I SA/Bk 511/20

WyrokWSA w Białymstoku2020-10-07

Skład orzekający: Jacek Pruszyński, Paweł Janusz Lewkowicz, Justyna Siemieniako

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy rada gminy ma kompetencje do wprowadzenia w uchwale o zwolnieniu z podatku od nieruchomości warunków dotyczących braku zaległości podatkowych i innych zobowiązań wobec gminy oraz organów skarbowych, które nie są przewidziane w przepisach prawa krajowego i unijnego?
Ratio decidendi
Rada gminy nie ma kompetencji do wprowadzania w uchwale o zwolnieniu z podatku od nieruchomości warunków dotyczących braku zaległości podatkowych i innych zobowiązań wobec gminy oraz organów skarbowych, jeśli takie warunki nie są przewidziane w przepisach prawa krajowego i unijnego. Zwolnienia z podatku od nieruchomości, o których mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych, mają charakter przedmiotowy i mogą dotyczyć wyłącznie nieruchomości, a nie cech podatnika.
Stan faktyczny
Rada Miejska w Suwałkach podjęła uchwałę o udzieleniu zwolnienia z podatku od nieruchomości stanowiącego regionalną pomoc inwestycyjną. W uchwale tej, w § 6, wprowadzono warunki dotyczące braku zaległości podatkowych i innych zobowiązań wobec gminy oraz organów skarbowych. Prokurator Regionalny zaskarżył tę uchwałę, zarzucając naruszenie prawa poprzez wprowadzenie warunków podmiotowych, do których wprowadzenia rada gminy nie miała kompetencji. Sąd administracyjny rozpoznał sprawę ze skargi Prokuratora.
Rozstrzygnięcie
Sąd stwierdził nieważność § 6 zaskarżonej uchwały w całości.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Jacek Pruszyński, Sędziowie sędzia WSA Paweł Janusz Lewkowicz (spr.), asesor sądowy WSA Justyna Siemieniako, , po rozpoznaniu w Wydziale I na posiedzeniu niejawnym w dniu 7 października 2020 r. w trybie uproszczonym sprawy ze skargi Prokuratora Regionalnego w B. na uchwałę Rady Miejskiej w Suwałkach z dnia 30 listopada 2016 r. nr XXV/321/2016 w przedmiocie udzielenia zwolnienia od podatku od nieruchomości stanowiącego regionalną pomoc inwestycyjną na inwestycję początkową stwierdza nieważność zaskarżonej uchwały w § 6 W dniu 30 listopada 2016 r. Rada Miejska w Suwałkach podjęła uchwałę nr XXV/321/2016 w sprawie udzielenia zwolnienia od podatku od nieruchomości stanowiącego regionalną pomoc inwestycyjną na inwestycję początkową. Uchwała ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z 2015 r. poz. 4628. Podstawę prawną podjęcia ww. uchwały stanowił art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych (Dz. U. z 2016 r. poz. 716 ze zm., zwanej dalej: "u.p.o.l."), art. 18 ust. 2 pkt 8, art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (Dz. U. z 2016 r., poz. 446 ze zm., dalej powoływanej jako: "u.s.g."). Na mocy § 1 uchwały zwalnia się od podatku od nieruchomości w formie regionalnej pomocy inwestycyjnej na warunkach określonych w niniejszej uchwale oraz w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 stycznia 2015 r. w sprawie warunków udzielania zwolnień z podatku od nieruchomości oraz podatku od środków transportowych, stanowiących regionalną pomoc inwestycyjną, pomoc na kulturę i zachowanie dziedzictwa kulturowego, pomoc na infrastrukturę sportową i wielofunkcyjną infrastrukturę rekreacyjną oraz pomoc na infrastrukturę lokalną (Dz. U. z 2015 r. poz. 174, zwanego dalej: "rozporządzeniem"): 1) nowo zakupione grunty, 2) nowo zakupione lub nowo wybudowane budynki lub ich części, 3) nowo zakupione lub nowo wybudowane budowle lub ich części, - związane z działalnością gospodarczą, będące własnością przedsiębiorcy, stanowiące inwestycję początkową, zdefiniowaną w § 3 pkt 10 rozporządzenia i zrealizowaną na nieruchomościach stanowiących na dzień podjęcia uchwały własność Parku Naukowo-Technologicznego Polska-Wschód w Suwałkach Sp. z o.o. W § 6 uchwały wskazano natomiast, że podatnik korzystający ze zwolnienia określonego w § 1: 1) nie może posiadać zaległości z tytułu podatków, opłat lokalnych i innych zobowiązań wobec budżetu miasta Suwałk w wysokości przekraczającej 500 zł; 2) nie może posiadać zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego i zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne; 3) zobowiązany jest składać do 31 stycznia każdego roku podatkowego oraz na każde wezwanie organu podatkowego pisemne informacje dotyczące wielkości oraz przeznaczenia pomocy publicznej uzyskanej przez przedsiębiorcę; 4) w okresie stosowania zwolnienia zobowiązany jest dotrzymać wyznaczonych przepisami prawa podatkowego terminów składania deklaracji lub informacji podatkowych pozwalających ustalić prawidłowe podstawy opodatkowania i wysokość podatku. Nie zgadzając się z zapisami ww. uchwały Prokurator Regionalny w B. (dalej powoływany również jako: "Prokurator") wywiódł skargę do tutejszego sądu zarzucając istotne naruszenie prawa, tj. art. 7 ust. 3 i art. 20d u.p.o.l., poprzez wprowadzenie w § 6 zaskarżonej uchwały warunku udzielenia zwolnienia z podatku od nieruchomości w postaci braku zaległości wobec miasta Suwałki z tytułu podatków, opłat lokalnych i innych zobowiązań w wysokości przekraczającej 500 zł (pkt 1) oraz braku posiadania zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego i zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne, które to warunki nie zostały przewidziane w rozporządzeniu, a ponadto wprowadzenie zwolnienia podmiotowego od podatku od nieruchomości o treści powyżej opisanej, podczas gdy art. 7 ust. 3 i art. 20d u.p.o.l. upoważnia radę gminy (miasta) jedynie do wprowadzania zwolnień przedmiotowych. Z uwagi na powyższe Prokurator wniósł o stwierdzenie nieważności § 6 pkt 1 i 2 zaskarżonej uchwały. W uzasadnieniu Prokurator wyjaśnił, że w zaskarżonej uchwale kwestionowane zapisy, uzależniające udzielenie zwolnienia i jego utratę (§ 7 ust. 1 pkt 2 u.p.o.l.) od braku zaległości wobec miasta Suwałki z tytułu podatków, opłat lokalnych i innych zobowiązań w wysokości przekraczającej 500 zł oraz braku posiadania zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego i zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne, w sposób jednoznaczny odwołują się do cech podatnika, które to wychodzą poza cechy stawiane nieruchomości objętej zwolnieniem i nie pozostają z nią w jakimkolwiek związku. W tym więc zakresie, ustanowione zwolnienie, odwołując się do cech podatnika, ma charakter podmiotowy do wprowadzenia, którego Rada Miejska w Suwałkach nie miała kompetencji. Rada Miejska w Suwałkach wywiodła odpowiedź na skargę wnosząc o jej oddalenie. Zdaniem organu wprowadzony w § 6 pkt 1 i pkt 2 ww. uchwały ma charakter przedmiotowy z uwagi na to, że wprowadza wyłączenia, które w żaden sposób nie indywidualizują podatnika, którego zwolnienie dotyczy. Z tych względów nie został naruszony art. 7 ust. 3 u.p.o.l. Wskazał, że pogląd ten znajduje potwierdzenie w orzecznictwie sądów administracyjnych. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Stosownie do dyspozycji art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. – Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. Nr 153, poz. 1269 ze zm., w skrócie "p.u.s.a."), sąd administracyjny przeprowadza kontrolę pod względem zgodności z prawem aktów wydawanych przez organy administracji publicznej. Z przepisu art. 1 p.u.s.a. wynika, że sądowoadministracyjna kontrola administracji publicznej zawsze powinna uwzględniać trzy aspekty, a mianowicie: 1) ocenę zgodności rozstrzygnięcia z prawem materialnym; b) ocenę dochowania wymaganej procedury; c) ocenę respektowania reguł kompetencji. Kontrola ta polega więc na wszechstronnym zbadaniu stanu faktycznego i prawnego sprawy, a sąd powinien poddać szczególnie gruntownej ocenie i analizie te wszystkie aspekty sprawy, w odniesieniu do których istnieją wątpliwości, a ustalenia organów są odmienne od wniosków i twierdzeń strony. Należy również dodać, że sąd rozstrzyga w granicach danej sprawy, nie będąc związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną podstawą prawną (art. 134 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2019 r., poz. 2325, dalej: "p.p.s.a.")). W dniu 30 listopada 2016 r. Rada Miejska w Suwałkach podjęła uchwałę nr XXV/321/2016 w sprawie udzielenia zwolnienia od podatku od nieruchomości stanowiącego regionalną pomoc inwestycyjną na inwestycję początkową. Uchwała ta została opublikowana w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z 2016 r., poz. 4628. Jako podstawę prawną podjęcia w/w uchwały wskazano art. 18 ust. 2 pkt 8 i art. 40 ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym oraz art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 199Ir. o podatkach i opłatach lokalnych. Organ w § 6 zaskarżonej uchwały postanowił, że podatnik korzystający ze zwolnienia z podatku od nieruchomości w niej uregulowanego: 1/ nie może posiadać zaległości z tytułu podatków, opłat lokalnych i innych zobowiązań wobec budżetu miasta Suwałk w wysokości przekraczającej 500 zł (pkt 1); 2/ nie może posiadać zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego i zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne. Racje ma Skarżący Prokurator, iż unormowanie powyższe pozostaje w sprzeczności z art. 7 ust. 3 i art. 20d ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych oraz Rozporządzeniem Rady Ministrów z dnia 9 stycznia 2015 r. w sprawie warunków udzielania zwolnień z podatku od nieruchomości oraz podatku od środków transportowych, stanowiących regionalną pomoc inwestycyjną, pomoc na kulturę i zachowanie dziedzictwa kulturowego, pomoc na infrastrukturę sportową i wielofunkcyjną infrastrukturę rekreacyjną oraz pomoc na infrastrukturę lokalną. Zgodnie z treścią art. 20b ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych, jeżeli uchwała rady gminy przewiduje udzielenie pomocy publicznej, uchwała ta powinna być podjęta z uwzględnieniem przepisów dotyczących pomocy publicznej. Należy podkreślić, że zgodnie z treścią § 1 Rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 9 stycznia 2015 r. określa ono warunki zwolnień między innymi z podatku od nieruchomości, stanowiących pomoc publiczną, wprowadzonych w drodze uchwał rad gmin na podstawie art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych. Rozporządzenie wydane zostało na podstawie art. 20d przywołanej wyżej ustawy, zgodnie z treścią którego Rada Ministrów określi w drodze rozporządzenia warunki udzielania zwolnień stanowiących 3 i pomoc publiczną, o których mowa w art. 7 ust. 3 ustawy o podatkach i opłatach lokalnych - mając na uwadze zapewnienie zgodności udzielania pomocy z warunkami dopuszczalności tej pomocy określonymi w przepisach Unii Europejskiej. Wskazać należy, iż ustawodawca w Rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 9 stycznia 2015 r. w sprawie warunków udzielania zwolnień z podatku od nieruchomości oraz podatku od środków transportowych, stanowiących regionalną pomoc inwestycyjną, pomoc na kulturę i zachowanie dziedzictwa kulturowego, pomoc na infrastrukturę sportową i wielofunkcyjną infrastrukturę rekreacyjną oraz pomoc na infrastrukturę lokalną nie wprowadził warunku nabycia zwolnienia przez przedsiębiorcę w postaci braku zaległości podatkowych wobec gminy i Urzędu Skarbowego lub braku zaległości tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne. Warunku takiego nie przewiduje również rozporządzenie Komisji UE nr 651/2014 z dnia 17 czerwca 2014 r. uznające niektóre rodzaje pomocy za zgodne z rynkiem wewnętrznym w zastosowaniu art. 107 i 108 Traktatu (Dz. Urz.UE.L 187 z 26.6.2014). Warunku takiego nie zawierają również wytyczne Komisji Europejskiej w sprawie regionalnej pomocy państwa na lata 2014-2020 (akt nienormatywny, Dz.U.UE.C z dnia 23 lipca 2013 r. Nr 209, str. 1). Uprawnienie określone w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych do ustanawiania zwolnień przez gminę dotyczy wyłącznie zwolnień przedmiotowych, tj. takich, które odnoszą się do pewnej kategorii przedmiotów opodatkowania. Nie obejmuje natomiast prawa do ustanowienia zwolnień podmiotowo - przedmiotowych, to jest wyłączenia z opodatkowania pewnych kategorii podmiotów znajdujących się w określonej sytuacji faktycznej lub prawnej. W ukształtowanym orzecznictwie sądów administracyjnych nie budzi jakichkolwiek wątpliwości, iż zwolnienie określone w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych może dotyczyć wyłącznie przedmiotu, a więc nieruchomości wykorzystywanych do różnego rodzajów działalności (por. m.in. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 4 grudnia 2019 r. sygn. II FSK 124/18, LEX nr 2768378 oraz wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 17 lutego 2016 r., sygn. II FSK 3 773/13, Lex nr 2036662). Zwolnienie określone w art. 7 ust. 3 ustawy z dnia 12 stycznia 1991 r. o podatkach i opłatach lokalnych może dotyczyć wyłącznie przedmiotu, a więc nieruchomości wykorzystywanych do różnego rodzajów działalności. Przy czym, co istotne, przedmiot ten winien być tak określony, żeby nie była możliwa identyfikacja konkretnego podatnika, a więc cechy przedmiotu muszą zostać tak w przepisie określone, żeby dotyczyły potencjalnie (hipotetycznie) nieoznaczonego indywidualnego podatnika (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 19 października 2016 r., sygn. 11FSK1307/16, LEX nr 2168265). W zaskarżonej uchwale tymczasem kwestionowane zapisy, uzależniające udzielenie zwolnienia i jego utratę (§ 7 ust. 1 pkt 2) od braku zaległości wobec miasta Suwałki z tytułu podatków, opłat lokalnych i innych zobowiązań w wysokości przekraczającej 500 zł oraz braku posiadania zaległości podatkowych wobec Urzędu Skarbowego i zaległości z tytułu składek na ubezpieczenie zdrowotne oraz społeczne, w sposób jednoznaczny odwołują się do cech podatnika, które to wychodzą poza cechy stawiane nieruchomości objętej zwolnieniem i nie pozostają z nią w jakimkolwiek związku. W tym więc zakresie, ustanowione zwolnienie, odwołując się do cech podatnika, ma charakter podmiotowy do wprowadzenia którego Rada Miejska w Suwałkach nie miała kompetencji (por. pogląd wyrażony w wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Szczecinie z dnia 20 listopada 2019 r., sygn. I SA/Sz 489/19, LEX nr 2757080, wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Poznaniu z dnia 2 października 2019 r., sygn. I SA/Po 475/19, LEX nr 2728479 oraz wyroku Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Olsztynie z dnia 6 czerwca 2018 r., sygn. I SA/Ol 233/18, LEX nr 2505570). Na zakończenie Sąd zaznacza, iż celowym było stwierdzenie nieważności całego zaskarżonego zapisu § 6 uchwały, gdyż pozostawienie ust. 3 i ust. 4 mijałoby się z celem. Poza tym ust. 4 dotyczy kolejnych wymagań nie precyzując o jakie podatki chodzi. Ze względu na powyższe, na podstawie art. 147 § 1 p.p.s.a. Sąd postanowił jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 17.07.2026. · Źródło