II SA/Bk 124/09

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 4 maja 2009 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku A. P. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych w sprawie ze skargi A. P., A. O., A. S., G. A., J. Sz., J. S., K. Z., K. P., M. Sz., M. G., P. M., S. Sz., T. G., W. S. na uchwałę Rady Miejskiej B. z dnia [...] listopada 1999 r. Nr [...] w przedmiocie studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego p o s t a n a w i a przyznać A. P. prawo pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych. A. P. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych podając we wniosku, iż utrzymuje się jedynie z renty socjalnej w wysokości 575 zł. W chwili obecnej skarżący nie pracuje. Poza tym wnioskodawca nie posiada żadnego majątku, zgromadzonych oszczędności czy też przedmiotów wartościowych (k. 16-17). W odpowiedzi na wezwanie referendarza sądowego tut. Sądu z dnia 31 marca 2009 roku A. P. oświadczył, że przebywa w mieszkaniu stanowiącym własność jego matki, która również zaspokaja jego niezbędne potrzeby żywieniowe. Do jego miesięcznych wydatków należy zaliczyć leki na astmę – około 30 zł, rachunek za telefon komórkowy – około 30 – 40 zł oraz koszt utrzymana mieszkania – około 300 zł. Dodatkowo wnioskodawca podniósł, iż nie jest zarejestrowany w Urzędzie Pracy jako osoba bezrobotna i nie otrzymuje zasiłku dla bezrobotnych. Nie podejmuje także prac dorywczych z uwagi na stan zdrowia tj. astmę oskrzelową (k. 56). W konkluzji skarżący wywiódł, iż nie jest w stanie pokryć kosztów prowadzonego postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie. Do wniosku A. P. dołączył kopie dokumentów potwierdzających wysokość uzyskiwanego dochodu i części ponoszonych wydatków (k. 57-58). Zgodnie z art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.) – prawo pomocy w zakresie częściowym obejmuje zwolnienie tylko od opłat sądowych w całości lub w części albo tylko od wydatków albo od opłat sądowych i wydatków lub obejmuje tylko ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego. Warunkiem przyznania przedmiotowego uprawnienia stronie, jest wykazanie przez nią, że nie jest w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania bez uszczerbku utrzymania koniecznego dla siebie i rodziny. Instytucja zwolnienia od kosztów sądowych stanowi w istocie pomoc państwa dla osób, które z uwagi na ich trudną sytuację materialną nie mogą uiścić kosztów postępowania bez wywołania uszczerbku koniecznego utrzymania siebie i rodziny. W orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego akcentuje się, iż to na stronie ciąży obowiązek udowodnienia, że znajduje się w sytuacji uprawniającej do skorzystania z prawa pomocy (vide: postanowienia NSA: z dnia 5 września 2005 r. sygn. akt II FZ 414/05; z dnia 18 lutego 2005 r., sygn. akt OZ 1510/04; z dnia 14 lutego 2005 r., sygn. akt FZ 760/04; z dnia 31 grudnia 2004 r., sygn. akt GZ 146/04; z dnia 19 października 2007 r., sygn. akt II FZ 498/07- nie publikowane). Biorąc pod uwagę powyższe, sytuacja materialna A. P. uzasadnia tezę, iż nie jest on w stanie ponieść pełnych kosztów postępowania sądowoadministracyjnego bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie i rodziny. W złożonym oświadczeniu wnioskodawca wykazał bowiem, iż jedynym źródłem jego utrzymania pozostaje renta socjalna w wysokości 575 zł (k. 57). Wnioskodawca jest osobą bezrobotną, bez prawa do zasiłku i nie może podejmować żadnych prac dorywczych, gdyż choruje na astmę oskrzelową. Wnioskodawca nie posiada również żadnych zgromadzonych oszczędności, majątku czy też przedmiotów wartościowych, a mieszkanie, w którym zamieszkuje stanowi własność jego matki (k. 16-17, 56-58). Powyższe okoliczności, a w szczególności niski stały dochód skarżącego w zestawieniu z ponoszonymi wydatkami oraz w połączeniu z brakiem zgromadzonych oszczędności pozwalają na stwierdzenie, iż A. P. nie jest w stanie ponieść kosztów sądowych w sprawie niniejszej, bez uszczerbku utrzymania koniecznego siebie. Poza tym skarżący nie posiada żadnych zasobów pieniężnych, majątku ani przedmiotów wartościowych, które mogłyby posłużyć do uzyskania dodatkowych środków finansowych. W tym stanie rzeczy należało uznać, iż nie należy obarczać skarżącego kosztami sądowymi, jako osoby pozbawionej środków potrzebnych na ich pokrycie, gdyż spowodowałoby to przekreślenie jego szansy na skorzystanie z dobrodziejstwa prawa do Sądu. Dlatego też, mając na uwadze powyższe na podstawie art. 245 § 3 w zw. z art. 246 § 1 pkt 2 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.