II OZ 1004/20

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący: Sędzia NSA Andrzej Wawrzyniak po rozpoznaniu w dniu 25 listopada 2020 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia K. K. na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 23 września 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1735/19 w przedmiocie odrzucenia wniosku o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2019 r. nr [...] w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego postanawia uchylić zaskarżone postanowienie Postanowieniem z dnia 23 września 2020 r. sygn. akt VII SA/Wa 1735/19 Wojewódzki Sąd Administracyjny w Warszawie odrzucił wniosek K. K. (dalej "skarżący") o przywrócenie terminu do wniesienia skargi kasacyjnej od wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 6 grudnia 2019 r. w sprawie ze skargi K. K. na decyzję Wojewody Mazowieckiego z dnia [...] maja 2019 r. w przedmiocie umorzenia postępowania odwoławczego. W uzasadnieniu Sąd I instancji wskazał, że pismem z [...] grudnia 2019 r., nadanym [...] grudnia 2019 r., pełnomocnik skarżącego złożył w ustawowym terminie wniosek o sporządzenie uzasadnienia wyroku Sądu z dnia 6 grudnia 2019 r. prosząc o "doręczenie na adres skarżącego odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem". Odpis nieprawomocnego wyroku z dnia 6 grudnia 2019 r. wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu w dniu [...] marca 2020 r. Następnie pismem z [...] marca 2020 r., nadanym w tym samym dniu, profesjonalny pełnomocnik skarżącego złożył do Sądu pismo procesowe, zawierające wniosek o doręczenie na podstawie art. 67 § 5 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (j.t. Dz.U. z 2019 r. poz. 2325 ze zm.; dalej p.p.s.a.) odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem na jego adres, tj. adres pełnomocnika skarżącego. Zarządzeniem z 11 maja 2020 r. (doręczonym [...] czerwca 2020 r.), poinformowano pełnomocnika skarżącego, że odpis wyroku z 6 grudnia 2019 r. wraz z uzasadnieniem doręczono bezpośrednio skarżącemu. Pismem z dnia [...] lipca 2020 r., nadanym [...] lipca 2020 r., pełnomocnik skarżącego złożył do Sądu kolejne pismo procesowe, zawierające wniosek o zmianę zarządzenia z 11 maja 2020 r. i doręczenie odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem na adres pełnomocnika skarżącego. Zarządzeniem z 16 lipca 2020 r. (doręczonym [...] lipca 2020 r.), ponownie poinformowano pełnomocnika skarżącego o doręczeniu odpisu wyroku wraz z uzasadnieniem na adres skarżącego. W dniu [...] lipca 2020 r. skarżący, reprezentowany przez pełnomocnika, wniósł skargę kasacyjną od wyroku z 6 grudnia 2020 r. wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia. Sąd wskazał, że zgodnie z art. 87 § 1 i § 2 p.p.s.a. strona powinna wystąpić z wnioskiem o przywrócenie terminu w okresie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia oraz uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu. W przedmiotowej sprawie przyczyna uchybienia terminu ustała, w ocenie Sądu, w dniu [...] czerwca 2020 r., tj. w dniu kiedy pełnomocnik skarżącego otrzymał (zgodnie z zarządzeniem z 11 maja 2020 r.) pierwsze pismo Sądu informujące, że odpis wyroku z 6 grudnia 2019 r. wraz z uzasadnieniem doręczono skarżącemu zgodnie z wnioskiem jego profesjonalnego pełnomocnika zawartego w piśmie z [...] grudnia 2019 r. Zatem siedmiodniowy termin na dokonanie czynności, która nie została dokonana w terminie, upłynął w dniu 7 lipca 2020 r. Natomiast skarga kasacyjna wraz z wnioskiem o przywrócenie terminu do jej wniesienia nadana została w dniu [...] lipca 2020 r., zatem z uchybieniem siedmiodniowego terminu od czasu ustania przyczyny uchybienia terminowi. Zażalenie na powyższe postanowienie wniósł skarżący, reprezentowany przez profesjonalnego pełnomocnika, wnosząc o uchylenie zaskarżonego postanowienia i przekazanie sprawy Sądowi I instancji do ponownego rozpoznania. Zaskarżonemu postanowieniu pełnomocnik zarzucił naruszenie art. 87 § 1 p.p.s.a., a w szczególności pojęcia "ustanie uchybienia terminu", przez błędną wykładnię, prowadzącą do nieprawidłowego uznania, iż przyczyna uchybienia terminu ustała w dniu [...] czerwca 2020 r., a wniosek o przywrócenie terminu powinien być złożony wraz ze skargą kasacyjną w dniu [...] lipca 2020 r. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie zawiera usprawiedliwione podstawy. Zgodnie z art. 85 p.p.s.a. czynność w postępowaniu administracyjnym podjęta po upływie terminu jest bezskuteczna. Stosownie jednak do art. 86 § 1 p.p.s.a., sąd na wniosek strony postanowi o przywróceniu terminu, jeżeli strona nie dokonała w terminie czynności w postępowaniu sądowym bez swojej winy. Jak stanowi art. 87 § 1 p.p.s.a., pismo z wnioskiem o przywrócenie terminu wnosi się do sądu, w którym czynność miała być dokonana w terminie 7 dni od czasu ustania przyczyny uchybienia terminu. W piśmie tym należy uprawdopodobnić okoliczności wskazujące na brak winy w uchybieniu terminu (art. 87 § 2 p.p.s.a.). Stosownie do art. 67 § 5 p.p.s.a., jeżeli ustanowiono pełnomocnika lub osobę upoważnioną do odbioru pism w postępowaniu sądowym, doręczenia należy dokonać tym osobom. Przepisy dotyczące doręczeń mają charakter obligatoryjny, co oznacza, że jeżeli strona ustanowiła pełnomocnika doręczeń należy dokonywać do jego rąk. Doręczenie dokonane pod adresem strony jest bezskuteczne wobec pełnomocnika i wobec tego nie wywiera skutku procesowego (por. wyrok NSA z 13 marca 2012 r., sygn. akt II OSK 1052/11, LEX nr 1219054). W ocenie Naczelnego Sądu Administracyjnego odpis wyroku w rozpoznawanej sprawie nie został prawidłowo doręczony. Bezspornym jest fakt, że pełnomocnik skarżącego wystosował do Sądu wniosek z dnia 10 grudnia 2019 r. o sporządzenie uzasadnienia wyroku, w którym wyraźnie wskazał, iż żąda doręczenia odpisu na adres skarżącego. Sąd jednak nie uczynił adresatem nadanego pisma pełnomocnika skarżącego zmieniając jedynie adres (zgodnie z żądaniem pełnomocnika), ale adresatem uczynił samego skarżącego z pominięciem pełnomocnika. Takie doręczenie uznać należy za bezskuteczne. Przepisy p.p.s.a., jak słusznie wskazywał pełnomocnik w piśmie z dnia [...] lipca 2020 r., nie przewidują bowiem możliwości "zrzeczenia się" przez pełnomocnika doręczania mu pism w prowadzonej sprawie. W tym stanie rzeczy, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w zw. z art. 197 § 1 i § 2 p.p.s.a. orzekł jak w sentencji.