II GSK 1619/14
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2015-09-10
Skład orzekający: Zbigniew Czarnik, Joanna Kabat-Rembelska, Małgorzata Grzelak
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy kara pieniężna za naruszenie przepisów o transporcie drogowym została nałożona prawidłowo, w szczególności w kontekście statusu kierowcy (pracownik vs. stażysta) oraz prawidłowości rejestracji czasu pracy na wykresówkach?Ratio decidendi
Skarga kasacyjna została oddalona, ponieważ Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że Wojewódzki Sąd Administracyjny prawidłowo ocenił stan faktyczny i prawny sprawy. Sąd II instancji stwierdził, że stażysta wykonujący przewóz drogowy nie był pracownikiem w rozumieniu Kodeksu pracy, a zatem przewóz ten wymagał licencji i stanowił naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym. Ponadto, sąd uznał, że czas spędzony przez kierowców na dojazdach do miejsca postoju pojazdu, który nie znajdował się w miejscu zamieszkania ani w bazie pracodawcy, nie mógł być traktowany jako odpoczynek lub przerwa, a stanowił "inną pracę", która powinna być rejestrowana na wykresówkach.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła kary pieniężnej nałożonej na J P za naruszenie przepisów o transporcie drogowym. Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę J P na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego, który nałożył karę za wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji (przez stażystę), używanie tej samej wykresówki przez kilku kierowców oraz niekompletne dane na wykresówkach. J P zaskarżył wyrok WSA do NSA, zarzucając naruszenie przepisów postępowania i prawa materialnego.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną J P. Zasądzono od J P na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 1.800 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Zbigniew Czarnik (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia del. WSA Małgorzata Grzelak Protokolant Ewa Czajkowska po rozpoznaniu w dniu 10 września 2015 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej J P od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w K z dnia 19 marca 2014 r. sygn. akt II SA/Ke 26/14 w sprawie ze skargi J P na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] listopada 2013 r. nr [..] w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym 1. oddala skargę kasacyjną; 2. zasądza od J P na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego 1.800 (tysiąc osiemset) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 19 marca 2014 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w K (dalej: WSA w K lub Sąd I instancji) oddalił skargę J P (dalej: skarżący) na decyzję Głównego Inspektora Transportu Drogowego (dalej: GITD) z dnia [..] listopada 2013 r. w przedmiocie kary pieniężnej za naruszenie przepisów o transporcie drogowym.
Sąd I instancji orzekał w następującym stanie faktycznym.
Decyzją z dnia [...] listopada 2013 r. GITD uchylił decyzję Ś Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [..] lipca 2013 r. o umorzeniu postępowania w sprawie nałożenia kary pieniężnej w wysokości 1.200 zł i nałożeniu kary pieniężnej w wysokości 14.900 zł, nakładając na skarżącego karę pieniężną w wysokości 12.900 zł.
Podstawę faktyczną rozstrzygnięcia stanowiło wykonywanie transportu drogowego bez wymaganej licencji, używanie tej samej wykresówki lub karty kierowcy przez kilku kierowców, okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy – za każdą wykresówkę oraz skrócenie dziennego czasu odpoczynku o czas powyżej 15 minut do jednej godziny - za każdą rozpoczętą godzinę. Powyższe naruszenia stwierdzono podczas kontroli przedsiębiorstwa skarżącego przeprowadzonej w dniach od 14 listopada 2011 r. do 22 listopada 2011 r., która obejmowała okres od listopada 2010 r. do kwietnia 2011 r. i od sierpnia do października 2011 r.
WSA w K oddalając skargę na powyższą decyzję przypomniał, że transportem drogowym (wymagającym licencji) jest każdy przejazd drogowy wykonywany przez przedsiębiorcę pomocniczo w stosunku do działalności gospodarczej, niespełniający warunków, o których mowa w art. 4 pkt 4 ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (tekst jednolity: Dz. U. 2013 r. poz. 1414 ze zm.), dalej: u.t.d.
W rozpoznawanej sprawie, nie został spełniony warunek określony w art. 4 pkt 4 lit. a/ u.t.d., ponieważ kierowca realizujący na rzecz skarżącego przewóz drogowy pojazdem o dmc powyżej 3,5 tony nie był pracownikiem przedsiębiorcy. W ocenie Sądu I instancji, interpretując pojęcie pracownika użyte w art. 4 pkt 4 lit. a/ u.t.d., słusznie organy obu instancji odwołały się do ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.). Zgodnie z definicją zawartą w art. 2 tej ustawy pracownikiem jest osoba zatrudniona na podstawie umowy o pracę, powołania, wyboru, mianowania lub spółdzielczej umowy o pracę. Nie mają znaczenia podnoszone przez skarżącego okoliczności, że podczas kwestionowanych przejazdów kierowca przechodził instruktarz i były sprawdzane jego umiejętności do kierowania tego typu pojazdem, ani fakt późniejszego zawarcia umowy o pracę. Kluczowe znaczenie ma bowiem okoliczność, że w terminie objętym kontrolą nie był pracownikiem w rozumieniu art. 2 K.p.
