II FSK 550/12

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2012-06-19

Skład orzekający: Małgorzata Wolf-Kalamala, Tomasz Kolanowski, Artur Adamiec

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy organ podatkowy może opierać wymiar podatku od nieruchomości na danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków, mimo kwestionowania ich zgodności z rzeczywistym stanem gruntu przez podatnika?
Ratio decidendi
Podstawą wymiaru podatku od nieruchomości są dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków, które mają charakter dokumentu urzędowego. Organy podatkowe nie są uprawnione do zmiany lub pominięcia tych danych w postępowaniu podatkowym. W przypadku kwestionowania klasyfikacji gruntu podatnik powinien wszcząć odrębne postępowanie przed organem prowadzącym ewidencję, tj. starostą. Dopiero zmiana klasyfikacji w ewidencji może stanowić podstawę do zwolnienia z podatku.
Stan faktyczny
M. i Z. R. oraz J. S. są współwłaścicielami nieruchomości położonej w miejscowości O. gm. W., której klasyfikacja gruntów w ewidencji gruntów i budynków wskazywała na grunty zabudowane i zurbanizowane (oznaczone symbolem K). Organ podatkowy ustalił wymiar podatku od nieruchomości za 2011 rok na podstawie tej klasyfikacji. Skarżący kwestionowali prawidłowość klasyfikacji, wskazując, że grunt stanowi nieużytek oraz jest zadrzewiony i zakrzewiony, co powinno skutkować zwolnieniem z podatku.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący – Sędzia NSA Małgorzata Wolf-Kalamala, Sędzia NSA Tomasz Kolanowski, Sędzia WSA (del.) Artur Adamiec (sprawozdawca), Protokolant Dorota Żmijewska, po rozpoznaniu w dniu 19 czerwca 2012 r. na rozprawie w Izbie Finansowej skargi kasacyjnej M. R. i Z. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 10 listopada 2011 r. sygn. akt I SA/Sz 579/11 w sprawie ze skargi M. R. i Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z dnia 6 maja 2011 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 r. oddala skargę kasacyjną. II FSK 550/12 Uzasadnienie Wyrokiem z 10 listopada 2011 roku w sprawie sygn. akt I SA/Sz 579/11 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie oddalił skargę M. i Z. R. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. z 6 maja 2011 r. nr (...) w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2011 rok. Z uzasadnienia Sądu pierwszej instancji wynika, że Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. decyzją z dnia z 6 maja 2011 r. nr (...) wydaną w postępowaniu odwoławczym, utrzymało w mocy decyzję wydaną przez Burmistrza W., z dnia 11 lutego 2011 r ustalającą M. R., Z. R. oraz J. S. wymiar podatku od nieruchomości za 2011 r. w łącznej kwocie 10.257 zł. Podatek dotyczył nieruchomości położonej w obrębie miejscowości O. gm. W., nr działki (...) stanowiącej współwłasność M. i Z. małżonków R. i J. S. Nie zgadzając się z powyższym rozstrzygnięciem, pełnomocnik M. i Z. R. ( zwani dalej skarżącymi ) wniósł od powyższej decyzji odwołanie, domagając się jej uchylenia i przekazania sprawy do ponownego rozpatrzenia. Organ odwoławczy wskazał, że w rozpoznawanej sprawie na podstawie wypisów z rejestru gruntów Nr OO512/01 z dnia 14 września 2001 r., Nr nc/397/2005 z dnia 15 mara 2005 r., oraz Nr nc/1301/2009 z 21 sierpnia 2009 r. ustalił, że grunty o pow. 5.3984 położone w O., nr działki (...) oznaczone są w ewidencji gruntów symbolem K. Zgodnie zaś z § 68 ust. 3 pkt 6 rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków, symbolem "K" oznaczone są grunty zabudowane i zurbanizowane stanowiące użytki kopalne. Współwłaścicielami przedmiotowej nieruchomości są M. i Z. małżonkowie R. oraz J. S. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., powołując treść przepisów ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, wskazało co podlega opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości oraz, że podatkiem tym nie są objęte m.in. użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. Nadto, powołując treść przepisu art. 1a ust. 3 ww. ustawy Kolegium wskazało, iż przez określenia "nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione" rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. W ocenie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w S. dla opodatkowania przedmiotowej nieruchomości, nie może mieć znaczenia okoliczność, że w rzeczywistości stanowi ona nieużytek oraz grunty zadrzewione i zakrzewione - jak to podnoszą skarżący. Dopiero zmiana oznaczenia gruntu w ewidencji przez organ do tego upoważniony, na oznaczenie klasyfikujące go jako nieużytki lub grunty zadrzewione i zakrzewione może dać podstawę organowi podatkowemu do zwolnienia z podatku tych gruntów. Podważenie tych zapisów bądź też ich zmiana, może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji, tj. przed starostą. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało dalej, iż podziela w tym względzie ugruntowany w orzecznictwie już pogląd, zgodnie z którym decydujące znaczenie dla obciążenia podatkiem ma klasyfikacja gruntu uwidoczniona w prowadzonej przez starostę ewidencji gruntów. Ustalając wysokość zobowiązań podatkowych organy nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym źródłem informacji faktycznych wykorzystywanych w postępowaniach administracyjnych i w każdym przypadku, gdy dane zawarte w deklaracji, czy informacji złożonej przez podatnika są niezgodne z danymi wynikającymi z ewidencji, rozstrzygające znaczenie dla opodatkowania gruntów mają zapisy wynikające z ewidencji. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S. wskazało, że toczące się postępowanie przed Starostą K., wywołane wnioskiem z dnia 13 grudnia 2010 r. w sprawie ustalenia, iż nieruchomość stanowiąca działkę o numerze ewid. (...) położoną w O. stanowi nieużytki, do dnia wydania decyzji przez organ pierwszej instancji nie zostało ukończone. Natomiast sam fakt jego prowadzenia przez właściwy organ administracji nie ma dla organu podatkowego żadnego znaczenia, bowiem dopiero stosowna decyzja w tym przedmiocie Starosty K., a co za tym idzie, wynikające zeń zmiany w ewidencji gruntów mogą mieć prawne i wiążące znaczenie dla organu podatkowego ustalającego wymiar podatku od nieruchomości. Pełnomocnik skarżących, pismem z dnia 6 czerwca 2011 r. wniósł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie na powyższą decyzję wnosząc o jej uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia Burmistrzowi W.. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie prawa materialnego, tj: a) art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych przez niewłaściwe zastosowanie mimo, że działka nr (...) o pow. 5,3984 ha położona w O., jako nieużytek i grunt zakrzewiony oraz zadrzewiony, na mocy art. 7 ust. 1 pkt 10 zmienionej ustawy jest zwolniona z opodatkowania, b) art. 2 ust. 1 pkt 2 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych przez jego niezastosowanie, c) art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego niezastosowanie mimo, że grunt będący przedmiotem opodatkowania, działka nr (...) stanowi nieużytek, który nie jest zajęty na prowadzenie działalności gospodarczej a więc jest zwolniony z opodatkowania, oraz naruszenie przepisów postępowania, tj: a) art. 122 ustawy z dnia 29 sierpnia 1997r. Ordynacja podatkowa, poprzez niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez organ odwoławczy, iż oparcie rozstrzygnięcia sprawy przez organ I instancji wyłącznie na wypisie z ewidencji gruntów stanowiło dokładne wyjaśnienie stanu faktycznego sprawy, b) art. 121,124,125 Ordynacji podatkowej – poprzez niewłaściwe zastosowanie i w efekcie uznanie przez organ odwoławczy, iż decyzja organu I instancji mimo braku uzasadnienia faktycznego i prawnego nie jest wadliwa. c) art. 180 § 1 i art. 181 § 1 w zw. z art. 194 § 1 i 2 Ordynacji podatkowej - poprzez całkowite pominięcie dowodu z dokumentu urzędowego w postaci