S. o udzielenie ochrony tymczasowej słusznie zauważył, że pismo to nie wskazuje okoliczności uzasadniających spełnienie którejkolwiek z przesłanek wstrzymania wykonania aktu lub czynności określonych w art. 61 § 3 P.p.s.a. W tej sytuacji prawidłowo zastosował wskazany powyżej przepis oraz orzekł o odmowie udzielenia ochrony tymczasowej. Kwestie podniesione natomiast przez stronę skarżącą w zażaleniu nie mogły zostać poddane merytorycznej kontroli w niniejszym postępowaniu. Do kompetencji Naczelnego Sądu Administracyjnego określonych w art. 15 § 1 P.p.s.a. należy bowiem jedynie ocena pod względem zgodności z prawem orzeczeń wydawanych przez wojewódzkie sądy administracyjne. W zakresie tym nie mieści się natomiast merytoryczne badanie wystąpienia przesłanek wstrzymania wykonania decyzji, na podstawie okoliczności wskazanych przez stronę we wniosku do wojewódzkiego sądu administracyjnego. Sąd Kasacyjny dokonuje bowiem jedynie weryfikacji oceny dokonanej w zaskarżonym orzeczeniu (p. postanowienia Naczelnego Sądu Administracyjnego: z dnia 26 listopada 2007 r., sygn. akt II FZ 338/07, LEX nr 516665, z dnia 22 listopada 2013 r., sygn. akt I OZ 1122/13, LEX nr 1394384). Z uwagi na powyższe Naczelny Sąd Administracyjny, działając na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 P.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.