Skoro nie został spełniony warunek określony w art. 4 pkt. 4 u.t.d., to przejazd po drogach publicznych pojazdu samochodowego o dopuszczalnej masie całkowitej powyżej 3,5 tony należało traktować jako transport drogowy.
Zgodnie z obowiązującym od 15 sierpnia 2013 r. art. 5 ust. 1 u.t.d. podjęcie i wykonywanie transportu drogowego wymaga uzyskania zezwolenia na wykonywanie zawodu przewoźnika drogowego. W poprzednim stanie prawnym przepis ten stanowił o wymogu uzyskania licencji na wykonywanie transportu drogowego. Stosownie do treści art. 33 ust. 1 ustawy przewozy drogowe na potrzeby własne mogą być wykonywane po uzyskaniu zaświadczenia potwierdzającego zgłoszenie przez przedsiębiorcę prowadzenia przewozów drogowych jako działalności pomocniczej w stosunku do jego podstawowej działalności gospodarczej. Jak wynika z akt sprawy, skarżący posiadał takie właśnie zaświadczenie na przewozy drogowe na potrzeby własne, nie posiadał natomiast licencji.
Sąd I instancji zgodził się ze stanowiskiem organów, że kierowca odbywający staż u skarżącego nie był jego pracownikiem, a zatem realizowany przez niego wówczas przewóz nie spełniał warunku określonego w art. 4 pkt 4 lit. a u.t.d. Przewóz ten nie mógł być uznany za przewóz na potrzeby własne, lecz stanowił przewóz wykonywany w ramach transportu drogowego, na który wymagane było uzyskanie odpowiedniej licencji.
Sąd I instancji wskazał, że drugi z zawartych w skardze zarzutów dotyczył nałożenia przez organ na skarżącego kary pieniężnej za używanie tej samej wykresówki przez kilku kierowców. Nie kwestionując okoliczności faktycznych przedstawionych przez organ skarżący podniósł, że z powodu nowelizacji ustawy, jaka weszła w życie już po złożeniu przez niego odwołania, naruszenie to nie jest już sankcjonowane karą w wysokości 1.000 zł, a 3.000 zł i taką karę nałożono na jego przedsiębiorstwo, co stanowiło orzeczenie na jego niekorzyść, a w konsekwencji naruszenie art. 139 ustawy z dnia 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego (tekst jednolity: Dz. U. z 2013 r. poz. 267), dalej: k.p.a.
Sąd I instancji wyjaśnił, że GITD uwzględnił ten zarzut odwołania i po uchyleniu decyzji organu I instancji nałożył na skarżącego za powyższe naruszenie karę w wysokości 1.000 zł na podstawie l.p. 11.4 pkt 5 załącznika do u.t.d. obowiązującego do dnia 31 grudnia 2011 r., a nie jak orzekł organ I instancji – 3.000 zł. Nie sposób więc dostrzec w powyższym zakresie naruszenia zakazu orzekania na niekorzyść strony odwołującej się.
Skarżący podniósł, że w protokole kontroli jako uczestniczący w czynnościach kontrolnych widnieje inspektor G K , który nie posiadał upoważnienia do jej przeprowadzenia. Posiadali je natomiast P S oraz S W. W ocenie skarżącego, poza przesłuchaniem na powyższą okoliczność P S, przesłuchany w charakterze świadka winien być również G K.