wyrysu gruntu z dnia 24.08.1994r. sporządzonego dla obszaru O., w którym działka nr (...) została oznaczona symbolem K i N, oraz aktu notarialnego z dnia 19.07.1995r., stwierdzającego stan rzeczywisty działki. d) art. 201 § 1 pkt 2 Ordynacji podatkowej - poprzez nie zastosowanie, co skutkowało wydaniem decyzji w oparciu o stan prawny niezgodny ze stanem faktycznym. W uzasadnieniu skargi skarżący wskazali, że poza zapisami w katastrze nieruchomości dotyczącymi działki nr (...) położonej w O., występują okoliczności, które wskazywali, świadczące o tym, że zapisy w ewidencji są niezgodne z rzeczywistym i prawnym stanem. W odpowiedzi na skargę Samorządowe Kolegium Odwoławcze w S., nie podzieliło zasadności zarzutów podniesionych w skardze i wniosło o jej oddalenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Szczecinie skargę oddalił. W uzasadnieniu stwierdził, że istota sporu w niniejszej sprawie sprowadza się do stwierdzenia, czy organy podatkowe prawidłowo dokonały wymiaru podatku od nieruchomości przyjmując jako podstawę opodatkowania dane wynikające z ewidencji gruntów i budynków (oznaczenie symbolem K), w sytuacji kwestionowania przez stronę skarżącą rzetelności tej ewidencji, nie odzwierciedlającej jej zdaniem rzeczywistego charakteru gruntu, który stanowi nieużytek, jest w całości zadrzewiony i zakrzewiony oraz nie podlega rekultywacji. Uzasadniając rozstrzygnięcie podkreślił, że katalog przedmiotu opodatkowania podatkiem od nieruchomości zawiera art. 2 ust. 1 ustawy z 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2010 r.Nr 95, poz. 613 ze zm.) - dalej w skrócie: "u.p.o.l.", zgodnie z którym opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają następujące nieruchomości lub obiekty budowlane: 1) grunty, 2) budynki lub ich części, 3) budowle lub ich części związane z prowadzeniem działalności gospodarczej. Jednocześnie ustawodawca negatywnie określił przedmiot opodatkowania przewidując, że opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej ( art. 2 ust 2 u.p.o.l.). Z kolei art. 1a ust. 3 u.p.o.l. wskazuje, w jaki sposób należy rozumieć pewną kategorię gruntów a mianowicie, iż przez określenie nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Ponadto, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią stosownie do art. 21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj: Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych. Sąd pierwszej instancji podniósł, że podziela wyrażone w orzecznictwie ugruntowane już poglądy, iż ewidencja gruntów i budynków jest urzędowym dokumentem stanowiącym źródło informacji wykorzystywanych w postępowaniu podatkowym. Decydujące znaczenie dla obciążenia podatkiem ma więc klasyfikacja gruntu uwidoczniona w prowadzonej przez starostę ewidencji gruntów. Ustalając wysokość zobowiązań podatkowych organy nie są uprawnione do przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Od tej reguły nie zostały przewidziane żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań w podatku od nieruchomości nie są uprawnione do pominięcia tych danych w postępowaniu podatkowym i przyjęcia innej podstawy wymiaru podatku niż dane wskazane w ewidencji gruntów. Teza ta jest powszechnie akceptowana w literaturze przedmiotu i orzecznictwie (zob. wyrok NSA z dnia 11 kwietnia 1995 r., sygn. akt SA/Wr 1703/94). Stwierdził jednocześnie, że podatnik jako właściciel nieruchomości, kwestionujący prawidłowość danych zawartych w ewidencji gruntów powinien wszcząć procedurę ich zmiany przed organem prowadzącym ewidencję, tj. składając wniosek do właściwego w sprawie starosty. Wskazał, że organ podatkowy nie należy do podmiotów posiadających ku temu uprawnienia (§ 46 ust. 2 rozporządzenia z dnia 29 marca 2001 r. w sprawie ewidencji gruntów i budynków Dz. U. Nr 38, poz. 454). Następnie, w przypadku uwzględnienia jego zastrzeżeń, na podstawie zmienionych danych z ewidencji wnosić o wzruszenie ostatecznych decyzji ustalających wysokość zobowiązań podatkowych (zob. wyrok NSA z dnia 12 stycznia 1994 r. sygn. akt III SA 911/94). Za całkowicie bezzasadny należy zatem uznać zarzut, że to organ podatkowy winien przeprowadzić postępowanie odnośnie ustalenia zgodności zapisów w ewidencji z rzeczywistym stanem prawnym. W rozpoznawanej sprawie sporne grunty w 2011 r. sklasyfikowane były w ewidencji gruntów i budynków jako grunty zabudowane i zurbanizowane stanowiące użytki kopalne (K). Dlatego też dla ich opodatkowania nie może mieć znaczenia okoliczność, że spełniają warunki dla zdefiniowania ich jako nieużytki oraz grunty zadrzewione i zakrzewione, do czego zmierza strona skarżąca. Dopiero zmiana oznaczenia gruntu w ewidencji, na oznaczenie klasyfikujące sporne grunty według rozporządzenia Ministra Rozwoju Regionalnego i Budownictwa z 29 marca 2001 r.w sprawie ewidencji gruntów i budynków (Dz. U. Nr 383, poz. 454), jako nieużytki lub grunty zadrzewione i zakrzewione, może dać organom podstawę do zwolnienia z podatku tych gruntów. Sąd podzielił stanowisko organu podatkowego, że dopiero stosowna decyzja w tym przedmiocie Starosty K., a co za tym idzie, wynikające zeń zmiany w ewidencji gruntów, mogą mieć prawne i wiążące znaczenie dla organu podatkowego ustalającego wymiar podatku od nieruchomości. Podkreślił, ze powoływane przez skarżących dowody tj: akt notarialny z dni.19.07.1995 r. z którego wynika, iż przedmiotowa nieruchomość jest przeznaczona jako projektowane wysypisko nieczystości stałych czy wyrys terenu sporządzony dla obrębu O. z datą 24.08.1994 r., gdzie działka nr (...) została oznaczona symbolem K i N, stanowią istotne okoliczności dające podstawę do zmiany klasyfikacji gruntu w ewidencji prowadzonej przez Starostę K., ale w odrębnym trybie i przed właściwym do tego organem. Nie może to jednak stanowić podstawy dla wydania decyzji ustalającej wymiar podatku od nieruchomości. Wymiar podatku od nieruchomości za 2011 r. uzależniony jest od danych ujawnionych w ewidencji gruntów i budynków na ten rok podatkowy. Sąd pierwszej instancji uznał, że niezasadny jest również zarzut naruszenia przez organy podatkowe art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, skoro przepis ten przewidzianym tam zwolnieniem przedmiotowym obejmuje podlegające opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości (w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.p.o.l.) wyłącznie te grunty niezajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, które jako nieużytki, grunty zakrzewione lub zadrzewione na użytkach rolnych lub lasy, zostały w taki sposób sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków ( art.1 a ust.3 u.p.o.l.). Sąd stwierdził, że zasadnie organ podatkowy wskazał, iż kwestia rekultywacji gruntów i tego, na kim ciąży obowiązek jej przeprowadzenia nie ma znaczenia w postępowaniu podatkowym, a w postępowaniu prowadzonym przez Starostę w związku ze zmianą klasyfikacji gruntów. Jak również, że działaniu organu, nie można również zarzucić naruszenia wskazanych w skardze przepisów postępowania. W ocenie Sądu, w zakresie potrzebnym dla rozstrzygnięcia sprawy, został zgromadzony wystarczający materiał dowody, a poczynione ustalenia są zgodne z tym materiałem. Nadto, podkreślić należy, że w sprawie będącej przedmiotem rozpoznania, organ powinien przeprowadzić tylko te dowody i poczynić tylko te ustalenia, które są niezbędne do jej rozstrzygnięcia. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku M. i Z. R., zaskarżyli wyrok w całości, na zasadzie art. 173 i art. 174 pkt 2 "p.p.s.a." zarzucili: 1/ naruszenia prawa materialnego, a to: a. art. 2,7,84 i 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nieuwzględnienie przez organy podatkowe i Sąd I instancji przepisu art.7 ust.1 pkt.10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) b. art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) - dalej "ustawa o podatkach i opłatach lokalnych" przez niewłaściwe zastosowanie, mimo, że działka nr (...) o pow. 5,62ha położona w O., jako nieużytek i grunt zakrzewiony i zadrzewiony na mocy art. 7 ust. 1 pkt 10 wymienionej ustawy jest zwolniony z opodatkowania, c. art. 7 ust. 1 pkt 10 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych poprzez jego niezastosowanie, mimo, że faktycznie grunty te stanowią nieużytki, nadto są gruntami zadrzewionymi i zakrzewionymi i nie są zajęte na prowadzenie działalności gospodarczej, a więc są gruntami zwolnionymi od podatku od nieruchomości z mocy wymienionego przepisu, d. art. 20 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r., Nr 121, poz. 1266 z późn. zm.) - poprzez jego błędną wykładnię polegającą na przyjęciu, że obowiązek rekultywacji ciąży na skarżących, co przyczyniło się do nierozpoznania istoty sprawy. 2. art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie, co spowodowało utrzymanie w mocy decyzji wymiarowej w zakresie podatku od nieruchomości mimo istniejącej sprzeczności nie tylko stanu faktycznego z stanem ujawnionym w ewidencji gruntów i budynków, ale także stanu prawnego (rzeczywistego) z stanem prawnym ujawnionym w ewidencji gruntów i budynków; pominięcie okoliczności, że rozstrzygnięcie wniosku skarżących o zmianę danych w ewidencji gruntów w zakresie klasyfikacji działki nr (...) położonej w O. oraz wniosku o ustalenie nieistnienia obowiązku rekultywacji działki, ma istotny wpływ na ocenę prawidłowości decyzji wymiarowej organu I instancji i utrzymującej jej w mocy decyzji organu II instancji (SKO w S.). 3. naruszenie przepisów postępowania przed sądami administracyjnymi, których uchybienie mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy, a to art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w zw. z art. 122, 180 § 1 i 194 § 1 i 3 Ordynacji podatkowej przejawiające się w tym, że Sąd w wyniku niewłaściwej kontroli legalności działalności administracji publicznej nie zastosował środka określonego w ustawie - art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. - mimo, że zebrany przez organ podatkowy materiał dowodowy okazał się niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły zostać rozwiane na korzyść skarżących. Skarżący wnieśli o 1/ uchylenie zaskarżonego wyroku i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Sądowi I instancji, 2/ zasądzenie od strony przeciwnej na rzecz skarżących zwrotu kosztów postępowania, w tym kosztów zastępstwa procesowego, według norm przepisanych ewentualnie o 3/uchylenie zaskarżonego wyroku i rozpoznanie skargi poprzez uchylenie zaskarżonej decyzji i przekazanie sprawy po ponownego rozpatrzenia Burmistrzowi W. (art. 188 p.p.s.a.) Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje. Skarga kasacyjna nie zasługiwała na uwzględnienie. Podniesione w niej zarzuty naruszenia przepisów postępowania jak i prawa materialnego nie mogły doprowadzić do zakwestionowania prawidłowej oceny Sądu I instancji, że podstawę wymiaru podatku od nieruchomości stanowią dane zawarte w ewidencji gruntów, a zmiana tych danych nie może mieć miejsca w ramach postępowania podatkowego. W ramach podstawy kasacyjnej z art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarżący zarzucił Sądowi pierwszej instancji naruszenie art. 2,7,84 i 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nieuwzględnienie przez organy podatkowe i Sąd I instancji przepisu art.7 ust.1 pkt.10 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz.U. z 2002r., Nr 9, poz. 84 z późn. zm.) – dalej u.p.o.l.