II SA/Bk 140/15
WyrokWSA w Białymstoku2015-04-28
Skład orzekający: Marek Leszczyński, Grażyna Gryglaszewska, Małgorzata Roleder
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami, wydana w sytuacji braku zgody właściciela na przeprowadzenie inwestycji celu publicznego, jest zgodna z prawem, jeśli poprzedzona została rokowaniami, które zakończyły się negatywnie?Ratio decidendi
Decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest zgodna z prawem, jeśli została wydana w sytuacji braku zgody właściciela na przeprowadzenie inwestycji celu publicznego, a postępowanie zostało poprzedzone rokowaniami, które zakończyły się negatywnie. W takiej sytuacji organ administracji nie ma obowiązku prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody stron, a jedynie ustalenia faktu istnienia rokowań i ich negatywnego wyniku.Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła skargi M. B. i T. B. na decyzję Wojewody P. ograniczającą sposób korzystania z ich nieruchomości w celu przebudowy napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV. Inwestor wystąpił o zezwolenie na przebudowę linii, co wiązało się z zajęciem części nieruchomości skarżących. Po negatywnych rokowaniach, Starosta S. wydał decyzję ograniczającą sposób korzystania z nieruchomości, która została utrzymana w mocy przez Wojewodę P. Skarżący zarzucili naruszenie prawa własności i nieprecyzyjne określenie zakresu ograniczenia.Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.Pełny tekst orzeczenia
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Marek Leszczyński, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), Protokolant st. sekretarz sądowy Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 28 kwietnia 2015 r. sprawy ze skargi M. B. i T. B. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] grudnia 2014 r. nr [...] w przedmiocie ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości oddala skargę.
U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne.
Wnioskiem z dnia [...] marca 2014 r. ( uzupełnionym pismem z dnia [...] kwietnia 2014 r P. z siedzibą w L. (zwana też dalej: "inwestorem", "spółką") wystąpiła do Starostwa Powiatowego w S. o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, poprzez udzielenie jej zezwolenia na dokonanie przebudowy istniejącej, napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S., do rzeki B. wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, w tym na zdemontowanie dotychczasowych przewodów elektrycznych, ich usunięcie oraz rozwinięcie i zamontowanie nowych przewodów na działce oznaczonej nr geod. [...], stanowiącej własność M. B. i T. B., położonej w obrębie D., gmina D. i na słupie posadowionym w granicach tej działki. Ponadto wniosła o wskazanie w decyzji, że właściciel ww. nieruchomości jest zobowiązany udostępnić nieruchomość w celu wykonania prac budowlano -montażowych związanych z przebudową linii elektroenergetycznej.
Decyzją z dnia [...] maja 2014 r., nr [...] Starosta S., wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej, na podstawie art. 124 ust. 1 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn.:
Dz. U. z 2014 r., poz. 518 ze zm.), dalej jako: "u.g.n.", ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości oznaczonej nr geod [...]. położonej w D., stanowiącej własność M. B. i T. B. poprzez udzielenie Inwestorowi zezwolenia na przebudowę na ww. nieruchomościach istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S. do rzeki B. wraz z niezbędni infrastrukturą towarzysząca.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda P. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...] uchylił ww. decyzję Starosty S. w całości i przekazał sprawę do ponownego rozpatrzenia przez organ I instancji. Organ odwoławczy zalecił organowi I instancji zebranie i wyczerpujące rozpatrzenie całego materiału dowodowego, w zakresie zgodności ograniczenia z planem miejscowym, zgodnie z art. 7, art. 77 § 1 i art. 80 k.p.a. oraz aktualnym orzecznictwem sądów administracyjnych.
Decyzją z dnia [...] listopada 2014 r., nr [...], Starosta S., wykonujący zadania z zakresu administracji rządowej ograniczył sposób korzystania z części nieruchomości oznaczonej nr geod. [...], położonej na terenie obrębu D., gmina D., stanowiącej własność M. B. i T. B. dla której X Zamiejscowy Wydział Ksiąg Wieczystych w S. Sądu Rejonowego w B. prowadzi księgę wieczystą nr [...], poprzez udzielenie Inwestorowi przebudowę na ww. nieruchomości istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji: S. do rzeki B. wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą, w tym na zdemontowaniu dotychczasowych przewodów elektrycznych, ich usunięciu i zamontowaniu nowych przewodów oraz zdemontowaniu starego stanowiska słupowego i zamontowaniu nowego stanowiska słupowego. Wskazał, że zezwolenie dotyczy wykonania robót budowlanych związanych ze zdemontowaniem dotychczasowych przewodów elektrycznych, ich usunięciem i zamontowaniem nowych przewodów na działce nr geod. [...] oraz przebudową linii 110 kV. Nowe przewody będą zawieszone na dotychczasowej trasie przebiegu linii i na słupie posadowionym w granicach działki nr geod. [...]. Zajęty zostanie grunt przez pas technologiczny o długości 153 metrów i powierzchni - 2453 m2 dla działki nr geod. [...] oraz pod stanowisko słupowe grunt o powierzchni 7,8 m2, zgodnie z trasą oznaczoną na planie sytuacyjnym w skali 1: 1000 stanowiącym integralną część niniejszej decyzji. Podał również, że ograniczenie sposobu korzystania przez właściciela z przedmiotowej nieruchomości oraz wykonanie uprawnień przez podmiot, któremu udzielono zezwolenia na korzystanie z przedmiotowej nieruchomości następuje zgodnie z postanowieniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego gminy Drohiczyn, zatwierdzonego uchwałą
nr XXXI/222/13 z dnia 26 listopada 2013 r. Rady Miejskiej w Drohiczynie
i ogłoszonym w Dz. Urz. Województwa Podlaskiego z dnia 13 grudnia 2013 r. pod pozycją 4474. W punkcie 2 decyzji organ zobowiązał M. B. i T. B. do udostępnienia, na czas niezbędny do wykonania robót budowlanych związanych z przebudowa istniejącej, napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacjiSiemiatycze - Siedlce, do rzeki Bug, dla Inwestora, określonej w punkcie 1 części nieruchomości położonej na terenie obrębu Drohiczyn gmina Drohiczyn, oznaczonej numerem geodezyjnym działki [...] w celu wykonania czynności związanych z przebudową linii elektroenergetycznej. W punkcie 3 zobowiązał Inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po wykonaniu robót budowlanych związanych z przebudową istniejącej napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S., do rzeki B. Jeżeli przywrócenie nieruchomości do stanu poprzedniego stanie się niemożliwe albo spowoduje nadmierne trudności lub szkody, właścicielowi nieruchomości przysługuje od jednostki, która uzyskała zezwolenie odszkodowanie odpowiadające wartości poniesionych szkód. Jeżeli wskutek tych zdarzeń zmniejszy wartość nieruchomości, odszkodowanie powiększa się o kwotę odpowiadająca temu zmniejszeniu.
W punkcie 4 organ stwierdził, że ostateczna decyzja o ograniczeniu sposobu korzystania z nieruchomości stanowi podstawę do dokonania wpisu w księdze wieczystej.
W uzasadnieniu decyzji organ I instancji wskazał na spełnienie przesłanek ograniczenia sposobu korzystania z nieruchomości określonych art. 124 u.g.n. Podkreślono, że inwestycja stanowi cel publiczny w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n. i jest zgodna z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy Drohiczyn zatwierdzonego uchwałą nr XXXI/222/13 z dnia 26 listopada 2013 r. Rady Miejskiej w Drohiczynie i ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z dnia 13 grudnia 2013 r. pod. Poz. 4474. Przeprowadzenie inwestycji jest konieczne w związku z przebudową istniejącej linii elektroenergetycznej 100 kV relacji Siemiatycze - Siedlce, do rzeki Bug wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą. Zostały również przeprowadzone rokowania z właścicielami nieruchomości, określone w art. 124 ust. 3 u.g.n., które nie doprowadziły do uzgodnienia warunków wejścia inwestora na nieruchomość.