Sąd I instancji wskazał, że w decyzji uchylającej rozstrzygnięcie organu I instancji z 26 września 2012 r. organ odwoławczy dostrzegł, że wskazany w protokole kontroli jako uczestniczący w czynnościach kontrolnych inspektor G K nie posiadał upoważnienia do jej przeprowadzenia i nakazał ustalenie, czy brał on udział w czynnościach kontrolnych. W wykonaniu tych wskazań organ I instancji przesłuchał w charakterze świadka P S , który zeznał, że w toku kontroli przeprowadzonej w dniach 14 – 22 listopada 2011 r. wszelkie czynności wykonywał on sam oraz inspektor transportu drogowego S Wcześniak, nie uczestniczył w niej G K, a jego nazwisko w protokole znalazło się przez pomyłkę i zapis ten stanowi oczywistą omyłkę pisarską. W ocenie GITD zeznania tego świadka okazały się wystarczające dla potwierdzenia, że G K nie brał udziału w czynnościach kontrolnych, mimo że jego nazwisko figuruje w protokole kontroli. Sąd I instancji wyjaśnił, że organ nie ma obowiązku przeprowadzania dowodów na okoliczność, która została dowiedziona na podstawie niebudzących wątpliwości zeznań świadka. Jeżeli organ wyprowadził określone ustalenia dotyczące stanu faktycznego z posiadanych, nienasuwających zastrzeżeń dowodów, to skuteczne ich zakwestionowanie wymaga przeprowadzenia stosownego kontrdowodu z inicjatywy strony, a nie może sprowadzać się do zarzutu niewyjaśnienia tych samych okoliczności na podstawie innych, możliwych do przeprowadzenia dowodów. W niniejszej sprawie strona nie zakwestionowała wiarygodności zeznań P S, a zarzuciła jedynie, że organ nie wykazał w wystarczający sposób, że osoba ta w kontroli nie brała udziału.
Odnośnie kary za okazanie podczas kontroli w przedsiębiorstwie wykresówki, która nie zawiera wszystkich danych o okresach aktywności kierowcy (po 300 zł za każdą wykresówkę) Sąd I instancji wyjaśnił, że organ wskazał na 11 przypadków, za które nałożył karę pieniężną. Skarżący zakwestionował 4 z nich, zarzucając organowi, że nie dokonał wszystkich niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia sprawy ustaleń faktycznych w zakresie podstawy stwierdzenia naruszeń dotyczących art. 9 ust. 2 rozporządzenia (WE) nr 561/2006 Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/85 i (WE) nr 2135/98, jak również uchylającego rozporządzenie Rady (EWG) nr 3820/85 (Dz.U.UE.L.2006.102.1).
W ocenie organu odwoławczego, niektóre wykresówki kierowców nie zawierały wymaganych zapisów aktywności kierowcy, co stanowiło naruszenie lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym. Zdaniem skarżącego, organy nie dokonały ustaleń okoliczności dojazdu do miejsca odbioru samochodu i powrotu z niego, błędnie przyjmując, że kierowcy przemieszczali się pomiędzy miejscowościami bezpośrednio po wykonaniu przewozu drogowego.
Sąd powołał się na zeznania J P odnośnie przewozu wykonywanego w dniu 1 marca 2011 r. na trasie Wola Kopcowa – Zawiercie, zeznania M Jodnośnie przewozu z 11 sierpnia 2011 r. wykonywanego na trasie Małogoszcz – Małogoszcz, a także J K odnośnie przewozu z 2 grudnia 2010 r. wykonywanego na trasie Wola Kopcowa – Chwałowice. W ocenie Sądu I instancji z zeznań tych wynika zaistnienie przypadków z art. 9 ust. 3 rozporządzenia nr 561/2006, a więc wykonywanie "innej pracy". Stosownie do art. 4 lit. e/ tego rozporządzenia "inna praca" oznacza czynności zdefiniowane jako czas pracy w art. 3 lit. a) dyrektywy 2002/15/WE, z wyjątkiem "prowadzenia pojazdu", włącznie z wszelką pracą dla tego samego lub innego pracodawcy, w sektorze transportowym lub poza nim. Okres takiej pracy winien być zarejestrowany na wykresówce, czego kierowcy nie dopełnili.
Złożone zeznania wyraźnie wskazują na to, że kierowcy wracali do miejsca swojego zamieszkania z miejsca postoju pojazdu, którym przejazd wykonywali, o czym stanowi art. 9 ust. 3 rozporządzenia nr 561/2006. Przepis ten nie uzależnia stosowania pojęcia "innej pracy" od upływu określonego czasu pomiędzy zakończeniem pracy a powrotem do miejsca zamieszkania. Ponadto, składając zeznania w trakcie kontroli kierowcy nie wskazywali na to, że powrót do ich miejsca zamieszkania następował innego dnia bądź po odpoczynku, wręcz przeciwnie, wynika z nich, że wracali do domu w zasadzie bezpośrednio po wykonanym przejeździe.
Sąd I instancji przypomniał, że w rozpoznawanej sprawie ujawnienie naruszenia nastąpiło w dniu sporządzenia protokołu z kontroli, tj. 22 listopada 2011 r., a zaskarżona decyzja z 14 listopada 2013 r. została doręczona skarżącemu w dniu 22 listopada 2013 r., a więc termin 2 lat, o którym mowa w art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d., nie został przekroczony.
J P zaskarżył wyrok w całości, domagając się jego uchylenia i przekazania sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania oraz zasądzenia kosztów postępowania kasacyjnego. Zaskarżonemu wyrokowi zarzucił naruszenie:
I. Przepisów postępowania:
1) art. 145 §1 pkt 1 lit. c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie przez Sąd i nieuchylenie zaskarżonej decyzji pomimo faktu, że decyzja ta narusza przepis art. 92c ust 1 pkt 3 w zw. z art. 92a ust, 1 u.t.d. w brzmieniu nadanym ustawą z dnia 5 kwietnia 2013 r. (Dz. U. z 2013 r., poz. 567), albowiem organ drugiej instancji pomimo upływu dwuletniego terminu od ujawnienia naruszeń, o jakich mowa w zaskarżonej decyzji, nałożył na J P karę pieniężną zamiast umorzyć postępowanie w sprawie;
2) art. 145 §1 pkt 1 lit c) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie przez Sąd i oddalenie skargi, mimo że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem prawa procesowego w stopniu mogącym mieć istotny wpływ na wynik sprawy, t.j. przepisów art. 7, 8, 77 §1 i 80 k.p.a. poprzez:
- nieprzeprowadzenie postępowania dowodowego w sposób wystarczający do wydania decyzji co do istoty sprawy na skutek nieprzesłuchania w toku postępowania administracyjnego świadków w osobach G K i S W,
- ustalenie, że w dniu 01.03.2011 r. J P wrócił własnym samochodem do Woli Kopcowej, co było kontynuacją aktywności skarżącego jako kierowcy tego dnia, pomimo braku wystarczających dowodów do poczynienia takiego ustalenia,
- ustalenie, że w dniu 11.08.2011 r. pracownik skarżącego M J wrócił ze skarżącym do Ciekot jako pasażer z miejscowości Małogoszcz, co było kontynuacją aktywności tego pracownika jako kierowcy tego dnia, pomimo braku wystarczających dowodów do poczynienia takiego ustalenia,
- ustalenie, iż w dniu 02.12.2010 r. kierowca J K jako pasażer wrócił z Chwałowic do miejscowości Wincentów, gdzie ma miejsce zamieszkania i że to było kontynuacją aktywności tego pracownika jako kierowcy w tym dniu, pomimo braku wystarczających dowodów do poczynienia takiego ustalenia,
- ustalenie, iż w dniu 03.12.2010 r. Jan Kasprzyk jako pasażer wrócił z Lędzin do miejscowości Wincentów, gdzie ma miejsce zamieszkania, co było kontynuacją aktywności skarżącego jako kierowcy tego dnia, pomimo braku wystarczających dowodów do poczynienia takiego ustalenia;
3) art. 145 §1 pkt 1 lit. a) p.p.s.a. poprzez jego niezastosowanie przez Sąd pomimo faktu, że zaskarżona decyzja narusza przepisy prawa materialnego w stopniu, który miał wpływ na wynik sprawy, tj. przepisy:
a) art. 4 pkt 4 lit. a) u.t.d. w zw. z art. 22 § 1 K.p. w związku z art. 53 ust. 1, 4 i 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji zatrudnienia i instytucjach rynku pracy (tekst jednolity: Dz. U. z 2008 r. Nr 69, poz. 415) w brzmieniu nadanym nowelą Dz. U. z 2009 r. Nr 6, poz. 33), dalej: ustawa o promocji zatrudnienia, w zw. z art. § 6, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu przez bezrobotnych (Dz. U. z 2009 r. Nr 142, poz. 1160.), dalej: rozporządzenie w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu, poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów prawa, pomimo że powinny być podstawą materialnoprawnej oceny okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie,
- uznanie przez organ drugiej instancji, iż D J nie był pracownikiem skarżącego, wykonując na stażu przewozy drogowe w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011., 09.02.2011 r. 110.02.2011 r.;
b) art. 4 pkt 4 lit. a) u.t.d. w zw. z art. 22 §1 K.p. w związku z art. 83 ust. 1, 4 i 6 ustawy o promocji zatrudnienia w zw. z art. § 6, 7 i 8 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu poprzez uznanie przez organ II instancji, że D J nie był pracownikiem skarżącego, wykonując na stażu przewozy drogowe w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r.;
c) art. 5 ust. 1 i 2 w zw. z art. 4 pkt 3 lit. a) i pkt 4 u.t.d. poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów prawa, mimo że powinny być podstawą materialnoprawnej oceny okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie;
- uznanie, że D J wykonywał przewóz drogowy w dniach 03.02.2011 r., 04,02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r. bez posiadania wymaganej licencji, podczas gdy przewozy te były przewozami na potrzeby własne przedsiębiorcy,
d) art. § ust 1 i 2 w zw. z art. 4 pkt 3 lit. a) i pkt 4 u.t.d. poprzez uznanie, że D J wykonywał przewóz drogowy w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02,2011 r. i 10.02.2011 r. bez posiadania wymaganej licencji, podczas gdy przewozy te były przewozami na potrzeby własne przedsiębiorcy,
e) lp. 1.1 załącznika Nr 3 do u.t.d. w brzmieniu nadanym nowelą z dnia 16 września 2011 r.(Dz. U. z 2011 r., nr 244 poz. 1454 ze zm.) w zw. z art. 92a ust. 1, 3 i 6 tej ustawy poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów prawa, pomimo że powinny być podstawą materialnoprawnej oceny okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie w zakresie zasadności, rodzaju i wysokości kary pieniężnej,
- nałożenie w zaskarżonej decyzji na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł, pomimo że D J nie wykonywał przewozów drogowych w dniach 3, 4, 8 ,9 i 10 lutego 2011 r. bez wymaganej licencji,
f) lp.1.1 załącznika Nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 1, 3 i 6 tej ustawy poprzez nałożenie w zaskarżonej decyzji na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł, pomimo iż D J nie wykonywał przewozów drogowych w dniach 3, 4, 8, 9 i 10 lutego 2011 r. bez wymaganej licencji,
g) lp. 6.3.8 załącznika Nr 3 do u.t.d. w brzmieniu nadanym nowelą z dn. 16 września 2011 r.- Dz. U. z 2011 r. Nr 244, poz. 1454 ze zm.) w zw. z art. 92a ust 1, 3 i 6 tej ustawy poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów prawa, mimo że powinny być podstawą materialnoprawnej oceny okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie w zakresie zasadności, rodzaju i wysokości kar pieniężnych,
- nałożenie w zaskarżonej decyzji na skarżącego kar pieniężnych z powodu okazania podczas kontroli wykresówek, które nie zawierały wszystkich danych o okresach aktywności kierowców w dniach 01.03.2011 r., 11.08.2011 r., 02.12.2010 r. i 03.12.2010 r., pomimo że organ drugiej instancji nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych do stwierdzenia powyższych naruszeń;
h) lp. 8.3.8 załącznika Nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 1, 3 i 6 tej ustawy, poprzez nałożenie w zaskarżonej decyzji na skarżącego kar pieniężnych z powodu okazania podczas kontroli wykresówek, które nie zawierały wszystkich danych o okresach aktywności kierowców w dniach 01.03.2011 r., 11.08.2011 r., 02.12.2010 r. i 03.12.2010 r., mimo że organ drugiej instancji nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych do stwierdzenia powyższych naruszeń;
4) art. 151 p.p.s.a. poprzez oddalenie skargi J P , mimo że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów prawa.
II. Prawa materialnego, tj.:
1) art. 5 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 pkt 3 lit. a) i pkt 4 u.t.d. poprzez:
- niezastosowanie powyższych przepisów przez Sąd, które jako obowiązujące na datę zdarzenia zakwalifikowanego przez organ drugiej instancji jako naruszenie polegające na wykonywaniu przez D J przewozów drogowych w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r. bez posiadania wymaganej licencji, powinny być podstawą oceny zgodności zaskarżonej decyzji z prawem,
- uznanie, że D J wykonywał przewóz drogowy w dniach 03.02.2011, 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r. bez posiadania wymaganej licencji,
2) art. 5 ust. 1 I 2 w związku z art. 4 pkt 3 lit. a) i pkt 4 u.t.d. (w brzmieniu nadanym ustawą Dz. U. z 2012 r. poz. 1265 ze zm.) poprzez uznanie przez Sąd, iż D J wykonywał przewóz drogowy w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r. bez posiadania wymaganej licencji,
3) art. 4 pkt 4 lit. a) u.t.d. w zw. z art. 2, 22 § 1 K.p. w zw. z art. 53 ust 1, 4 i 6 ustawy o promocji zatrudnienia w brzmieniu nadanym nowelą (Dz. U. z 2009 r. Nr 6, poz. 33) w zw. z art. § 6, 7 i 8 rozporządzenia Ministra Gospodarki i Pracy z dnia 20 sierpnia 2009 r. w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu bezrobotnych (Dz. U. z 2009 nr 142, poz. 1160), poprzez:
- niezastosowanie przez Sąd przepisu u.t.d., mimo że powinien zostać zastosowany do materialnoprawnej oceny okoliczności faktycznych ustalonych w sprawie w związku z podanymi przepisami cytowanych aktów prawnych,
- uznanie, że stażysta D J nie był pracownikiem skarżącego, wykonując przewóz drogowy w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r.;
4) art. 4 pkt 4 lit. a) u.t.d. w zw. z art. 2, 22 § 1 K.p. w zw. z art. 53 ust. 1, 4 i 6 ustawy z dnia 20 kwietnia 2004 r. o promocji w zw. art. § 6, 7 i 8 rozporządzenia w sprawie szczegółowych warunków odbywania stażu poprzez uznanie, że stażysta D J nie był pracownikiem skarżącego, wykonując przewóz drogowy w dniach 03.02.2011 r., 04.02.2011 r., 08.02.2011 r., 09.02.2011 r. i 10.02.2011 r., a także niezastosowanie przepisów § 6, 7 i 8 rozporządzenia, mimo że powinny zostać uwzględnione przy ocenie prawnej sprawy;
5) art. 9 ust. 2 i 3 w zw. z art. 4 lit. d), e) i f) rozporządzenia Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 15 marca 2006 r. nr 561/2006 w sprawie harmonizacji niektórych przepisów socjalnych odnoszących się do transportu drogowego oraz zmieniającego rozporządzenia Rady (EWG) 3821/86 i (WE) 2138/98 (Dz. Urz. UE.L 102/1 z 2006 r.) w zw. z art. 15 ust. 3 rozporządzenia Rady (EWG) nr 3821/86 z dnia 20 grudnia 1985 r. w sprawie urządzeń rejestrujących stosowanych w transporcie drogowym (Dz. Urz. WE. L. 370 z 1985 r.), poprzez niewłaściwą wykładnię tych przepisów i uznanie, że kierowcy: J P- w dniu 01.03.2011 r., M J - w dniu 11.08.2011r., J K - w dniach 02.12.2010 r. i 03.12.2010 r. nie umieścili na wykresówkach wszystkich danych o okresach swojej aktywności, mimo że okres powrotu tych kierowców z miejsca postoju pojazdów powinien być liczony jako odpoczynek lub przerwa w pracy;
6) lp.1.1 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust 1, 3 i 6 tej ustawy poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów prawa przez Sąd, mimo że powinny znaleźć zastosowanie do oceny prawidłowości nałożonej przez organ drugiej instancji na skarżącego kary pieniężnej,
- nałożenie w zaskarżonej decyzji na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł., mimo że D J nie wykonywał przewozów drogowych w dniach 3, 4, 8 ,9 i 10 lutego 2011 r. bez wymaganej licencji, a były to przewozy wykonywane na potrzeby własne skarżącego;
7) lp.1.1 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 1, 3 i 6 tej ustawy poprzez nieuprawnioną ocenę Sądu, że nałożenie przez organ drugiej instancji w zaskarżonej decyzji na skarżącego kary pieniężnej w wysokości 8.000 zł. było zasadne, mimo że D J nie wykonywał przewozów drogowych w dniach 3, 4, 8, 9 i 10 lutego 2011 r. bez wymaganej licencji;
8) lp. 8.3.8 załącznika nr 3 do u.t.d. w zw. z art. 92a ust. 1, 3 1 6 tej ustawy, poprzez:
- niezastosowanie tych przepisów przez Sąd do oceny legalności decyzji w zakresie zasadności, rodzaju i wysokości kar pieniężnych, które nałożył na skarżącego Główny Inspektor Transportu Drogowego,
- uznanie przez Sąd, iż nałożenie na skarżącego kar pieniężnych z powodu okazania podczas kontroli wykresówek, które nie zawierały wszystkich danych o okresach aktywności kierowców w dniach 01.03.2011 r., 11.08.2011 r., 02.12.2010 r. i 03.12.2010 r. było uprawnione, pomimo że organ drugiej instancji nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych do stwierdzenia powyższych naruszeń;
9) lp. 6.3.8 załącznika nr 3 do ustawy o transporcie drogowym (Dz. U. z 2012 r. poz. 1265 ze zm.) w zw. z art. 92a ust 1, 3 i 6 tej ustawy, poprzez uznanie przez Sąd, że nałożenie na skarżącego kar pieniężnych z powodu wykresówek, które nie zawierały wszystkich danych o okresach aktywności kierowców w dniach 01.03.2011 r., 11.08.2011 r., 02.12.2010 r. i 03.12.2010 r., było uprawnione, pomimo że organ II instancji nie dokonał wystarczających ustaleń faktycznych w sprawie do stwierdzenia powyższych naruszeń.
Argumentację na poparcie powyższych zarzutów strona przedstawiła w uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Stosownie do treści art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny (dalej: NSA lub Sąd II instancji) rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, z urzędu biorąc pod uwagę tylko przyczyny nieważności postępowania sądowoadministracyjnego. W rozpoznawanej sprawie nie wystąpiły okoliczności skutkujące nieważnością postępowania wskazane w art. 183 § 2 p.p.s.a, zatem zostały spełnione warunki do rozpoznania skargi kasacyjnej.
Skargę kasacyjną zgodnie z treścią art. 174 pkt 1 i 2 p.p.s.a. można oprzeć na naruszeniu prawa materialnego, które może polegać na błędnej wykładni lub niewłaściwym zastosowaniu albo na naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli mogło mieć ono istotny wpływ na wynik sprawy.
W sytuacji, gdy skarga kasacyjna stawia zarzuty oparte na obu podstawach kasacyjnych z art. 174 p.p.s.a., Sąd II instancji, co do zasady, rozpoznaje w pierwszej kolejności zarzuty podnoszące naruszenia proceduralne, bowiem ustalenie, że w tym zakresie nie doszło do działania niezgodnego prawem daje podstawę do dokonania oceny sposobu stosowania przepisów materialnych w postępowaniu przed organami i oceny sposobu kontroli tego procesu dokonanego przez Sąd I instancji.
Skarga kasacyjna J P nie ma usprawiedliwionych podstaw, dlatego nie mogła prowadzić do uchylenia zaskarżonego wyroku.
W ocenie NSA nietrafne są stawiane w niej zarzuty naruszenia prawa procesowego. Przy czym, jedne są formalnie wadliwe, a inne merytorycznie niezasadne. Bez wątpienia formalnie wadliwy jest zarzut wskazujący na naruszenie art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w związku z art. 92a ust. 1 w związku z art. 92c ust. 1 pkt 3 u.t.d., gdyż naruszenie tych przepisów nie może być kwestionowane w ramach zarzutu procesowego. Przepisy określające wysokość kary za naruszenie przepisów u.t.d. oraz konstytuujące swego rodzaju przedawnienie do orzekania o takich karach nie są przepisami procesowymi. W postępowaniu kasacyjnym Sąd II instancji jest związany zarzutami skargi, zatem nie może modyfikować ich treści i przedstawionej przez stronę argumentacji, bo jest zobowiązany tylko do oceny tego co podnosi sama strona. Podobnie należy potraktować wszystkie zarzuty rozpoznawanej skargi kasacyjnej wskazane w ppkt 3 jej punktu I. Sformułowane w tej części zarzuty są zarzutami materialnymi, a to oznacza, że nie mogą być one podnoszone w ramach podstawy z art. 174 pkt 2 p.p.s.a. NSA zauważa, że skarga kasacyjna jest profesjonalnym środkiem prawnym, a to wymaga profesjonalnego i starannego podejścia przy jej sporządzeniu, czego nie wypełnia w tej części rozpoznawana skarga.
Zdaniem NSA nietrafny i chybiony jest zarzut procesowy podnoszący naruszenie art. 145 § 1pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. związku z art. 7, art. 8, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. Analiza akt sprawy prowadzi Sąd II instancji do przekonania, że w postępowaniu przed organami inspekcji transportu drogowego poprawnie i wyczerpująco zostały ustalone wszystkie istotne dla sprawy okoliczności, a więc te, które skutkowały wymierzeniem poszczególnych rodzajów kar za naruszenie przepisów ustawy. Zatem zaakceptowanie tych działań przez Sąd I instancji nie może być uznane jako naruszenie prawa pozwalające przyjąć, że wyrok WSA w K narusza prawo, bo oddala skargę zamiast ją uwzględnić. Dodatkowo podkreślić należy, że Sąd I instancji w uzasadnieniu wyroku szczegółowo odnosi się do poszczególnych kwestii faktycznych kwestionowanych w skardze, zatem trudno zrozumieć argumentację strony wnoszącej skargę kasacyjną jaki wpływ na wynik sprawy mogły mieć pominięcia w przesłuchaniu wskazanych osób, skoro fakty te wynikają z przesłuchań kierowców, a te są jednoznaczne. Z tych względów ten zarzut kasacyjny należało uznać za merytorycznie nietrafny.
W świetle powyższych ustaleń i twierdzeń za niezasadny należało uznać zarzut naruszenia przez Sąd I instancji art. 151 p.p.s.a., bo skarga podlega oddaleniu, jeżeli sąd rozpoznający skargę nie dopatruje się naruszeń prawa, które usprawiedliwiałyby jej uwzględnienie z powodów wymienionych w art. 145 § 1 pkt 1-3 p.p.s.a., jeżeli przedmiotem kontroli jest decyzja wydana na podstawie k.p.a.
Zdaniem NSA nietrafne są także zarzuty naruszenia przez WSA w K prawa materialnego, a więc w istocie dokonania wadliwej kontroli stosowania przepisów materialnych przez organy inspekcji transportu drogowego. Sąd II instancji zauważa, że te zarzuty dotknięte są wadą, bowiem strona nie powołuje w podstawie właściwych przepisów naruszonych przez Sąd I instancji, a ogranicza się tylko do wskazania przepisów stosowanych przez organy. Ten rodzaj wadliwości zarzutu nie prowadzi do formalnej wadliwości skargi, ale godzi w profesjonalny charakter tego środka. W judykaturze przyjęto, że pomimo takich wad skarga kasacyjna podlega rozpoznaniu (zob. uchwała NSA z dnia 26 października 2009 r., I OPS 10/09, ONSAiWSA 2010, nr 1, poz. 1), toteż z tego powodu Sąd II instancji odnosi się merytorycznie do stawianych w tym zakresie zarzutów kasacyjnych. Sąd II instancji potwierdza i akceptuje wykładnię art. 5 ust. 1 i 2 w związku z art. 4 pkt 3 lit. a/ i pkt 4 u.t.d. dokonaną przez organy inspekcji i potwierdzoną przez Sąd I instancji. Na gruncie ustalonego stanu faktycznego jest bezsporne, że D J wykonywał w terminach objętych postępowaniem o wymierzenie kary przewóz drogowy bez wymaganej prawem licencji. Argumentacja takiego stanowiska jest pełna i prawidłowa w uzasadnieniu skarżonego wyroku, zatem zbędne staje się jej powtarzanie przez Sąd II instancji. Bez wątpienia tenże D J wykonując przewóz w przedsiębiorstwie skarżącego nie był jego pracownikiem, bo był stażystą. Z tego powodu przyjęcie przez organy i akceptowanie ich poglądu przez Sąd I instancji, że nie mógł on wykonywać przewozu jako pracownik znajduje pełne potwierdzenie w powołanych przepisach prawa, które zostały poprawnie wyłożone i zastosowane w postępowaniu administracyjnym. Niezarobkowy przewóz drogowy w rozumieniu art. 4 pkt 4 lit. a/ u.t.d. może być wykonywany tylko przez przedsiębiorcę lub jego pracowników, a pod pojęciem pracownika należy rozumieć osobę świadczącą pracę w ramach stosunku prawnego, o którym stanowią przepisy k.p. Stażysta nie należy do grona osób będących pracownikami przedsiębiorcy, co oznacza, że zarówno organy, jak i Sąd I instancji poprawnie zdefiniowały status prawny D J , a tym samym poprawnie określiły konsekwencje prawne wykonywanego przez tę osobę przewozu.
Jako nietrafny należało uznać również zarzut naruszenia art. 9 ust. 2 i 3 w związku z art. 4 lit. d/, e/ i f/ rozporządzenia nr 561/2006. W tym zakresie Sąd II instancji podziela stanowisko WSA w K, że czas spędzony przez kierowcę na dojeździe do miejsca postoju pojazdu lub powrotu z tego miejsca, jeżeli pojazd nie znajduje się w miejscu zamieszkania kierowcy, ani w bazie pracodawcy, w której pracuje kierowca, nie może być liczony jako przerwa lub odpoczynek, chyba że dotyczy to kierowcy znajdującego się na promie lub pociągu i kierowca ma dostęp do koi lub kuszetki. W rozpoznawanej sprawie taka sytuacja nie miała miejsca, zatem organy prawidłowo przyjęły, że kierowcy skarżącego kasacyjnie wykonywali "inną pracę" w rozumieniu przepisów.
Wobec nietrafności wskazanych zarzutów prawa materialnego, za nietrafne należy uznać pozostałe ujęte w ramach tej części skargi kasacyjnej, gdyż odnoszą się one do poszczególnych przepisów załącznika do u.t.d., przewidujących określoną karę za stwierdzone naruszenia, a ich kwestionowanie przez stronę polegało na założeniu o błędnym zastosowaniu tych podstaw wymierzenia kary ze względu na wadliwą wykładnię przepisów wskazanych w zarzucie, co do którego Sąd II instancji stwierdził, że jest on merytorycznie niezasadny.
Mając na uwadze powyższe oraz treść art. 184 p.p.s.a. orzeczono jak w sentencji. O kosztach postępowania kasacyjnego orzeczono na podstawie art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło