II GSK 5374/16
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2019-03-13
Skład orzekający: Andrzej Kuba, Joanna Kabat-Rembelska, Tomasz Smoleń
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy przedsiębiorca telekomunikacyjny, który nie świadczył usług wchodzących w skład usługi powszechnej, ale czerpał korzyści z rynku telekomunikacyjnego, powinien partycypować w pokryciu dopłaty do kosztów świadczenia usługi powszechnej?Ratio decidendi
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że wszyscy przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy osiągnęli przychód z działalności telekomunikacyjnej powyżej 4 mln złotych w roku, za który przysługuje dopłata, są zobowiązani do jej pokrycia, niezależnie od tego, czy świadczyli usługi wchodzące w skład usługi powszechnej. Sąd podkreślił, że taka interpretacja jest zgodna z zasadą najmniejszego uszczerbku dla rynku i niedyskryminacji, a także z przepisami prawa krajowego i unijnego.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do pokrycia dopłaty do kosztów świadczenia usługi powszechnej za rok 2006 oraz wysokości ich udziału w tej dopłacie. Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej wydał decyzję w tej sprawie, którą następnie utrzymał w mocy po rozpatrzeniu wniosków o ponowne rozpatrzenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi przedsiębiorców na te decyzje. Skarżący wnieśli skargi kasacyjne do Naczelnego Sądu Administracyjnego, zarzucając m.in. naruszenie przepisów prawa materialnego i postępowania.Rozstrzygnięcie
Naczelny Sąd Administracyjny oddalił wszystkie skargi kasacyjne.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Andrzej Kuba (spr.) Sędzia NSA Joanna Kabat-Rembelska Sędzia del. WSA Tomasz Smoleń Protokolant Anna Fyda-Kawula po rozpoznaniu w dniu 27 lutego 2019 r. na rozprawie w Izbie Gospodarczej skarg kasacyjnych A. S.A. w W., B. Sp. z o.o. w W., P. w W., C. S.A. w W., D. Polska Sp. z o.o. w W., E. Sp. z o.o. w R. Ś. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 4267/14 w sprawie ze skarg A. S.A. w W., B. Sp. z o.o. w W., P. w W , C. S.A. w W., D. Polska Sp. z o.o. w W., E. Sp. z o.o. w R. Ś., F. S.A. w W., G. Sp. z o.o. we W., H. Sp. z o.o. w W., I. Sp. z o.o. w R. Ś., J. S.A. w P. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] października 2014 r. nr [...] w przedmiocie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty oraz ustalenia wysokości ich udziału w dopłacie 1) oddala skargi kasacyjne; 2) zasądza solidarnie od A. S.A. w W., B. Sp. z o.o. w W., P. w W., C. S.A. w W., D. Polska Sp. z o.o. w W., E. Sp. z o.o. w R. Ś. na rzecz Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej 240 (słownie: dwieście czterdzieści) złotych tytułem kosztów postępowania kasacyjnego.
Wyrokiem z dnia 13 kwietnia 2016 r. sygn. akt VI SA/Wa 4267/14 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi A. S.A. w W., B. Sp. z o.o. w W., P. w W, C. S.A. w W., D. Polska Sp. z o.o. w W., E. Sp. z o.o. w R. Ś., F. S.A. w W., G. Sp. z o.o. we W., H. Sp. z o.o. w W., I. Sp. z o.o. w R. Ś., J. S.A. w P. na decyzję Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] października 2014 r., nr [...] w przedmiocie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty oraz ustalenia wysokość ich udziału w dopłacie.
Sąd I instancji przyjął następujące ustalenia:
W dniu [...] maja 2006 r., po przeprowadzeniu konkursu, Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej - działając na podstawie art. 82 ust. 4 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (t.j. Dz. U. z 2014 r., poz. 243 ze zm., dalej: Pt) w brzmieniu obowiązującym na dzień wydania tej decyzji przed zmianą wynikającą z ustawą z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1445), (przepisy w brzmieniu sprzed ww. zmiany zwane dalej będą: "sPt") - wydał decyzję, na mocy której wyznaczył TP S.A. do świadczenia usługi powszechnej, o której mowa w art. 81 ust. 1 sPt, w skład której wchodziły usługi wskazane w art. 81 ust. 3 sPt. na obszarze całego kraju, tożsamym z obszarem obejmującym 49 stref numeracyjnych, w rozumieniu uchylonego z dniem 11 kwietnia 2008 r. rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 14 lipca 2005 r. w sprawie planu numeracji krajowej dla publicznych sieci telefonicznych (Dz. U. Nr 145, poz. 1215).
Ponadto, w tym samym dniu [...] maja 2006 r. Prezes UKE - powołując się na przepis art. 85 ust. 1 sPt - wydał decyzję ,w której określił m.in.:
- termin rozpoczęcia świadczenia usługi powszechnej - od dnia doręczenia TP ww. decyzji (data doręczenia TP - dzień [...] maja 2006 r.),
- okres świadczenia usługi powszechnej w wymiarze 6 miesięcy, tj. od dnia 8 maja 2006 r. do dnia 8 listopada 2006 r.
Po przeprowadzeniu w dniach od [...] maja 2006 r. do [...] czerwca 2006 r. postępowania konsultacyjnego, Prezes UKE - powołując się na przepis art. 85 ust. 1 sPt - wydał decyzję z dnia [...] listopada 2006 r., zmienioną następnie w części decyzją Prezesa UKE z dnia [...] stycznia 2007 r., w której określił m.in.:
- termin rozpoczęcia świadczenia usługi powszechnej od dnia 9 listopada 2006 r.,
- okres świadczenia usługi powszechnej od dnia 9 listopada 2006 r. do dnia 8 maja 2011 r.
Zgodnie z ww. decyzjami Prezesa UKE, TP była przedsiębiorcą wyznaczonym, w rozumieniu przepisów art. 81 ust. 2 sPt, do świadczenia usługi powszechnej na terenie całego kraju w okresie od dnia 8 maja 2006 r. do dnia 8 maja 2011 r. oraz posiadała prawo do uzyskania dopłaty do kosztów świadczenia usługi powszechnej w przypadku jej nierentowności.
W tej sytuacji, TP jako przedsiębiorca wyznaczony, w rozumieniu art. 81 ust. 2 sPt - wystąpiła, zgodnie z art. 96 ust. 1 sPt w zw. z art. 95 ust. 1 sPt, z wnioskiem z dnia [...] czerwca 2007 r. o przyznanie za okres 8 maja 2006 r. - 31 grudnia 2006 r. dopłaty do kosztów świadczonych przez nią usług wchodzących w skład usługi powszechnej w wysokości 139.933.596,51 złotych, w związku z ich nierentownością.
Po przeprowadzeniu postępowania, Prezes UKE w dniu [...] maja 2011 r. wydał decyzję o przyznaniu dopłaty w wysokości kosztu netto świadczenia usługi, o której mowa w art. 81 ust. 3 pkt 5 sPt, tj. udogodnień dla osób niepełnosprawnych, z wyłączeniem aparatów publicznych przystosowanych dla osób niepełnosprawnych za rok 2006 w kwocie 744.838,18 zł. Decyzją z dnia [...] września 2011 r. organ utrzymał w mocy w/w decyzję z dnia [...] maja 2011 r.
W konsekwencji przyznania wspomnianej wyżej Dopłaty 2006, Prezes UKE - opierając się na podstawie uzyskanych informacji - opracował wstępną listę przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy w 2006 r. osiągnęli przychód z działalności telekomunikacyjnej powyżej 4 mln złotych.
W dniu [...] maja 2013 r. Prezes UKE zawiadomił o wszczęciu postępowania administracyjnego w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych - zgodnie z art. 97 Pt - do udziału w pokryciu Dopłaty 2006 oraz wysokości ich udziału w pokryciu tej dopłaty poprzez ustalenie jednolitego wskaźnika procentowego, o którym mowa w art. 98 ust. 2 Pt, a decyzją z dnia [...] marca 2014 r., powołując się m.in. na przepisy art. 98 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 97 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne, ustalił przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty w wysokości 744.838,18 złotych do kosztów świadczenia, w okresie od dnia 8 maja 2006 r. do dnia 31 grudnia 2006 r., udogodnień dla osób niepełnosprawnych z wyłączeniem aparatów publicznych przystosowanych dla osób niepełnosprawnych, wchodzących w skład usługi powszechnej świadczonej przez TP S.A., przyznanej decyzją Prezesa UKE z dnia [...] maja 2011 r., utrzymaną w mocy decyzją z dnia 6 września 2011 r., zwanej dalej "Dopłatą 2006", a także ustalił jednolity wskaźnik procentowego udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych, wskazanych w pkt 1 tej decyzji, obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty, o której mowa w pkt 1 tej decyzji, na poziomie 0,0018992546%. Jednocześnie, powołując się na przepis art. 105 § 1 k.p.a., Prezes UKE umorzył postępowanie administracyjne w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty, o których mowa w pkt 1 oraz jednolitego wskaźnika, o którym mowa w pkt 2, w części (tj. w zakresie, w którym było ono prowadzone wobec: P. sp. z o.o. sp. j. z siedzibą w C., S. sp. z o.o. i W. spółka komandytowa z siedzibą w Ł., S. C. sp. z o.o. z siedzibą w G., K. P. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą Przedsiębiorstwo Handlowo-Usługowe B. K.P. w K., M. B., U. T.-H.im. K. P. w R., T. sp. z o.o. z siedzibą w N. S., a także X. sp. z o.o. w likwidacji.
W wyniku rozpoznania wniosków o ponowne rozpatrzenie sprawy zakończonej wydaniem w/w decyzji organu regulacyjnego z dnia [...] marca 2014 r., Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej - działając na podstawie art. 138 § 1 pkt 2 w związku z art. 127 § 3 k.p.a. oraz na podstawie art. 98 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 97 Pt – zaskarżoną decyzją z dnia [...] października 2014 r., uchylił w/w Decyzję w części w zakresie pkt 1 i 2 i w tym zakresie orzekł co do istoty sprawy, tj.:
1) ustalił następujących przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006:
1. A1 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
2. A2 z siedzibą w K.,
3. A3 S.A. z siedzibą w D.,
4. A4 Sp. z o.o. Sp. k.a. z siedzibą w P.,
5. A5 S.A. z siedzibą w Warszawie,
6. B1 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
7. B2 sp. j. z siedzibą w B.,
8. P.Ś. ,
9. C1 S.A. z siedzibą w K.,
10. C. S.A. z siedzibą w W.
11. D1 S.A. z siedzibą w W.,
12. D2 S.A. z siedzibą w W.,
13. D3 sp. z o.o. z siedzibą w B.,
14. P.K. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w P.,
15. P.Z. prowadzący działalność gospodarczą pod firmą [...] z siedzibą w P.,
16. E. Sp. z o.o. z siedzibą w R.,
17. E1 S.A. z siedzibą w W.,
18. E2 Sp. z o.o. z siedzibą w W.,
19. E3 sp. z o.o. z siedzibą w G.,
20.E4 sp. z o.o. z siedzibą w S.,
21. E5 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
22. E6 S.A. z siedzibą w W.,
23. G1 sp. z o.o. z siedzibą w G.,
24. G2 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
25. G3 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
26. H1 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
27. H2 S.A. z siedzibą w W.,
28. I. S.A. z siedzibą w P.,
29. I.1 z siedzibą w P.,
30. I.2 S.A. z siedzibą w W.,
31. I.3 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
32. I.4 S.A. z siedzibą w W.,
33. K. S.A. z siedzibą w K.,
34. M.1 sp. z o.o. z siedzibą w G.,
35. M.2 S.A. z siedzibą w W.,
36. M.3 z siedzibą w T.,
37. M.4 S.A z siedzibą w W.,
38. M.5 S.A. z siedzibą w R.,
39. M.6 S.A. z siedzibą w G.,
40. M.7 S.A. z siedzibą w G.,
41. N. z siedzibą w W.,
42. N.1 S.A. z siedzibą w W.,
43. N.2 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
44. O.1 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
45. O. S.A. z siedzibą w W.,
46. O.2 sp. z o.o. z siedzibą w K.,
47. S. z siedzibą w T.,
48. P. sp. z o.o. z siedzibą w P.,
49.P.1 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
50. A. 8 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
51. P.2. z siedzibą w P.,
52. P.3. sp. z o.o. z siedzibą w B.,
53. J.K. {...}, C.,
54. P.4. z siedzibą w O.,
55. P.5. z siedzibą w P.,
56. R. 1 z siedzibą w N.,
57. R. S.A. z siedzibą w W.,
58. S. sp.j. z siedzibą w S.,
59. S.1. sp. z o.o. z siedzibą w B.,
60.S.2. S.A. z siedzibą w W.,
61. S.3. sp. z o.o. z siedzibą w R.,
62. S.4. sp. z o.o. Oddział w Polsce z siedzibą w W.,
63. S.5. z siedzibą w G.,
64. S.6. z siedziba w Ł.,
65. S.7. sp. z o.o. z siedzibą w W.,
66. S.8. z siedzibą w Ł.,
67. T.1 sp. z o.o. z siedzibą we W,
68. T.2 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
69. T.3 sp. z o.o. z siedzibą we W. ,
70. T.4. S.A. z siedzibą w S.,
71. T.5 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
72. T.6 spółka z ograniczoną odpowiedzialnością spółka komandytowo- akcyjna z siedzibą w P. ,
73. T.7sp. j. z siedzibą w W. ,
74. T.8 sp. z o.o. z siedzibą w B. ,
75. T.9 sp. z o.o. w K.,
76. T.10 sp. z o.o. z siedzibą w W.,
77. T.11 sp. z o.o. z siedzibą w R. ,
78. T.12 sp. z o.o. z siedzibą w P. ,
79. T.13 sp. z o.o. z siedzibą w W.;
80. T.14 S.A. z siedzibą w W.,
81. T.15 sp. z o.o. z siedzibą w Ł. ,
82. T.16 sp. z o.o. z siedzibą we W. ,
83. T.17 S.A. z siedzibą w W.,
84. U. sp. z o.o. z siedzibą w W.,
85. V.1 sp. z o.o. spółka jawna z siedzibą w W.,
86. V.2 S.A. z siedzibą w G. ,
87. V.3 S.A. z siedzibą w Z.,
88. Z. S.A. z siedzibą w T.
2) ustalił jednolity wskaźnik procentowego udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w Dopłacie 2006, wskazanych w pkt 1 powyżej, w wysokości 0,0018499671%.
Od powyższej decyzji Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej z dnia [...] października 2014 r., nr [...], skargi do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie, wniosły następujące podmioty:
1) C. S.A. z siedzibą w W. (sprawa zarejestrowana pod sygn. akt VI SA/Wa 4267/14),
2) N.1 S.A. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 4287/14)
3) E2 Sp. z o.o. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 495/16),
4) R. S.A. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 4288/14),
5) E. Sp. z o.o. z siedzibą w R.(VI SA/Wa 4289/14),
6) T.Sp. z o.o. z siedzibą we W. (VI SA/Wa 4290/14),
7) I.3 Sp. z o.o. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 4315/14),
8) S.3. Sp. z o.o. z siedzibą w R.(VI SA/Wa 4316/14),
9) I. S.A. z siedzibą w P. (VI SA/Wa 4317/14),
10) U. Sp. z o.o. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 4318/14),
11) P. z siedzibą w W. (VI SA/Wa 4377/14),
12) G3 Sp. z o.o. z siedzibą w W. WSA w Warszawie (VI SA/Wa 4286/14; postanowieniem z dnia 8 stycznia 2016 r. WSA w Warszawie umorzył postępowanie).