- niewłaściwe zastosowanie art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l. , niezastosowanie art. 7 ust. 1 pkt 10 u.p.o.l. i błędną wykładnie art. 20 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r., Nr 121, poz. 1266 z późn. zm.) i w efekcie niezastosowanie art. art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Natomiast w oparciu o podstawę kasacyjną z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. zarzucili naruszenie art. 3 § 1 i art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. w związku z wymienionymi przepisami Ordynacji podatkowej . Zarzut ten sprowadzał się zatem do braku zastosowania art. 145 § 1 pkt 1 lit.c p.p.s.a. - mimo, że zebrany przez organ podatkowy materiał dowodowy okazał się niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły zostać rozwiane na korzyść skarżących. Regułą jest, że w pierwszej kolejności należy odnieść się do zarzutów naruszenia przepisów postępowania. Niemniej jednak w niniejszej sprawie w pierwszym rzędzie należało rozpatrzyć zarzuty dotyczące podnoszonych naruszeń przepisów prawa materialnego. Ocena tych zarzutów jest konieczna do określenie niezbędnego zakresu ustaleń faktycznych w sprawie i tym samym na zasadność podnoszonego zarzutu naruszenia przepisów postępowania. Zgodnie z przepisem art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.o.l., opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości podlegają grunty. Opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości nie podlegają grunty sklasyfikowane w ewidencji gruntów i budynków jako użytki rolne, grunty zadrzewione i zakrzewione na użytkach rolnych lub lasy, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej (art. 2. ust.2). Z kolei art. 1a ust. 3 u.p.o.l. wskazuje, że przez określenie nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Ponadto, dane zawarte w ewidencji gruntów i budynków stanowią stosownie do art. 21 ust.1 ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (tj: Dz. U. z 2000 r. Nr 100, poz. 1086 z późn. zm.) podstawę planowania gospodarczego, planowania przestrzennego, wymiaru podatków i świadczeń, oznaczenia nieruchomości w księgach wieczystych, statystyki publicznej, gospodarki nieruchomościami oraz ewidencji gospodarstw rolnych Natomiast jak wynika z art. 7 ust.1 pkt 10 w/w ustawy zwalnia się od podatku od nieruchomości grunty stanowiące nieużytki, użytki ekologiczne, grunty zadrzewione i zakrzewione, z wyjątkiem zajętych na prowadzenie działalności gospodarczej. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego dominuje stanowisko, że organy podatkowe nie mogą dokonywać samodzielnych ustaleń co do przedmiotu opodatkowania, jak i podmiotu podatkowego. Od tej reguły, potwierdzonej treścią art. 21 ust. 1 Prawa geodezyjnego i kartograficznego, nie zostały przewidziane w tym przepisie żadne wyjątki, a zatem organy ustalające wysokość zobowiązań podatkowych nie są uprawnione do przyjęcia w zasadzie innej podstawy wymiaru podatku, niż dane wskazane w ewidencji gruntów (por. uchwała NSA z dnia 27 kwietnia 2009 r., II FPS 1/09, ONSAiWSA 2009/5/88, wyrok NSA z dnia 13 stycznia 2010 r. II FSK 1243/08, LEX nr 558871, wyrok NSA z dnia 30 czerwca 2009 r., II FSK 1410/07, LEX nr 549643). Należy bowiem wskazać, że dane zawarte w ewidencji mają walor dokumentu urzędowego. Podważenie tych zapisów, bądź też ich zmiana, może nastąpić w postępowaniu prowadzonym przed właściwymi w tej sprawie organami administracji. W postępowaniu podatkowym przeprowadzenie tego rodzaju postępowania nie jest możliwe (por. wyrok NSA z dnia 15 kwietnia 2008 r., II FSK 372/07, LEX nr 490966)- zob. wyrok NSA z 14 września 2010 r II FSK 690/09 LEX nr 745808. Jak prawidłowo ustalono z wypisu z rejestru gruntów nr 00512/01 z dnia 14 września 2001, wypisu z rejestru gruntów nr 411/2009 z dnia 12 maja 2009 r. i nc/1301/2009 z 15 lipca 2009 r., wynika, że grunty o powierzchni 5,3984 ha wchodzące w skład nieruchomości położonej w O., na terenie działki (...) oznaczone są w ewidencji gruntów symbolem "K"- grunty zabudowane i zurbanizowane stanowiące użytki kopalne. Z powyższych wypisów nie wynika, aby powyższe grunty stanowiły nieużytki i grunty zakrzewione. Tym samym nie mogło tu nastąpić zwolnienie z podatku od nieruchomości. Jednocześnie Słusznie Sąd pierwszej instancji wskazywał (a wcześniej organy podatkowe), że skarżący kwestionując prawidłowość danych zawartych w ewidencji winni wszcząć procedurę ich zmiany u organu prowadzącego tę ewidencję. W rozpoznawanej sprawie zainicjowno taką procedurę i doprowadziła ona do zmiany ewidencji w 2009 roku co do powierzchni gruntu. Nie nastąpiła natomiast żadna zmiana co do klasyfikacji gruntów objętych niniejszym postępowaniem. Zważywszy na powyższe bezzasadny jest zarzut skarżących co do niewłaściwego zastosowania art. 2 ust. 1 pkt 1 ustawy z dnia 12 stycznia 1991r. o podatkach i opłatach lokalnych i niezastosowanie art. 7 ust. 1 pkt 10 powyższej ustawy. Biorąc pod uwagę treść powołanych powyżej przepisów należy stwierdzić, że podnoszona przez skarżących kwestia rekultywacji gruntów, tego na kim ciąży obowiązek jej przeprowadzenia nie ma znaczenia w postępowaniu podatkowym, a jedynie w postępowaniu prowadzonym przez Starostę w związku ze zmianą klasyfikacji gruntów. Równocześnie ponieważ ustalenie wysokości zobowiązania podatkowego w podatku od nieruchomości dokonuje się na podstawie aktualnej klasyfikacji w obowiązującej ewidencji gruntów, to wszczęcie postępowanie o zmianę tych danych nie może stanowić podstawy do zawieszenia postępowania podatkowego. Tym samy bezzasadne są zarzuty błędnej wykładni art. 20 ustawy z dnia 3 lutego 1995r. o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. z 2004r., Nr 121, poz. 1266 z późn. zm.) i w efekcie niezastosowanie art. art. 125 § 1 pkt 1 p.p.s.a. Zgodnie z art.1a ust. 3 u.p.o.l. przez określenie nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione rozumie się grunty sklasyfikowane w ten sposób w ewidencji gruntów i budynków. Poza sporem musi pozostać w przedmiotowej sprawie, że w objęte podatkiem grunty w ewidencji nie zostały określone jako nieużytki, grunty zadrzewione i zakrzewione. Tym samym skoro o klasyfikacji gruntu z podatkowego punktu widzenia rozstrzyga ich kwalifikacja wynikająca z ewidencji, organy podatkowe, wbrew zapisom ewidencji nie mogą zastosować zwolnienia przedmiotu z opodatkowania na podstawie art.7 ust.1 pkt.10 u.p.o.l . Brak jest zatem podstaw do stwierdzenia, że doszło do naruszenia art. 2,7,84 i 217 Konstytucji Rzeczypospolitej Polskiej poprzez nieuwzględnienie przez organy podatkowe i Sąd I instancji przepisu art.7 ust.1 pkt.10. Sformułowana wyżej ocena co do bezzasadności zarzutu skargi kasacyjnej odnośnie naruszenia przepisów prawa materialnego przesądza o bezzasadności podniesionego w skardze kasacyjnej zarzutów naruszenia przepisów procesowego poprzez oparcie wyroku na nieprawidłowo ustalonym przez organy podatkowe stanie faktycznym. Skoro z przedstawionej argumentacji jednoznacznie wynika, że miarodajne przy wymiarze podatku przez organy podatkowe jest zaklasyfikowanie gruntów w ewidencji gruntów to w celu stwierdzenia, czy grunty te podlegają opodatkowaniu podatkiem od nieruchomości jedyną wymagającą ustalenia istotną okolicznością faktyczną jest to, jak grunty te były zaklasyfikowane w tej ewidencji w okresie, którego dotyczy decyzja podatkowa. Tym samym nie można zaakceptować trafności zarzutu, przy jasności co do zapisów ewidencji, że zebrany przez organ podatkowy materiał dowodowy okazał się niewystarczający i budzący wątpliwości, które przy uzupełnieniu materiału dowodowego, mogły zostać rozwiane na korzyść skarżących. Uznanie trafności powyższego zarzuty było by tożsame z uznaniem dopuszczalności możliwości zmiany ewidencji gruntu w ramach prowadzonego postępowania podatkowego w przedmiocie podatku od nieruchomości. Inaczej mówiąc w efekcie przeprowadzenia kontrdowodu przeciwko treści wpisu w ewidencji gruntów organ podatkowy miałby możliwość anulowania, bądź zmiany treści takiego wpisu. Stanowisko takie z powyżej przedstawionych względów nie może być zaakceptowane. Mając na uwadze powyższe, Naczelny Sąd Administracyjny w oparciu o art. 184 p.p.s.a. skargę kasacyjną jako bezzasadną oddalił.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło