II FZ 870/16
PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-12-22
Skład orzekający: Jan Rudowski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji podatkowej, oparty jedynie na twierdzeniu o trudnościach finansowych i potencjalnej wadliwości decyzji, spełnia przesłanki "niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków" w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA?Ratio decidendi
Zażalenie na postanowienie odmawiające wstrzymania wykonania decyzji podatkowej nie zasługuje na uwzględnienie, ponieważ skarżąca nie wykazała zaistnienia przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. Sama trudność w uiszczeniu należności pieniężnej lub potencjalna wadliwość decyzji nie są wystarczające do wstrzymania jej wykonania, gdyż instytucja ta służy jedynie ochronie przed szkodami, których późniejsze naprawienie nie będzie możliwe.Stan faktyczny
Skarżąca wniosła skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. Następnie wystąpiła o wstrzymanie wykonania tej decyzji, powołując się na trudności finansowe i wątpliwości co do prawidłowości decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił wstrzymania wykonania, uznając brak wykazania przesłanek z art. 61 § 3 PPSA. Skarżąca wniosła zażalenie na to postanowienie.Rozstrzygnięcie
Oddalono zażalenie.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Sędzia NSA: Jan Rudowski, po rozpoznaniu w dniu 22 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Finansowej zażalenia D. B. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 6 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 791/16 w zakresie wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi D. B. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 23 lutego 2016 r. nr [...] w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r. postanawia oddalić zażalenie. NSA/post.1 - postanowienie "ogólne"
Pismem z dnia 30 marca 2016 r. D. B. (dalej "strona", "skarżąca") wniosła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu z dnia 23 lutego 2016 r. w przedmiocie podatku od nieruchomości za 2012 r.
Wnioskiem z dnia 27 czerwca 2016 r. skarżąca wystąpiła do sądu pierwszej instancji o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji.
Postanowieniem z dnia 6 lipca 2016 r., sygn. akt I SA/Po 791/16, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Poznaniu odmówił stronie wstrzymania wykonania decyzji Samorządowego Kolegium Odwoławczego w Kaliszu. Jak wskazano w uzasadnieniu orzeczenia, skarżąca nie wykazała, aby w sprawie ziściły się przesłanki, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2016 r., poz. 718, dalej w skrócie "p.p.s.a."). Sąd pierwszej instancji podkreślił, odnosząc się do argumentacji wniosku, że potencjalna wadliwość zaskarżonej decyzji nie ma wpływu na ocenę zasadności wstrzymania wykonania decyzji, ponieważ dokonywanie przez sąd oceny legalności decyzji na tym etapie postępowania jest przedwczesne i niedopuszczalne. Zawarty w skardze wniosek nie zawierał natomiast żadnego konkretnego odniesienia do przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu. Skarżąca nie wskazała potencjalnych skutków jakie może wywołać wykonanie zaskarżonej decyzji w jej majątku. Nie przedstawiła także informacji, które umożliwiłyby zweryfikowanie, czy skarżąca rzeczywiście nie dysponuje środkami umożliwiającymi pokrycie należności orzeczonej decyzją, a co się z tym wiąże, że wykonanie decyzji wiązałoby się z wyrządzeniem skarżącej znacznej szkody lub prowadziło do spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Sąd pierwszej instancji wyjaśnił również, że każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego. Nie jest to więc sytuacja, która sama z siebie uzasadnia zastosowanie wyjątkowego rozwiązania prawnego, jakim jest ochrona tymczasowa w postępowaniu sądowoadministracyjnym.
Na powyższe postanowienie skarżąca wniosła zażalenie, w którym zażądała jego uchylenia i zasądzenia kosztów postępowania według norm przepisanych. W jej ocenie zaskarżone orzeczenie narusza art. 61 § 3 p.p.s.a. poprzez przyjęcie, że w stosunku do strony nie zachodzi przesłanka wyrządzenia znacznej szkody i nie została ona wykazana. Zdaniem skarżącej we wniosku wskazano nie tylko na wątpliwości co do prawidłowości zaskarżonej decyzji, ale również okoliczności, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. W piśmie tym podniesiono bowiem, że tak duży wysiłek finansowy nie jest dla niej możliwy do zrealizowania. Skarżąca prowadzi wspólne gospodarstwo domowe z mężem, zarabia 1630 zł, mąż – osoba starsza i schorowana – pobiera świadczenie emerytalne. Koszty leczenia męża i utrzymania wspólnego gospodarstwa nie pozwalają skarżącej na uiszczenie kwoty 900 zł (wysokość zobowiązań wynikająca z 3 zaskarżonych decyzji) bez uszczerbku dla domowego budżetu – kwota ta stanowi bowiem połowę jej miesięcznych zarobków.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Zażalenie nie zasługuje na uwzględnienie.
Zgodnie z art. 61 § 3 p.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1 tego przepisu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków (...).
Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie, niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków oznacza, że chodzi o taką szkodę, która nie będzie mogła być wynagrodzona przez późniejszy zwrot spełnionego i wyegzekwowanego świadczenia, ani też nie będzie możliwe przywrócenie rzeczy do pierwotnego stanu lub powrót ten może nastąpić po długim czasie, czy przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienia NSA: z dnia 1 grudnia 2015 r., sygn. akt II GZ 770/15; z dnia 6 listopada 2014 r., sygn. akt II FSK 2969/14, publik. w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl/, dalej w skrócie "CBOSA").
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego ani wniosek z dnia 27 czerwca 2016 r., ani zażalenie skarżącej nie wskazuje na zaistnienie w niniejszej sprawie przesłanek, o których mowa w art. 61 § 3 p.p.s.a. Trafnie sąd pierwszej instancji wyjaśnił stronie, że "każda decyzja zobowiązująca do uiszczenia należności pieniężnych pociąga za sobą dolegliwość, rodzącą określony skutek w finansach zobowiązanego" (str. 3 uzasadnienia postanowienia). Orzecznictwo wskazuje bowiem, że fakt zmniejszenia ilości środków pozostających w dyspozycji dłużnika w efekcie zapłaty należności podatkowych nie jest argumentem przemawiającym na wstrzymaniem wykonania decyzji (por. postanowienia NSA: z dnia 19 czerwca 2008 r., II FZ 248/08; z dnia 23 grudnia 2014 r., II FZ 2008/14; publik. CBOSA). Instytucja wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji nie służy zabezpieczeniu strony przed jakimikolwiek skutkami egzekucji, lecz jedynie przed takimi, których ewentualne wygranie sporu sądowego by nie naprawiło (por. postanowienie NSA z dnia 15 grudnia 2014 r., II FZ 1741/14; publik. CBOSA).
Dodatkowo zauważyć należy, że zasadnie sąd pierwszej instancji wskazał, iż za wstrzymaniem wykonania decyzji nie przemawia zasadność skargi, ponieważ na tym etapie postępowania jest to przedwczesne i niedopuszczalne.
W świetle przedstawionych uwag zaskarżone postanowienie należało uznać za odpowiadające prawu.
Z tych względów Naczelny Sąd Administracyjny, na podstawie art. 184 w związku z art. 197 § 2 p.p.s.a., orzekł jak w sentencji postanowienia.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 18.07.2026. · Źródło