Wszyscy skarżący wnieśli o uchylenie w całości zarówno zaskarżanej decyzji Prezesa UKE z dnia [...] października 2014 r., jak i poprzedzającej ją decyzji tego organu z dnia [...] marca 2014r., a także o zasądzenie od organu regulacyjnego zwrotu kosztów postępowania sądowego według norm przepisanych.
Zaskarżonym Wyrokiem Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie oddalił skargi w całości. Na wstępie podkreślił, że dokonując oceny legalności obu spornych decyzji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej, zobowiązany był wziąć pod uwagę również ich zgodność z przepisami europejskimi, w tym m. in. regulacjami zawartymi w szczególności w dyrektywie nr 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej) (Dz. Urz. UE L z dnia 24 kwietnia 2002 r. - dalej także: "dyrektywa o usłudze powszechnej" lub "DUP"). W świetle powyższego, Sąd I instancji stwierdził, że analizowane pod tym kątem skargi nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej, wydając zaskarżoną decyzję z dnia [...] października 2014 r., nie dopuścił się naruszenia przepisów prawa, w tym w szczególności norm prawnych wyrażonych w przepisach art. 98 ust. 1 i ust. 2 w związku z art. 97 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne w związku z w związku z art. 13 ust. 3 i pkt 23 preambuły wspomnianej wyżej dyrektywy nr 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. (dyrektywy o usłudze powszechnej).
W ocenie Sądu, w rozpoznawanej sprawie organ regulacyjny, wbrew zarzutom skarżących przedsiębiorców telekomunikacyjnych oraz Polskiej Izby Komunikacji Elektronicznej (PIKE), nie dopuścił się również obrazy unormowań zawartych w przepisach art. 7, art. 77 § 1 i art. 107 § 3 k.p.a.
Sąd I instancji podkreślił, że kwestie ustalenia dopłaty do kosztów świadczenia usługi powszechnej, a następnie obowiązku jej pokrycia przez ustalonych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, regulują w sposób całościowy kolejne normy prawne, zawarte w przepisach art. 95- 99 ustawy - Prawo telekomunikacyjne. Natomiast z zestawienia przepisów ustawy - Prawo telekomunikacyjne w brzmieniu obowiązującym przed zmianą wynikającą z ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r., poz. 1445 - przepisy w brzmieniu sprzed ww. zmiany zwane dalej będą: "sPt") i przepisów w brzmieniu zmienionym (dalej: "Pt") wynika, że w zakresie wniosku o dopłatę i jej przyznania nie było istotnych zmian tych przepisów, określających kwestię procedowania z wniosku o dopłatę i jej przyznania lub odmowy przyznania, które miałby jakikolwiek istotny wpływ na ocenę legalności rozstrzygnięcia podjętego przez organ regulacyjny w sprawie. Przepisy art. 95-97 Pt stanowią implementację unormowań unijnych wyrażonych w przepisach art. 12-14 dyrektywy o usłudze powszechnej, które regulują kwestię finansowania obowiązku świadczenia usługi powszechnej. Dla sposobu interpretacji art. 97 Pt istotny jest w szczególności przepis art. 13 DUP, który określa finansowanie obowiązku świadczenia usługi powszechnej. Mechanizm dzielenia kosztu netto pomiędzy dostawców sieci i usług łączności elektronicznej, o którym mowa w art. 13 ust. 1 lit. b DUP, zgodnie z art. 13 ust. 3 DUP - musi spełniać zasady przejrzystości, jak najmniejszego naruszania rynku, niedyskryminacji i proporcjonalności. Wymaga również podkreślenia, że przepisy prawa Unii Europejskiej dookreślają, jak należy rozumieć te zasady, zarówno w załączniku IV część B DUP oraz m.in. w postanowieniach pkt 23 preambuły DUP.
Dyrektywa o usłudze powszechnej przewiduje w art. 13 dwa warianty finansowania usługi powszechnej. Pierwszy wariant polega na finansowaniu kosztu netto usługi ze środków publicznych. Drugi wariant polega na ustanowieniu mechanizmu podziału tego kosztu pomiędzy dostawców sieci i usług łączności elektronicznej. Państwa członkowskie mogą stosować jeden system dla wszystkich usług lub różne systemy dla poszczególnych usług albo kombinację obydwu rozwiązań. Ustawa z dnia 16 lipca 2004 r. - Prawo telekomunikacyjne jednoznacznie przesądza wybór drugiego wariantu.
Mając na uwadze powyższe, Sąd I instancji zgodził się z organem regulacyjnym, iż kierując się zarówno zasadą najmniejszego uszczerbku dla rynku (art. 13 ust. 3 DUP i pkt 23 preambuły DUP), jak również możliwością, określoną w art. 13 ust. 3 zdanie drugie DUP (niewymagania wkładów od przedsiębiorstw, których krajowy obrót jest niższy od wyznaczonego limitu), polski ustawodawca przyjął, że każdy przedsiębiorca telekomunikacyjny, bez względu na rodzaj prowadzonej przez niego działalności telekomunikacyjnej, jest obowiązany do udziału w dopłacie, chyba że jego przychody z działalności telekomunikacyjnej w roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata, nie przekroczyły lub były równe 4 mln złotych.
Przepis art. 97 Pt wskazuje podmioty zobowiązane do pokrywania kosztów świadczenia usługi powszechnej. Zobowiązani do pokrywania dopłaty są przedsiębiorcy telekomunikacyjni. Definicja przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zawarta jest w przepisie art. 2 pkt 27 Pt i obejmuje wszystkich przedsiębiorców, w rozumieniu ustawy o swobodzie działalności gospodarczej oraz inne podmioty uprawnione do prowadzenia takiej działalności, które dostarczają sieci telekomunikacyjne, udogodnienia towarzyszące lub świadczą usługi telekomunikacyjne. Sąd I instancji zwrócił uwagę na bardzo szeroką definicję "świadczenia usług telekomunikacyjnych", która obejmuje nie tylko świadczenie usług we własnej sieci, w sieci innego operatora, ale także sprzedaż usług wykonywanych przez innego dostawcę. Co więcej, przepis art. 97 Pt nie ogranicza rodzaju działalności telekomunikacyjnej przesądzającej o obowiązku wnoszenia opłat do świadczenia usług publicznie dostępnych, nie stanowi też podstawy do prowadzenia odrębnego postępowania w sprawie ustalenia przedsiębiorców zobowiązanych do udziału w pokryciu opłaty. Ustalenie tych przedsiębiorców oraz określenie należnych kwot następuje łącznie w postępowaniu prowadzonym na podstawie art. 98 Pt.
Prezes UKE inicjuje postępowanie w sprawie zgromadzenia środków na dopłatę niezwłocznie po ustaleniu należnej dopłaty. Postępowanie uregulowane w art. 98 ust. 1-3 Pt ma na celu ustalenie przedsiębiorców zobowiązanych do pokrywania dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie. Postępowanie to jest prowadzone w trybie Kodeksu postępowania administracyjnego, ze zmianami wynikającymi z Pt.
Zdaniem Sądu, nie ulega wątpliwości, że Prezes UKE może wykorzystywać w omawianym postępowaniu dowody, którymi dysponuje z urzędu, w szczególności danymi z rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych oraz informacjami przekazywanymi przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych na podstawie art. 7 Pt, obejmujące roczne sprawozdanie finansowe. Dodatkową podstawę do żądania informacji w sprawie wykonywania obowiązku finansowania usługi powszechnej stwarzają przepisy art. 6 cyt. ustawy.
Wynikiem postępowania przeprowadzonego na podstawie art. 98 ust. 1 i ust. 2 Pt powinno być ustalenie listy przedsiębiorców zobowiązanych do udziału w dopłacie z uwzględnieniem reguły, o której mowa w przywołanym wyżej przepisie art. 97 Pt, a także jednocześnie ustalenie jednolitego wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty.
Sąd I instancji podzielił stanowisko organu że - wbrew zarzutom podniesionym przez niektórych skarżących - nie jest właściwe określanie w tym samym postępowaniu, toczonym w oparciu o przepisy art. 98 ust. 1 i ust. 2 w zw. z art. 97 Pt, udziału w dopłacie poprzez wskazywanie konkretnych kwot udziału w pokryciu dopłaty dla każdego z przedsiębiorców, z uwagi na brzmienie art. 98 ust. 3 Pt, zgodnie z którym, Prezes UKE ustala, w drodze decyzji, kwotę udziału w pokryciu dopłaty dla przedsiębiorcy telekomunikacyjnego. Użycie w przywołanym przepisie liczby pojedynczej w odniesieniu do podmiotu w postaci przedsiębiorcy telekomunikacyjnego (tj. inaczej, niż w art. 98 ust. 1 i ust. 2 Pt, gdzie mowa jest ogółem o przedsiębiorcach telekomunikacyjnych) przesądza o tym, że konkretna kwota udziału w dopłacie powinna zostać ustalona już poprzez wydanie odrębnych decyzji na rzecz każdego przedsiębiorcy z osobna, nie zaś, jak w analizowanym postępowaniu, jednej decyzji w stosunku do wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty. Ponadto, organ regulacyjny zasadnie zwrócił uwagę również na okoliczność, że zgodnie z art. 98 ust. 3 zdanie 2 Pt, decyzji ustalającej kwotę udziału nadaje się rygor natychmiastowej wykonalności. Przyjęcie zaś w przepisie art. 98 ust. 3 Pt, że rygor natychmiastowej wykonalności musi zostać obligatoryjnie nadany decyzji, której przedmiotem jest jedynie rozstrzygnięcie w przedmiocie kwoty udziału danego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego w dopłacie, pozwala dodatkowo zauważyć, że ustalenia w zakresie przedsiębiorców telekomunikacyjnych, zobowiązanych do udziału w dopłacie oraz w zakresie jednolitego wskaźnika procentowego tego udziału nie muszą być natychmiast wykonalne. Zdaniem Sądu, argument ten dodatkowo skłania zatem do uznania prawidłowości wydania w toku spornego postępowania jednej decyzji w przedmiocie przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału pokryciu dopłaty i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego tego udziału, a następnie, po przeprowadzeniu odrębnych postępowań - odrębnych decyzji (w stosunku do danego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego) w przedmiocie ustalenia kwoty udziału w dopłacie. Biorąc powyższe pod uwagę, Sąd uznał, iż w świetle art. 98 ust. 1-3 Pt, organ regulacyjny zobowiązany był ustalić w jednej decyzji poszczególnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006 oraz jednocześnie ustalić wysokość jednolitego wskaźnika procentowego udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006, a więc należy przyjąć, że w omawianym zakresie sporna decyzja była prawidłowa.
W świetle przepisów art. 97 i art. 98 ustawy - Prawo telekomunikacyjne, organ regulacyjny zasadnie przyjął, że podmiot zobowiązany do udziału w pokryciu dopłaty powinien spełniać następujące przesłanki:
- po pierwsze, dany podmiot powinien być przedsiębiorcą telekomunikacyjnym prowadzącym działalność telekomunikacyjną w roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata oraz w chwili wydania decyzji w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do pokrycia dopłaty i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w dopłacie, zaś
- po drugie, wspomniany podmiot powinien w danym roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata, uzyskać przychód z działalności telekomunikacyjnej w wysokości powyżej 4 mln złotych.
Sąd I instancji podkreślił także, że wpis do RPT rodzi skutki prawne zarówno dla podmiotu, którego wpis dotyczy, jak i organów administracji publicznej, w szczególności Prezesa UKE. Zdaniem Sądu, organ regulacyjny słusznie przyjął, że wpis do RPT powoduje powstanie praw i obowiązków, wynikających w szczególności z Prawa telekomunikacyjnego, co potwierdzają również przywołane przez organ przepisy art. 10 ust. 1 Pt oraz art. 2 pkt 27 Pt, jak również regulacje wspólnotowe przewidziane w przepisach art. 3 ust. 2 i art. 4 DUP.
Treść art. 98 ust. 3 Pt przesądza o tym, że zobowiązanym do udziału w pokryciu Dopłaty 2006 jest podmiot, który posiadał status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zarówno w roku 2006, jak i w dniu wydania decyzji, o której mowa w art. 98 ust. 1 i 2 Pt. Nie ulega wątpliwości, że Prezes UKE, ustalając listę przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału w Dopłacie 2006, zgodnie z przepisami art. 97 Pt i art. 98 Pt, zobowiązany był wziąć pod uwagę to, czy dany podmiot był w 2006 r. i na dzień wydawania spornej decyzji przedsiębiorcą telekomunikacyjnym, a także czy w 2006 r. osiągnął przychody z działalności telekomunikacyjnej powyżej 4 mln złotych.
Jednocześnie należało uznać, że organ regulacyjny, dokonując stosownej analizy odpowiednich przepisów Kodeksu spółek handlowych, zasadnie stwierdził, że przepisy k.s.h. stanowią uzasadnioną podstawę do uznania, iż obowiązek przewidziany w art. 97 Pt spoczywa również na tych spółkach handlowych, które w wyniku stosownych połączeń, przejęć, podziałów i przekształceń, stały się następcami prawnymi tych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy w 2006 r. osiągnęli przychody z działalności telekomunikacyjnej przekraczające 4 mln złotych. W konsekwencji, organ regulacyjny uznał, że podmioty, które nie spełniły ww. warunków, nie mogą zostać uznane za przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału w Dopłacie 2006, co dotyczy m.in. przypadku likwidacji danego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, bez jednoczesnego wystąpienia następstwa prawnego w postaci sukcesji generalnej praw i obowiązków. Według organu, oznacza to, że przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy osiągnęli w 2006 r. przychód z działalności telekomunikacyjnej przekraczający 4 mln złotych, ale ulegli likwidacji w okresie późniejszym, nie mogą zostać wzięci pod uwagę w niniejszym postępowaniu w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w Dopłacie 2006. Ponadto Prezes UKE, badając zaistnienie przesłanki uzyskania przychodu z działalności telekomunikacyjnej w wysokości powyżej 4 mln złotych w roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata, w sposób uzasadniony wziął pod uwagę przychody osiągnięte w roku 2006 z działalności telekomunikacyjnej, wskazując jednocześnie, że nie ma znaczenia, czy działalność telekomunikacyjna była prowadzona przez cały 2006 r., czy też jedynie przez część tego roku. Ponadto zasadnie należało wziąć pod uwagę wszystkie przychody z działalności telekomunikacyjnej z roku 2006, niezależnie od rodzajów i zakresów prowadzonej wówczas działalności telekomunikacyjnej.
Odnosząc się do zarzutów dotyczących rzekomo wadliwego sposobu ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006, Sąd I instancji stwierdził, iż Prezes UKE, powołując się na brzmienie przepisu art. 98 ust. 2 Pt, słusznie przyjął, iż z przepisu tego wynika, że w celu ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty należało obliczyć sumę przychodów z działalności telekomunikacyjnej wszystkich przedsiębiorców obowiązanych do udziału w Dopłacie 2006, a następnie porównać wysokość Dopłaty 2006 z otrzymaną sumą przychodów. W tej sytuacji, organ regulacyjny zasadnie stwierdził w zaskarżonej decyzji, że jednolity wskaźnik procentowy udziału przedsiębiorców obowiązanych do udziału w Dopłacie 2006 stanowi procentowy stosunek wysokości Dopłaty 2006 do otrzymanej sumy przychodów. Jeżeli chodzi o sumę przychodów z działalności telekomunikacyjnej uzyskanych przez przedsiębiorców zobowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty w 2006 r., Prezes UKE prawidłowo uznał, że sumę tą należy wyznaczyć poprzez zsumowanie przychodów z działalności telekomunikacyjnej poszczególnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, w szczególności dotyczących sukcesji obowiązków administracyjno-prawnych w kontekście przekształceń podmiotowych (podziałów i połączeń). W rezultacie, ustalając łączną sumę przychodów, Prezes UKE zasadnie uwzględnił również przychody przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy w 2006 roku osiągnęli przychód wyższy niż 4 miliony złotych, a którzy, w wyniku przekształceń nie figurują obecnie na liście przedsiębiorców zobowiązanych do udziału w pokryciu wspomnianej Dopłaty 2006, a w ich miejsce weszli następcy prawni. Nie ulega również wątpliwości, że określając sposób obliczenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006, Prezes UKE zastosował w sposób odpowiedni regulację prawną wyrażoną w przepisie art. 98 ust. 2 Pt.
Ustosunkowując się z kolei do zarzutów skarżących przedsiębiorców dotyczących zignorowania przez Prezesa UKE zasady niedyskryminacji określonej w motywie 23 Preambuły do dyrektywy o usłudze powszechnej, a w konsekwencji wadliwego obciążenia uczestników innych rynków telekomunikacyjnych ciężarem związanym z rynkiem usługi powszechnej, należy stwierdzić, że organ regulacyjny w sposób prawidłowy przyjął, iż wspomniana zasada niedyskryminacji nie oznacza traktowania wszystkich tak samo, lecz oznacza traktowanie wszystkich tak samo w porównywalnych okolicznościach. W ocenie Sądu, Prezesa UKE słusznie zauważył bowiem, iż fakt działania danego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego na innym rynku nie jest okolicznością, która różnicuje sytuację skarżących przedsiębiorców, albowiem przepisy w zakresie dopłaty nie wyodrębniają poszczególnych rodzajów działalności telekomunikacyjnej i odnoszą się do całego rynku telekomunikacyjnego, a zatem zarówno do podmiotów, które świadczą usługi telekomunikacyjne, dostarczając sieci telekomunikacyjne, jak i podmiotów świadczących usługi towarzyszące. W konsekwencji, organ regulacyjny w sposób zasadny stwierdził, że zobowiązany do dopłaty jest zatem ten, kto prowadził działalność telekomunikacyjną, a nie jedynie ten, kto w danym roku kalendarzowym świadczył na rynku detalicznym usługi tego samego rodzaju co usługa powszechna. Ponadto Prezes UKE prawidłowo uznał, iż kosztami usługi powszechnej nie mogą być obciążeni wyłącznie ci przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy działają na rynku tej usługi, gdyż takie działanie naruszałoby nie tylko dyspozycję przepisu art. 98 ust. 1 Pt, ale również regulacje unijne przewidziane w pkt 23 preambuły DUP i art. 13 ust. 3 tej dyrektywy.
Ustosunkowując się z kolei do zarzutów zgłoszonych m.in. przez Polską Izbę Komunikacji Elektronicznej, a dotyczących zarówno nieprawidłowej kwalifikacji usługi telewizyjnej, jako usługi telekomunikacyjnej, a także niedopuszczalności włączenia przychodów ze świadczenia usług telewizyjnych do podstawy obliczenia poziomu dopłaty do kosztu świadczenia usługi powszechnej, Sąd I instancji podzielił stanowisko organu regulacyjnego. Podkreślił przy tym, że działalność telekomunikacyjna to działalność wykonywana przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych polegająca, zgodnie z art. 1 ust. 1 pkt 1 Pt, na dostarczaniu sieci telekomunikacyjnych, świadczeniu usług towarzyszących lub świadczeniu usług telekomunikacyjnych. Jednocześnie, zgodnie z art. 2 pkt 48 Pt, usługa telekomunikacyjna to usługa polegająca głównie na przekazywaniu sygnałów w sieci telekomunikacyjnej. W tej sytuacji, mając na względzie wskazane powyżej przepisy, uznać należy, iż Prezes UKE zasadnie stwierdził w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji z dnia [...] października 2014 r., że usługa udostępniania zawartości sygnału (audiowizualnych składników sygnału) do korzystania przez abonentów dostarczana jest poprzez przekazywanie sygnałów w sieci telekomunikacyjnej i zgodnie z art. 2 pkt 48 Pt jest usługą telekomunikacyjną. W związku z tym, Prezes UKE prawidłowo przyjął, że usługi polegające na udostępnianiu zawartości sygnału (audiowizualnych składników sygnału) do korzystania przez abonentów oraz usługa polegająca na przesyłaniu sygnałów w sieci telekomunikacyjnej są immanentnie ze sobą związane, co przesądza o tym, że przychód z tych usług powinien zostać zakwalifikowany jako przychód z działalności telekomunikacyjnej. W konsekwencji, uznać trzeba, iż - wbrew zarzutom - przepisy ustawy - Prawo telekomunikacyjne przemawiają za kwalifikacją usługi telewizyjnej do usług telekomunikacyjnych. Odnosząc się z kolei do zarzutu o niedopuszczalności włączenia przychodów ze świadczenia usług telewizyjnych do podstawy obliczenia poziomu dopłaty do kosztu świadczenia usługi powszechnej, stwierdzić należało, że skoro usługa telewizyjna (tj. usługa rozprowadzania lub rozpowszechniania programów telewizyjnych) stanowi usługę telekomunikacyjną, zaś przepisy dyrektywy o usłudze powszechnej stwarzają poprzez zasadę najmniejszego uszczerbku dla rynku (art. 13 ust. 3 DUP i pkt 23 preambuły DUP) możliwość nałożenia obowiązku partycypacji w dopłacie na wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych bez względu na to, jaki prowadzą rodzaj działalności telekomunikacyjnej, organ regulacyjny słusznie wskazał w decyzji, że art. 97 Pt nakłada obowiązek partycypacji w dopłacie przez wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych bez względu na rodzaj prowadzonej działalności telekomunikacyjnej, których przychody z działalności telekomunikacyjnej przekroczyły 4 mln złotych. Sąd I instancji podkreślił także, że usługa dostępu do telewizji cyfrowej, a więc usługa rozprowadzania lub rozpowszechniania programów radiofonicznych lub telewizyjnych w technologii cyfrowej, stanowiła w 2006 r. usługę telekomunikacyjną, w rozumieniu definicji ustawowej przewidzianej w obowiązujących wówczas przepisach Prawa telekomunikacyjnego.
Zdaniem Sądu, organ regulacyjny w sposób prawidłowy odniósł się również do zarzutu wadliwego ustalenia kręgu przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006, z uwagi na objęcie spornym postępowaniem jedynie tych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy wywiązali się z obowiązku sprawozdawczego, o którym mowa w art. 7 Pt, a także wadliwego oparcia się wyłącznie na danych z Formularzy F00 i w konsekwencji niedokonania niezbędnej analizy dotyczącej podmiotów, które nie realizowały obowiązku, o którym mowa w art. 7 ust. 1 Pt. Należy zauważyć, że odnosząc się tego zarzutu, Prezes UKE wyjaśnił, iż postępowaniem zostali objęci również ci przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy nie wywiązali się z obowiązku sprawozdawczego za 2006. Prezes UKE wskazał, że w pierwszej kolejności ustalił listę przedsiębiorców telekomunikacyjnych o przychodach z działalności telekomunikacyjnej w 2006 r. powyżej 4 mln złotych, na podstawie danych o wysokości przychodów z tytułu działalności telekomunikacyjnych znanych z urzędu w związku z obowiązkiem sprawozdawczości, o którym mowa w art. 7 Pt, w szczególności na podstawie Formularzy 00. Następnie, organ regulacyjny podjął działania mające na celu uwzględnienie na tej liście także przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy nie wywiązali się z obowiązku sprawozdawczego. Prezes UKE wskazał, że ustalając krąg podmiotów zobowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006, wykorzystał także ustalenia kontroli w zakresie przestrzegania przez przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązku sprawozdawczości za 2010 r. Zdaniem Sądu, organ regulacyjny zasadnie przyjął pewne założenie, że skoro przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy nie wykonali w 2006 r. obowiązku sprawozdawczego, o którym mowa w art. 7 Pt, a osiągnęli w latach 2010-2011 odpowiednio wysokie przychody, mogli również w 2006 r. osiągnąć przychód z działalności telekomunikacyjnej powyżej 4 mln zł. W celu weryfikacji powyższego założenia, Prezes UKE podjął odpowiednie czynności sprawdzające, które - zdaniem Sądu - pozwoliły na zebranie dowodów umożliwiających uwzględnienie wśród przedsiębiorców zobowiązanych do udziału w pokryciu Dopłaty 2006 także tych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy nie wywiązali się z obowiązku sprawozdawczego w 2006 r.
Ponadto, w ocenie Sądu, Prezes UKE, dokonując analizy przepisów art. 97-99 Pt, zasadnie przyjął, że przepisy dyrektywy o usłudze powszechnej stwarzają, poprzez zasadę najmniejszego uszczerbku dla rynku (art. 13 ust. 3 DUP i pkt 23 Preambuły DUP), możliwość nałożenia obowiązku partycypacji w dopłacie na wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych, bez względu na to, jaki prowadzą rodzaj działalności telekomunikacyjnej. Z tej zasady, jak słusznie wskazał organ, skorzystał polski ustawodawca, określając w art. 97 Pt obowiązek partycypacji w dopłacie wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych, bez względu na rodzaj prowadzonej działalności telekomunikacyjnej, których przychody z działalności telekomunikacyjnej przekroczyły 4 mln złotych, zaś art. 97 Pt nie ogranicza rodzaju działalności telekomunikacyjnej przesądzającej o obowiązku udziału w pokryciu dopłaty. W konsekwencji, organ regulacyjny w sposób właściwy przyjął, że również przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy funkcjonują na rynku telekomunikacyjnym, ale nie świadczą usług wchodzących w skład usługi powszechnej, czerpiąc pośrednio korzyści z racji tego, że nie mają obowiązku świadczenia nierentownych usług, powinny brać udział w pokryciu dopłaty, która jest wynikiem nierentowności świadczenia usługi powszechnej. Zdaniem Sądu, uznać należy więc, że podmioty te, pomimo, iż nie działają na rynku świadczenia usługi powszechnej, są zobowiązane - jako przedsiębiorcy telekomunikacyjni, którzy w roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata, osiągnęli przychód przekraczający 4 miliony złotych - do udziału w Dopłacie 2006.
Niezależnie od powyższego, Sąd uznał, iż - wbrew zarzutom o rzekomej niekonstytucyjności wspomnianych przepisów Pt dotyczących finansowania usługi powszechnej - regulacje prawne zastosowane przez organ nie naruszają również przepisów art. 32 ust. 1 w zw. z art. 2 Konstytucji RP, albowiem wszystkie (bez wyjątku) podmioty posiadające status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego są w ten sam sposób traktowane przez władze publiczne (Prezesa UKE) poprzez zobowiązanie do udziału w dopłacie do świadczenia usługi powszechnej.
Skargi kasacyjne od powyższego wyroku wnieśli A. S.A. w W., B.Sp. z o.o. w W., P. w W., C. S.A. w W., D. Sp. z o.o. w W., E. Sp. z o.o. w R. Ś., zaskarżając go w całości i wnosząc o jego uchylenie i przekazanie sprawy do ponownego rozpoznania WSA w Warszawie, jak również o zasądzenie kosztów postępowania według norm przepisanych.
A. S.A. w W. zarzucił:
I. naruszenie przepisów postępowania, które to uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy (możliwy istotny wpływ tych uchybień na wynik sprawy wykazano w treści uzasadnienia skargi):
- art. 134 § 1 ustawy z dn. 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647 ze zm., dalej: p.p.s.a.), przez zaniechanie przez Sąd pierwszej instancji rozpatrzenia przedmiotowej sprawy w kontekście przedawnienia,
- art. 236 ustawy z dn. 17 listopada 1964 r. Kodeks postępowania administracyjnego w zw. z art. 106 § 3 i § 5 p.p.s.a. przez zaniechanie dokonania, przez Sąd pierwszej instancji, jakiegokolwiek rozstrzygnięcia w przedmiocie wniosków dowodowych z dokumentów (wydruk widoku strony internetowej Urzędu Komunikacji Elektronicznej z komunikatem pt. "Oferta programowa" i wydruk komunikatu ["Stanowisko"] pt. "Telewizja jako usługa telekomunikacyjna" podawanego na stronie internetowej Urzędu Komunikacji Elektronicznej), które do wnioski dowodowe skarżąca Spółka zgłosiła w skardze,
- art. 3 § 1 w zw. z art. 106 § 3 p.p.s.a. przez zaniechanie przeprowadzenia, przez Sąd pierwszej instancji, dowodu z dokumentów: wydiuk widoku strony internetowej Urzędu Komunikacji Elektronicznej z komunikatem pt. "Oferta programowa" i wydruk komunikatu ["Stanowisko"] pt. "Telewizja jako usługa telekomunikacyjna" podawanego na stronic internetowej Urzędu Komunikacji Elektronicznej),
- art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez brak odniesienia się, przez Sąd pierwszej instancji, do stanowiska O. S.A. odnośnie "niepodatlcowej należności budżetu państwa" i zarzutu przedawnienia skarżącej Spółki - podanych na rozprawie przed Sądem pierwszej instancji,
-art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zaniechanie przedstawienia i odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżanego wyroku, przez Sąd pierwszej instancji, do zarzutów skargi skarżącej Spółki o następującej treści:
powyższe uchybienie — polegające na wszczęciu postępowania w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie oraz wydanie w tym postępowaniu meiytoiycznej decyzji przed prawomocnym ustaleniem należnej dopłaty - stanowi naruszenie art. 98 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu obowiązującym od dn. 14 stycznia 2006 r.) — przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.), albowiem prawomocne ustalenie w innym postępowaniu należnej dopłaty (przy przyjęciu niezmiennych przychodów) z konieczności musiałoby spowodować ustalenie odmiennego jednolitego wskaźnika procentowego
"Powyższe uchybienie — polegające na zaniechaniu rozstrzygnięcia w zaskarżanej decyzji o wysokości (...) udziału w dopłacie wskazanych w zaskarżanej decyzji przedsiębiorców - stanowi naruszenie art. 98 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu obowiązującym od dn. 14 stycznia 2006 r.) w zw. z art. 107 § 1 kp.a. i w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego - nie tylko mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § l pkt 1 lit. cf p.p.s.a.), ale w istocie wskazuje na wadliwy wynik postępowania administracyjnego, bowiem w zaskarżanej decyzji nie zawarto jednego w koniecznych elementów jej rozstrzygnięcia.",
"Powyższe uchybienie - polegające na zaniechaniu wskazania konlaetnych (...) dowodów, na których się oparł, (...) Prezes UKE wydając zaskarżaną decyzję - stanowi naruszenie art. 107 § I i § 3 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.), ponieważ mogło doprowadzić do odmiennego ukształtowania ustaleń faktyczny, a w konsekwencji do odmiennego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy administracyjnej.",
"Powyższe uchybienie - polegające na zaniechaniu zakomunikowania skarżącemu faktów znanych Prezesowi UKE urzędu - stanowi naruszenie art. 77 § 4 i art. 10 § 1 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a.), ponieważ mogło doprowadzić do zaoferowania przez skarżącego dowodów przeciwko faktom znanym organowi z urzędu, co w konsekwencji do odmiennego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy administracyjnej",
"Powyższe uchybienie - polegające na przyjęciu, że: Powszechnie znanym faktem jest, że Paldet MINI i pozostałe pakiety oferowane przez A. S.A. to pakiety kanałów telewizyjnych i radiofonicznych polskojęzycznych i zagranicznych, na których nadawane są programy radiofoniczne i telewizyjne. - stanowi naruszenie art. 77 § 4 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, przy czym naruszenie to mogło mieć istotłty wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. d p.p.s.a.), ponieważ mogło doprowadzić do odmiennego idcształtowania podstawy faktycznej zaskarżanej decyzji, a w konsehvencji do odmiennego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy administracyjnej",
Powyższe uchybienie - polegające na zasadniczej zmianie przez Prezesa UKE wykładni definicji legalnej wyrażenia usługa telekomunikacyjna (art, 2 pkt 48 Prawa telekomunikacyjnego), pomimo publicznej deklaracji co do sposobu rozumienia w/w wyrażenia ustawowego oraz zastosowanie nowej wykładni (z 2014 r.) w odniesieniu do fałdów z 2006 r. - stanowi naruszenie art. 8 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telelcomunikacyjnego, przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. d p.p.s.a,), ponieważ przyjęcie pierwotnie deklarowanej, przez organ administracji publicznej, wykładni nie tylko mogło, ale musiałoby doprowadzić do odmiennego ukształtowania podstawy faktycznej zaskarżanej decyzji, a w konsekwencji do odmiennego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy administracyjnej.",
Powyższe uchybienie - polegające na zaniechaniu wyjaśnienia podstawy prawnej decyzji, to jest na braku podania wyników wykładni pojęcia przychód, które użyto w art. 97 i art. 98 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego - stanowi naruszenie art. 107 § 1 i § 3 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego, przy czym naruszenie to mogło mieć istotny wpływ na wynik postępowania (art. 145 § 1 pkt 1 lit. d p.p.s.a.), ponieważ wyjaśnienie sposobu rozumienia terminu przychód mogło doprowadzić do odmiennego ustalenia sumy przychodów, a w konselcwencji do odmiennego rozstrzygnięcia przedmiotowej sprawy administracyjnej.",
"Powyższe uchybienie - polegające na zaniechaniu poczynienia przez Prezesa UKE ustaleń faktycznych dotyczących sposobu określania przychodów przez przedsiębiorców - stanowi naruszenie art. 7 i art. 77 § 1 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego.",
"Powyższe uchybienie - polegające na zaniechaniu umorzenia przez Prezesa UKE postępowania wobec przedsiębiorców (stron postępowania), który utracili osobowość prawną w trakcie postępowania w wyniku połączenia z innymi spółkami, przez przeniesien ie całego majątku spółek przejmowanych - stanowi naruszenie art. 105 § 1 kp.a. w zw. z art. 206 ust. 1 Prawa telekomunikacyjnego.
- art. 3 § 1 w zw. z art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżanego wyroku, przez Sąd pierwszej instancji, do zarzutów skargi skarżącej Spółki o następującej treści - w których zarzucono naruszenie następujących przepisów prawa materialnego, w opisany w zarzutach sposób:
"art. 2 pkt 27 Prawa telekomunikacyjnego polegające na błędnej wykładni pojęcia przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, przez przyjęcie, że przedsiębiorcą telekomunikacyjnym jest podmiot wpisany do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych, "
"art. 97 i art. 98 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego, przez niewłaściwe zastosowanie tych przepisów, polegające na wadliwym wyznaczeniu przez organ administracji publicznej kręgu podmiotów, którym ten organ przypisał cechę przedsiębiorcy telekomunikacyjnego
art. 97 i art. 98 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego polegające na błędnej ich wykładni przez przyjęcie, że dany podmiot powinien być przedsiębiorcą telekomunikacyjnym prowadzącym działalność telekomunikacyjną w roku kalendarzowym, za któiy przysługuje dopłata oraz w chwili wydania decyzji w sprawie ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do pokrycia dopłaty i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału w dopłacie (podkreślenie własne), "
art. 98 ust. 3 Prawa telekomunikacyjnego, polegające na błędnej jego wykładni, przez przyjęcie, że treść art. 98 ust. 3 Pt przesądza o tym, że zobowiązanym do udziału w pobyciu Dopłaty 2006 jest podmiot, który posiadał status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, zarówno w roku 2006, jak i w dniu wydania decyzji z art. 98 ust. 1 i 2 Pt. ,"
art. 97 i art. 98 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na ich zastosowaniu do nieprawidłowo wyznaczonego h'ęgu przedsiębiorców telekomunikacyjnych to jest z pominięciem tych "przedsiębiorców telekomunikacyjnych", którzy byli wpisani do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych w 2006 r., a nie byli wpisani do tego Rejestru na czas wydania zaskarżanej decyzji, "
art. 13 w zw. z motywem (23) dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dn. 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej), przez ich błędną wykładnię polegającą na wykładni postanowień dyrektywy unijnej przez przepisy prawa krajowego, to jest "przez" przepisy Prawa telekomunikacyjnego
art. 13 zw. z motywem (23) dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dn. 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej) polegające na ich błędnej wykładni, przez przyjęcie, że w finansowaniu obowiązku świadczenia usługi powszechnej mają uczestniczyć przedsiębiorcy działający na innych rynkach, niż rynek świadczenie usługi powszechnej
art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 48, art, 97 i art. 98 ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na ich zastosowaniu w brzmieniu obowiązującym na czas wydania zaskarżanej decyzji, a nie ic brzmieniu obowiązującym w 2006 r., to jest w ich prawnie relewantnym brzmieniu dla faktów zaistniałych w 2006 r."
art. 2 pkt 48 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmienia do 6 lipca 2009 r. i w brzmieniu od dn. 6 lipca 2009 r.) polegające na błędnej wykładni pojęcia usługi telekomunikacyjnej przez pominięcie w tej wykładni ustawowej przesłanki głównie, a zatem, że taką usługę stanowi tylko usługa (...) polegającą słownie na przekazywaniu sygnałów w sieci telekomunikacyjnej "
- art. 145 § 1 pkt 1 lit. c/ p.p.s.a. w zw. z art. 7 i art. 77 § 1 ustawy z dn. 14 czerwca 1960 r. Kodeks postępowania administracyjnego i w zw. z art. 206 ust. ł ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne, przez nieuwzględnienie skargi, pomimo braku ustalenia przez Prezesa UKE wielkości/rozmiaru przychodów "(...) uzyskanych przez platformę cyfrową n (ITI Neovision) w 2006 r. przychodów z usług, które Prezes UKE określił jako Usługa udostępniania kodowanych programów telewizyjnych i radiowych oraz innych usług (...)",
2. naruszenie przepisów prawa materialnego:
- art. 98 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne w zw. z art. 2 § 2 i art. 4 i art. 5 i art. 68 § 1 i art. 21 § 1 pkt 2 ustawy z dn. 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (w brzmieniu obowiązującym do dn. 1 stycznia 2011 r.) przez ich wadliwe zastosowanie, polegające na zaniechaniu ich zastosowania pomimo tego, że decyzja w przedmiocie ustalenia przedsiębiorców obowiązanych do pokrycia dopłaty za 2006 r. i ustalenia jednolitego wskaźnika procentowego udziału tych przedsiębiorców w pokryciu tej dopłaty mogła być wydana (i doręczona stronom) tylko do upływu dn. 31 grudnia 2010 r. a decyzje takie Prezes Urzędu Komunikacji Elektronicznej wydał w dn. [...] marca 2014 r. i w dn. [...] października 2014 r.,
- "(...) art. 95 - 99 ustawy - Prawo telekomunikacyjne", przez błędną ich wykładnię polegającą na przyjęciu: "(...) że kwestie ustalenia dopłaty do kosztów świadczenia usługi powszechnej, a następnie obowiązku jej pokrycia przez ustalonych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, regulują w sposób całościowy kolejne normy prawne, zawarte w przepisach art. 95 - 99 ustawy - Prawo telekomunikacyjne.", chociaż bez posłużenia się przy ich wykładni innymi przepisami, w tym i definicjami legalnymi zawartymi w art. 2 pkt 27, pkt 41 i pkt 48 Prawa telekomunikacyjnego nie można dokonać prawidłowych rezultatów wykładni "(...) art. 95 - 99 ustawy - Prawo telekomunikacyjne.",
- art. 1 ust. 1 pkt 1, art. 2 pkt 48, art. 97 i art. 98 ust. 2 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (w brzmieniu obowiązującym na czas wydania zaskarżonej decyzji – [...] października 2014 r.), przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na uznaniu przez Sąd pierwszej instancji, iż w przedmiotowej sprawie administracyjnej organ administracji publicznej trafnie zastosował w/w przepisy w ich brzmieniu obowiązującym na czas wydania zaskarżonej decyzji ([...] października 2014 r.), a nie w ich brzmieniu obowiązującym w 2006 r., to jest w ich prawnie relewantnym brzmieniu dla faktów zaistniałych w 2006 r.,
- art. 2 pkt 27 oraz pkt 48, art. 97 i art. 98 ust. 2 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne przez ich niewłaściwe zastosowanie polegające na zastosowaniu przez Sąd pierwszej instancji, w przedmiotowej sprawie "(...) przepisów ustawy - Prawo telekomunikacyjne w brzmieniu obowiązującym przed zmianą wynikającą z ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz, U. z 2012 r,, poz, 1445 - przepisy w brzmieniu sprzed ww, zmiany zwane dalej będą: sPt) i przepisów w brzmieniu zmienionym (dalej: Pt) (...)" - bez konkretyzacji czasowej stanu prawnego oraz pomimo tego, że winny być zastosowane przepisy ustawy Prawo telekomunikacyjne, w ich brzmieniu obowiązującym w 2006 r.,
- art. 2 pkt 27 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne przez jego niewłaściwe zastosowanie polegające na zastosowaniu przez Sąd pierwszej instancji tego przepis w brzmieniu obowiązującym po nowelizacji dokonanej przepisami: "(...) ustawy - Prawo telekomunikacyjne w brzmieniu obowiązującym przed zmianą wynikającą z ustawy z dnia 16 listopada 2012 r. o zmianie ustawy - Prawo telekomunikacyjne oraz niektórych innych ustaw (Dz. U. z 2012 r" poz. 1445 (...)" - pomimo tego, że przepis powyższy winien być zastosowany w brzmieniu Prawa telekomunikacyjnego obowiązującym w 2006
- art. 2 pkt 27 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu do 21 stycznia 2013 r. i w brzmieniu od dn. 21 stycznia 2013 r.), przez błędną wykładnię wyrażenia "przedsiębiorca telekomunikacyjny", polegającą na przyjęciu, że "przedsiębiorcą telekomunikacyjnym" jest podmiot wpisany do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych, aczkolwiek o tym kto jest "przedsiębiorcą telekomunikacyjnym" rozstrzygała i rozstrzyga definicja legania zawarta art. 2 pkt 27 Prawa telekomunikacyjnego (bez względu na brzmienie tego przepisu),
- art. 98 ust. 3 Prawa telekomunikacyjnego, przez jego błędną wykładnię polegającej na przyjęciu, że: "(...) treść art. 98 ust. 3 Pt przesądzaj:) tym, że zobowiązanym do udziału w pokryciu Dopłaty 2006jest podmiot, który posiadał status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zarówno w roku 2006, jak i w dniu wydania decyzji, o której mowa u art. 98 ust. 1 i 2 Pt." - chociaż z tego przepisu nie wynika taka relatywizacja czasowa oraz przepis ten nie odnosi się do kwestii ustalenia przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty i ustalenia jednolitego wskaźnika,
- art. 97 i 98 ust. 1 ust. 2 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (w brzmieniu do dn. 21 stycznia 2013 r. i w brzmieniu od dn. 21 stycznia 2013 r.), w zw. z art. 2 § 2 i art. 3 pkt 8 oraz art. 93 § 1 - § 2 i art. 93a § 1 - § 2 ustawy z dn. 29 sierpnia 1997 r. Ordynacji podatkowej (w brzmieniu do dnia wydania zaskarżonej decyzji - dn. [...] października 2014 r.) przez ich wadliwe zastosowanie, polegające na zaniechaniu ich zastosowania pomimo tego, że w odniesieniu do dopłaty (pokrycia dopłaty), jako "niepodatkowej należności budżetu państwa", w zakresie "(...) stosownych połączeń, przejęć, podziałów i przekształceń" (następstwa prawnego) winny być stosowane tylko przepisy Ordynacji podatkowej, a nie przepisy Kodeksu spółek handlowych,
- art. 97 i art. 98 ust. 1 i ust. 2 ustawy z dn. 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (w brzmieniu do dn. 21 stycznia 2013 r. i w brzmieniu od dn. 21 stycznia 2013 r.), w zw. art. 13 ust. 3 i w zw. z motywem (23) dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dn. 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej), przez błędną wykładnię polegającą na:
zaniechaniu dokonania, przez Sąd pierwszej instancji, wykładni terminu "rynek" zawartego w art. 13 ust. 3 i w zw. z motywem (23) przedmiotowej dyrektywy,
zaniechaniu dokonania, przez Sąd pierwszej instancji, wykładni art. 97 i art. 98 ust. 1 i ust. 2 Prawa telekomunikacyjnego zgodnie z art. 13 ust. 3 i w zw. z motywem (23) przedmiotowej dyrektywy,
- art. 2 pkt 48 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu do dn. 6 lipca 2009 r. i po dn. 6 lipca 2009 r.), przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że zgodnie z tym przepisem, że "usługa telewizyjna" stanowi "usługę telekomunikacyjną", ponieważ stanowi ona "sumę" dwóch usług, które "(...) są immanentnie ze sobą związane (...)" - chociaż z przedmiotowego przepisu wynika, że "usługa telekomunikacyjna" nie może składać się z dwóch usług, a nadto, że taką usługę stanowiła tylko usługa "(...) polegającą głównie na przekazywaniu sygnałów w sieci telekomunikacyjnej,
- art. 2 pkt 48 Prawa telekomunikacyjnego (w brzmieniu do 6 lipca 2009 r.), przez jego błędną wykładnię, polegającą na przyjęciu, że zgodnie z tym przepisem: "(...) usługa dostępu do telewizji cyfrowej, a więc usługa rozprowadzania lub rozpowszechniania programów radiofonicznych lub telewizyjnych w technologii cyfrowej, stanowiła w 2006 r. usługę telekomunikacyjną, w rozumieniu definicji ustawowej przewidzianej w obowiązujących wówczas przepisach Prawa telekomunikacyjnego." - co stanowi następstwo pominięcia ustawowej przesłanki ,,głównie", a zatem, że "usługę telekomunikacyjną" stanowiła tylko usługa "(...) polegającą głównie na przekazywaniu sygnałów w sieci telekomunikacyjnej.
B. Sp. z o.o. w skardze kasacyjnej zarzuciła:
I. naruszenie prawa materialnego poprzez:
1. błędną wykładnię art. 97 w związku z art. 2 pkt 27 Pt, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że do zakwalifikowania danego podmiotu jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego obowiązanego do udziału w pokryciu dopłaty, konieczne jest jedynie wpisanie tego podmiotu do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych (dalej: "RPT") oraz posiadanie statusu podmiotu wpisanego do RPT na dzień wydania Decyzji, bez uwzględnienia faktycznej działalności tego podmiotu i realiów rynkowych, w jakich działa;
2. błędną wykładnię art. 97 i 98 ust. 2 Pt w zw. z art. 13 ust. 3 dyrektywy 2002/22/WE w sprawie usługi powszechnej (dalej DUP), polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie rozszerzającego zakresu pojęcia przedsiębiorców telekomunikacyjnych w odniesieniu do przedmiotu jego działalności usługowej, z pominięciem brzmienia art. 97 Pt, to jest zaniechanie systemowej i celowościowej wykładni wskazanego przepisu, polegającej na uwzględnieniu faktycznie prowadzonej przez dany podmiot działalności i jej rodzaju;
3. błędną wykładnię art. 97 Pt w zw. art. 494 § 1 i 2 Kodeksu spółek handlowych, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że przychód z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych przez podmioty przejęte podlega wliczeniu do kwoty przychodu osiągniętego przez podmioty obowiązane do udziału w dopłacie za 2006 r. z pominięciem istotnej okoliczności, że podmioty przejęte nie wykorzystują koncesji swoich poprzedników prawnych na świadczenie usług telekomunikacyjnych,
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia bez rozważenia wszystkich zarzutów podniesionych przez Skarżącą w toku postępowania, w szczególności zarzutu odnoszącego się błędnej wykładni art. 98 ust. 2 Pt polegającej na pominięciu przy rozpatrywaniu sprawy normy prawnej wynikającej z tego przepisu - nakazującej ustalić jednolity wskaźnik procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty, co w konsekwencji ma istotny wpływ na wynik postępowania gdyż doprowadziło do utrzymania w mocy Decyzji określającej wysokość wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców w dopłacie, a tym samym doprowadziło do braku spełnienia kryterium jednolitości wskaźnika udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych w dopłacie;
2. art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na braku wszechstronnego zbadania stanu sprawy, w tym przede wszystkim poprzez wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję przy zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak uwzględnienia wniosków skarżących o przeprowadzenie dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, czego konsekwencją jest wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję zakreślającą w sposób błędny krąg podmiotów obowiązanych do udziału w dopłacie;
3. art. 106 § 3 p.p.s.a., polegające na zaniechaniu przeprowadzenia uzupełniającego dowodu z dokumentów, a to z decyzji Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej wydanych w oparciu o art. 126 Pt i przydzielających numerację konkretnym podmiotom oraz sprawozdań finansowych sporządzanych i składanych do KRS zgodnie z zasadami przewidzianymi w ustawie z dnia 29 września 1994 r. o rachunkowości;
4. art. 141 § 4 p.p.s.a.:
a. wyrażające się w zaniechaniu przywołania w uzasadnieniu wyroku ustaleń faktycznych, które Sąd przyjął za własne i za podstawę rozstrzygnięcia, poprzez wskazanie, które ustalenia zostały przyjęte przez sąd pierwszej instancji, a które nie, ograniczając się jedynie do przywołania ustaleń faktycznych dokonanych przez Organ,
b. wyrażające się w zaniechaniu przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie wyjaśnienia w uzasadnieniu wyroku podstawy faktycznej i prawnej rozstrzygnięcia wyroku, tj. niewskazaniu podstawy prawnej dla której uznał, że w kwocie przychodu będącej podstawą ustalenia wysokości udziału w dopłacie należy uwzględniać przychód przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, który w dniu wydania decyzji nie figuruje już w rejestrze przedsiębiorców telekomunikacyjnych, a który został w wyniku przekształceń w oparciu o przepisy kodeksu spółek handlowych połączony w trybie przejęcia przez inny podmiot oraz
c. wyrażające się w zaniechaniu wyjaśnienia, dlaczego Sąd uznał zarzuty skarżą¬cej za niezasadne, a stanowisko Organu za zasadne i w ograniczeniu się do stwierdzenia, że jest tak zdaniem Sądu, bez wskazania podstaw prawnych oraz okoliczności faktycznych uzasadniających ich zastosowanie;
5. art. 145 § 1 pkt 1 lit. a) i c) p.p.s.a. poprzez nieuwzględnienie skargi, mimo naruszenia przez Prezesa Urzędu Komunikacji Elektronicznej przepisów prawa materialnego oraz procedury wskazanych powyżej, w sposób wpływający na wynik sprawy.
P. w skardze kasacyjnej zawarła następujące zarzuty:
I. naruszenie prawa materialnego poprzez:
1. błędną wykładnię art. 97 w związku z art. 2 pkt 27 Pt, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że do zakwalifikowania danego podmiotu jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego obowiązanego do udziału w pokryciu dopłaty, konieczne jest wpisanie tego podmiotu do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych (dalej: "RPT") oraz posiadanie statusu podmiotu wpisanego
do RPT na dzień wydania Decyzji;
2. błędną wykładnię art. 97 i 98 ust. 2 Pt w zw. z art. 13 ust. 3 dyrektywy 2002/22/WE w sprawie usługi powszechnej (dalej DUP), oraz w zw. z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą sprawiedliwości społecznej oraz wyrażoną w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasadą równości polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że podmiotami zobowiązanymi do udziału w dopłacie są wszyscy przedsiębiorcy telekomunikacyjni bez względu na zakres ich działalności, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów, uwzględniająca argumenty systemowe i celowościowe, powinna prowadzić do uznania, że zobowiązani do udziału w dopłacie są wyłącznie przedsiębiorcy telekomunikacyjni działający na rynkach usług wchodzących w zakres usługi powszechnej;
3. błędną wykładnię art. 2 pkt 48 Pt w zw. z art. 1 ust. 1 pkt 1 oraz w zw. z art. 97 Pt, przez zastosowanie przez WSA w Warszawie rozszerzającej definicji usługi telekomunikacyjnej, przez przyjęcie, że usługa udostępniania warstwy programowej telewizji stanowi komponent tej usługi;
4. błędną wykładnię przepisów Kodeksu spółek handlowych (w tym art. 494 § 2 Ksh) w zw. z art. 97 Pt, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że jest możliwa sukcesja obowiązków administracyjnoprawnych, oraz ewentualnie, w przypadku nieuznania tego zarzutu - poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów Ksh (w tym art. 494 § 2 Ksh) w zw. z art. 97 Pt w wyniku przyjęcia, że przychód z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych przez podmioty przejęte podlega wliczeniu do kwoty przychodu osiągniętego przez podmioty obowiązane do udziału w dopłacie za 2006 r.
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia bez rozważenia wszystkich zarzutów podniesionych przez Skarżącą w toku postępowania, w szczególności zarzutu odnoszącego się błędnej wykładni art. 98 ust. 2 Pt polegającej na pominięciu przy rozpatrywaniu sprawy normy prawnej wynikającej z tego przepisu - nakazującej ustalić jednolity wskaźnik procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty, co w konsekwencji ma istotny wpływ na wynik postępowania gdyż doprowadziło do utrzymania w mocy Decyzji określającej wysokość wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców w dopłacie a tym samym doprowadziło do braku spełnienia kryterium jednolitości wskaźnika udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych w dopłacie;
2. art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na braku wszechstronnego zbadania stanu sprawy, w tym przede wszystkim poprzez wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję przy zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak uwzględnienia wniosków skarżących o przeprowadzenie dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, czego konsekwencją jest wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję zakreślającą w sposób błędny krąg podmiotów obowiązanych do udziału w dopłacie.
Ponadto, z uwagi na wynikający z art. 13 ust. 3 DUP nakaz odmiennego traktowania podmiotów świadczących usługi wchodzące w zakres usługi powszechnej oraz podmiotów świadczących usługi niekonkurencyjne w stosunku do tych poprzednich podmiotów, wniosła o zwrócenie się przez NSA do TSUE z pytaniem prejudycjalnym obejmującym wątpliwości:
1) czy zgodnie z art. 13 ust. 3 Dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej - Dz.U.UE L z dnia 24 kwietnia 2002 r.), krajowe organy regulacyjne powinny badać ewentualne naruszenia konkurencji w momencie wyznaczania przedsiębiorców zobowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie?
2) czy zgodne z kryteriami wskazanymi w art. 13 ust. 3 dyrektywy o usłudze powszechnej jest zobowiązywanie podmiotów niekonkurujących z przedsiębiorcą wyznaczonym do świadczenia usługi powszechnej na rynkach usług telekomunikacyjnych wchodzących w zakres usługi powszechnej, do ponoszenia kosztów świadczenia usługi powszechnej?
Nadto zauważyła, że przepisy odnoszące się do postępowania dopłatowego budzą istotne wątpliwości z punktu widzenia ich zgodności z Konstytucją RP. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę powinien co najmniej rozważyć możliwość zwrócenia się do TK z pytaniem prawnym co do zgodności z Konstytucją RP przepisów odnoszących się do postępowania dopłatowego, w zakresie w jakim:
1) możliwa jest interpretacja, że wskazane przepisy nakazują uwzględniać wszystkie
przychody osiągnięte przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego przy wyliczaniu kwoty udziału tego przedsiębiorcy w dopłacie do usługi powszechnej, a nie tylko przychody osiągnięte z tytułu świadczenia usług wchodzących w zakres usługi powszechnej, co wskazuje na naruszenie określonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasady równości wobec prawa i wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP zasady sprawiedliwości społecznej oraz;
2) brak instytucji przedawnienia w odniesieniu do postępowania dopłatowego prowadzi do naruszenia zasady bezpieczeństwa prawnego wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP.
C. S.A. w skardze kasacyjnej zarzuciła:
I. Naruszenie przepisów powstępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy:
1. art. 151 p.p.s.a. w zw. z art. 7 k.p.a. i art. 77 §1 k.p.a. poprzez oddalenie skargi C. podczas gdy Prezes UKE nie zebrał prawidłowo materiału dowodowego w sprawie i nie podjął wszystkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego co w konsekwencji doprowadziło do niepełnego ustalenia kręgu podmiotów zobowiązanych do udziału w dopłacie a w konsekwencji do nieprawidłowego ustalenia wysokości wskaźnika udziału w dopłacie;
2. art. 141 § 4 p.p.s.a., przez sporządzenie przez Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie uzasadnienia nieodpowładającego wymaganiom wskazanym w tym przepisie, w szczególności przez:
- nieumieszczenie w uzasadnieniu podstawy prawnej rozstrzygnięcia oraz jej wyjaśnienia,
- nieprzedstawienie w uzasadnieniu wszystkich motywów swojego rozstrzygnięcia,
- pominięcie w uzasadnieniu argumentacji i zarzutów C. przytoczonych w skardze i na rozprawie w dniu [...] marca 2016 r.
II. Naruszenie prawa materialnego:
3. art. 97 ustawy z dnia 16 lipca 2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. z 2004 r. Nr 171, poz. 1800 ze zm., zwanej dalej "Pt" przez jego błędną wykładnię polegającą na uznaniu, że obowiązek udziału w dopłacie dotyczy podmiotów, które łącznie spełniły poniższe kryteria:
a) osiągnęły przychód z działalności telekomunikacyjnej w roku 2006 przekraczający 4 miliony złotych, oraz
b) były przedsiębiorcą telekomunikacyjnym (wpisanym do rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych) w roku 2006, oraz
c) były przedsiębiorcą telekomunikacyjnym w dniu wydania Decyzji,
podczas gdy z literalnego brzmienia art. 97 Pt wynika, że jedynym warunkiem udziału w dopłacie jest osiągnięcie przychodu z tytułu prowadzenia działalności telekomunikacyjnej w wysokości przekraczającej 4 miliony złotych w roku kalendarzowym, za który należy się dopłata. ;
4. art. 97 Pt w zw. z art. 98 ust 1 Pt poprzez ich niewłaściwą wykładnię i uznanie, że obowiązek udziału w dopłacie wynika wprost z art. 97 Pt., podczas gdy obowiązek udziału w dopłacie powstaje dopiero w momencie wydania decyzji kończącej postępowanie prowadzone na podstawie art. 98 ust 1 Pt.
E. Sp. z o.o. w R. Ś. w skardze kasacyjnej zawarła następujące zarzuty:
I. naruszenie prawa materialnego poprzez:
1. błędną wykładnię art. 97 w związku z art. 2 pkt 27 Ptz, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że do zakwalifikowania danego podmiotu jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego obowiązanego do udziału w pokryciu dopłaty, konieczne jest wpisanie tego podmiotu do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych (dalej: "RPT") oraz posiadanie statusu podmiotu wpisanego do RPT na dzień wydania Decyzji;
2. błędną wykładnię art. 97 i 98 ust. 2 Pt w z w. z art. 13 ust. 3 dyrektywy 2002/22/WE w sprawie usługi powszechnej (dalej DUP), oraz w zw. z wyrażoną w art. 2 Konstytucji RP zasadą sprawiedliwości społecznej oraz wyrażoną w art. 32 ust 1 Konstytucji RP zasadą równości polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że podmiotami zobowiązanymi do udziału w dopłacie są wszyscy przedsiębiorcy telekomunikacyjni bez względu na zakres ich działalności, podczas gdy prawidłowa wykładnia tych przepisów, uwzględniająca argumenty systemowe i celowościowe, powinna prowadzić do uznania, że zobowiązani do udziału w dopłacie są wyłącznie przedsiębiorcy telekomunikacyjni działający na rynkach usług wchodzących w zakres usługi powszechnej;
3. błędną wykładnię art. 2 pkt 48 Pt w zw. z art. 1 ust 1 pkt 1 oraz w zw. z art. 97 Pt, przez zastosowanie przez WSA w Warszawie rozszerzającej definicji usługi telekomunikacyjnej, przez przyjęcie, że usługa udostępniania warstwy programowej telewizji stanowi komponent tej usługi;
4. błędną wykładnię przepisów Kodeksu spółek handlowych (w tym art 494 § 2 Ksh) w zw. z art. 97 Pt, polegającą na przyjęciu przez WSA w Warszawie, że jest możliwa sukcesja obowiązków administracyjnoprawnych, oraz ewentualnie, w przypadku nieuznania tego zarzutu - poprzez niewłaściwe zastosowanie przepisów Ksh (w tym art. 494 § 2 Ksh) w zw. z art 97 Pt w wyniku przyjęcia, że przychód z tytułu świadczenia usług telekomunikacyjnych przez podmioty przejęte podlega wliczeniu do kwoty przychodu osiągniętego przez podmioty obowiązane do udziału w dopłacie za 2006 r.
II. naruszenie przepisów postępowania mające istotny wpływ na wynik sprawy;
1. art. 134 § 1 p.p.s.a., poprzez wydanie orzeczenia bez rozważenia wszystkich zarzutów podniesionych przez Skarżącą w toku postępowania, w szczególności zarzutu odnoszącego się błędnej wykładni art. 98 ust. 2 Pt polegającej na pominięciu przy rozpatrywaniu sprawy normy prawnej wynikającej z tego przepisu - nakazującej ustalić jednolity wskaźnik procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych obowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty, co w konsekwencji ma istotny wpływ na wynik postępowania gdyż doprowadziło do utrzymania w mocy Decyzji określającej wysokość wskaźnika procentowego udziału wszystkich przedsiębiorców w dopłacie a tym samym doprowadziło do braku spełnienia kryterium jednolitości wskaźnika udziału przedsiębiorców telekomunikacyjnych w dopłacie;
2. art. 134 § 1 p.p.s.a., polegające na braku wszechstronnego zbadania stanu sprawy, w tym przede wszystkim poprzez wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję przy zaniechaniu podjęcia wszelkich czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, w szczególności poprzez brak uwzględnienia wniosków skarżących o przeprowadzenie dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy, czego konsekwencją jest wydanie Wyroku utrzymującego w mocy Decyzję zakreślającą w sposób błędny krąg podmiotów obowiązanych do udziału w dopłacie.
Ponadto, z uwagi na wynikający z art. 13 ust. 3 DUP nakaz odmiennego traktowania podmiotów świadczących usługi wchodzące w zakres usługi powszechnej oraz podmiotów świadczących usługi niekonkurencyjne w stosunku do tych poprzednich podmiotów, wniosła o zwrócenie się przez NSA do TSUE z pytaniem prejudycjalnym obejmującym wątpliwości:
1) czy zgodnie z art. 13 ust. 3 Dyrektywy 2002/22/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. w sprawie usługi powszechnej i związanych z sieciami i usługami łączności elektronicznej praw użytkowników (dyrektywa o usłudze powszechnej Dz.U.UE L z dnia 24 kwietnia 2002 r.), krajowe organy regulacyjne powinny badać ewentualne naruszenia konkurencji w momencie wyznaczania przedsiębiorców zobowiązanych do pokrycia dopłaty i wysokości ich udziału w dopłacie?
2) czy zgodne z kryteriami wskazanymi w art. 13 ust. 3 dyrektywy o usłudze powszechnej jest zobowiązywanie podmiotów niekonkurujących z przedsiębiorcą wyznaczonym do świadczenia usługi powszechnej na rynkach usług telekomunikacyjnych wchodzących w zakres usługi powszechnej, do ponoszenia kosztów świadczenia usługi powszechnej?
Zauważyła też, że przepisy odnoszące się do postępowania dopłatowego budzą istotne wątpliwości z punktu widzenia ich zgodności z Konstytucją RP. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę powinien co najmniej rozważyć możliwość zwrócenia się do TK z pytaniem prawnym co do zgodności z Konstytucją RP przepisów odnoszących się do postępowania dopłatowego, w zakresie w jakim:
1) możliwa jest interpretacja, że wskazane przepisy nakazują uwzględniać wszystkie przychody osiągnięte przez przedsiębiorcę telekomunikacyjnego przy wyliczaniu kwoty udziału tego przedsiębiorcy w dopłacie do usługi powszechnej, a nie tylko przychody osiągnięte z tytułu świadczenia usług wchodzących w zakres usługi powszechnej, co wskazuje na naruszenie określonej w art. 32 ust. 1 Konstytucji RP zasady równości wobec prawa i wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP zasady sprawiedliwości społecznej oraz;
2) brak instytucji przedawnienia w odniesieniu do postępowania dopłatowego prowadzi do naruszenia zasady bezpieczeństwa prawnego wyrażonej w art. 2 Konstytucji RP.
W odpowiedzi na skargi kasacyjne O. S.A. (dawniej "TP S.A.") wniosła o oddalenie skarg kasacyjnych wskazując, że zarzuty w nich zawarte są niezasadne.
Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje:
Wszystkie skargi kasacyjne nie zasługiwały na uwzględnienie, gdyż mimo mnogości powołanych zarzutów kasacyjnych zarówno procesowych jak i dotyczących przede wszystkim naruszenia prawa materialnego, które zostały powtórzone w zasadzie we wszystkich 6 skargach kasacyjnych, to zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego brak było podstaw do uchylenia zaskarżonego wyroku, gdyż odpowiada on prawu.
Zarzuty skarg kasacyjnych naruszenia prawa materialnego w zasadzie odnosiły się do przepisów dyrektywy Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 7 marca 2002 r. nr 2002/22 (dyrektywa o usłudze powszechnej) ustawy – Prawo telekomunikacyjne, a także nowy zarzut, który został podniesiony w skardze kasacyjnej A. S.A., a mianowicie zarzut przedawnienia i do nich Naczelny Sąd Administracyjny winien odnieść się szerzej.
Natomiast zarzuty procesowe, głównie obejmujące zarzut naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a., szczególnie zarzuty te są wyeksponowane w skardze kasacyjnej A., która jako najdalej idąca i najszersza będzie w pierwszej kolejności przedmiotem rozważań NSA, wymagałyby odniesienia kompleksowego, zmierzającego do odpowiedzi na pytanie, czy ustalony przez organ stan faktyczny, będący podstawą rozstrzygnięcia, a więc zarówno strona podmiotowa tej decyzji, tj. krąg przedsiębiorców telekomunikacyjnych zobowiązanych do partycypacji przedmiotowej Dopłaty za 2006 w kwocie 744.838,18 zł, jak również wskaźnik partycypacji 0,0018992546% został skutecznie podważony w postępowaniu sądowym, i czy Sąd I instancji naruszył przepisy postępowania w takim stopniu, że mogło to mieć istotny wpływ na wynik sprawy art. 174 pkt 2 p.p.s.a.
Przechodząc do szczegółowych rozważań w ramach zarzutów skargi kasacyjnej A. należałoby na wstępie odnieść się jednak do zarzutu przedawnienia, gdyż jest on najdalej idący i stawiający pozostałe zarzuty jako drugorzędne.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego w składzie orzekającym ten zarzut jest całkowicie pozbawiony podstaw prawnych i merytorycznych.
Przede wszystkim należy zauważyć, że skarżący A. podniósł ten zarzut dopiero w skardze kasacyjnej, gdyż nie ma dowodów, że był sygnalizowany przed Sądem I instancji. W tych warunkach, skoro Sąd I instancji sam nie dostrzegł przesłanki zastosowania przepisów o przedawnieniu przedmiotowego zobowiązania do pokrycia Dopłaty 2006 przez skarżących (art. 134 p.p.s.a.), to nie mógł odnieść się w uzasadnieniu do tego zarzutu. Natomiast gdyby w istocie zostały spełnione warunki przedawnienia przedmiotowego zobowiązania, to oczywiście z urzędu Sąd I instancji powinien to rozważyć i dać temu wyraz w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku. Odnosząc się do argumentów, zdaniem strony skarżącej A. przemawiających za przedawnieniem Dopłaty 2006, należy podnieść, że potraktowanie tej dopłaty jako niepodatkowej należności budżetu państwa w rozumieniu art. 2 § 1 Ordynacji podatkowej nie znajduje żadnego racjonalnego uzasadnienia.
Należność dla wyznaczonego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego do świadczenia usług powszechnych, o których mowa w art. 81 ust. 1–3 Prawa telekomunikacyjnego niewątpliwie nie jest niepodatkową należnością budżetu państwa, gdyż organ administracji publicznej, jakim jest Prezes UKE, tylko ustala wysokość tej dopłaty w postępowaniu administracyjnym, a następnie zgodnie z regułami prawa telekomunikacyjnego obciąża tą dopłatą przysługującą podmiotowi – przedsiębiorcy telekomunikacyjnemu, a po uiszczeniu jej – na konto organu przez obciążone podmioty przekazuje ją niezwłocznie wierzycielowi.
W doktrynie prawa podatkowego, jak również w orzecznictwie sądowoadministracyjnym niepodatkowe należności budżetu państwa nie obejmują należności, które nie stanowią przychodu budżetu państwa.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie można byłoby uznać za początek terminu biegu przedawnienia zgłoszenia przez uprawnionego do dopłaty swojego roszczenia za 2006 r., tj. wniosek o przyznanie dopłaty z dnia [...] czerwca 2007 r., gdyż w tym czasie trudno mówić o powstaniu zobowiązania, które zostało dopiero ustalone decyzją z dnia [...] maja 2011 r., którą przyznano dopłatę w wysokości kosztów netto w kwocie 744.838,18 zł.
Dopiero wówczas po przyznaniu dopłaty przedsiębiorcy wyznaczonemu, którą ustalono w toku postępowania administracyjnego, które toczyło się 4 lata i dopiero w wyniku tego postępowania obciążało potencjalnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych.
W tych warunkach niewątpliwie datą powstania tego konkretnego zobowiązania Dopłaty 2006 jest data wydania decyzji konstytutywnej z dnia [...] maja 2011 r. o określeniu rodzaju i wysokości dopłaty za 2006 r., tym bardziej że wnioskodawca podmiot wyznaczony do świadczenia usług powszechnych wnosił o dużo większą dopłatę z tytułu świadczenia szerszego wachlarza usług telekomunikacyjnych.
Skoro początek terminu ewentualnego przedawnienia Dopłaty 2006 należałoby liczyć od [...] maja 2011 r., a nie jak to sugeruje strona skarżąca A. od końca 2007 r., w którym został zgłoszony wniosek dawnej TP S.A. o dopłaty w kwocie 139.933.596 zł, to trzyletni okres przedawnienia z art. 68 § 1 Ordynacji podatkowej upływałby 2 kwietnia 2014 r.
Decyzja Prezesa UKE z dnia [...] marca 2014 r. ustalająca krąg zobowiązanych do partycypowania w dopłacie oraz wskaźnik partycypacji, czyli zobowiązanie na podstawie art. 98 ust. 1 i 2 w związku z art. 97 ustawy Prawo telekomunikacyjne, została wydana przed upływem 3 lat licząc od końca roku kalendarzowego, w którym powstał obowiązek dopłaty.
Naczelny Sąd Administracyjny nie znajduje argumentów za przyjęciem za prawidłowe rozumowania strony skarżącej, że przedmiotowe zobowiązanie powstało w 2006 r., a w związku z tym przedawnienie jego nastąpiło w 2010 r., bowiem zgłoszenie przez wnioskodawcę wniosku o dopłatę nie spowodowało powstania zobowiązania, które dopiero zostało wykreowane decyzją określającą wysokość Dopłaty 2006. Od tego czasu potencjalni przedsiębiorcy telekomunikacyjni byli zobowiązani do jej pokrywania i ta decyzja rodziła powstanie zobowiązania, a nie przepis art. 98 Prawa telekomunikacyjnego i zgłoszenie roszczenia przez wnioskodawcę TP.
Reasumując powyższe rozważania w zakresie pierwszego zarzutu skargi kasacyjnej spółki A. dotyczącego naruszenia art. 134 p.p.s.a. poprzez nierozpatrzenie przedmiotowego zobowiązania Dopłaty 2006 należy stwierdzić, że ewentualne naruszenie przepisu art. 134 p.p.s.a. pozostało bez wpływu na wynik sprawy, bowiem przepis art. 174 pkt 2 p.p.s.a. przewiduje warunek skuteczności zarzutów naruszenia przepisów postępowania poprzez wykazanie, że mogło mieć to naruszenie art. 134 p.p.s.a. wpływ na wynik sprawy. W zaistniałym stanie faktycznym i prawnym przepisy Rozdziału 8 Ordynacji podatkowej o przedawnieniu, a w szczególności przepis art. 68 § 1 nie miały zastosowania.
Dalsze zarzuty procesowe skargi kasacyjnej A. sprowadzały się do zasadniczego zarzutu naruszenia przepisu art. 141 § 4 p.p.s.a. przez zaniechanie odniesienia się w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku przez Sąd I instancji do zarzutów skargi, wyprowadzenie podstawy prawnej decyzji oraz innych braków uzasadnienia wyroku opisanych szczegółowo w bardzo obszernym uzasadnieniu skargi kasacyjnej.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego uzasadnienie zaskarżonego wyroku spełniało wymagania z art. 141 § 4 p.p.s.a. i zawiera wszystkie elementy konieczne do przeprowadzenia kontroli tego wyroku pod kątem zgodności jego z prawem.
Sąd I instancji przedstawił w części sprawozdawczej bardzo szczegółowo stan faktyczny sprawy, przebieg postępowania administracyjnego, które trwało blisko 3 lata, odnosząc się do uzasadnienia zaskarżonej decyzji zawierającego zarówno wyjaśnienie podstawy prawnej decyzji, jak również omówienie i ocenę bogatego materiału dowodowego, zarówno w zakresie podmiotowym – ustalenie kręgu podmiotów zobowiązanych do partycypowania w Dopłacie 2006, jak również przedmiotowym – ustalenia wysokości wskaźnika pokrywania dopłaty w oparciu o przychody wszystkich uczestniczących w dopłacie przedsiębiorców telekomunikacyjnych.
Prezes UKE prowadząc po raz pierwszy postępowanie, na podstawie art. 98 w zw. z art. 97 Prawa telekomunikacyjnego rozstrzygał szereg kwestii precedensowych i był zobowiązany dokonać wykładni szeregu przepisów Prawa telekomunikacyjnego samodzielnie posługując się dyrektywą nr 2002/22/WE w sprawie usług powszechnych odczytując intencję ustawodawcy europejskiego i krajowego, zgodnie z celem i sensem instytucji dopłaty do świadczenia usługi powszechnej, zawartym w preambule dyrektywy. Wszystkie niezbędne etapy poprzedzające wydanie zaskarżonej decyzji i postępowanie prowadzące do jej wydania na podstawie art. 98 Prawa telekomunikacyjnego, a mianowicie wskazanie podmiotu wyznaczonego do świadczenia usługi powszechnej, tj. TP, a obecnie O., ustalenia kwoty Dopłaty 2006 zostały zamknięte prawomocnymi decyzjami administracyjnymi wiążącymi wszystkie organy i sądy w tej sprawie i brak jest możliwości powrotu do tych postępowań i ich kwestionowania. Tryb postępowania w tego rodzaju sprawach został określony przez ustawodawcę krajowego, który miał wybór na podstawie art. 13 dyrektywy nr 2002/22/WE wprowadzenia mechanizmu kompensowania temu przedsiębiorstwu określonych kosztów netto na przejrzystych warunkach albo z funduszy publicznych, albo też podzielenia kosztu netto obowiązku świadczenia usługi powszechnej pomiędzy dostawców szeregu usług łączności elektronicznej.
Zatem rozwiązanie prawno-konstytucjonalne przyjęte przez polskiego ustawodawcę w powyższym art. 98 ust. 1 i 2 Prawa telekomunikacyjnego w zw. z art. 97 p.t. jest zgodne z dyrektywą nr 2002/22/WE. Wszelkie zarzuty podważające zgodność przepisów ustawy Prawo telekomunikacyjne zastosowanych w tej sprawie z prawem europejskim, a konkretnie z dyrektywą nr 2002/22/WE należało uznać za chybione i nieskuteczne. Do tych zarzutów odniósł się wbrew twierdzeniom skarżących kasacyjnie, w tym skarżącego A., zarówno organ w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji jak i również Sąd I instancji w treści uzasadnienia wyroku.
Nie można się zgodzić, że Sąd I instancji nie odniósł się do poszczególnych zarzutów skargi i nie wyjaśnił należycie w uzasadnieniu podstawy prawnej kwestionowanych decyzji, czy to przez akceptowanie argumentacji organu wyczerpująco przytoczonej w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji, czy też uzupełniające ją przez własne dodatkowe argumenty odnoszące się wprost do zarzutów skargi. Wyjaśniając podstawę prawną decyzji i dokonując wykładni przepisów art. 98 ust. 1 i 2 oraz art. 97 Prawa telekomunikacyjnego Sąd nawiązał wprost do treści Preambuły dyrektywy nr 2002/22/WE, z której wynika, że koszt netto obowiązku świadczenia usługi powszechnej może być ponoszony wspólnie przez wszystkich lub niektóre szczególne kategorie przedsiębiorców (23).
Na państwa członkowskie został nałożony obowiązek zapewnienia aby mechanizmy wspólnego ponoszenia kosztów stanowiły zasady przejrzystości, najmniejszego uszczerbku dla rynku, niedyskryminacji i proporcjonalności.
Z zasady najmniejszego uszczerbku dla rynku reguła minimalizowania obciążenia finansowego np. w drodze rozłożenia wkładów tak szeroko jak to jest możliwe.
Przepis art. 97 Prawa telekomunikacyjnego nakładający obowiązek udziału w pokryciu dopłaty przez wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych, których przychód z działalności telekomunikacyjnej w roku kalendarzowym, za który przysługuje dopłata, przekroczył 4 mln zł.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego przepis art. 97 p.t. jest jasny i klarowny, zgodny z dyrektywą nr 2002/22/WE, zarówno jej preambułą jak i art. 13 ust. 1 lit. b) i ust. 2 i 3 dyrektywy i dlatego należało uznać, że implementacja dyrektywy o usłudze powszechnej za pomocą ustawy Prawo telekomunikacyjne nie nasuwa zastrzeżeń.
Ta uwaga dotyczy rozumienia przepisów art. 98 ust. 1 i 2 p.t., które zostały prawidłowo zinterpretowane i zastosowane przez organ. Naruszenia powyższych przepisów Prawa telekomunikacyjnego zarzucają wszystkie skargi kasacyjne, dlatego też należałoby szczegółowo odnieść się do tych zarzutów. Zarzuty te głównie odwołują się do rozumienia pojęcia przedsiębiorca telekomunikacyjny i precyzyjnej wykładni tej kwalifikacji prawnej podmiotów zobowiązanych do pokrycia dopłaty w rozumieniu przepisów art. 97 i 98 Prawa telekomunikacyjnego.
W zaskarżonej decyzji Prezes UKE ustalił krąg podmiotów zobowiązanych do pokrycia przedmiotowej Dopłaty za 2006 przyjmując następujące przesłanki w oparciu o przepis art. 97 p.t. oraz posługując się pozostałymi przepisami ustawy Prawo telekomunikacyjne, a w szczególności art. 2 pkt 27, art. 10 ust. 1 i 4. Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego weryfikacja przedsiębiorców telekomunikacyjnych w rozumieniu art. 98 ust. 1 i 2 p.t. na podstawie wpisu do Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych była zgodna i prawidłowa z przepisem art. 97 p.t.
Nie było innej możliwości obiektywnego i niedyskryminacyjnego ustalenia kręgu przedsiębiorców telekomunikacyjnych jak na podstawie Rejestru Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych. Przedsiębiorcy, którzy nie zostali wpisani do RPT nie spełniają kryteriów z art. 98 ust. 1, 2 i art. 97 p.t.
Natomiast pozostaje otwarte pytanie i w tym kierunku zmierzały wszystkie skargi kasacyjne, czy wszyscy wpisani do RPT przedsiębiorcy telekomunikacyjni podlegają obowiązkowi z art. 95 i 97 p.t., a konkretnie, czy przepisy te należy interpretować w ten sposób, że są to tylko przedsiębiorcy prowadzący działalność stricte telekomunikacyjną na rynku usług objętych dopłatą z art. 95 ust. 1 pkt 1 w zw. z art. 81 ust. 1 i 3 p.t. oraz usług telekomunikacyjnych z wyłączeniem kategorii usług przekazu programów telewizyjnych i internetu, które nie są związane z usługą powszechną w rozumieniu art. 81 ust. 1 i 3. Zgodnie z preambułą (23) dyrektywy nr 2002/22/WE oraz art. 13 ust. 3 tej dyrektywy ustawodawca krajowy mógł nałożyć obowiązek wspólnego ponoszenia kosztów netto świadczenia usługi powszechnej na wszystkie kategorie przedsiębiorstw telekomunikacyjnych tak szeroko, jak to jest możliwe, aby minimalizować obciążenie finansowe spadające na użytkowników końcowych.
Mechanizm dzielenia kosztów winien uwzględniać zasadę przejrzystości i jak najmniejszego naruszenia rynku, niedyskryminacji i proporcjonalności.
Dlatego też zupełnie zrozumiałym i odpowiadającym powyższym zasadom dyrektywy nr 2002/22/WE, a także zgodnie z brzmieniem przepisów ustawy Prawo telekomunikacyjne, a szczególnie art. 98, 97 p.t. organ, a za nim Sąd I instancji przyjął jako kryterium podstawowe podmiotowe dla ustalenia kręgu przedsiębiorców zobowiązanych do pokrycia Dopłaty 2006 zarejestrowane przedsiębiorstwa telekomunikacyjne w Rejestrze Przedsiębiorców Telekomunikacyjnych w 2006 r., które osiągnęły w tym roku przychód przekraczający 4 mln zł.
Organ nie miał podstaw do rozróżnienia poszczególnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych zarejestrowanych w RPT pod względem poszczególnych usług telekomunikacyjnych, a w szczególności wyłączyć z tego kręgu przedsiębiorców, których działalność telekomunikacyjna obejmowała jedynie przekaz programów telewizyjnych, czy też Internetu, gdyż żaden przepis ustawy Prawo telekomunikacyjne, w tym również przepisy definiujące działalność telekomunikacyjną i usługi telekomunikacyjne nie pozwalały na to. Dokonana wykładnia pojęcia "przedsiębiorca telekomunikacyjny" przez organ i Sąd I instancji w rozumieniu art. 98 i 97 p.t. opierająca się na wpisach do RPT nie może być skutecznie kwestionowana poprzez nieusprawiedliwione zarzuty kasacyjne pozbawione przekonującej argumentacji.
Kolejnym zarzutem skargi kasacyjnej A. oraz pozostałych skarg kasacyjnych był zarzut uwzględnienia w kręgu podmiotów zobowiązanych do dopłaty tylko tych przedsiębiorców, którzy prowadzili działalność gospodarczą telekomunikacyjną w 2006 r. i osiągnęli w tym roku przychód przekraczający 4 mln zł oraz którzy nadal byli uprawnieni do RPT w dacie podjęcia decyzji administracyjnej o ustaleniu kręgu przedsiębiorców zobowiązanych do pokrycia dopłaty za 2006 r. W tym zakresie podnoszono różne zarzuty, zarówno że uwzględniono w tej decyzji przedsiębiorców, którzy po 2006 r. zmienili swój status prawny na skutek przekształceń podmiotowych i kapitałowych na podstawie przepisów Kodeksu spółek handlowych jak i innym trybie przewidzianym prawem. W kwestiach spornych organ wyjaśnił dlaczego sporny podmiot uwzględnił w decyzji, a który z uwagi na niespełnienie kryteriów zaliczenia go do zastosowania przepisów art. 97, 98 p.t. nie uwzględnił w udziale pokrycia przedmiotowej dopłaty. Na skutek wniesienia wniosku o ponowne rozpoznanie sprawy od decyzji pierwszoinstancyjnej organ dokonał korekty swych decyzji i zmienił ją poprzez wyłączenie kilku przedsiębiorców telekomunikacyjnych z powodu niespełnienia wszystkich przesłanek do zastosowania względem nich instytucji nałożenia obowiązku z art. 98 p.t.
Zdaniem NSA zasada skierowania decyzji administracyjnej wydanej na podstawie art. 98 p.t. do istniejącego w czasie wydawania decyzji podmiotu potwierdzonego aktualnym i obowiązującym wpisem do RPT nie powinna budzić zastrzeżeń, gdyż trudno sobie wyobrazić, aby decyzja została skierowana do podmiotu, który w czasie rozstrzygania nie spełniałby zasadniczego kryterium podmiotowego, jakim był status przedsiębiorcy telekomunikacyjnego w rozumieniu art. 98 i 97 p.t.
W świetle powyższych rozważań zarzuty kasacyjne A. w zakresie wyłączenia A. z obowiązku z art. 98 p.t., gdyż świadczone przez niego usługi telewizyjne w 2006 r. nie kwalifikowały go do zaliczenia do kategorii przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, na co zgłaszał stosowne dowody, a Sąd I instancji je pominął i zaniechał wyjaśnienia tych istotnych okoliczności nie mogły być uwzględnione. Charakterystyka tego konkretnego podmiotu jako przedsiębiorcy telekomunikacyjnego w rozumieniu dyrektywy nr 2002/22/WE i przepisów art. 97 i 98 oraz art. 2 pkt 27 była wyczerpująca i pełna i nie wymagała dodatkowych dowodów w postaci wypowiedzi w literaturze. Definicje ustawowe działalności telekomunikacyjnej, usług telekomunikacyjnych, przedsiębiorcy telekomunikacyjnego zawarte w ustawie Prawo telekomunikacyjne są jasne i zrozumiałe dla Prezesa UKE, jak również sądów administracyjnych i nie budziły dotychczas wątpliwości w orzecznictwie sądowoadministracyjnym, a także w doktrynie.
Jeżeli chodzi o zmiany jakie zostały dokonane w przepisach ustawy Prawo telekomunikacyjne pomiędzy rokiem 2006 bazowym do wyliczenia dopłaty i wskaźnika udziału w jej ponoszeniu przez ustalony na ten rok krąg podmiotów a rokiem 2014, w którym wydano zaskarżoną decyzję, to zmiany w podstawie prawnej nie zaszły, nie uległy zmianie, tj. również w sposób istotny definicje ustawowe takich pojęć jak przedsiębiorca telekomunikacyjny, działalność telekomunikacyjna, usługi telekomunikacyjne.
Dlatego też zarzuty w zakresie stosowania przepisów ustawy z 2006 r. i z 2014 r. nie mają istotnego znaczenia.
Przede wszystkim nie zachodziła konieczność odpowiadania w sposób bardzo szczegółowy na wątpliwości strony skarżącej przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, które nie powinny być podnoszone, jako że zostały one w sposób wyczerpujący omówione i wyjaśnione przez organ w zaskarżonej decyzji. Organ bowiem wszystkie sporne kwestie i zagadnienia w bardzo wyczerpującym postępowaniu administracyjnym wyjaśnił (akta administracyjne składają się z 20 tomów), a uzasadnienie zaskarżonej decyzji zawierało kilkadziesiąt stron argumentacji, którą Sąd I instancji kontrolując zgodnie z wymogiem art. 3 § 1 p.p.s.a. zaakceptował potwierdzając to w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku i odnosząc się do poszczególnych zarzutów podnoszonych w skargach.
Nie zachodzi zatem konieczność, aby Naczelny Sąd Administracyjny powtarzał wszystkie argumenty organu i Sądu I instancji w kwestiach spornych, gdyż zarzuty skarżących stanowią głównie polemikę z argumentacją uzasadniającą prawidłowość rozstrzygnięcia i jego zgodność z prawem.
Odnosząc się do wszystkich zarzutów skargi kasacyjnej A., a dotyczących pkt 1 zaskarżonej decyzji, tj. ustalenie kręgu podmiotów zobowiązanych do pokrycia Dopłaty 2006 należy zauważyć, że pozostałe skargi kasacyjne P., C. S.A., D. Sp. z o.o., B. Sp. z o.o. i E. Sp. z o.o. skoncentrowały się na zarzutach naruszenia prawa materialnego poprzez błędną wykładnię art. 97 i 98 ust. 1 p.t. w związku z art. 2 pkt 22 p.t., art. 2 pkt 48 p.t. w zw. z art. 13 ust. 3 dyrektywy nr 2002/22/WE. Zawierają podobną argumentację przeciwko przyjęciu w zaskarżonej decyzji przy ustaleniu kręgu podmiotów zobowiązanych do udziału w pokryciu dopłaty kryterium wpisu do RPT zarówno w 2006 r. jak i w 2014 r., tj. w czasie wydania zaskarżonej decyzji.
Skarżący kasacyjnie kwestionują to kryterium w sposób pozbawiony racjonalnej argumentacji, nie wnosząc nowych przekonujących argumentów i w tym zakresie Naczelny Sąd Administracyjny nie mógł zmienić swego stanowiska, w którym podzielił w pełni uzasadnienie organu i Sądu I instancji.
Również zarzuty skarżących kasacyjnie dotyczące naruszenia art. 494 § 2 k.s.h. w zakresie cesji obowiązku z art. 98 ust. 1 p.t. po przekształceniach niektórych podmiotów z ustalonego kręgu zobowiązanych nie mogły być uwzględnione, gdyż zgodnie z prawem w przypadku tego rodzaju przekształceń nie znika zobowiązanie, które niewątpliwie obciążało poprzednika prawnego.
Odnośnie do zarzutu rzekomego naruszenia art. 494 § 2 k.s.h. poprzez przyjęcie możliwej sukcesji obowiązków administracyjnoprawnych w wyniku przejęcia podmiotu zobowiązanego przez nowy podmiot to zarówno organ jak i Sąd I instancji wyjaśnił, że tego rodzaju przejęcie zobowiązań jest zgodne z prawem.
Zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego prawidłowo przyjął Prezes UKE a za nim Sąd I instancji, że przepisy Kodeksu spółek handlowych stanowią uzasadnioną podstawę do uznania, że obowiązek przewidziany w art. 97 p.t. spoczywa również na tych spółkach handlowych, które w wyniku połączeń, przejęć, podziałów i przekształceń stały się następcami prawnymi tych przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy w 2006 r. osiągnęli przychody z działalności telekomunikacyjnej przekraczające 4 mln złotych.
A contrario należało przyjąć, że podmioty prowadzące działalność telekomunikacyjną w 2006 r., które w następnych latach przed 2014 roku zostały zlikwidowane i wykreślone z RPT, a nie nastąpiła cesja zobowiązań publicznoprawnych wykreślonego przedsiębiorcy na nowo powstałego przedsiębiorcę lub już istniejącego, który był uprawniony do RPT w 2014 r., tj. w czasie wydania decyzji o ustaleniu podmiotów zobowiązanych do pokrycia Dopłaty 2006.
Zgodnie z treścią art. 494 § 1 k.s.h. spółka przejmująca albo spółka nowo zawiązana wstępuje z dniem połączenia we wszystkie prawa i obowiązki przejmowanego albo spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki.
W myśl zaś § 2 na spółkę przejmującą albo spółkę nowo zawiązaną przechodzą z dniem połączenia, w szczególności zezwolenia, koncesje oraz ulgi, które zostały przyznane spółce przejmowanej albo którejkolwiek ze spółek łączących się przez zawiązanie nowej spółki, chyba że ustawa lub decyzja o udzieleniu zezwolenia, koncesji lub ulgi stanowi inaczej.
Żaden przepis ustawy Prawo telekomunikacyjne ani poprzednie decyzje administracyjne nie regulowały cesji przedmiotowego zobowiązania.
Zastosowanie względem tego rodzaju zobowiązania z art. 97 i 98 Prawa telekomunikacyjnego, przepisów Ordynacji podatkowej Rozdziału 14 dotyczących zobowiązań podatkowych (niepodatkowych należności budżetu państwa), a w szczególności art. 93 i 93a Ordynacji podatkowej mogłoby nastąpić w przypadku przyjęcia, że Dopłata 2006 należna podmiotowi wyznaczonemu do wykonywania usług powszechnych określona we wcześniejszych decyzjach administracyjnych jest niewątpliwie niepodatkową należnością budżetu państwa.
Jeśli nawet te przepisy Ordynacji podatkowej mogłyby być zastosowane w tej sprawie, to przepisy art. 93 § 1 i 2 oraz art. 93a § 1 i 2 Ordynacji podatkowej nie stały na przeszkodzie rozstrzygnięciu o cesji przedmiotowego zobowiązania Dopłaty 2006 na podmioty przekształcone i wpisane do RPT w 2006 r., a pominięciu tych podmiotów, które nie spełniały powyższych kryteriów podmiotowych.
Sąd I instancji odniósł się również do zarzutu zastosowanego przepisu art. 494 § 2 k.s.h., który zdaniem Naczelnego Sądu Administracyjnego nie został naruszony. Argumenty skarżących w tym A., mimo szerokiego ich rozwinięcia, nie były w stanie podważyć prawidłowej tezy o możliwości zastosowania przepisów Kodeksu spółek handlowych odnośnie do przejęcie przedmiotowych zobowiązań do pokrycia Dopłaty 2006 w drodze cesji na podstawie przepisów k.s.h.
Natomiast podmioty zlikwidowane przed 2014 rokiem, które nie miały następców prawnych w drodze przekształceń podmiotowych nie mogły być włączone do kręgu zobowiązanych do pokrycia Dopłaty 2006.
Zatem należało przyjąć, że ustalony krąg podmiotów na podstawie art. 97, 98 p.t. w niniejszej sprawie wymienionych w ostatecznej decyzji Prezesa UKE jest zgodny z prawem i spełnia wszystkie kryteria przewidziane w dyrektywie nr 2002/22/WE, a szczególnie w preambule (29) i art. 13 ust. 3. Dlatego też zarzuty skarg kasacyjnych również w tym zakresie podmiotowym, a konkretnie przechodzenie zobowiązania na nowe podmioty oraz wykluczenie podmiotów zlikwidowanych przed wydaniem decyzji bez możliwości przeniesienia zobowiązania na inny podmiot, były nieuzasadnione.
Drugim zasadniczym rozstrzygnięciem w kwestionowanej decyzji było ustalenie wskaźnika partycypacji w pokryciu Dopłaty 2006 przez wskazane przedsiębiorstwa telekomunikacyjne i w tym zakresie wszyscy skarżący kasacyjnie również podnieśli zarzuty kasacyjne.
Prawidłowo stwierdził Sąd I instancji, że w tej sprawie obowiązek organu sprowadzał się jedynie do określenia wskaźnika procentowego udziału w dopłacie a nie udziału w dopłacie poprzez wskazanie konkretnych kwot w pokryciu dopłaty dla każdego z przedsiębiorców z uwagi na brzmienie art. 98 ust. 3 p.t. Zastosowanie przepisu art. 98 ust. 3 p.t. będzie miało miejsce w postępowaniu, które będzie mogło się rozpocząć po uprawomocnieniu się zaskarżonej decyzji wydanej na podstawie art. 98 ust. 1 w zw. z art. 97 p.t.
Ustalenie wskaźnika procentowego wymagało, poza przesądzeniem kręgu podmiotów – przedsiębiorców telekomunikacyjnych, którzy osiągnęli w 2006 roku przychód ponad 4 mln złotych, obliczenia przychodu poszczególnych podmiotów z działalności telekomunikacyjnej za rok 2006, a następnie wyliczenie sumarycznego przychodu wszystkich uczestniczących w pokryciu Dopłaty 2006 podmiotów, aby odnieść te kwoty dopłaty i otrzymać w ten sposób wskaźnik procentowy udziału w dopłacie.
Skarżący podnosili zastrzeżenie w tym przedmiocie zarówno co do sposobu wyliczania przychodu poszczególnych podmiotów, okresu, z którego ten przychód pochodził, jak również wysokość tych przychodów, obliczony nie tylko na podstawie sprawozdań finansowych przedsiębiorstw telekomunikacyjnych oraz innych dowodów w przypadku braku sprawozdań za 2006 rok.
Zarówno metodologiczne ustalenie przychodów w 2006 roku, jak ocena całokształtu zebranego w tym zakresie materiału dowodowego, w większości znanego organowi z urzędu, a także dodatkowe wyjaśnienia stron zaakceptowane przez Sąd I instancji w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku nie powinny budzić poważniejszych zastrzeżeń, a ewentualne uchybienia proceduralne nie mogły mieć istotnego wpływu na wynik rozstrzygnięcia.
Przede wszystkim należy stwierdzić, że wykazanie przez organ całego przychodu z działalności telekomunikacyjnej, obejmującego wszystkie usługi telekomunikacyjne włącznie z telewizyjnymi osiągnięte przez poszczególnych przedsiębiorców telekomunikacyjnych za 2006 rok na podstawie sprawozdań finansowych, było właściwe i zgodne z obowiązującymi przepisami prawa, a skarżący nie byli w stanie skutecznie podważyć tego wyniku. W przypadku braku sprawozdań za 2006 roku u niektórych przedsiębiorców telekomunikacyjnych metoda obliczenia przychodu w oparciu o inne dane i dokumenty, a także w oparciu o porównanie przychodu z innych lat była jedyną możliwą do wykorzystania i wynik został przez Sąd I instancji zasadnie uznany za miarodajny dla ustalenia wskaźnika na podstawie art. 98 ust. 2 p.t.
Należy przy tym zauważyć, że przy przyjęciu wskaźnika 0,0018% udziału w dopłacie przedsiębiorca o przychodzie 4 mln złotych w 2006 roku będzie zobowiązany do zapłaty kwoty około 40 zł a przy przychodzie 40 mln złotych około 400 zł, czyli obciążenie Dopłatą 2006 będzie spełniało wszystkie kryteria dyrektywy nr 2002/22/WE, a więc spełnienie zasady najmniejszego uszczerbku dla wyniku i minimalnego obciążenia finansowego sprzedającego na użytkowników końcowych w drodze rozłożenia wkładów tak szeroko jak to jest możliwe (23 preambuła).
Należy podkreślić, że limit 4 mln zł przychodu przewidziany w art. 97 p.t. chroni mniejsze przedsiębiorstwa telekomunikacyjne, których przychód jest niższy od wyznaczonego.
Jeszcze raz należy podkreślić, że kryterium podmiotowe zastosowane przez Prezesa UKE na podstawie art. 98 § 1 w zw. z art. 97 p.t. względem wszystkich przedsiębiorców telekomunikacyjnych zarejestrowanych w RPT prowadzących działalność telekomunikacyjną w postaci usług telekomunikacyjnych wg definicji ustawowych jest zgodne z ww. przepisami dyrektywy nr 2002/22/WE i obejmuje on również tych przedsiębiorców, którzy w 2006 r. świadczyli usługi telewizyjne i internetowe, a nie wyłącznie telefoniczne.
Przekazywanie sygnału audiowizualnego do sieci telekomunikacyjnej jest niewątpliwie usługą telekomunikacyjną w rozumieniu art. 2 pkt 48 p.t. Definicja przedsiębiorcy telekomunikacyjne zaś w przepisie art. 2 pkt 27 p.t. mieści w sobie wszystkie podmioty, które zostały objęte zaskarżoną decyzją.
Nie zostały podważone dane z rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych, który był podstawą ustalenia kręgu podmiotów zobowiązanych do Dopłaty 2006.
Zarzut skarżących skierowania decyzji do przedsiębiorców, którzy byli zarejestrowani w RPT nie tylko w 2006 r. i nie zostali wykreśleni z rejestru aż do czasu wydania przedmiotowej decyzji (nie zostały wcześniej zlikwidowane) jest bezzasadny, gdyż trudno sobie wyobrazić, aby decyzja skierowana została do zlikwidowanych podmiotów, które nie pozostawiły następców prawnych.
Wszelkie zarzuty odnoszące się do ustalenia samej Dopłaty 2006 tylko za pół roku oraz ewentualnych mankamentów wcześniejszych decyzji ostatecznych, którymi organ był związany, a mianowicie decyzje o wyznaczeniu operatora do świadczenia usług powszechnych oraz ustalenie wysokości Dopłaty 2006 nie mogły być ponownie rozważane, gdyż po pierwsze, Sąd I instancji odniósł się do wszystkich etapów procedury ustalenia kręgu podmiotów zobowiązanych do pokrycia przedmiotowej dopłaty oraz wskaźnika partycypacji w dopłacie, a także ostatniego etapu, który jeszcze nie nastąpił z art. 98 ust. 3 p.t. a mianowicie ustalenia kwoty udziału. Decyzje na podstawie art. 98 ust. 3 p.t. mogą być wydawane dopiero po uostatecznieniu zaskarżonej decyzji.
Żadne argumenty skarżących dotyczące wykładni przepisów art. 98 ust. 1 i 2 w zw. z art. 97 p.t. świadczące wg nich o błędnej wykładni dokonanej przez organ i zaakceptowanej przez Sąd I instancji nie przekonały Naczelnego Sądu Administracyjnego, gdyż zarówno zakres podmiotowy zaskarżonej decyzji – ustalenie kręgu przedsiębiorców telekomunikacyjnych w oparciu o przyjęte kryteria wynikają z właściwej wykładni powyższych przepisów oraz przepisów dyrektywy nr 2002/22/WE, jak również zakres przedmiotowy ustalenia jednolitego wskaźnika dla zobowiązanych, były zgodne z prawem i w żadnym stopniu nie naruszyły tych przepisów prawa materialnego, jak również pozostałych przepisów ustawy Prawo telekomunikacyjne, a w szczególności art. 2 pkt 27 i art. 2 pkt 48 p.t., w których zawarte zostały definicje pojęć służących do prawidłowej wykładni podstawy pranej zaskarżonej decyzji. Nie dostrzegł Naczelny Sąd Administracyjny również naruszenia przepisów postępowania przez Sąd I instancji w stopniu, w jakim mogło mieć to istotny wpływ na wynik sprawy.
Przeprowadzone przez organ postępowanie dowodowe, oparte w zasadniczej części na dowodach, którymi organ dysponował z urzędu (rejestry, sprawozdania finansowe) a także na uzupełniających dowodach otrzymanych od stron i uzyskanych od innych organów należało ocenić w jego całokształcie jako zgodne z przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, a w szczególności art. 7, 8, 10, 77 § 1, art. 80 i 107 § 1 i 3 k.p.a. oraz przepisów proceduralnych zawartych w ustawie Prawo telekomunikacyjne.
Sąd I instancji wprawdzie nie odniósł się w sposób szczegółowy do wszystkich zarzutów skargi w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku, ale nie miało to wpływu na wynik sprawy, gdyż organ zawarł w uzasadnieniu swych decyzji wyczerpujące omówienie całego postępowania dowodowego (zebranego w 20 tomach akt administracyjnych), ustosunkował się do zarzutów podnoszonych we wnioskach o ponowne rozpatrzenie sprawy złożonych od decyzji pierwszoinstancyjnych, które następnie zostały w większości powtórzone w skargach do WSA w Warszawie oraz w skargach kasacyjnych, a Sąd I instancji, akceptując ustalony przez organ stan faktyczny i prawny oraz dokonaną przez organ wykładnię przepisów prawa materialnego stanowiących podstawę wydania zaskarżonej decyzji, nie naruszył przepisów postępowania w zakresie obowiązku odniesienia się do zarzutów skargi oraz art. 133 i 134 p.p.s.a.
Sprawa ta została rozważona w całokształcie instytucji dopłaty do kosztów netto dla wyznaczonego podmiotu, którą ustanowił prawodawca europejski w postaci dyrektywy nr 2002/22/WE, a ustawodawca krajowy zgodnie z celem tej dyrektywy i zasadami przyjętymi w preambule, a także w art. 13 ust. 3 tę dyrektywę implementował w ustawie Prawo telekomunikacyjne.
Jeżeli chodzi o zarzut zmiany wyznaczonego przedsiębiorcy telekomunikacyjnego, na którego został nałożony obowiązek świadczenia usługi powszechnej, która generuje koszty netto, to z decyzji pierwotnej wynika, że była to wówczas wskazująca przedsiębiorstwo T P, którego niewątpliwym sukcesorem po przekształceniach podmiotowych jest spółka O. Dlatego oczywiste jest, że uprawnione obecnie do tej Dopłaty 2006 przypisanej T P jest przedsiębiorstwo telekomunikacyjne spółka O..
Podsumowując zarzuty procesowe skarg kasacyjnych P., D., E., C. i B., to sprowadzają się one do zarzutów naruszenia art. 134 § 1 p.p.s.a. i art. 141 § 4 p.p.s.a. poprzez nierozważenie wszystkich zarzutów podnoszonych w toku postępowania, zmierzających do podjęcia czynności niezbędnych do dokładnego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy, a w szczególności brak uwzględnienia wniosków skarżących przeprowadzenia dowodów na okoliczności mające istotne znaczenie dla sprawy.
Naczelny Sąd Administracyjny podkreśla, że gdyby nawet skarżący wykazali, że zarzuty te były w części usprawiedliwione, jeżeli chodzi przede wszystkim o zarzut naruszenia art. 141 § 4 p.p.s.a. w zakresie nieodniesienia się szczegółowego w uzasadnieniu do wszystkich zarzutów dotyczący postępowania dowodowego, to i tak nie wykazali, że te mankamenty uzasadnienia wyroku mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy, tym bardziej że Sąd I instancji przytoczył obszernie ustalenia faktyczne organu wraz z odniesieniem się do postępowania dowodowego przeprowadzonego w tej sprawie.
Postępowanie administracyjne trwało około 3 lat, było prowadzone rzetelnie z poszanowaniem zasad wynikających z przepisów Kodeksu postępowania administracyjnego, a organ wykorzystał wszystkie możliwości dowodowe w celu ustalenia rzeczywistych danych niezbędnych do ustalenia zarówno kręgu podmiotów zobowiązanych jak i rzeczywistych przychodów stanowiących podstawę ustalenia wskaźnika procentowego udziału zobowiązanych w pokryciu Dopłaty 2006.
Zastosowanie rejestru przedsiębiorców telekomunikacyjnych, prowadzonego przez Prezesa UKE na podstawie przepisów ustawy Prawo telekomunikacyjne zarówno w zakresie ustalenia kręgu podmiotów zobowiązanych jak i wysokości przychodów na podstawie sprawozdań składanych do rejestru, było zasadniczym środkiem pozyskania dowodów w tej sprawie, chociaż nie jedynym jeśli chodzi o wysokość przychodów w sytuacji braku formalnych sprawozdań finansowych.
Natomiast w odniesieniu do zarzutów naruszenia prawa materialnego podnoszonych w skargach kasacyjnych wszystkich skarżących należy dodatkowo zauważyć, że wykładnia przepisów art. 97, 98 p.t. oraz pozostałych wymienionych w tych skargach przepisów ustawy – Prawo telekomunikacyjne dokonana przez organ i Sąd I instancji uwzględniła nie tylko dyrektywy wykładni semantycznej w powiązaniu z definicjami ustawowymi pojęć użytych w podstawie prawnej, a w szczególności w art. 97 p.t., ale również wykładni funkcjonalnej i systemowej ze względu na cel instytucji dopłaty i pełnego zakresu regulacji przepisami Prawa telekomunikacyjnego w odniesieniu również do kompetencji organu, jakim jest Prezes UKE.
Z tych wszystkich względów Naczelny Sąd Administracyjny nie znalazł podstaw do uznania zarzutów wszystkich skarg kasacyjnych za usprawiedliwione, a przede wszystkim NSA uznał, że mimo braków uzasadnienia zaskarżonego wyroku w odniesieniu się do niektórych szczegółowych zarzutów skarg wyrok odpowiada prawu.
Dlatego też należało wszystkie skargi kasacyjne na mocy art. 184 p.p.s.a. oddalić. Orzeczenie o kosztach postępowania kasacyjnego uzasadnia przepis art. 204 pkt 1 p.p.s.a.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło