II OZ 278/16

Naczelny Sąd Administracyjny w składzie: Przewodniczący sędzia NSA Maria Czapska - Górnikiewicz po rozpoznaniu w dniu 17 marca 2016 r. na posiedzeniu niejawnym w Izbie Ogólnoadministracyjnej zażalenia E. G. na zarządzenie Przewodniczącego Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 4 stycznia 2016 r. sygn. akt III SA/Kr 1371/15 o wezwaniu do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej na postanowienie Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie z dnia 22 października 2015 r. sygn. akt III SA/Kr 1371/15 w sprawie ze skargi E. G. na postanowienie Małopolskiego Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w Krakowie z dnia [...] czerwca 2015 r. nr [...] w przedmiocie stanowiska wierzyciela w sprawie zarzutów zgłoszonych w postępowaniu egzekucyjnym postanawia: uchylić zaskarżone zarządzenie. Zaskarżonym zarządzeniem z dnia 4 stycznia 2016 r. Przewodniczący Wydziału III Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Krakowie wezwał pełnomocnika skarżącej E. G. radcę prawnego A. S. do uiszczenia wpisu sądowego od skargi kasacyjnej na postanowienie z dnia 22 października 2015 r. "w kwocie 100,00 złotych (słownie: pięćset dwanaście złotych)", stosownie do § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 221, poz. 2193 ze zm.) w terminie 7 dni od daty doręczenia odpisu zarządzenia o wezwaniu do uiszczenia wpisu, pod rygorem odrzucenia skargi kasacyjnej. Zażalenie na powyższe zarządzenie złożyła E. G., zaskarżając je w całości i zarzucając mu naruszenie przepisów postępowania mających istotny wpływ na wynik sprawy, tj.: a. art. 239 pkt 1 lit. c P.p.s.a. ustanawiającego zwolnienie od kosztów sądowych w sprawach świadczeń leczniczych, poprzez jego niezastosowanie, a na wypadek nie uwzględnienia powyższego zarzutu, skarżąca zarzuciła naruszenie: b. art. 220 § 1 P.p.s.a. i § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi, poprzez błędne określenie wysokości wpisu. Naczelny Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Zażalenie podlega uwzględnieniu. Zgodnie z treścią art. 220 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (tekst jedn. Dz. U. z 2012 r., poz. 270 ze zm.- zwanej dalej P.p.s.a.): "Sąd nie podejmie żadnej czynności na skutek pisma, od którego nie zostanie uiszczona należna opłata. W tym przypadku, z zastrzeżeniem § 2 i 3, przewodniczący wzywa wnoszącego pismo, aby pod rygorem pozostawienia pisma bez rozpoznania uiścił opłatę w terminie siedmiu dni od dnia doręczenia wezwania. W razie bezskutecznego upływu tego terminu przewodniczący wydaje zarządzenie o pozostawieniu pisma bez rozpoznania". Z kolei zgodnie z § 3 tego przepisu: "skarga, skarga kasacyjna, zażalenie oraz skarga o wznowienie postępowania, od których pomimo wezwania nie został uiszczony należny wpis, podlegają odrzuceniu przez sąd". Stwierdzić trzeba, iż z kontrolowanego zarządzenia nie wynika, do wykonania jakiego obowiązku została wezwana strona skarżąca. Określając wysokość wpisu od wniesionej skargi kasacyjnej, podano w nim raz kwotę 100 złotych, by następnie w jej słownym rozwinięciu określić ją jako "pięćset dwanaście złotych". Wątpliwości w tym zakresie nie usuwa również wskazana podstawa prawna § 3 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 16 grudnia 2003 r. w sprawie wysokości oraz szczegółowych zasad pobierania wpisu w postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Ponieważ obowiązkiem Przewodniczącego Wydziału i warunkiem ewentualnego zastosowania wskazanego rygoru (odrzucenia skargi kasacyjnej) jest precyzyjne i nie budzące żadnych wątpliwości określenie nałożonego obowiązku, zaskarżone zarządzenie podlegało uchyleniu. Z tych też przyczyn, należało podzielić zarzut naruszenia art. 220 § 1 P.p.s.a. i § 3 ww. rozporządzenia. Niezależnie od powyższego, za zasadny należało również uznać zarzut naruszenia art. 239 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Zgodnie z tym przepisem strona skarżąca działanie, bezczynność organu lub przewlekłe postępowanie w sprawach dotyczących chorób zawodowych, świadczeń leczniczych oraz świadczeń rehabilitacyjnych – nie ma obowiązku uiszczenia kosztów sądowych. Wniesiona w niniejszej sprawie skarga kasacyjna, od której zażądano uiszczenia wpisu sądowego, dotyczy postępowania egzekucyjnego zmierzającego do wymuszenia obowiązku poddania szczepieniom ochronnym wynikającym z ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi (tekst jedn. Dz. U. z 2013 r., poz. 947). Zgodnie z art. 1 tej ustawy określa ona m.in. uprawnienia i obowiązki świadczeniodawców oraz osób przebywających na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej w zakresie zapobiegania oraz zwalczania zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi. Odnośnie tych drugich podmiotów, są one obowiązane na zasadach określonych w ustawie m.in. do poddawania się szczepieniom ochronnym (art. 5 ust. 1 pkt 1 lit. b), które polegają na podaniu szczepionki przeciw chorobie zakaźnej w celu sztucznego uodpornienia przeciwko tej chorobie (art. 2 pkt 26 ww. ustawy). Podanie takiej szczepionki jest świadczeniem zdrowotnym, definiowanym w ustawie z dnia 27 sierpnia 2004 r. o świadczeniach opieki zdrowotnej finansowanych ze środków publicznych (Dz. U. z 2008 r. Nr 164, poz. 1027 ze zm.), do której ww. ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. wprost odsyła (art. 2 pkt 27). Przez świadczenie zdrowotne należy z kolei rozumieć "działanie służące profilaktyce, zachowaniu, ratowaniu, przywracaniu lub poprawie zdrowia oraz inne działanie medyczne wynikające z procesu leczenia lub przepisów odrębnych regulujących zasady ich udzielania". Tak szeroko sformułowana definicja wskazująca nie tylko na leczenie, ale również na działania profilaktyczne i inne działania medyczne "wynikające z procesu leczenia", nakazuje przyjąć, iż świadczenia lecznicze, o których mowa w art. 239 § 1 pkt 1 lit. c P.p.s.a. oraz świadczenia zdrowotne, którym to pojęciem posługuje się z kolei ustawa z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi w odniesieniu do obowiązku poddania szczepieniom ochronnym zobowiązanym do tego podmiotom – są pojęciami tożsamymi. Z tych też przyczyn, skarżący który wnosi środki zaskarżenia w postępowaniu sądowym zmierzającym do egzekwowania obowiązku poddania się szczepieniom ochronnym wynikających z ustawy z dnia 5 grudnia 2008 r. o zapobieganiu oraz zwalczaniu zakażeń i chorób zakaźnych u ludzi, jest podmiotem wymienionym w art. 239 pkt 1 lit. c P.p.s.a. Słusznie zatem stwierdza autor zażalenia, iż w okolicznościach niniejszej sprawy nie było podstaw do wydawania zarządzenia w przedmiocie kosztów sądowych. Zaznaczyć również należy, iż Sąd rozpoznający niniejsze zażalenie nie podzielił stanowiska zaprezentowanego w postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 5 stycznia 2016 r. sygn. akt II OZ 1329/15 z przyczyn powyżej wskazanych. Mając przedstawione wyżej okoliczności na uwadze, Naczelny Sąd Administracyjny na podstawie art. 185 § 1 w związku z art. 197 § 2 i art. 198 P.p.s.a. orzekł jak w sentencji.