I SA/Bk 564/10
WyrokWSA w Białymstoku2010-11-30
Skład orzekający: Mieczysław Markowski, Sławomir Presnarowicz, Wojciech Stachurski
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy odszkodowanie otrzymane przez właściciela nieruchomości rolnej z tytułu zniszczeń i rekultywacji terenu spowodowanych ułożeniem kabla światłowodowego, stanowiącego infrastrukturę towarzyszącą rurociągowi naftowemu, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych?Ratio decidendi
Odszkodowanie otrzymane z tytułu zniszczeń i rekultywacji terenu spowodowanych ułożeniem kabla światłowodowego, który stanowił infrastrukturę towarzyszącą rurociągowi naftowemu, nie korzysta ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym od osób fizycznych. Wypłata odszkodowania nastąpiła na podstawie umowy cywilnoprawnej, a nie przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, co wyłącza zastosowanie zwolnień przewidzianych w art. 21 ust. 1 pkt 3 lit. g) oraz art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f. Ponadto, linia światłowodowa nie została uznana za urządzenie infrastruktury technicznej w rozumieniu art. 143 ust. 2 u.g.n., co wyklucza zastosowanie zaniechania poboru podatku na podstawie rozporządzenia Ministra Finansów z 23 kwietnia 2004 r.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła opodatkowania odszkodowania w wysokości 10.000 zł, które Pan M. G. otrzymał od Przedsiębiorstwa "A." sp. z o.o. w związku z ułożeniem kabla światłowodowego na jego nieruchomości rolnej. Kabel ten był częścią inwestycji budowy rurociągu naftowego. Organy podatkowe uznały, że odszkodowanie stanowi przychód z innych źródeł i podlega opodatkowaniu. Stowarzyszenie [...] "J." wniosło skargę, argumentując, że odszkodowanie nie powinno być opodatkowane, powołując się na różne przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych oraz ustawy o gospodarce nieruchomościami.Rozstrzygnięcie
Oddala skargę Stowarzyszenia [...] J. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Mieczysław Markowski, Sędziowie sędzia WSA Sławomir Presnarowicz (spr.), sędzia WSA Wojciech Stachurski, Protokolant Beata Rusiecka, po rozpoznaniu w Wydziale I na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r. sprawy ze skargi Stowarzyszenia [...] J. w S. na decyzję Dyrektora Izby Skarbowej w B. z dnia [...] sierpnia 2009 r., nr [...] w przedmiocie podatku dochodowego od osób fizycznych za 2003 r. oddala skargę.
Przedmiotem zaskarżenia jest decyzja Dyrektora Izby Skarbowej
w B. z [...] sierpnia 2009 r. nr [...] utrzymująca w mocy decyzję Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. z [...] czerwca 2009 r. nr [...], w której określono Państwu N. i M. G. (dalej jako podatnicy), należny podatek dochodowy od osób fizycznych
za 2003 r. w kwocie 1.367,00 zł w miejsce wykazanego w zeznaniu PIT-36.
Z akt sprawy wynika, że Pan M. G. (podatnik) w 2003 r. otrzymał odszkodowanie w wysokości 10.000 zł na skutek umowy zawartej 15 października 2003 r. z Przedsiębiorstwem "A." spółka z o.o. w K., z której wynika,
że jako właściciel nieruchomości rolnej, wyraził zgodę na ułożenie kabla światłowodowego na tej nieruchomości. Ułożenie kabla związane było z inwestycją "Rozbudowa Sieci Łączności [...] "Przyjaźń" - S.A., linia światłowodowa dla Odcinka Wschodniego Rurociągu "Przyjaźń". Tytułem tej umowy, właściciel nieruchomości uzyskał jednorazowe odszkodowanie za zniszczenia i rekultywację terenu spowodowane ułożeniem kabla światłowodowego.
Organ I instancji uznał, że uzyskany w 2003 r. dochód z tytułu ww. odszkodowania nie korzysta ze zwolnienia od opodatkowania podatkiem dochodowym, dlatego określił podatnikom podatek dochodowy od osób fizycznych za 2003 r. w innej wysokości niż zadeklarowali w zeznaniu PIT-36.
Stowarzyszenie [...] "J." (dalej jako "Stowarzyszenie") dopuszczone do udziału na prawach strony w postępowaniu podatkowym dot. określenia Państwu N. i M. G. zobowiązania w podatku dochodowym od osób fizycznych za 2003 r., złożyło odwołanie od ww. rozstrzygnięcia do Dyrektora Izby Skarbowej w B.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. zaskarżoną do tut. Sądu decyzją, utrzymał w mocy rozstrzygnięcie Naczelnika Urzędu Skarbowego w S. W uzasadnieniu decyzji organ odwoławczy stwierdził, iż odszkodowanie otrzymane w niniejszej sprawie, które należało się za straty spowodowane pracami prowadzonymi przez inwestora, stanowi na podstawie art. 20 ust. 1 ustawy z 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych (t.j. Dz. U. z 2000 r. Nr 14, poz. 176 ze zm., dalej jako: u.p.d.o.f.) przychód z innych źródeł wymienionych w art. 10 ust. 1 pkt 9 u.p.d.o.f., który powinien być wykazany w zeznaniu podatkowym PIT-36 za 2003 r.
Organ odwoławczy podkreślił, że przedmiotowego odszkodowania podatnik nie otrzymał na podstawie ustawy o gospodarce nieruchomościami, lecz
na podstawie umowy. Przychód z odszkodowania nie korzysta, zatem ze zwolnienia określonego w art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f. Zwolnienie wynikające z ww. przepisu obejmuje, bowiem przychody uzyskane z tytułu odszkodowania wypłaconego stosownie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami lub z tytułu odpłatnego zbycia nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz
z tytułu sprzedaży nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu. Zdaniem organu odwoławczego, w analizowanym stanie faktycznym sytuacja taka nie miała miejsca.
Do takiego odszkodowania - w opinii organu - nie ma również zastosowania zwolnienie określone w art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. ponieważ w pkt 3 lit. g) tego artykułu ustawodawca wskazał wprost, że zwolnieniem nie są objęte odszkodowania wynikające z zawartych umów lub ugód. W przepisie ograniczono, więc zakres zwolnień dotyczących otrzymanych odszkodowań wyłączając z katalogu zwolnień, odszkodowania wypłacone na podstawie zawartej ugody lub umowy.
Dyrektor Izby Skarbowej w B. wskazał ponadto, iż do spornego odszkodowania nie będzie miało także zastosowania zaniechanie poboru podatku przewidziane w rozporządzeniu z 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz. U. Nr 82, poz. 752). Zaznaczył,
że ww. aktem zaniechano poboru podatku dochodowego od osób fizycznych
od dochodów (przychodów) z tytułu odszkodowań wypłaconych, na podstawie wyroków sądowych i zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących
w skład gospodarstwa rolnego, z tytułu: 1) ustanowienia służebności gruntowej,
2) rekultywacji gruntów, 3) szkód powstałych w uprawach rolnych i drzewostanie -
w wyniku prowadzenia na tych gruntach, przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, inwestycji związanych z budową urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust. 2 ustawy z 21 sierpnia 1997 r.
o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2000 r. Nr 46, poz. 543, ze zm., dalej powoływana jako u.g.n.). Natomiast wspomniany art. 143 ust. 2 u.g.n. zawiera zamknięty katalog urządzeń infrastruktury technicznej, w którym nie wymienia się rurociągu naftowego wraz z linią światłowodową i urządzeniami towarzyszącymi.
W związku z tym nie można ich zaliczyć do urządzeń infrastruktury technicznej. Powyższe potwierdziło Ministerstwo Infrastruktury w piśmie z 6 maja 2008 r.
Nieuzasadnione w opinii organu podatkowego było także twierdzenie,
że organ I instancji nie odniósł się do art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. i nie wyjaśnił w jakim celu przywołał ten przepis w decyzji. Organ ten, w ocenie Dyrektora Izby Skarbowej stwierdził, że otrzymane odszkodowanie nie stanowi przychodu z działalności rolniczej, do którego zgodnie z art. 2 ust. 1 pkt 1 u.p.d.o.f. nie stosuje się ustawy. Pojęcie "działalności rolniczej" - dla celów podatku dochodowego - zostało określone w art. 2 ust. 2 u.p.d.o.f. Z definicji określonej ustawą wynika, że do przychodów
z działalności rolniczej zalicza się wyłącznie przychody bezpośrednio pochodzące
z tej działalności polegającej m.in. na wytwarzaniu produktów roślinnych, zwierzęcych czy też hodowli. Wszelkie inne przychody związane tylko z działalnością rolniczą, a nie pochodzące z działalności rolniczej nie podlegają zwolnieniu.
Organ odwoławczy uznał także, że w sprawie nie miał zastosowania art. 18 u.p.d.o.f., bowiem otrzymane odszkodowanie w kwocie 10.000 zł nie stanowiło przychodu z praw majątkowych.
Na decyzję organu odwoławczego Stowarzyszenie wywiodło skargę
do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Zaskarżonej decyzji zarzucono naruszenie przepisów prawa materialnego tj. art. 2 ust. 1 pkt 1, art. 21 ust. 1 pkt 3, art. 21 ust. 1 pkt 3 lit g) oraz pkt 29 i pkt 120 u.p.d.o.f.; przepisów art. 6 pkt 2, art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n.; art. 63 ust. 3 w zw. z art. 36 oraz art. 37 ustawy
z 27 marca 2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym; art. 140 ust. 1 ustawy z 16 lipca 2007 r. Prawo telekomunikacyjne. Ponadto Stowarzyszenie zarzuciło naruszenie art. 7, art. 22 ust. 1 i 2, art. 32 Konstytucji RP, a także nie uwzględnienie treści: decyzji Wójta Gminy S. nr [...] oraz umowy zawartej między podatnikiem a przedsiębiorstwem "A.", oraz naruszenie przepisów art. 14 § 1 pkt 2, art.199a ustawy z 29 sierpnia 1997 r. Ordynacja podatkowa (t.j. Dz. U. z 2005 r. Nr 8, poz.60 ze zm., dalej jako O.p.).
W związku z powyższym Stowarzyszenie wniosło o uchylenie w całości wyżej wymienionej decyzji i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia, ewentualnie o uchylenie zaskarżonej decyzji i rozpatrzenie skargi co do jej istoty.
Zdaniem Stowarzyszenia nie ma podstaw prawnych do opodatkowania podatkiem dochodowych otrzymanego odszkodowania. Umowa o wypłatę odszkodowania została podpisana w wyniku negocjacji na podstawie art. 124 ust. 3 u.g.n. oraz art. 37 ustawy o łączności. Stąd też odszkodowanie dotyczy linii telekomunikacyjnej i na podstawie art. 21 ust. 1 pkt 120 u.p.d.o.f. korzysta
ze zwolnienia. Autor skargi podniósł również, że linia światłowodowa stanowi oddzielną inwestycję od rurociągu, co do którego było oddzielne pozwolenie i umowy zawarte z właścicielami gruntów.
Zdaniem pełnomocnika strony skarżącej naruszono również przepisy art. 143 ust. 2 u.g.n. w związku z przepisami rozporządzenia Ministra Finansów dot. zaniechania poboru podatku z tyt. odszkodowań otrzymanych przez osoby fizyczne w okresie 01.01.2003 – 31.12.2004 r. W związku z powyższym podniósł zarzut nienależytego wyjaśnienia stanu faktycznego sprawy poprzez nieustalenie charakteru faktycznego i prawnego kabla światłowodowego, ewentualnie linii telekomunikacyjnej przebiegającego przez działkę podatnika.
Wyrokiem z dnia 17 lutego 2010 r., sygn. akt I SA/Bk 489/09, Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku uchylił zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Naczelnik Urzędu Skarbowego w S. z dnia [...] czerwca 2009 r. Zdaniem Sądu, ocena dowodów dokonana w sprawie przez organ i wnioski
z niej płynące wykraczają poza zakres swobodnej oceny dowodów wynikający
z art. 191 O.p. Nie można było zgodzić się z twierdzeniem organu odwoławczego,
że kabla światłowodowego układanego w związku z rozbudową sieci łączności światłowodowej [...] "P." S.A. dla odcinka Wschodniego Rurociągu "Przyjaźń" nie można zaliczyć do urządzeń infrastruktury technicznej, o których mowa w art. 143 ust. 2 u.g.n. Jak wskazał, infrastrukturą telekomunikacyjną są urządzenia telekomunikacyjne, oprócz telekomunikacyjnych urządzeń końcowych, w szczególności linie, kanalizacje kablowe, słupy, wieże, maszty, kable, przewody oraz osprzęt, wykorzystywane do zapewnienia telekomunikacji. Fakt,
że światłowodowa linia łączności ma służyć obsłudze rurociągu naftowego, nie wyklucza jej funkcji telekomunikacyjnej. W pozostałym zakresie Sąd uznał skargę
za nieuzasadnioną.
Na powyższy wyrok skargę kasacyjną złożył Dyrektor Izby Skarbowej
w B. zaskarżając go w całości i zarzucając mu naruszenie między innymi przepisów prawa materialnego poprzez błędną wykładnię § 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych oraz od niektórych dochodów (przychodów), oraz art. 143 ust. 2 u.g.n. poprzez przyjęcie iż, w skład infrastruktury technicznej, o której mowa w § 1 pkt 3 rozporządzenia wchodzi linia światłowodowa służąca obsłudze rurociągu naftowego, jako urządzenie telekomunikacyjne, podczas gdy linia światłowodowa jest infrastrukturą towarzyszącą rurociągowi i nie służy zaspokajaniu zbiorowych potrzeb ludności w zakresie telekomunikacji.
Wyrokiem z dnia 1 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1106/10, Naczelny Sąd Administracyjny uchylił zaskarżony wyrok w całości i przekazał sprawę
do ponownego rozpoznania WSA w Białymstoku. Uznając, iż skarga kasacyjna jest prawnie uzasadniona, stwierdził, że z przepisu § 1 pkt 3 rozporządzenia Ministra Finansów z dnia 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych od niektórych dochodów (przychodów) wynika,
że podatnik, który chce skorzystać z zaniechania poboru podatku powinien wykazać, że wypłacone mu odszkodowanie otrzymał z tytułu szkód w uprawach i drzewostanie spowodowanych przez: 1) prace wykonane przez uprawniony podmiot, 2) budujący urządzenia infrastruktury technicznej.
NSA wskazał, że z treści umowy zawartej pomiędzy podatnikiem
a [...] "P." S.A. w P. działającego w ramach Konsorcjum "[...]" będącym generalnym wykonawcą inwestycji wynika, że Przedsiębiorstwo wypłaci właścicielowi nieruchomości odszkodowanie za szkody powstałe w związku z budową rurociągu naftowego wraz ze służącymi do obsługi tego rurociągu: linią światłowodową
i urządzeniami towarzyszącymi. Oznacza to, że podatnik otrzymał odszkodowanie za szkody spowodowane inwestycją, jaką jest budowa rurociągu, bowiem ułożenie linii światłowodowej w tym samym wykopie przez podwykonawcę służyło do obsługi tej inwestycji. Wobec tego, że otrzymane przez podatnika odszkodowanie nie było związane ze szkodami wyrządzonymi mu w związku z budową infrastruktury technicznej, o której mowa w art. 143 ust. 2 u.g.n., błędne było stanowisko Sądu pierwszej instancji, że ocena materiału dowodowego przez organ podatkowy była dowolna, że wykraczała poza ramy swobodnej oceny dowodów, że kable światłowodowe układane w związku z rozbudową sieci łączności światłowodowej dla odcinka rurociągu naftowego nie można zaliczyć do urządzeń infrastruktury technicznej.
Wojewódzki Sąd Administracyjny, ponownie rozpoznając sprawę zważył co następuje:
Skarga nie zasługuje na uwzględnienie.
Mając na uwadze treść art. 190 p.p.s.a. Wojewódzki Sąd Administracyjny
w Białymstoku, któremu sprawa została przekazana do ponownego rozpoznania związany jest wykładnią prawa dokonaną w tej sprawie przez Naczelny Sąd Administracyjny.
Spór w sprawie pomiędzy stronami sprowadzał się do oceny, czy wypłacone Panu M. G. w 2003 r. odszkodowanie, za szkody powstałe w związku z budową rurociągu naftowego wraz ze służącymi do obsługi tego rurociągu linią światłowodową i urządzeniami towarzyszącymi, podlega opodatkowaniu podatkiem dochodowym od osób fizycznych.
Przede wszystkim wskazać należy, iż błędne jest stanowisko skarżącego Stowarzyszenia jakoby wypłacone podatnikowi w 2003 r. odszkodowanie stanowiło przychód z produkcji rolnej a w konsekwencji, że do tegoż przychodu nie powinny mieć zastosowania przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych. Pamiętać, bowiem należy, że w myśl art. 2 ust. 1 pkt 1 i ust. 2 u.p.d.o.f., przepisów ustawy nie stosuje się jedynie do przychodów z działalności rolniczej rozumianej, jako działalność polegająca na wytwarzaniu produktów roślinnych lub zwierzęcych
w stanie nieprzetworzonym (naturalnym) z własnych upraw albo hodowli lub chowu. Zatem do przychodów z tej działalności zaliczyć można wyłącznie przychody bezpośrednio pochodzące z działalności rolniczej a nie wszelkie przychody związane z tą działalnością. Wypłacone podatnikowi w dniu podpisania umowy (15 październik 2003 r.) odszkodowanie nie stanowi, więc przychodu pochodzącego bezpośrednio
z działalności rolniczej. Zatem do tegoż przychodu mają zastosowanie przepisy ustawy o podatku dochodowym od osób fizycznych, a wypłacone odszkodowanie zaliczyć należy do przychodu z innych źródeł, o którym mowa w art. 10 ust.1 pkt 9 u.p.d.o.f. Zgodnie z obowiązującą w podatku dochodowym regułą podatkiem dochodowym opodatkowuje się nie przychody, lecz wszelkiego rodzaju dochody (nadwyżka sumy przychodów z tego źródła nad kosztami ich uzyskania osiągnięta
w roku podatkowym), z wyjątkiem dochodów wymienionych w art. 21, 52, 52a i 52c oraz dochodów, od których na podstawie przepisów Ordynacji podatkowej zaniechano poboru podatku (art. 9 ust. 1 u.p.d.o.f.).
Zgodzić się należy z Dyrektorem Izby Skarbowej w B.,
iż przedmiotowe odszkodowanie nie korzysta ze zwolnienia w podatku dochodowym od osób fizycznych na podstawie przepisów u.p.d.o.f. W szczególności takiej podstawy nie stanowią wskazywane w skardze przepisy art. 21 ust.1 pkt 3, pkt 29
i pkt 120 u.p.d.o.f., bowiem wbrew twierdzeniom strony skarżącej, podstawą wypłaty odszkodowania nie była ustawa o gospodarce gruntami, lecz umowa cywilnoprawna, zawarta pomiędzy podatnikiem i spółką z o.o. "A.".
Stosownie do art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. wolne od podatku dochodowego
są otrzymane odszkodowania, jeżeli ich wysokość lub zasady ustalania wynikają wprost z przepisów odrębnych ustaw lub przepisów wykonawczych wydanych
na podstawie tych ustaw, z wyjątkiem: a) określonych w prawie pracy odpraw
i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia umowy o pracę,
b) odpraw pieniężnych wypłacanych na podstawie przepisów o szczególnych zasadach rozwiązywania z pracownikami stosunków pracy z przyczyn niedotyczących pracowników, c) odpraw i odszkodowań z tytułu skrócenia okresu wypowiedzenia funkcjonariuszom pozostającym w stosunku służbowym,
d) odszkodowań przyznanych na podstawie przepisów o zakazie konkurencji,
e) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzoną działalnością gospodarczą, f) odszkodowań za szkody dotyczące składników majątku związanych z prowadzeniem działów specjalnych produkcji rolnej, z których dochody są opodatkowane na zasadach, o których mowa w art. 27 ust. 1, g) odszkodowań wynikających z zawartych umów lub ugód.
Skoro, więc organy ustalił, że sporne odszkodowanie za zniszczenia
i rekultywację terenu spowodowane ułożeniem kabla światłowodowego zostało wypłacone na podstawie umowy nie mogło mieć do niego zastosowania zwolnienie wynikające z art. 21 ust. 1 pkt 3 u.p.d.o.f. Wspomniany przepis wyłącza, bowiem
ze zwolnienia odszkodowania wynikające z zawartych umów lub ugód (art. 21 ust.1 pkt 3 lit. g).
Wypłata odszkodowania na podstawie umowy cywilnoprawnej a nie ustawy
o gospodarce nieruchomościami skutkuje również tym, że odszkodowanie to nie może korzystać ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 29 u.p.d.o.f. Zwolnienie to dotyczy jedynie przychodów wypłaconych stosownie do przepisów ustawy o gospodarce nieruchomościami, z tytułu odpłatnego zbycie nieruchomości na cele uzasadniające jej wywłaszczenie oraz z tytułu odpłatnego zbycie nieruchomości w związku z realizacją przez nabywcę prawa pierwokupu, a zatem nie ma zastosowania w przedmiotowej sprawie. Charakter cywilnoprawny umowy zawartej ze spółka z o.o. "A." potwierdza ponadto treść § 3, zgodnie z którym właściciel nieruchomości zobowiązał się nie występować na drogę postępowania administracyjnego.
W ocenie Sądu, wypłacone w 2003 r. odszkodowanie nie korzysta również
ze zwolnienia przewidzianego w art. 21 ust. 1 pkt 120 u.p.d.o.f. bowiem przepis ten nie obowiązywał w tym okresie (zmieniono ustawę o podatku dochodowym od osób fizycznych w tym zakresie dopiero od dnia 01.01.2005 r. przez art. 1 pkt 7 lit a tiret siódmy ustawy z 18 listopada 2004 r., Dz. U. Nr 263, poz. 2619).
Mając na uwadze ocenę prawną zaprezentowaną w wyroku NSA z dnia 1 października 2010 r. sygn. akt II FSK 1106/10, którą niniejszy Sąd jest związany, należało przyjąć, że do wypłaconego podatnikowi odszkodowania nie będzie miało zastosowanie także zaniechanie poboru podatku, uregulowane w rozporządzeniu Ministra Finansów z 23 kwietnia 2004 r. w sprawie zaniechania poboru podatku dochodowego od osób fizycznych (Dz.U. Nr 82, poz. 752). Zgodnie z §1 pkt 3 tegoż rozporządzenia, zaniechano poboru podatku dochodowego od osób fizycznych
od dochodów (przychodów) z tytułu odszkodowań wypłacanych na podstawie wyroków sądowych, zawartych umów (ugód), posiadaczom gruntów wchodzących
w skład gospodarstw rolnych, z tytułu szkód powstałych w uprawach rolnych
i drzewostanie — w wyniku prowadzenia na tych gruntach przez podmioty uprawnione na podstawie odrębnych przepisów, inwestycji związanych z budową urządzeń infrastruktury technicznej rozumianej w myśl art. 143 ust. 2 u.g.n. jako budowa urządzeń albo modernizacja drogi oraz wybudowanie (pod ziemią, nad ziemią, na ziemi) przewodów lub urządzeń wodociągowych, kanalizacyjnych, ciepłowniczych, elektrycznych, gazowych i telekomunikacyjnych.
Z treści umowy zawartej pomiędzy podatnikiem a [...] "P." S.A.
w P. wynika, że odszkodowanie wypłacone właścicielowi nieruchomości dotyczy szkód powstałych w związku z budową rurociągu naftowego wraz ze służącymi
do obsługi tego rurociągu linią światłowodową i urządzeniami towarzyszącymi. Przyjąć zatem należy, iż linia światłowodowa spełniała rolę akcesoryjną w stosunku do inwestycji głównej jaką był rurociąg naftowy, a w konsekwencji nie można jej zaliczyć do urządzeń infrastruktury technicznej.
Dlatego też zgodzić się należało z organem, że otrzymane przez podatnika odszkodowanie nie było związane ze szkodami wyrządzonymi w związku z budową infrastruktury technicznej, o której mowa w art. 143 ust. 2 u.g.n., a zatem nie mogło skorzystać z zaniechania poboru podatku dochodowego.
Wskazać należy, iż na powyższą ocenę nie mogły mieć wpływu przedłożone przez skarżące Stowarzyszenie na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r. pisma adresowane do Urzędu Komunikacji Elektronicznej jak i Ministerstwa Infrastruktury. Co do zasady nie jest możliwe prowadzenie postępowania dowodowego przed sądem administracyjnym, który kontrolę legalności opiera na materiale dowodowym zgromadzonym w postępowaniu przed organem administracji wydającym zaskarżoną decyzję (art. 133 § 1 p.p.s.a.). Jednie wyjątkowo może dopuścić dowód z dokumentu (art. 106 § 3 p.p.s.a.), jednakże przedłożone pisma za taki być uznane nie mogą. Jednocześnie, zostały one sporządzone już po wydaniu zaskarżonej decyzji a zatem jako nieznane organom, nie mogły wpłynąć na zgodność z prawem wydanych rozstrzygnięć.
Za niezasadny uznano również uznać zarzut naruszenia przepisów art. 6 pkt 2 oraz art. 124 ust. 1 i ust. 3 u.g.n., gdyż zawarcie umowy cywilnoprawnej w wyniku rokowań, o których mowa w art. 124 ust. 3 u.g.n. spowodowało, że postępowanie administracyjne nie było w ogóle prowadzone, a organ nie wydawał decyzji zezwalającej na zajęcie nieruchomości. Rozliczenia między stronami odbywały się, więc na zasadach wynikających z kodeksu cywilnego.
Organy nie naruszyły również postanowień art. 63 ust. 3 w związku z art. 36 oraz art. 37 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym. W art. 63 ust. 3 wspomnianej ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym wskazano,
że w przypadku, gdy decyzja o warunkach zabudowy wywołuje zmianę wartości nieruchomości lub też wyłączenie bądź istotne ograniczenie korzystania z niej
w dotychczasowy sposób w związku ustaleniem w drodze decyzji lokalizacji inwestycji celu publicznego tj. skutki, o których mowa w art. 36, przepisy art. 36 oraz art.37 stosuje się odpowiednio, a koszty realizacji roszczeń, o których mowa w art. 36 ust.1 i 3 ponosi inwestor, po uzyskaniu ostatecznej decyzji o pozwoleniu na budowę. Natomiast w myśl art.36 ustawy o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym właściciel albo użytkownik wieczysty nieruchomości może, z zastrzeżeniem ust. 2, żądać od gminy: odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości lub jej części (ust. 1), a gdy właściciel albo użytkownik wieczysty zbywa tę nieruchomość i nie skorzystał z praw do odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę albo wykupienia nieruchomości, może żądać od gminy odszkodowania równego obniżeniu wartości nieruchomości (ust. 3). W omawianej sprawie właściciel nieruchomości otrzymał odszkodowania za poniesioną rzeczywistą szkodę, a koszty realizacji roszczeń poniósł wykonawca prac związanych z budową linii światłowodowej (inwestor) zawierając umowę cywilnoprawną, nie ma więc mowy o naruszeniu ww. przepisów.
Organy nie naruszyły również art. 199a O.p. bowiem wskazały, że treść umowy na podstawie, której wypłacono odszkodowanie jest jednoznaczna
i zrozumiała i nie budzi ich wątpliwości (vide s. 6 decyzji organu I instancji, k - 21 akt admin.), nie miały więc obowiązku występowania do sądu powszechnego w celu ustalenia treści czynności prawnej. Niezasadny jest również zarzut naruszenia art. 14 § 1 pkt 2 O.p. podniesiony z uwagi na niejednolite stosowanie prawa przez organy podatkowe. Odmienność ocen podobnego stanu faktycznego dokonywana przez różne organy podatkowe jakkolwiek niepożądana, z punktu widzenia zasady zaufania wyrażonej w art. 121 O.p., nie może mieć wpływu na prawidłowość rozstrzygnięcia w omawianej sprawie
W konsekwencji za niezasadne uznano również pozostałe zarzuty w tym zarzut bezprawnego działania skutkujący naruszeniem art. 7, art. 22 ust. 1 i 2 oraz art. 32 Konstytucji RP (w zakresie nierównego traktowania rolników).
Końcowo należy wskazać, iż wniosek skarżącego Stowarzyszenia złożony
na rozprawie w dniu 24 listopada 2010 r., o wystąpienie do Trybunału Konstytucyjnego z pytaniem prawnym o zgodność § 230 rozporządzenia Ministra Gospodarki z dnia 20 września 2008 r. w sprawie warunków technicznych z art. 2 Konstytucji RP, należało uznać za bezprzedmiotowy. Powyższy przepis nie miał
w sprawie zastosowania, dlatego też, w ocenie Sądu, brak było jakichkolwiek podstaw prawnych do uwzględnienia powyższego wniosku.
Jako, że organy nie naruszyły prawa, skargę jako bezzasadną oddalono
na podstawie art. 151 ustawy z 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.).
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 13.07.2026. · Źródło