II GSK 191/09

WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2010-02-23

Skład orzekający: Stanisław Gronowski, Małgorzata Korycińska, Maria Jagielska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy tytuł wykonawczy wystawiony przez Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego, działającego jako kierownik wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej, jest ważny w kontekście zmian wprowadzonych ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej?
Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną, uznając, że zmiana art. 51 ustawy o transporcie drogowym wprowadzona ustawą z dnia 29 lipca 2005 r. nie pozbawiła Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego kompetencji do wydawania decyzji i wystawiania tytułów wykonawczych. Sąd podkreślił, że celem zmiany było zespolenie służb inspekcji transportu drogowego i wzmocnienie roli wojewody, a nie odebranie uprawnień inspektorowi. Wojewódzki Inspektor nadal działał jako organ właściwy pierwszej instancji, a decyzje wydawał we własnym imieniu, zgodnie z przepisami.
Stan faktyczny
Skarżący wnieśli skargę na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego (GITD) odrzucające ich zarzuty w postępowaniu egzekucyjnym dotyczącym kary pieniężnej nałożonej za naruszenie przepisów ustawy o transporcie drogowym (m.in. używanie taksometru w pojeździe przeznaczonym do przewozów okazjonalnych). Wojewódzki Sąd Administracyjny oddalił skargę, a następnie Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną skarżących. Kluczowe zarzuty dotyczyły niewłaściwego organu wystawiającego tytuł wykonawczy oraz rzekomego niedoręczenia tytułu wykonawczego.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Stanisław Gronowski (spr.) Sędzia NSA Małgorzata Korycińska Sędzia del. WSA Maria Jagielska Protokolant Maciej Nawrocki po rozpoznaniu w dniu 23 lutego 2010 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skargi kasacyjnej A. W. i A. W. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 22 października 2008 r. sygn. akt V SA/Wa 1464/08 w sprawie ze skargi A. W. i A. W. na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2008 r. nr [...] w przedmiocie uznania zarzutów w postępowaniu egzekucyjnym za nieuzasadnione oraz stwierdzenie niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie w zakresie stanowiska co do kontynuowania egzekucji administracyjnej 1. oddala skargę kasacyjną, 2. zasądza od A. W. i A. W. na rzecz Głównego Inspektora Transportu Drogowego kwotę 180 (sto osiemdziesiąt) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania kasacyjnego. Wyrokiem z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 1464/08 Wojewódzki Sąd Administracyjny w W. oddalił skargę A. W., A. W. – wspólników W. s.c. w W. (zwanych dalej jako "skarżący") na postanowienie Głównego Inspektora Transportu Drogowego z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] w przedmiocie stwierdzenia bezzasadności zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego oraz stwierdzenia niedopuszczalności wniesienia zażalenia na postanowienie w zakresie stanowiska co do kontynuowania egzekucji administracyjnej. Wyrok Sądu I instancji zapadł na tle następującego stanu faktycznego: W dniu [...] sierpnia 2006 r. w W. przy ul. [...] został zatrzymany do kontroli drogowej pojazd marki [...] o numerze rejestracyjnym [...]. W trakcie kontroli stwierdzono, że w samochodzie zainstalowany był taksometr, który w czasie kontroli był użytkowany. Na pojeździe znajdowały się napisy W. i numer telefonu [...]. Ponadto był on wyposażony w urządzenie techniczne w postaci podświetlanego transparentu z numerem telefonu [...] i napisem W. Stwierdzono zatem naruszenia wynikające z art. 18 ust. 5 lit. a, b, c ustawy z dnia 6 września 2001 r. o transporcie drogowym (t.j. Dz. U. z 2007 r. Nr 125, poz. 874 ze zm.- zwana dalej: u.t.d.). Zgodnie z tym przepisem przy wykonywaniu przewozów okazjonalnych w krajowym transporcie drogowym pojazdem przeznaczonym konstrukcyjnie do przewozu nie więcej niż 9 osób łącznie z kierowcą zabrania się: a) umieszczania i używania taksometru, b) umieszczania na pojeździe oznaczeń z nazwą, adresem lub telefonem przedsiębiorcy, c) umieszczania na dachu pojazdu lamp lub innych urządzeń technicznych. [...] Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego (zwany dalej: [...]WITD) decyzją z dnia [...] lipca 2007 r., nr [...] nałożył na skarżących karę pieniężną w wysokości 15.000 zł, nadając decyzji rygor natychmiastowej wykonalności. Po rozpatrzeniu odwołania skarżących Główny Inspektor Transportu Drogowego, (zwany dalej: GITD), decyzją z dnia [...] października 2007 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W celu wyegzekwowania kary pieniężnej organ I instancji wystawił w dniu [...] listopada 2007 r. tytuł wykonawczy nr [...]. Pismem z dnia [...] stycznia 2008 r., adresowanym do Naczelnika Urzędu Skarbowego W., skarżący wnieśli skargę na czynności egzekucyjne. Zarzucili brak natychmiastowej wykonalności nieprawomocnych decyzji administracyjnych, na podstawie których wydano tytuł wykonawczy oraz wskazali na fakt wydania decyzji przez niewłaściwy organ. Powyższe uchybienia spowodowały, zdaniem skarżących, naruszenie art. 22 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej (Dz. U. Nr 175, poz. 1462 ze zm.), zmieniającego art. 51 ust. 1 pkt 2 u.t.d., w świetle którego zadania Inspekcji Transportu Drogowego określone w niniejszym rozdziale wykonują następujące organy: wojewoda działający za pośrednictwem wojewódzkiego inspektora transportu drogowego, zwanego dalej "wojewódzkim inspektorem", jako kierownika wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej. Naczelnik Urzędu Skarbowego W. przekazał skargę [...]WITD celem zajęcia stanowiska, stosownie do art. 34 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2005 r. Nr 229, poz. 1954 ze zm.), zwanej dalej "u.p.e.a.". W myśl tego przepisu: zarzuty zgłoszone na podstawie art. 33 pkt 1-7, 9 i 10, a przy egzekucji obowiązków o charakterze niepieniężnym - także na podstawie art. 33 pkt 8, organ egzekucyjny rozpatruje po uzyskaniu stanowiska wierzyciela w zakresie zgłoszonych zarzutów, z tym że w zakresie zarzutów, o których mowa w art. 33 pkt 1-5, wypowiedź wierzyciela jest dla organu egzekucyjnego wiążąca (§ 1); Jeżeli zarzut zobowiązanego jest lub był przedmiotem rozpatrzenia w odrębnym postępowaniu administracyjnym, podatkowym lub sądowym albo zobowiązany kwestionuje w całości lub w części wymagalność należności pieniężnej z uwagi na jej wysokość ustaloną lub określoną w orzeczeniu, od którego przysługują środki zaskarżenia, wierzyciel wydaje postanowienie o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu (§ 1a); Na postanowienie w sprawie stanowiska wierzyciela przysługuje zażalenie (§ 2). Jeżeli wierzyciel nie wyraził stanowiska w terminie 14 dni od dnia powiadomienia go przez organ egzekucyjny o wniesionych zarzutach, organ egzekucyjny wydaje postanowienie o zawieszeniu postępowania egzekucyjnego do czasu wydania postanowienia, o którym mowa w § 4 (§ 3); Organ egzekucyjny, po otrzymaniu ostatecznego postanowienia w sprawie stanowiska wierzyciela lub postanowienia o niedopuszczalności zgłoszonego zarzutu, wydaje postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów, a jeżeli zarzuty są uzasadnione - o umorzeniu postępowania egzekucyjnego albo o zastosowaniu mniej uciążliwego środka egzekucyjnego (§ 4). Na postanowienie w sprawie zgłoszonych zarzutów służy zobowiązanemu oraz wierzycielowi niebędącemu jednocześnie organem egzekucyjnym zażalenie. Zażalenie na postanowienie w sprawie zarzutów podlega rozpatrzeniu w terminie 14 dni od dnia doręczenia organowi odwoławczemu (§ 5). Postanowieniem z dnia [...] lutego 2008 r., nr [...] [...]WITD uznał zarzuty dłużnika za bezzasadne oraz wniósł o kontynuowanie egzekucji administracyjnej. Postanowieniem z dnia [...] marca 2008 r., nr [...] GITD w pkt. I utrzymał w mocy zaskarżone postanowienie [...]WITD w zakresie stwierdzenia bezzasadności zarzutów zobowiązanych, w pkt. II stwierdził niedopuszczalność wniesienia zażalenia na postanowienie w zakresie stanowiska co do kontynuowania egzekucji administracyjnej. W następstwie skargi wniesionej przez skarżących do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. wyrokiem z dnia 22 października 2008 r., sygn. akt V SA/Wa 1464/08, jak to już wskazano na wstępie, oddalono skargę. W uzasadnieniu Sąd I instancji odniósł się w pierwszej kolejności do zarzutu niedopuszczalności egzekucji administracyjnej na skutek wystawienia tytułu wykonawczego nr [...] z [...] listopada 2007 r. przez nieuprawniony podmiot. Według Sądu w przepisie art. 1a pkt 13 u.p.e.a. użyte w ustawie pojęcie wierzyciela oznacza podmiot uprawniony do żądania wykonania obowiązku lub jego zabezpieczenia w administracyjnym postępowaniu egzekucyjnym lub zabezpieczającym. Zgodnie z art. 5 § 1 pkt 1 u.p.e.a. uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązków określonych w art. 2 jest w odniesieniu do kar pieniężnych wymierzanych przez organy administracji rządowej - właściwy do orzekania organ I instancji, z zastrzeżeniem pkt 4 (dotyczy on organów celnych i nie ma zastosowania w niniejszej sprawie). Stosownie do art. 51 ust. 1 pkt 2 u.t.d. wojewódzki inspektor transportu drogowego jest kierownikiem wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej. Natomiast zgodnie z art. 51 ust. 6 u.t.d. w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji organem właściwym jest wojewódzki inspektor, a organem wyższego stopnia w rozumieniu Kodeksu postępowania administracyjnego - Główny Inspektor. W ocenie Sądu, takie rozwiązanie dopuszcza ustawa z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2001 r. Nr 80, poz. 872 ze zm.), która w art. 2 pkt 2 lit. b stanowi, iż administrację rządową na obszarze województwa wykonują działający pod zwierzchnictwem wojewody kierownicy zespolonych inspekcji, wykonujący zadania i kompetencje określone w ustawach, w imieniu własnym, jeżeli ustawy tak stanowią. Uprawnieni do kontroli drogowej inspektorzy Inspekcji Transportu Drogowego, stosownie do art. 93 ust. 1 u.t.d., mają prawo nałożyć na wykonującego przewozy drogowe lub inne czynności związane z przewozem karę pieniężną za naruszenie obowiązków lub warunków wynikających z przepisów ustawy. Stosownie natomiast do art. 93 ust. 1a, decyzja, o której mowa w ust. 1, wydawana jest w imieniu organu właściwego ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli. W świetle powyższych przepisów podmiotem uprawnionym do żądania wykonania w drodze egzekucji administracyjnej obowiązku wynikającego z decyzji z [...] lipca 2007 r. o nałożeniu na skarżących kary pieniężnej jest [...]WITD, jako właściwy do orzekania organ I instancji. Tytuł wykonawczy spełnia wymogi określone w art. 27 § 1 u.p.e.a. Natomiast odnośnie zarzutu niezbadania przez organ egzekucyjny z urzędu kwestii braku dopuszczalności egzekucji administracyjnej Sąd wskazał na wynikające z art. 59 § 4 u.p.e.a. uprawnienie zobowiązanego do żądania wydania postanowienia w sprawie umorzenia postępowania egzekucyjnego, niezależne od prawa zgłoszenia do organu egzekucyjnego zarzutów w sprawie prowadzenia postępowania egzekucyjnego. Organ egzekucyjny jest wówczas zobowiązany do przeprowadzenia postępowania wyjaśniającego i wydania postanowienia bądź o umorzeniu postępowania, bądź o odmowie umorzenia postępowania. W skardze kasacyjnej od powyższego wyroku skarżący wnieśli o jego uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania Wojewódzkiemu Sądowi Administracyjnemu w W. Skarga kasacyjna została oparta na obu podstawach, o których mowa w art. 174 pkt 1 i 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej "p.p.s.a.". Na podstawie art. 174 pkt 1 p.p.s.a. skarga kasacyjna zarzuciła w pkt. 1 naruszenie prawa materialnego przez błędną wykładnię i niewłaściwe zastosowanie art. 22 powołanej ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej oraz art. 51 u.t.d. poprzez uznanie, że tytuł wykonawczy, na podstawie którego przeciwko skarżącym prowadzone jest postępowanie egzekucyjne, pochodzi o uprawnionego do jego złożenia organu. W pkt. 2 zarzucono naruszenie prawa materialnego poprzez błędną wykładnię i zastosowanie art. 26 § 5 pkt. 1 oraz art. 29 § 1 oraz 33 pkt. 6 u.p.e.a. poprzez uznanie, że postępowanie egzekucyjne na podstawie tytułu wykonawczego [...] może być przeprowadzone, podczas gdy przedmiotowy tytuł wykonawczy nie został doręczony zgodnie z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 40 § 2 k.p.a. Na podstawie art. 174 pkt. 2 skarga kasacyjna zarzuciła naruszenie przepisów postępowania. W pkt. 1 art. 1 § 1 oraz § 2 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm. – zwana dalej u.s.a.), art. 3 § 2 p.p.s.a., art. 141 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 40 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że tytuł wykonawczy, na podstawie którego przeciwko skarżącym jest prowadzona egzekucja administracyjna, został skutecznie doręczony pełnomocnikowi skarżących, co miało wpływ na wynik postępowania, bowiem zgodnie z art. 26 § 5 u.p.e.a. przedmiotowe postępowanie nie powinno zostać wszczęte. W pkt. 2 zarzucono naruszenia naruszenie art. 1 § 1 oraz § 2 u.s.a., art. 3 § 2 oraz 141 p.p.s.a. oraz art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 33 pkt. 6 u.p.e.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. poprzez błędne przyjęcie przez Sąd I instancji, że egzekucja administracyjna przeciwko skarżącym jest dopuszczalna wobec niedoręczenia tytułu wykonawczego pełnomocnikowi skarżących, co miało wpływ na wynik postępowania bowiem mogło skutkować oddaleniem skargi wniesionej na decyzję GITD. W uzasadnieniu skarżący zarzucili, że tytuł wykonawczy pochodzi od nieuprawnionego organu. Od dnia 1 stycznia 2007 r. zadania inspekcji transportu drogowego wykonuje wojewoda, działający za pośrednictwem Wojewódzkiego Inspektora Transportu Drogowego jako kierownika wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej. W dacie decyzji organ miał uprawnienie do jej wydania, bowiem nowelizacja weszła w życie w dniu 1 stycznia 2007 r., a zatem czynności egzekucyjne zostały dokonane po tej dacie. W ocenie skarżących, skoro po zmianie ustawy organem uprawnionym do wydania decyzji jest wojewoda, a inspektor wydaje decyzje tylko w jego imieniu, to wszelkie czynności egzekucyjne mające charakter techniczny mogą być wykonane tylko przez wojewodę. Konsekwencją tej zmiany jest przeniesienie kompetencji do wydawania określonego rodzaju decyzji na wojewodę i nie ma mowy o ciągłości uprawnień Wojewódzkiego Inspektora, skoro jego uprawnienia zostały przekazane wojewodzie. Zdaniem skarżących Wojewódzki Inspektor Transportu Drogowego może wydawać decyzje, o ile wydaje je w imieniu wojewody. Samoistne władcze kompetencje Wojewódzkiego Inspektora przestały istnieć, skoro zmieniło się miejsce Inspektora w systemie organów administracji państwowej. Skarżący zarzucili również błędne ustalenie przez Sąd I instancji okoliczności skutecznego doręczenia pełnomocnikowi tytułu wykonawczego. W niniejszej sprawie decyzja nie została doręczona pełnomocnikowi, nie istnieje zatem w sensie prawnym. Postanowieniem z dnia 23 marca 2009 r. Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wniosek skarżących o wstrzymanie wykonania decyzji. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje : Skarga kasacyjna pozbawiona jest usprawiedliwionych podstaw. Zgodnie z art. 183 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny rozpoznaje sprawę w granicach skargi kasacyjnej, biorąc z urzędu pod rozwagę jedynie nieważność postępowania. Oznacza to jego związanie zarzutami i wnioskami skargi kasacyjnej, które mogą dotyczyć wyłącznie ocenianego wyroku, a nie postępowania administracyjnego i wydanych w nim rozstrzygnięć. Natomiast w myśl art. 176 p.p.s.a. skarga kasacyjna powinna czynić zadość wymaganiom przepisanym dla pisma w postępowaniu sądowym oraz zawierać oznaczenie zaskarżonego orzeczenie ze wskazaniem, czy jest ono zaskarżone w całości czy w części, przytoczenie podstaw kasacyjnych i ich uzasadnienie, wniosek o uchylenie lub zmianę orzeczenia z oznaczeniem zakresu żądanego uchylenia lub zmiany. Przepis art. 174 p.p.s.a. stanowi z kolei, iż skargę kasacyjną można oprzeć na następujących podstawach: naruszeniu prawa materialnego przez błędną jego wykładnię lub niewłaściwe zastosowanie (pkt 1) lub naruszeniu przepisów postępowania, jeżeli uchybienie to mogło mieć istotny wpływ na wynik sprawy (pkt 2). Zatem, w świetle powyższych przepisów, do autora skargi kasacyjnej należy wskazanie konkretnych przepisów prawa materialnego lub przepisów procesowych naruszonych przez Sąd I instancji i wyjaśnienie, na czym polegało ich niewłaściwe zastosowanie lub błędna interpretacja – w odniesieniu do prawa materialnego, bądź wykazanie istotnego wpływu naruszenia prawa na rozstrzygnięcie sprawy przez Sąd – w odniesieniu do przepisów procesowych. Z omawianych względów Naczelny Sąd Administracyjny nie może samodzielnie konkretyzować zarzutów skargi kasacyjnej, ani uściślać bądź w inny sposób ich korygować. W sytuacji, kiedy skarga kasacyjna zarzuca naruszenie prawa materialnego oraz naruszenie przepisów postępowania, w pierwszej kolejności rozpoznaniu podlega zarzut naruszenia przepisów postępowania. Do kontroli subsumpcji danego stanu faktycznego pod zastosowany przepis prawa materialnego można przejść dopiero wówczas, gdy okaże się, że stan faktyczny przyjęty w zaskarżonym wyroku jest prawidłowy albo nie został skutecznie podważony. Stąd, wobec postawienia w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia prawa materialnego oraz przepisów postępowania, jako pierwszy należało poddać ocenie zarzut naruszenia przepisów postępowania. W zakresie naruszenia przepisów postępowania skarga kasacyjna zarzuciła w pierwszej kolejności uchybienie przepisom u.s.a. (art.1 § 1 i § 2). Stosownie do § 1 powołanego przepisu sądy administracyjne sprawują wymiar sprawiedliwości przez kontrolę działalności administracji publicznej oraz rozstrzyganie sporów kompetencyjnych i o właściwość między organami jednostek samorządu terytorialnego, samorządowymi kolegiami odwoławczymi i między tymi organami a organami administracji rządowej. W § 2 tego przepisu przewidziano natomiast, że kontrola, o której mowa w § 1, sprawowana jest pod względem zgodności z prawem, jeżeli ustawy nie stanowią inaczej. W orzecznictwie sądów administracyjnych ugruntowany jest pogląd, zgodnie z którym wskazane przepisy nie określają przepisów postępowania, ale są przepisami ustrojowymi. Sąd mógłby je naruszyć odmawiając rozpoznania skargi, mimo wniesienia jej z zachowaniem przepisów prawa bądź rozpoznając ją, ale stosując przy kontroli inne kryterium niż kryterium zgodności z prawem. Drugi z powołanych przepisów (§ 2) nakazuje sądom administracyjnym w ramach dokonywanej kontroli stosować środki przewidziane ustawą. Jego naruszenie mogłoby zatem polegać na wykroczeniu poza właściwość sądu albo zastosowaniu środka nieznanego ustawie. Żaden z powołanych przepisów nie może natomiast być naruszony poprzez wadliwe dokonanie kontroli – niedostrzeżenie naruszenia przepisów postępowania (por. poglądy wyrażone w wyrokach Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 21 kwietnia 2009 r., sygn. akt II FSK 2/08, LEX nr 500692, z dnia 21 lutego 2007 r., sygn. akt II FSK 1047/06, LEX nr 317891, z dnia 23 maja 2007 r., sygn. akt I OSK 1874/06, LEX nr 347853). W niniejszej sprawie Sąd I instancji nie naruszył żadnego z powołanych przepisów, gdyż dokonał kontroli działania organów administracji w toku rozpoznawania sprawy. Sąd rozstrzygnął również spór co do treści stosunku publicznoprawnego i orzekł (w rozumieniu art. 1 § 1 u.s.a.) w zakresie właściwym sądom administracyjnym. Z powyższych względów zarzut naruszenia przepisów ustrojowych nie może zostać uznany jako uzasadniony. W następnej kolejności skarżący zarzucili naruszenie art. 3 § 2 p.p.s.a. oraz 141 p.p.s.a. oraz 145 § 1 pkt. 1 lit. a oraz lit. c p.p.s.a. w zw. z art. 40 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. w zw. z art. 151 p.p.s.a. Niezasadny jest zarzut naruszenia art. 3 § 2 p.p.s.a. Powołany przepis zawiera 8 punktów, a skarga kasacyjna nie przytacza ani jednego z nich. Żaden przepis prawa nie nakłada na Naczelny Sąd Administracyjny obowiązku domyślania się bądź wybierania odpowiedniego przepisu, który mógłby mieć zastosowanie. Tego rodzaju powinności spoczywają na autorze skargi kasacyjnej. Niezależnie od powyższego, powołany przepis wyznacza właściwość rzeczową sądów administracyjnych, tj. zakres przedmiotowy sprawy sądowoadministracyjnej. O jego naruszeniu można mówić np. w sytuacji, gdy sąd rozpozna skargę na akt lub czynność pomimo braku kognicji, uzna skargę za niedopuszczalną w sytuacji, gdy powinien wydać orzeczenie merytoryczne itp. W niniejszej sprawie tego rodzaju sytuacja nie zachodzi. Odnośnie pozostałych zarzutów to ich istota sprowadza się do błędnego – zdaniem skarżących – przyjęcia przez sąd pierwszej instancji w skarżonym wyroku, iż tytuł wykonawczy, na podstawie którego przeciwko skarżącym prowadzona jest egzekucja administracyjna, został skutecznie doręczony pełnomocnikowi skarżących. W tym zakresie skarga kasacyjna powołuje naruszenie art. 40 k.p.a. w zw. z art. 18 u.p.e.a. Przepis art. 40 k.p.a. przewiduje w § 1, że pisma doręcza się stronie, a gdy strona działa przez przedstawiciela - temu przedstawicielowi. Zgodnie z § 2 tego przepisu jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika, pisma doręcza się pełnomocnikowi, zaś stosownie do § 3 w sprawie wszczętej na skutek podania złożonego przez dwie lub więcej stron pisma doręcza się wszystkim stronom, chyba że w podaniu wskazały jedną jako upoważnioną do odbioru pism. Przepis art. 18 u.p.e.a. nakazuje odpowiednie stosowanie przepisów k.p.a. w postępowaniu egzekucyjnym, w sytuacji gdy przepisy u.p.e.a. nie stanowią inaczej. Powyższy zarzut nie jest oparty na usprawiedliwionej podstawie. W postępowaniu przed wojewódzkim sądem administracyjnym, co wymaga podkreślenia, skarżący nie podnosili powyższej okoliczności, co oczywiście nie oznacza, aby Sąd I instancji nie był zobowiązany do wyjścia poza granice skargi w omawianej wyżej kwestii, przynajmniej jeżeli pozwalałby na to materiał dowodowy sprawy przedłożony przez strony. W myśl art. 134 § 1 p.p.s.a. Sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną. Wbrew temu co twierdzi skarga kasacyjna, Sąd pierwszej instancji nie zajmował się kwestią prawidłowości doręczenia tytułu wykonawczego. Jednakże, aby na etapie postępowania kasacyjnego móc skutecznie zarzucić Sądowi I instancji brak wyjścia poza granice skargi w części dotyczącej prawidłowości doręczenia stronie tytułu wykonawczego, a tym samym naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a., to dla zbadania prawidłowości doręczenia stronie tytułu wykonawczego skarga kasacyjna winna była, co jednakże nie miało miejsca, zarzucić Sądowi I instancji naruszenie art. 134 § 1 p.p.s.a. Naczelny Sąd Administracyjny, jak to już wyżej wskazany, jest związany granicami skargi kasacyjnej (art. 183 § 1 p.p.s.a.). Wobec braku w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji art. 134 § 1 p.p.s.a. na obecnym etapie sprawy Naczelny Sąd administracyjny nie może uczynić przedmiotem swego badania kwestii prawidłowego doręczenia stronie tytułu wykonawczego. Niezależnie od powyższego argumenty skargi kasacyjnej nie są trafne również i z innych względów. Skarżący wskazywali, że decyzja [...]WITD nie została skutecznie doręczona pełnomocnikowi skarżących. Te argumenty powinny być podnoszone w postępowaniu kwestionującym decyzję GITD z dnia [...] października 2007 r. (utrzymującym w mocy decyzję [...]WITD z 18 lipca 2007 r.) Naczelnemu Sądowi Administracyjnemu z urzędu znany jest fakt prawomocności orzeczenia Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w W. z dnia 5 września 2008 r., sygn. akt VI SA/Wa 1997/07, oddalającego skargę skarżących na wspomnianą wyżej decyzję GITD z dnia [...] października 2007r., nr [...], gdyż wyrokiem z dnia 20 października 2009 r., sygn. akt II GSK 110/09 Naczelny Sąd Administracyjny oddalił skargę kasacyjną od powyższego wyroku. Ewentualna kwestia prawidłowości doręczenia decyzji [...]WITD powinna zatem być podnoszona w tamtym postępowaniu. Nie zasługują również na uwzględnienie zarzuty naruszenia przepisów postępowania podniesione w pkt. 2 skargi kasacyjnej. Oprócz naruszenia art. 145 § 1 pkt. 1 lit. a oraz c p.p.s.a. w zw. z 33 pkt. 6 u.p.e.a. skarga kasacyjna powtarza zarzuty opisane w pkt. 1, które – z wyżej wymienionych względów – nie zasługiwały na uwzględnienie. Przepis art. 33 pkt. 6 u.p.e.a. stanowi, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Przytoczenie tego zarzutu ma jednak miejsce dopiero w skardze kasacyjnej, bowiem w postępowaniu przed sądem I instancji skarżący zarzucili naruszenie art. 33 pkt. 10 (niespełnienie wymogów określonych w art. 27), a nie pkt 6. Tym niemniej, jak to już wyżej wskazano, wobec braku wskazania w skardze kasacyjnej zarzutu naruszenia przez Sąd I instancji przepisu art. 134 § 1 pkt. 1 p.p.s.a., wspomniany zarzut nie może być rozpoznany na etapie postępowania kasacyjnego. Z powołanych wyżej względów nie są oparte na usprawiedliwionej podstawie zarzuty skargi kasacyjnej w przedmiocie naruszenia przez Sąd I instancji przepisów postępowania. Zarzucając Sądowi I instancji naruszenie prawa materialnego (art. 174 pkt 1 p.p.s.a) skarga kasacyjna wskazuje na naruszenie przepisów art. 22 ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. o zmianie niektórych ustaw w związku ze zmianami w podziale zadań i kompetencji administracji terenowej i art. 51 u.t.d. (w pkt. 1) oraz art. 26 § 5 pkt. 1 oraz art. 29 § 1 i 33 pkt. 6 u.p.e.a. Wskazane normy prawa materialnego nie zostały jednak w niniejszej sprawie naruszone. Istota zarzutu opisanego w pkt. 1 skargi kasacyjnej sprowadza się do uznania tytułu wykonawczego, jako wystawionego przez niewłaściwy organ, którym w ocenie skarżących powinien być wojewoda, a nie wojewódzki inspektor transportu drogowego. Powołany art. 22 ustawy z 29 lipca 2005 r. zmienił bowiem brzmienie art. 51 u.t.d. Przed wspomnianą nowelizacją art. 51 określał, że zadania inspekcji transportu drogowego wykonuje (oprócz GITD) wojewódzki inspektor transportu drogowego, a po tej zmianie - wojewoda działający za pośrednictwem wojewódzkiego inspektora transportu drogowego, zwanego dalej "wojewódzkim inspektorem", jako kierownika wojewódzkiej inspekcji transportu drogowego wchodzącej w skład wojewódzkiej administracji zespolonej. Skarga kasacyjnie błędnie jednak argumentuje, że powyższa zmiana oznacza brak możliwości wydawania decyzji przez wojewódzkiego inspektora transportu drogowego. Zmiana wprowadzona powyższą ustawą miała bowiem na celu zupełnie inne założenia. W uzasadnieniu do projektu ustawy z dnia 29 lipca 2005 r. zawarto wskazanie, że w celu podniesienia sprawności Państwa i jakości wykonywania przypisanych prawem zadań i kompetencji koniecznym jest m.in. zdefiniowanie pozycji wojewody jako przedstawiciela Rady Ministrów w województwie. W obowiązującym podziale kompetencji nie było – według autorów projektu ustawy – przypadków równoległego wykonywania tych samych zadań i kompetencji przez organy administracji rządowej i jednostki samorządu terytorialnego, liczne natomiast były przypadki, w których zadania i kompetencje określone w tej samej ustawie wykonywane były przez różne szczeble jednostek samorządu terytorialnego i przez wojewodów. W ustawie przyjęto zatem założenie, że zadania przypisane wojewodzie jako przedstawicielowi rządu na danym obszarze powinny ograniczać się m.in. do wykonywania funkcji zwierzchnika zespolonej administracji rządowej oraz funkcji inspekcyjno-kontrolnych. W ocenie autorów przesunięcie zadań i kompetencji do samorządu województwa miało wzmocnić ten poziom samorządu terytorialnego poprzez rozbudowanie jego roli w realizacji zadań publicznych. Konsekwencją przesunięcia zadań była również konieczność zespolenia służb, inspekcji i straży funkcjonujących na poziomie wojewódzkim i powiatowym, które zostały odzespolone wbrew założeniom reformy z 1999 r. (Państwowa Inspekcja Sanitarna oraz Inspekcja Transportu Drogowego). Wprowadzona zmiana art. 51 u.t.d. nie spowodowała zatem zmiany organu właściwego do wydawania decyzji, ale miała na celu zespolenie służb inspekcji transportu drogowego. Słusznie również zwrócił Sąd I instancji uwagę na uregulowania zawarte w obowiązującej wówczas ustawie z dnia 5 czerwca 1998 r. o administracji rządowej w województwie (Dz. U. z 2001 r., Nr 80, poz. 872 ze zm.). W art. 2 pkt. 2 lit. b przewidziano, że administrację rządową na obszarze województwa wykonują działający pod zwierzchnictwem wojewody kierownicy zespolonych inspekcji, wykonujący zadania i kompetencje określone w ustawach, w imieniu własnym, jeśli ustawy tak stanowią. Z art. 93 ust.1 a) u.t.d. wynika uprawnienie dla inspektorów Inspekcji Transportu Drogowego do dokonywania kontroli drogowej, którzy mają prawo nałożyć karę pieniężną za naruszenie obowiązków lub warunków wynikających z ustawy o transporcie drogowym. Decyzja wydawana jest w imieniu organu właściwego ze względu na miejsce przeprowadzanej kontroli. We wspomnianym art. 52 pkt. 2 u.t.d. wprost przewidziano, że wojewoda działa "za pośrednictwem" wojewódzkiego inspektora, a w pkt. 6, że w sprawach związanych z wykonywaniem zadań i kompetencji Inspekcji organem właściwym jest wojewódzki inspektor. Z powyższych uregulowań wypływa zatem kompetencja wojewódzkiego inspektora transportu drogowego do wydawania decyzji jako organ I instancji, związanych z zadaniami inspekcji transportu drogowego. Z tego względu nie można zatem podzielić argumentacji skarżących zaprezentowanej w skardze kasacyjnej. W pkt. 2 (odnośnie zarzutu naruszenia przepisów prawa materialnego) wskazano na uchybienie art. 26 § 5 pkt. 1 oraz 29 § 1 i 33 pkt. 6 u.p.e.a. Zgodnie z art. 26 § 5 pkt. 1 u.p.e.a. wszczęcie egzekucji administracyjnej następuje z chwilą doręczenia zobowiązanemu odpisu tytułu wykonawczego. Stosownie natomiast do art. 29 § 1 powołanej ustawy organ egzekucyjny bada z urzędu dopuszczalność egzekucji administracyjnej; organ ten nie jest natomiast uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Z kolei art. 33 pkt. 6 przewiduje, że podstawą zarzutu w sprawie prowadzenia egzekucji administracyjnej może być niedopuszczalność egzekucji administracyjnej lub zastosowanego środka egzekucyjnego. Naruszenie opisanych przepisów miało, według skargi kasacyjnej, polegać na prowadzeniu postępowania egzekucyjnego w sytuacji, gdy tytuł wykonawczy nie został prawidłowo doręczony (zgodnie z art. 40 § 2 k.p.a.). Jest to zatem powtórzenie zarzutów, które zawarte zostały również jako naruszenie przepisów postępowania, co nie zostało w skardze kasacyjnej skutecznie wykazane. Z powyższych względów skarga kasacyjna podlegała oddaleniu na podstawie art. 184 p.p.s.a. O kosztach orzeczono na podstawie art. 204 pkt. 1 oraz 205 p.p.s.a.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło