II OSK 150/23

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący Sędzia NSA Grzegorz Czerwiński po rozpoznaniu w dniu 7 lutego 2023 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej wniosku D. P. o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 w sprawie ze skargi kasacyjnej D. P. od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 3 listopada 2022 r., sygn. akt II SA/Ol 698/22 w sprawie ze skargi D. P. na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego postanawia: odmówić wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 W skardze kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 3 listopada 2022 r., sygn.. akt II SA/Ol 698/22, oddalającego skargę D. P. (dalej jako skarżący) na postanowienie Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego, skarżący, na podstawie art. 61 § 3 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., zw. dalej P.p.s.a.), wniósł o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 o nakazie rozbiórki boiska sportowego ze sztuczną nawierzchnią na terenie działki nr [...] obr. [...] przy ul. [...] w O. (dalej jako boisko sportowe). W uzasadnieniu powyższego wniosku podniesiono, że w sprawie zaistniały przesłanki z art. 61 § 3 P.p.s.a. Wyżej wymieniona decyzja nakłada obowiązek dokonania rozbiórki obiektu budowlanego. Zlikwidowanie boiska (de facto usunięcie z nieruchomości zdefragmentowanych części murawy jak domaga się tego organ) zwłaszcza teraz w okresie zimowym w związku z zaleganiem na nim sztucznej murawy, która może ulec nieodwracalnemu zniszczeniu (materiał plastikowy może ulec połamaniu się, odkształceniu na skutek niskich temperatur przy jego usuwaniu/przenoszeniu- zwłaszcza, że może znajdować się na nim zamrożona woda oraz granulat zabezpieczający nią) jak następnie przywrócenie stanu poprzedniego z reguły łączy się z niebezpieczeństwem powstania szkody lub trudnych do odwrócenia skutków, co nie wymaga szczegółowego uzasadnienia. Również w okolicznościach sprawy wykonanie decyzji na chwilę obecną mogłoby powodować znaczną szkodę finansową dla skarżącego. Naczelny Sąd Administracyjny zważył co następuje: Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019 nie zasługuje na uwzględnienie. Zgodnie z art. 61 § 3 P.p.s.a. po przekazaniu sądowi skargi sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu lub czynności, o których mowa w § 1, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków. Zgodnie zaś ze zdaniem trzecim tego przepisu dotyczy to także aktów wydanych lub podjętych we wszystkich postępowaniach prowadzonych w granicach tej samej sprawy. Katalog przesłanek warunkujących wstrzymanie wykonania zaskarżonego orzeczenia jest zamknięty i oznacza, że Sąd nie bada zasadności samej skargi na etapie rozpoznania wniosku. Zwrot "w granicach tej samej sprawy" dotyczy sprawy w ujęciu materialnym. Jak powszechnie wskazuje się w doktrynie na "sprawę administracyjną" w znaczeniu materialnym składają się elementy podmiotowe i przedmiotowe, a zatem przy ustalaniu tożsamości sprawy należy badać te właśnie elementy. Tożsamość elementów podmiotowych to tożsamość podmiotu będącego adresatem praw lub obowiązków, a tożsamość przedmiotowa to tożsamość treści tych praw i obowiązków oraz ich podstawy prawnej i faktycznej. W niniejszej sprawie skarżący wniósł skargę na postanowienie z dnia 25 sierpnia 2022 r. znak: P.7723.11.2022 16KK Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego utrzymujące w mocy postanowienie Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z dnia 1 sierpnia 2022 r., którym oddalono zarzut skarżącego do postępowania egzekucyjnego prowadzonego na podstawie tytułu wykonawczego z 1 sierpnia 2022 roku, znak: PINB.52.7.2019.WZ. Zawarty w skardze kasacyjnej wniosek skarżącego nie wskazuje, że jego przedmiotem jest wstrzymanie wykonania zaskarżonego postanowienia Warmińsko-Mazurskiego Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 25 sierpnia 2022 r., nr P.7723.11.2022 16KK w przedmiocie zarzutów do postępowania egzekucyjnego w sprawie rozbiórki boiska sportowego. Jego wniosek dotyczy wstrzymania wykonania decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019, która nakazuje rozbiórkę boiska sportowego. W przedmiotowej sprawie obowiązek rozbiórki boiska sportowego został nałożony na skarżącego decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. znak: PINB.5150.20.2019, wydaną na podstawie art. 50a pkt 1 w zw. z art. 49 ust. 2 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz. U. z 2018 r7 r. poz. 1257 ze zm.). W pierwszej kolejności należy rozważyć dopuszczalność wstrzymania wykonania w niniejszym postępowaniu wskazanej we wniosku decyzji. Zaskarżone postanowienie i poprzedzające je postanowienie organu I instancji zapadły w postępowaniu egzekucyjnym na podstawie przepisów ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji – art. 34 § 2 pkt 2, gdzie organy oddaliły zarzut wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku. Sformułowane we wniosku o wstrzymanie żądanie nie dotyczy zaskarżonego postanowienia wydanego w ramach postępowania egzekucyjnego ponieważ wprost wskazuje na decyzję PINB dla miasta Olsztyna z 31 lipca 2019 r. o nałożeniu obowiązku rozbiórki, a więc rozstrzygnięcia, które nie mieści się w granicach niniejszej sprawy będącej przedmiotem kontroli Sądu Administracyjnego. W niniejszym postępowaniu nie jest badana prawidłowość tej decyzji bowiem w postępowaniu egzekucyjnym nie bada się legalności decyzji nakładającej określony obowiązek podlegający egzekucji. Zgodnie bowiem z art. 29 § 1 ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2016 r., poz. 599), organ nie jest uprawniony do badania zasadności i wymagalności obowiązku objętego tytułem wykonawczym. Kontrola przez sąd administracyjny legalności postanowienia w przedmiocie zarzutów dotyczących prowadzenia egzekucji w sprawie nakazu rozbiórki nie daje podstaw do zastosowania art. 135 P.p.s.a. w stosunku do decyzji o nakazie rozbiórki, a co za tym idzie również art. 61 § 3 P.p.s.a. W toku postępowania egzekucyjnego przedmiotem skargi mogą być jedynie te postanowienia, na które służy zażalenie i tego rodzaju akty objęte są dyspozycją przepisu art. 61 § 3 P.p.s.a. Sąd nie ma natomiast kompetencji do wstrzymania czynności egzekucyjnych, czy postępowania egzekucyjnego jako całości. Wstrzymać postępowanie egzekucyjne może tylko i wyłącznie organ na podstawie ustawy z dnia 17 czerwca 1966 r. o postępowaniu egzekucyjnym w administracji (Dz. U. z 2012 r., poz. 1015 ze zm., por. postanowienie NSA z dnia 27 listopada 2008 r., sygn. akt II FZ 529/08, z dnia 23 września 2009 r., sygn. akt II FZ 344/09, II FZ 342/09, z dnia 23 grudnia 2014 r., sygn. akt II FZ 1913/14, treść orzeczenia dostępna na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl). Wskazać ponadto należy, że zasadniczo rozstrzygnięcie o oddaleniu zarzutu (wygaśnięcia egzekwowanego obowiązku) złożonego w postępowaniu egzekucyjnym nie rodzi skutków, które groziłyby powstaniem znacznej szkody czy trudnych do odwrócenia skutków bowiem takie wyrzeczenie dotyczy jedynie kwestii procesowej - odmowy zasadności postawionego zarzutu. Kwestia procesowa nie podlega wykonaniu i nie wymaga wykonania. Nie można uznać, że odmowa uwzględnienia zarzutu rodzi jakiekolwiek skutki, w tym odpowiadające przesłankom z art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie skutkuje bowiem koniecznością podejmowania jakichkolwiek działań czy powstrzymywania się od czynności. Wobec tego wstrzymanie wykonania zaskarżonych postanowień jako niepodlegających wykonaniu nie mogło być przedmiotem wniosku o wstrzymanie. Z powyższego wynika, że wniosek skarżącego nie zasługiwał na uwzględnienie, a zatem na zasadzie art. 61 § 3 w związku z art. 193 P.p.s.a., należało go oddalić.