II OSK 1076/07
WyrokNaczelny Sąd Administracyjny2007-10-08
Skład orzekający: Zygmunt Niewiadomski, Anna Łuczaj, Alicja Plucińska-Filipowicz
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy właściciel nieruchomości sąsiadującej z terenem, którego dotyczy uchwała o zmianie przeznaczenia w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego, ma legitymację do wniesienia skargi na tę uchwałę na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, jeśli nie wykaże konkretnego naruszenia swojego interesu prawnego?Ratio decidendi
Sąd uznał, że dla skorzystania z uprawnienia do wniesienia skargi na uchwałę organu gminy na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, nie jest wystarczające samo posiadanie statusu właściciela sąsiedniej nieruchomości. Konieczne jest wykazanie przez skarżącego, że uchwała narusza jego konkretny interes prawny lub uprawnienie. Sam fakt sąsiedztwa nieruchomości nie stanowi wystarczającej podstawy do uznania naruszenia interesu prawnego, jeśli skarżący nie sprecyzuje, jakie uciążliwości lub negatywne skutki dla jego sytuacji prawnej wynikają z uchwalonej zmiany przeznaczenia terenu.Stan faktyczny
M. J. wniosła skargę na uchwałę Rady Miejskiej w S. Ś. dotyczącą zmiany przeznaczenia działek sąsiadujących z jej nieruchomością w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego. Skarżąca zarzuciła naruszenie jej interesu prawnego oraz interesu społecznego, a także podjęcie uchwały na wniosek nieistniejącego podmiotu. Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu oddalił skargę, uznając, że skarżąca nie wykazała naruszenia swojego interesu prawnego. M. J. wniosła skargę kasacyjną, która została oddalona przez Naczelny Sąd Administracyjny.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę kasacyjną.Pełny tekst orzeczenia
Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: sędzia NSA Zygmunt Niewiadomski Sędziowie sędzia NSA Anna Łuczaj sędzia NSA Alicja Plucińska-Filipowicz /spr./ Protokolant Marcin Sikorski po rozpoznaniu w dniu 8 października 2007 r. na rozprawie w Izbie Ogólnoadministracyjnej skargi kasacyjnej M. J. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu z dnia 1 lutego 2007 r., sygn. akt II SA/Wr 105/05 w sprawie ze skargi M. J. na uchwałę Rady Miejskiej w S. Ś. z dnia [...], nr [...] w przedmiocie uwzględnienia zarzutu złożonego przez Z. M., J. L. i Grupę (...) B. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta i gminy S. Ś. oddala skargę kasacyjną
Wojewódzki Sąd Administracyjny we Wrocławiu wyrokiem z dnia 1 lutego 2007 r. sygn. akt II SA/Wr 105/05 po rozpoznaniu sprawy ze skargi M. J. na uchwałę Rady Miejskiej w S. Ś. z dnia [...] Nr [...] w przedmiocie uwzględnienia zarzutu Z. M., J. L. i Grupy (...) B. do projektu miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta i gminy S. Ś. - oddalił skargę. W uzasadnieniu wyroku podano, że kwestionowana uchwała wydana na podstawie art. 18 ust. 2 pkt 15 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym /tekst jednolity Dz. U. z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm./ i art. 85 ust. 2 ustawy z dnia 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym /Dz. U. z 2003 r. Nr 80, poz. 717/ oraz art. 23 ust. 3 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. o zagospodarowaniu przestrzennym /tekst jednolity z 1999 r. Dz. U. Nr 15, poz. 139 ze zm./ oraz w związku z uchwałą Nr [...] Rady Miejskiej w S. Ś. z dnia [...] w sprawie przystąpienia do sporządzenia miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego dla miasta i gminy S. Ś. w granicach administracyjnych Gminy S. Ś. z wyłączeniem terenów leśnych i chronionych użytków rolnych uwzględniała zarzut w wyniku którego miała być wprowadzona korekta do projektu planu miejscowego polegająca na przeznaczeniu działki nr [...] na usługi turystyki, części działki nr [...] - pas wzdłuż rzeki o szerokości 60 m na zabudowę mieszkaniową i usługi, działki nr [...] na usługi turystyki oraz działki nr [...] na zabudowę mieszkaniową i usługi. Przed tą zmianą powyższe tereny miały być przeznaczone pod użytki rolne.
Z powyższą uchwałą nie zgodziła się M. J., która pismem z dnia [...] wezwała radę Miejską w S. Ś. do usunięcia naruszenia prawa, to jest o przywrócenie poprzedniego przeznaczenia przedmiotowych terenów, powołała się przy tym na naruszenie kwestionowaną uchwałą jej interesu prawnego oraz interesu społecznego.
Następnie M. J. wniosła skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego we Wrocławiu zarzucając podjęcie powyższej uchwały na wniosek nieistniejącego podmiotu oraz naruszenie interesu prawnego skarżącej i innych mieszkańców B. wobec podjęcia uchwały na wniosek rzekomej Grupy (...) B., która gdyby istniała, powinna reprezentować interes wszystkich mieszkańców wsi.
W odpowiedzi na skargę podano, że w istocie został uwzględniony zarzut wniesiony przez J. L. i Z. M., natomiast nie uznano zarzutu Grupy (...) wobec braku dokumentu upoważniającego do reprezentowania.
Wojewódzki Sąd Administracyjny uznał, iż skarga nie jest zasadna, bowiem nie pochodzi od podmiotu, którego interes prawny został naruszony kwestionowaną uchwałą. Skarga została złożona w trybie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, który stanowi, że każdy czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone uchwałą podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej może, po bezskutecznym wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa, zaskarżyć uchwałę do sądu administracyjnego. Skarga wniesiona w trybie powyższego przepisu nie ma charakteru actio popularis. Skarżąca nie przedstawiła argumentów /okoliczności/ mogących świadczyć o tym, że zaskarżona uchwała naruszyła jej interes prawny lub uprawnienie, a zatem nie spełniła przesłanki, która uprawniałaby ją do wniesienia skargi na podstawie art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym. Fakt, iż nieruchomości skarżącej /nie objęte zaskarżoną uchwałą/ sąsiadują z terenem, którego uchwała dotyczy nie jest wystarczający do przyjęcia, że interes prawny skarżącej został tą uchwałą naruszony, bowiem nie sprecyzowała ona jakiego rodzaju uciążliwości związane ze zmianą przeznaczenia działek spowodują naruszenie jej interesu prawnego.
Skargę kasacyjną od powyższego wyroku wniosła M. J. reprezentowana przez adwokat I. K.-P. zarzucając:
1/ naruszenie prawa materialnego przez błędną jego wykładnię i niewłaściwe zastosowanie, a to art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym przez przyjęcie, że skarżąca nie jest podmiotem, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone zaskarżoną uchwałą,
2/ naruszenie przepisów postępowania, które miało istotny wpływ na wynik sprawy, a to:
- art. 57 ( 1 pkt 3 ppsa przez ustalenie, że skarżąca nie wykazała naruszenia prawa lub interesu prawnego w niniejszej sprawie,
- art. 106 ( 4 ppsa przez brak ustalenia, czy Z. M. i J. L. byli uprawnienie do wniesienia zarzutu w imieniu Grupy (...) podpisując się pod pismem, które Sąd bezpodstawnie uznał za ich osobiste pismo,
- art. 141 ( 4 ppsa przez brak w uzasadnieniu zaskarżonego wyroku wskazania okoliczności uzasadniających przyjęcie, że skarżąca nie miała podstaw do żądania kontroli legalności zaskarżonej uchwały.
Ponadto "pominięto art. 3 Europejskiej Karty Samorządu Terytorialnego".
W uzasadnieniu skargi kasacyjnej wywodzi się, że skarżąca jako właścicielka gruntów sąsiadujących z tymi, których przeznaczenie w projekcie planu zmieniono zaskarżoną uchwałą "jest prawnie zainteresowana w zmianach dotyczących zagospodarowania obszarów sąsiadujących".
Odnośnie natomiast uwzględnienia zarzutów, nie wyjaśniono czy pochodziły od podmiotów uprawnionych.
Na rozprawie przed Naczelnym Sądem Administracyjnym pełnomocnik wnoszącej skargę kasacyjną wyjaśniła, że skarżąca na sąsiadującej z przedmiotowym terenem nieruchomości prowadzi działalność agroturystyczną, a dopuszczenie do zabudowy zaskarżoną uchwałą może, ze względu na ograniczenie widoków, wpłynąć na prowadzenie przez skarżącą działalności gospodarczej. Oświadczyła także, że teren objęty przedmiotową uchwałą jest objęty ochroną nie wskazała jednak, jakiego rodzaju jest to ochrona i z jakich unormowań wynika.
Naczelny Sąd Administracyjny uznał, że skarga kasacyjna nie została oparta na usprawiedliwionych podstawach.
W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego w zaskarżonym wyroku Sądu pierwszej instancji słusznie wskazano, iż przepis art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym wymaga, aby podmiot wnoszący skargę na uchwałę organu gminy wykazał, iż uchwała ta narusza interes prawny tego podmiotu. Dla skorzystania z uprawnienia do wniesienia skargi nie jest więc wystarczające, iż podmiot kwestionujący uchwałę jest właścicielem nieruchomości sąsiadującej z terenem uchwałą objętym, co ma miejsce w niniejszej sprawie, lecz konieczne jest wykazanie przez podmiot wnoszący skargę, iż uchwała narusza interes prawny skarżącego. Rację w związku z tym ma Sąd pierwszej instancji, iż nie można uznać za wystarczające powołanie się przez skarżącą na fakt, że jest właścicielką sąsiedniej nieruchomości, bowiem nie spełniła ona, wnosząc skargę, wymogu art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie terytorialnym. W tej sytuacji zarzut naruszenia przez Sąd tego przepisu jako prawa materialnego nie mógł być uznany za usprawiedliwiony. Nie można także podzielić zarzutów odnoszących się do naruszenia prawa procesowego zarówno w kontekście dotyczącym ustosunkowania się przez Sąd pierwszej instancji do braku wykazania przez skarżącą naruszenia zaskarżoną uchwałą jej interesu prawnego, jak i kwestii podmiotów wnoszących zarzuty, którymi niewątpliwie są osoby fizyczne, które podpisały pismo zawierające zarzuty. W tym zakresie Sąd pierwszej instancji przeprowadził postępowanie wyjaśniające kilkakrotnie odraczając rozprawę w celu umożliwienia zgromadzenia odpowiedniego materiału dowodowego.
Mając na uwadze powyższe Naczelny Sąd Administracyjny orzekł jak w sentencji z mocy art. 184 ppsa.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło