II OPP 25/16

PostanowienieNaczelny Sąd Administracyjny2016-12-29

Skład orzekający: sędzia NSA Zofia Flasińska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu w przypadku nieuiszczenia należnego wpisu sądowego, pomimo złożenia kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku?
Ratio decidendi
Skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu, jeżeli strona, pomimo wezwania, nie uiściła należnego wpisu sądowego. Złożenie kolejnego wniosku o zwolnienie od kosztów sądowych po prawomocnym oddaleniu poprzedniego wniosku nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty, chyba że strona wskaże nowe okoliczności dotyczące jej sytuacji materialnej, które istotnie zmieniłyby stan faktyczny. W braku takich okoliczności, sąd stosuje rygor odrzucenia skargi na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 8 ust. 2 ustawy o skardze na przewlekłość postępowania.
Stan faktyczny
Skarżący J. J. złożył skargę na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie dotyczącej odmowy udostępnienia danych ze zbioru PESEL. W trakcie postępowania skarżący kilkukrotnie wnosił o zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie adwokata, które zostały prawomocnie oddalone. Naczelny Sąd Administracyjny wezwał skarżącego do uiszczenia wpisu od skargi na przewlekłość postępowania, jednak skarżący ponownie wniósł o zwolnienie od opłaty, nie wskazując nowych okoliczności uzasadniających zmianę jego sytuacji materialnej. W związku z nieuiszczeniem wpisu, sąd postanowił odrzucić skargę.
Rozstrzygnięcie
Odrzucono skargę na przewlekłość postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zofia Flasińska po rozpoznaniu w dniu 29 grudnia 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi J. J. na przewlekłość postępowania przed Wojewódzkim Sądem Administracyjnym w Warszawie w sprawie o sygn. akt IV SA/Wa 3709/15 ze skargi J. J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 2015 r., nr [...] w przedmiocie odmowy udostępnienia danych ze zbioru PESEL postanawia: odrzucić skargę na przewlekłość postępowania Skarga J. J. na decyzję Ministra Spraw Wewnętrznych z dnia [...] listopada 2015 r. w przedmiocie odmowy udostępnienia danych ze zbioru PESEL wpłynęła do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie w dniu 14 grudnia 2015 r. Postanowieniem z dnia 25 maja 2016 r. Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie zwolnienia skarżącego z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. Pismem z dnia 21 czerwca 2016 r. J. J. i wniósł skargę na przewlekłość postępowania w tej sprawie. W skardze złożył kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy. W piśmie z dnia 28 października 2016 r. skarżący uzupełnił skargę na przewlekłość postępowania w tej sprawie. Postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. Sąd utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie zwolnienia skarżącego z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W wykonaniu zarządzenia Przewodniczącego Wydziału II Izby Ogólnoadministracyjnej z dnia 23 listopada 2016 r. skarżący został wezwany do uiszczenia wpisu sądowego od skargi na przewlekłość postępowania w terminie 7 dni pod rygorem jej odrzucenia. W załączeniu doręczono skarżącemu ponownie odpis prawomocnego postanowienia z dnia 14 listopada 2016 r. W odpowiedzi na to wezwanie skarżący w piśmie z dnia 9 grudnia 2016 r. wniósł o zwolnienie go od tej opłaty. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zgodnie z art. 17 ust. 1 ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r. o skardze na naruszenie prawa strony do rozpoznania sprawy w postępowaniu przygotowawczym prowadzonym lub nadzorowanym przez prokuratora i postępowaniu sądowym bez nieuzasadnionej zwłoki (Dz.U. z 2016 r., poz. 1259) skarga na przewlekłość postępowania podlega stałej opłacie w wysokości 100 zł. Przedmiotowa ustawa nie przewiduje procesowych skutków nieuiszczenia wpisu, jednak w myśl art. 8 ust. 2 w sprawach nieuregulowanych w ustawie do postępowania toczącego się na skutek skargi sąd stosuje odpowiednio przepisy o postępowaniu zażaleniowym obowiązujące w postępowaniu, którego skarga dotyczy. Tym samym w rozpatrywanej sprawie znajduje zastosowanie przepis art. 220 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2016 r., poz. 718)- dalej p.p.s.a., który stanowi, że skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd. Wskazać należy, że sprawa, w której skarżąca wniosła skargę na przewlekłość postępowania, nie należy do kategorii spraw, wymienionych w art. 239 p.p.s.a., w których skarżąca z mocy ustawy nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. W niniejszej sprawie skarżący, pomimo wezwania przez Naczelny Sąd Administracyjny, nie uiścił opłaty od skargi na przewlekłość postępowania. Podkreślenia wymaga, że prawomocnym postanowieniem z dnia 14 listopada 2016 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie utrzymał w mocy postanowienie referendarza sądowego o odmowie zwolnienia skarżącego z kosztów sądowych i ustanowienia adwokata. W piśmie z dnia 6 grudnia 2016 r. skarżący ponownie wniósł o zwolnienie go od kosztów sądowych. W orzecznictwie sądów administracyjnych przyjmuje się, że nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty sądowej wniosek o zwolnienie od kosztów sądowych złożony po prawomocnym oddaleniu uprzednio złożonego wniosku w tym przedmiocie. Wniosek taki nie uchyla bowiem skutków prawomocnego rozstrzygnięcia w stosunku do toczącego się postępowania i obowiązku uiszczenia przez stronę wymaganej od niej opłaty. Ponowny wniosek o przyznanie prawa pomocy nie chroni zatem strony przed skutkami niezastosowania się do treści wezwania (por. m.in. postanowienie NSA z dnia 11 maja 2010 r. sygn. II OSK 831/10; postanowienie z dnia 11 kwietnia 2013 r. sygn. I OSK 536/13; postanowienie NSA z dnia 21 marca 2012 r. sygn. II GZ 95/12). Przed zastosowaniem rygoru określonego w zarządzeniu ponownie wzywającym do uiszczenia wpisu sąd powinien jednak rozważyć, czy wnioskodawca w kolejnym wniosku o przyznanie prawa pomocy nie wskazał nowych okoliczności dotyczących jego sytuacji materialnej, które powodowałyby istotną zmianę tej sytuacji w stosunku do stanu ustalonego we wcześniejszym, prawomocnym orzeczeniu. W tej sprawie w piśmie z dnia 6 grudnia 2016 r. skarżący nie wskazał żadnych nowych okoliczności świadczących o tym, że w tak krótkim czasie jego sytuacja materialna uległa zmianie. Zatem kolejny wniosek skarżącego o przyznanie prawa pomocy nie przerywa biegu terminu do uiszczenia opłaty od skargi na przewlekłość postępowania. W tych okolicznościach, na podstawie art. 220 § 3 p.p.s.a. w zw. z art. 8 ust. 2 powołanej ustawy z dnia 17 czerwca 2004 r., skarga na przewlekłość postępowania podlega odrzuceniu.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 15.07.2026. · Źródło