Po rozpatrzeniu odwołania, Wojewoda P. decyzją z dnia [...] czerwca 2014 r., nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu stwierdzono, że na podstawie art. 124 ust. 1 u.g.n. właściwy starosta może ograniczyć, w drodze decyzji, sposób korzystania z nieruchomości przez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie z decyzją o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego.
W niniejszej sprawie organ uznał, że przedmiot planowanej inwestycji, że względu na którą miałby zostać ograniczony sposób korzystania z nieruchomości, należy do zakresu powołanego przepisu. Za bezsporne w przedmiotowej sprawie uznano także, że planowana inwestycja jest inwestycją celu publicznego w rozumieniu art. 6 pkt 2 u.g.n., ponadto jest zgodna miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego gminy Drohiczyn zatwierdzonego uchwałą nr XXXI/222/13 z dnia 26 listopada 2013 r. Rady Miejskiej w Drohiczynie i ogłoszonego w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z dnia 13 grudnia 2013 r. pod pozycją 4474. Organ wskazał, że
z zebranej dokumentacji, a w szczególności z wypisu z dnia [...] września 2014 r. Nr [...] Urzędu Miejskiego w D., w miejscowym planie zagospodarowania przestrzennego gminy Drohiczyn, zatwierdzonym uchwałą nr XXXI/222/13 z dnia 26 listopada 2013 r. Rady Miejskiej w Drohiczynie, działka o nr ewid. [...] na terenie miasta Drohiczyn jest określona symbolami: 1.RMN.6 - tereny zabudowy zagrodowej, 1MN.31- tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, 1.ZP.1 - tereny zieleni urządzonej, parki, zieleńce, ogrody, ZL - lasy, linia energetyczna 110 kV, tereny Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Bugu, tereny Natura 2000 PLB 140001 Dolina Dolnego Bugu; linia energetyczna 110 kV.
Wojewoda P. ustalił także, że wydanie decyzji zostało poprzedzone rokowaniami z właścicielem nieruchomości, które zostały zakończone negatywnym wynikiem. Okoliczność zaś, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie, które są dla niego nie do przyjęcia, nie podlega, jak podkreślił organ II instancji, weryfikacji w trybie art. 124 u.g.n.
Po wszczęciu postępowania, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron. Postępowanie dowodowe prowadzone przez organ w omawianym wyżej zakresie powinno sprowadzać się wyłącznie do ustalenia faktu istnienia rokowań (na podstawie oceny dokumentów z przeprowadzonych rokowań) oraz ich negatywnego wyniku, tj. braku zgody ze strony właściciela lub użytkownika wieczystego nieruchomości.
Wojewoda P. podniósł, że z dokumentacji zwartej w przedmiotowej sprawie, Inwestor podejmował działania w celu uzyskania zgody właścicieli przedmiotowej działki na korzystanie z nieruchomości zgodnie z celem inwestycji,
w szczególności na przebudowę linii napowietrznej 110 kV. Organ wskazał, że
w szczególności w protokole rokowań z dnia [...] października 2013 r. przedłożono propozycje dotyczącą ustalenia przez strony sposobu korzystania z nieruchomości, zakresu oraz należności pieniężnych. Właściciele nieruchomości, jak wynika z pisma z dnia [...] października 2013 r., wnieśli o wypłatę rocznego czynszu za korzystanie ze służebności w wysokości 5.000,00 zł i nie wyrazili zgody na propozycję. Ze strony Inwestora zaproponowano jednorazową kwotę rekompensaty tytułem odszkodowawczym w wysokości 2.000,00 zł oraz ustanowienie nieodpłatnej służebności przesyłu polegającej na korzystaniu z wyżej wymienionej nieruchomości w celu budowy linii napowietrznej 110 kV z linią światłowodową w relacji S., do rzeki B. , na terenie działalności Spółki oraz korzystania z tych urządzeń zgodnie z ich przeznaczeniem. Właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody na propozycję.
Mając na uwadze powyższe, organ odwoławczy stwierdził, że zostały spełnione przesłanki ograniczenia sposobu korzystania z przedmiotowej nieruchomości, określone w art. 124 u.g.n.
Nie godząc się z powyższym rozstrzygnięciem M. B.
i T. B. (zwani w skrócie: "skarżącymi") złożyli skargę do tutejszego Sądu, wnosząc jednocześnie o uchylenie zaskarżonej decyzji. Skarżący podnieśli, że zaskarżona decyzja narusza przysługujące im prawo własności do nieruchomości oznaczonej
nr geod[...]., położonej w obrębie D. Zaznaczyli również, że w wydanej decyzji zakres ograniczenia prawa własności nie został ściśle określony. Tymczasem w orzecznictwie sadów administracyjnych wskazuje się, że przedmiotowa decyzja musi wskazywać jednoznacznie przebieg inwestycji przez nieruchomość jak i zakres uszczuplenia władztwa właściciela (użytkownika wieczystego), i to tylko w zakresie niezbędnym do wykonania danej inwestycji oraz zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego lub decyzji o ustaleniu inwestycji celu publicznego. Podnieśli, że samo odwołanie się do powyższych dokumentów jest nie wystarczające. Zdaniem skarżących inwestycja Spółki stanowi budowę nowej linii,
a nie przebudowę istniejącej. Końcowo wskazali, że uzasadnienie zaskarżonej decyzji nie odnosi się do złożonego przez nich odwołania.
W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie podtrzymując stanowisko z uzasadnienia zaskarżonej decyzji.
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje:
Skarga podlegała oddaleniu albowiem Sąd nie dopatrzył się w zaskarżonej decyzji zarzucanego przez skarżących naruszenia przepisów prawa. Decyzja ograniczająca sposób korzystania przez skarżących z ich nieruchomości została wydana na podstawie obowiązującego przepisu prawa i w granicach zakreślonych jego treścią, co dla sądu administracyjnego, kontrolującego zaskarżony akt wyłącznie poprzez pryzmat jego zgodności z prawem, stanowiło uzasadnioną podstawę dla oddalenia skargi.
Zgodnie z art. 124 ust. 1u.g.n. stanowiącym materialnoprawną podstawę kwestionowanej decyzji, starosta wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej może w drodze decyzji ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości poprzez udzielenie zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń służących do przesyłania płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, jeżeli właściciel lub użytkownik wieczysty nie wyraża na to zgody. Ograniczenie to następuje – jak stanowi cytowany przepis – zgodnie z planem miejscowym, a w przypadku braku planu, zgodnie
z decyzją o lokalizacji inwestycji celu publicznego. Treść przytoczonego przepisu wskazuje zatem, że przesłankami uzasadniającymi jego zastosowanie, są:
- uzasadniona miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego lub decyzją
o lokalizacji inwestycji celu publicznego potrzeba przeprowadzenia przez daną nieruchomość inwestycji liniowej celu publicznego służącej przesyłaniu lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej, łączności publicznej
i sygnalizacji wraz z niezbędnymi do korzystania z tych przewodów i urządzeń obiektów;
- brak zgody właściciela nieruchomości na przeprowadzenie przez jego nieruchomość opisanej wyżej inwestycji.
Nadto z art. 124 ust. 3 u.g.n. wynika, że udzielenie zezwolenia na decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości dla przeprowadzenia inwestycji celu publicznego opisanej ust. 1, powinno być poprzedzone rokowaniami
z właścicielem lub użytkownikiem wieczystym nieruchomości o uzyskanie zgody na wykonanie prac, o których mowa w ust. 1. Rokowania przeprowadza osoba lub jednostka organizacyjna zamierzająca wystąpić z wnioskiem o zezwolenie a do wniosku należy dołączyć dokumenty z przeprowadzonych rokowań.
Instytucja opisana art. 124 ust. 1 ustawy o gospodarce nieruchomościami jest jednolicie interpretowana przez sądy administracyjne i doktrynę. Administracyjne ograniczenie sposobu korzystania właściciela nieruchomości ze swego prawa własności ma charakter wyjątkowy jak każde ograniczenie uprawnień właścicielskich. Służy ściśle określonemu celowi publicznemu, którego realizacja została przewidziana w ściśle określony sposób, a osiągnięcie którego to celu stało się niemożliwe w drodze ugody z właścicielem nieruchomości. Linię orzecznictwa
i stanowisko doktryny przytoczyło uzasadnienie zaskarżonej decyzji (por. wyrok WSA z dnia 10 lutego 2015 r. sygn. akt II SA/Bk 1098/14).
Materiał dowodowy zawarty w aktach administracyjnych niewątpliwie pozwalał na uznanie, że spełnione zostały wymienione wyżej ustawowe przesłanki pozwalające na decyzyjne ograniczenie sposobu korzystania przez skarżących
z części ich nieruchomości, położonej w gminie D., w obrębie D., oznaczonej jako działka o numerze geodezyjnym [...].
W ocenie Sądu, przedmiotowa inwestycja niewątpliwie stanowi cel publiczny,
a ponadto realizowana ma być na obszarze objętym miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego. Z uzasadnienia zaskarżonej decyzji wynika,
że ograniczenie sposobu korzystania przez właścicieli z części przedmiotowej nieruchomości nastąpiło zgodnie z uchwałą nr XXXI/222/13 Rady Miejskiej
w Drohiczynie z dnia 26 listopada 2013 r., opublikowaną w Dzienniku Urzędowym Województwa Podlaskiego z dnia 13 grudnia 2013 roku pod pozycją 4474 ( Dz. Urz. Woj. Podl. z 2013 r., poz. 4474). Z wypisu z dnia 23 września 2014 r.
nr RG.6727.145.2014.AŻ wynika, że działka skarżących o nr geod. [...] położona na terenie miasta Drohiczyn została określono symbolami: 1.RMN.6 - tereny zabudowy zagrodowej, 1MN.31- tereny zabudowy mieszkaniowej jednorodzinnej, 1.ZP.1 - tereny zieleni urządzonej, parki, zieleńce, ogrody, ZL - lasy, linia energetyczna 110 kV, tereny Obszaru Chronionego Krajobrazu Dolina Bugu, tereny Natura 2000 PLB 140001 Dolina Dolnego Bugu; linia energetyczna 110 kV. Z kolei
w części opisowej planu w Rozdziale 7 "Ustalenia dotyczące zasad modernizacji rozbudowy i budowy systemów infrastruktury technicznej" w § 16 (Ustalenia dotyczące zasad uzbrojenia terenu), w ust. 9 wskazano, że w zakresie zaopatrzenia w energię elektryczną ustala się: 1) zachowanie i adaptację istniejących napowietrznych linii energetycznych wysokiego napięcia, średniego napięcia
i niskich napięć; 2) zachowanie i adaptację istniejących stacji rozdzielczych, transformatorowych, transformatorowo- rozdzielczych; 3) rozbudowa systemu zaopatrzenia w energię elektryczną polegać będzie na rehabilitacji, odbudowie, przebudowie, modernizacji istniejących oraz budowie nowych linii energetycznych,
a także na rehabilitacji, odbudowie, przebudowie, modernizacji, wymianie istniejących oraz budowie nowych stacji transformatorowych, rozdzielczych
i transformatorowo-rozdzielczych.
W rozpoznawanej sprawie w załączonych do decyzji organu I instancji mapach (stanowiących integralną część decyzji), zobrazowano przebieg linii i pasa technologicznego zgodnie z ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego. Decyzja organu I instancji, wbrew twierdzeniom skarżącego, jednoznacznie wskazuje zarówno przebieg inwestycji przez nieruchomości skarżącego jak i zakres uszczuplenia jego władztwa w zakresie niezbędnym do wykonania przedmiotowej inwestycji, zgodnie z warunkami wynikającymi z planu zagospodarowania przestrzennego. Organ I instancji wskazał, że w wyniku realizacji inwestycji powstanie pas technologiczny ograniczonego użytkowania o długości 153 metrów i powierzchni 2453 m2 dla działki o nr geod. [...] oraz pod stanowisko słupowe grunt o powierzchni 7,8 m2, zgodnie z trasą oznaczoną na planie sytuacyjnym w skali 1:1000, stanowiącym integralną część niniejszej decyzji.
Również treść żądania Inwestora nie budzi wątpliwości. Z wniosku Inwestora
z dnia [...] marca 2014 r. (uzupełnionego pismem z dnia 18 kwietnia 2014 r.) wynika, że wystąpił on do Starostwa Powiatowego w S. o ograniczenie sposobu korzystania z nieruchomości, poprzez udzielenie mu zezwolenia na dokonanie przebudowy istniejącej, napowietrznej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji S., do rzeki B. wraz z niezbędną infrastrukturą towarzyszącą.
Zdaniem Sądu udzielenie zezwolenia na ograniczenie sposobu korzystania
z nieruchomości poprzedzone zostało rokowaniami ze skarżącymi zmierzającymi do uzyskania ich zgody na poprowadzenie linii elektroenergetycznej. Celem ustanowionego w art. 124 ust. 3 u.g.n. obowiązku przeprowadzenia rokowań jest umożliwienie konsensualnego załatwienia sprawy. W orzecznictwie sądów administracyjnych wyrażone zostało stanowisko, że niemożność uzyskania zgody właściciela zachodzi wówczas, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażeniu zgody albo strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia (por. wyrok WSA w Białymstoku z 12 lutego 2013 r. sygn. II SA/Bk 692/12, wyrok WSA w Lublinie z dnia 30 czerwca 2011 r. sygn. II SA/Lu 301/11). Przepisy art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami nie określają przy tym ani formy rokowań ani też sposobu ich dokumentowania. W tym miejscu podnieść należy, w orzecznictwie sądów administracyjnych, wskazuje się, że po wszczęciu postępowania, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., organ nie ma żadnych podstaw do prowadzenia postępowania dowodowego w przedmiocie przyczyn braku zgody rokujących stron. Postępowanie dowodowe prowadzone przez organ powinno sprowadzać się wyłącznie do ustalenia faktu istnienia rokowań. Strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na ich skutek dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym kiedy je zakończyć (zob. wyrok WSA w Warszawie z dnia 20 listopada 2012 r. sygn. akt I SA/Wa 1785/12, opubl. CBOSA). Należy zgodzić się zatem ze stanowiskiem organu, że wnioskodawca miał rzeczywistą wolę załatwienia sprawy i przeprowadził rokowania z właścicielem przedmiotowej nieruchomości. Okoliczność zaś, czy inwestor zaproponował właścicielowi takie warunki, które są dla niego korzystne, czy takie które są dla niego nie do przyjęcia, nie podlega weryfikacji w trybie art. 124 u.g.n. Rolą organów było wyłącznie zbadanie okoliczności, czy rokowania się odbyły i ustalenia, jaki był ich rezultat. Nie miały one kompetencji do angażowania się
w przebieg rokowań.
Akta sprawy administracyjnej wskazują, że w szczególności w protokole rokowań z dnia [...] października 2013 r. przedłożono propozycje dotyczącą ustalenia przez strony sposobu korzystania z nieruchomości, zakresu oraz należności pieniężnych. Właściciele nieruchomości, jak wynika z pisma z dnia [...] października 2013 r., wnieśli o wypłatę rocznego czynszu za korzystanie ze służebności
w wysokości 5.000,00 zł i nie wyrazili zgody na propozycję. Ze strony Inwestora zaproponowano jednorazową kwotę rekompensaty tytułem odszkodowawczym
w wysokości 2.000.00 zł oraz ustanowienie nieodpłatnej służebności przesyłu polegającej na korzystaniu z wyżej wymienionej nieruchomości w celu budowy linii napowietrznej 110 kV z linią światłowodową w relacji S., do rzeki B. , na terenie działalności Spółki oraz korzystania z tych urządzeń zgodnie z ich przeznaczeniem. Właściciele nieruchomości nie wyrazili zgody na propozycji.
W świetle opisanej wyżej korespondencji wnioskodawcy z właścicielami nieruchomości niewątpliwie wynika, że podejmowane były przez inwestora próby polubownego określenia warunków ograniczenia sposobu korzystania
z nieruchomości skarżących w celu wybudowania kablowej linii 100 kV, które zakończyły się niepowodzeniem. Nie dostrzegając szans na zawarcie porozumienia ze skarżącymi wnioskodawca zdecydował się złożyć wniosek o wydanie decyzji ograniczającej sposób korzystania skarżących z ich nieruchomości.
Ponadto za bezpodstawny Sąd uznał zarzut dotyczący naruszenia przysługującego im prawa własności. Zauważenia bowiem wymaga, że postępowanie, o którym mowa w art. 124 ust. 1 u.g.n., może być wszczęte na wniosek inwestora i decyzja wydana w tym trybie zastępuje zgodę właściciela na wejście na teren, gdy właściciel nie wyraża na to zgody i decyzja ta zastępuje dowód o jakim mowa w art. 32 ust. 4 pkt 2 ustawy Prawo budowlane (por. wyrok NSA z dnia 11 lipca 2003 r., sygn. akt SA/Rz 1635/00). Powyższe oznacza, że już z samego charakteru tego postępowania wynika, że decyzja jest wydawana w sytuacji braku zgody pomiędzy inwestorem a właścicielem nieruchomości.
Wydanie kwestionowanej decyzji poprzedziło dokładne wyjaśnienie wszystkich istotnych okoliczności mających znaczenie dla podejmowanego w sprawie rozstrzygnięcia (art. 7 i 77 k.p.a). Rozstrzygnięcie zostało też, wbrew twierdzeniom skarżącego, wydane w oparciu o pełny materiał dowodowy. Ocena ta nie nosi cech dowolności (art. 80 k.p.a). Zgodnie zaś z art. 107 § 3 k.p.a. w rozstrzygnięciu zawarto podstawowe jego elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne.
W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Wprawdzie organ nie odniósł się do wszystkich zarzutów podniesionych w odwołaniu, jednakże powyższe uchybienie,
w ocenie Sądu, nie miało wpływu na rozstrzygnięcie sprawy.
Jak to już zostało wcześniej wyjaśnione, decyzje wydawane na podstawie ww. przepisu ze swej istoty naruszają interes własny strony (właściciela nieruchomości), ograniczając sposób korzystania z nieruchomości w celu umożliwienia uprawnionym jednostkom realizację inwestycji celu publicznego, a więc takich, które są realizowane w interesie społecznym i mają służyć ogółowi. Pomimo, iż wynik przeprowadzonego postępowania jest niezgodny z oczekiwaniami strony skarżącej, nie może to oznaczać, że zaskarżona decyzja narusza prawo,
a w szczególności art. 124 ust. 1 u.g.n.
Reasumując, podniesione w skardze zarzuty okazały się niezasadne, gdyż postępowanie przed organami zostało przeprowadzone w sposób wyczerpujący
i prawidłowy, zaś zgromadzony w sprawie materiał oceniono właściwie. Mające natomiast zastosowanie w sprawie przepisy zostały także należycie zinterpretowane
i zastosowane. Sąd nie doszukał się też naruszeń przepisów prawa materialnego, czy procesowego, które skutkowałyby koniecznością uchylenia zaskarżonych decyzji.
Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia
2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi ( Dz. U. z 2012 r., poz. 270), należało orzec jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło