II FSK 78/10

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA Stefan Babiarz po rozpoznaniu w dniu 1 czerwca 2012 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej wniosku K. R. o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sprostowanie oraz uzupełnienie protokołu rozprawy w sprawie ze skargi kasacyjnej K. R. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 października 2009 r., sygn. akt III SA/Wa 767/09 w sprawie ze skargi K. R. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w W. z dnia 19 marca 2009 r., nr [...] w przedmiocie zryczałtowanego podatku dochodowego od osób fizycznych postanawia: odrzucić wniosek o przywrócenie terminu. 1. Pismem z dnia 24 marca 2012 r. K. R. złożył wniosek o "przywrócenie terminu do sprostowania oraz uzupełnienia protokołu rozprawy". W jego ocenie protokół nieprawidłowo odzwierciedlał przebieg rozprawy i wskazał on elementy, które powinny ulec sprostowaniu oraz uzupełnieniu. Zauważyć trzeba, że wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu złożony został również wniosek o sprostowanie i uzupełnienie protokołu rozprawy. Dla spełnienia tych przesłanek nie ma bowiem znaczenia to, że oba te żądania zostały zawarte w jednym piśmie. W dniu 17 kwietnia 2012 r. Naczelny Sąd Administracyjny wezwał wnioskodawcę do wskazania okoliczności uprawdopodobniających brak winy w uchybieniu terminu do złożenia wniosku o sprostowaniu protokołu. Wezwanie doręczono stronie w dniu 23 kwietnia 2012 r. 2. Pismem z dnia "24 marca 2012 r." (data nadania na poczcie w sądzie 30 kwietnia 2012 r.) skarżący wskazał między innymi, że do dnia otrzymania kopii protokołu nie miał wiedzy o jego "istotnej wadzie". Dopiero w chwili otrzymania jego kopii stwierdził, jego nierzetelność. W ocenie skarżącego początkiem biegu terminu z art. 87 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz. U. z 2012 r. poz. 270) zwanej dalej: p.p.s.a. - jest dzień, w którym odebrał pismo sądu z dnia 13 marca 2012 r. Dlatego dotrzymał on siedmiodniowego terminu, a jeśli nawet to "nieznacznie go naruszył", to było to konsekwencją działania organów skarbowych. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wniosek podlega odrzuceniu. 3. Należy stwierdzić, że zgodnie z art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana, w ciągu siedmiu dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. Powyższy przepis jednoznacznie wskazuje, że wniosek należy złożyć w ciągu siedmiu dniu od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. Jak wynika z pism kierowanych przez podatnika do sądu, nie składał on wniosku o sprostowanie protokołu rozprawy bowiem nie znał jego treści i wywodził, że jego treść jest kompletna. Należy zatem zauważyć, że zgodnie z art. 103 p.p.s.a. strony mogą żądać sprostowania lub uzupełnienia protokołu na następnym posiedzeniu, nie później jednak niż w terminie trzydziestu dni od dnia posiedzenia, z którego sporządzono protokół. Od zarządzenia przewodniczącego strony mogą odwołać się do sądu w terminie siedmiu dni od doręczenia im zarządzenia. Naczelny Sąd Administracyjny stoi na stanowisku, że co do zasady można by podzielić pogląd skarżącego, iż aby złożyć wniosek o sprostowanie lub o uzupełnienie protokołu należy najpierw się z nim zapoznać. Jednakże skarżący miał możliwość zapoznania się z aktami sprawy już w chwili zakończenia rozprawy (skarżący stawił się na nią osobiście), na której został sporządzony przedmiotowy protokół tj. w dniu 10 sierpnia 2011 r. Uprawnienie to wynika z art. 12a § 2 p.p.s.a., zgodnie z którym akta sprawy udostępnia się stronom postępowania. Strony mają prawo przeglądać akta sprawy i otrzymywać odpisy, kopie lub wyciągi z tych akt. Skarżący nie skorzystał z tej możliwości. Jednakże, w ocenie Naczelnego sądu Administracyjnego przepis art. 103 p.p.s.a. nie wprowadza warunku, że przesłanką żądania sprostowania lub uzupełnienia protokołu jest otrzymanie jego odpisu na skutek wniesienia żądania jego doręczenia (por. postanowienie NSA z dnia 14 września 2011 r., I OZ 665/11, LEX nr 898920). W związku z tym wskazać, po pierwsze trzeba, że podatnik nie uprawdopodobnił, że w okresie, kiedy można było skutecznie złożyć wniosek o sprostowanie lub uzupełnienie protokołu rozprawy wystąpiły okoliczności uniemożliwiające mu zarówno zapoznanie się z aktami sprawy, jak też złożenie wzmiankowanego wniosku. Okoliczności takich skarżący nie wskazał mimo wezwania. Uzasadniając podstawę wniosku skarżący wskazał, że "ponieważ wyrok NSA dotyczył rozstrzygnięcia sprawy kasacyjnej i z konieczności jedynie skrótowo omawia argumenty strony" złożył wniosek o kopię protokołu "spodziewając się znaleźć w nim więcej szczegółów" (pismo strony karta 90 – 91 akt sprawy). Odpis wyroku wraz z uzasadnieniem został doręczony stronie w dniu 11 października 2011 r. (karta 66 akt). Skarżący nie wyjaśnia w swoim wniosku o sprostowanie ani o jego uzupełnienie, dlaczego dopiero po upływie dwóch miesięcy złożył wniosek o przesłanie kopii protokołu rozprawy. Co prawda z pisma złożonego do sądu, błędnie oznaczonego datą "23.03.2012 r.", można wywnioskować, że podstawą działania podatnika było działanie organów skarbowych, to jednak nie wskazano na żadne konkretne okoliczności. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w niniejszej sprawie przyjąć należy, że dzień doręczenia podatnikowi odpisu protokołu, z którym się wtedy zapoznał, jest początkiem biegu terminu siedmiodniowego określonego w art. 87 § 1 i 2 p.p.s.a. Termin ten bowiem liczy się od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu, a nie od daty, w której strona dowiedziała się o uchybieniu terminu (por. postanowienie NSA z dnia 19 stycznia 2012 r., I GSK 1555/11, LEX nr 1103968). Treść złożonych przez podatnika pism jednoznacznie wskazuje, że w dniu odbioru odpisu protokołu rozprawy powziął on wątpliwość, co do prawidłowości jego treści. Zatem od tego dnia należy liczyć siedmiodniowy termin do złożenia wniosku o przywrócenie terminu do złożenia wniosku o sprostowania protokołu rozprawy. Skoro zatem otrzymał on odpis protokołu w dniu 23 stycznia 2012 r. to termin do złożenia wniosku upłynął w dniu 30 stycznia 2012 r. A zatem składając wniosek w dniu 24 marca 2012 r. skarżący termin ten ewidentnie przekroczył. W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego, w składzie rozpoznającym niniejszą sprawę, z powyższych względów bez wpływu na obliczenie początku biegu tego terminu na pismo Wydziału Informacji Sądowej Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 marca 2012 r., nr V Inf/S 041/82/12, informującego podatnika o możliwości złożenia takiego wniosku. Konkludując zatem powyższe rozważania należy zauważyć, że skoro wniosek podatnika został złożony po terminie przewidzianym w art. 87 § 1 p.p.s.a. i w dodatku skarżący nie podał okoliczności uprawdopodabniających brak winy w uchybieniu terminu, wniosek o przywrócenie terminu należało odrzucić (art. 88 p.p.s.a.). Przyczyną taką w żadnym razie nie mogła być bliżej nieokreślone działalnie organów skarbowych. 4. Z przytoczonych wyżej względów Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 88 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji postanowienia.