II SA/Bk 296/22

WyrokWSA w Białymstoku2022-06-21

Skład orzekający: Elżbieta Lemańska, Grzegorz Dudar, Barbara Romanczuk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy Wspólnota Mieszkaniowa, będąca dzierżawcą działek, posiada interes prawny do uzyskania wypisu z rejestru gruntów zawierającego dane właścicieli tych działek, w sytuacji gdy nie jest ujawniona w ewidencji jako posiadacz, a swoje żądanie opiera na udziale w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oraz zamiarze złożenia zawiadomienia o możliwości popełnienia przestępstwa?
Ratio decidendi
Wspólnota Mieszkaniowa nie posiada interesu prawnego do uzyskania wypisu z rejestru gruntów zawierającego dane właścicieli, użytkowników wieczystych lub władających, jeśli nie jest ujawniona w ewidencji jako posiadacz. Interes prawny musi być oparty na konkretnej normie prawa materialnego, która bezpośrednio wpływa na sytuację prawną wnioskodawcy. Samo bycie stroną w innym postępowaniu administracyjnym lub zamiar złożenia zawiadomienia o przestępstwie nie stanowi wystarczającej podstawy do wykazania interesu prawnego w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 3 Prawa geodezyjnego i kartograficznego.
Stan faktyczny
Wspólnota Mieszkaniowa zwróciła się o wydanie wypisu z rejestru gruntów dla określonych działek, wskazując na swój interes prawny wynikający z bycia stroną w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości oraz zamiaru złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa. Organy administracji odmówiły wydania wypisu, uznając, że Wspólnota posiada jedynie interes faktyczny, a nie prawny. WSA w Białymstoku oddalił skargę Wspólnoty, podzielając stanowisko organów.
Rozstrzygnięcie
Oddalono skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Elżbieta Lemańska, Sędziowie sędzia WSA Grzegorz Dudar, asesor sądowy WSA Barbara Romanczuk (spr.), Protokolant sekretarz sądowy Natalia Paulina Kielak, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 14 czerwca 2022 r. sprawy ze skargi W. M. B. przy ulicy P. (...) w B. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] w przedmiocie odmowy wydania wypisu z rejestru gruntów oddala skargę Decyzją z dnia [...] marca 2022 r. nr [...] P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego, po rozpatrzeniu odwołania Wspólnoty Mieszkaniowej budynku przy ul. [...] od decyzji Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] odmawiającej wydania wypisu z rejestru gruntów działek oznaczonych numerami [...] w obrębie nr [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. U podstaw zaskarżonego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne i prawne: Wnioskiem z dnia [...] grudnia 2021 r. Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...]zwróciła się o wydanie wypisu z rejestru gruntów działek o nr [...] w obrębie nr [...]. Wnioskodawca w uzasadnieniu wniosku wskazał, że posiada interes prawny wynikający z tego, iż jest stroną w postępowaniu dotyczącym zwrotu wywłaszczonej nieruchomości (jako dzierżawca w/w działek). Prezydent Miasta B. po rozpoznaniu powyższego wniosku, decyzją z dnia [...] stycznia 2022 r. nr [...] postanowił odmówić wydania wypisu z rejestru gruntów wskazanych przez wnioskodawcę działek. Uzasadniając swoje rozstrzygniecie Prezydent Miasta B. wyjaśnił, że wnioskodawca ma bezsprzecznie interes faktyczny w uzyskaniu dostępu do danych osobowych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Jednak nie jest to interes prawny i nie może być traktowany jako przesłanka żądania wydania wypisu na działki nr [...]. Od powyższej decyzji odwołanie złożyła Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...], nie godząc się z jej rozstrzygnięciem w całości, jednocześnie wnosząc o zmianę decyzji oraz wskazując do uzyskania żądanych danych przepis prawa materialnego tj. art. 271 § 1 Kodeksu Karnego. W uzasadnieniu odwołania Wspólnota wskazała, że nie zgadza się z ww. decyzją, ponieważ swój interes prawny w dostępie do danych objętych wnioskiem wywodzi w związku z zamiarem złożenia zawiadomienia do prokuratury o możliwości popełnienia przestępstwa z art. 271 § 1 Kodeksu Karnego przez pełnomocnika spadkobierców, którzy nie posiadają udziału w działkach. Na skutek rozpoznania odwołania, P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Geodezyjnego i Kartograficznego w B. (dalej w skrócie: "PWINGiK") decyzją z [...] marca 2022 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. Powołując się na ustalenia poczynione w toku postępowania, organ w pierwszej kolejności wyjaśnił, powołując się w tym zakresie na treść ustawy z dnia 17 maja 1989 r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2020 r. poz. 2052) - dalej "p.g.i.k" tj. art. 20 ust. 1 i 2 oraz art. 24 ust. 2 i 3 p.g.i.k., że wypis z ewidencji gruntów zawierający dane właścicieli, użytkowników wieczystych lub władających w odniesieniu do wskazanych działek należy uznać za dane podmiotowe. Zatem takie dane z ewidencji gruntów i budynków zawierające dane podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.i k. starosta udostępnia na żądanie innych podmiotów niż wymienione w pkt 1-2a, które mają interes prawny w tym zakresie. Pojęcie interes prawny, użyte w art. 24 ust. 3 p.g.i.k. nie zostało zdefiniowane w tej ustawie. Tym niemniej przyjęto tak w doktrynie, jak i orzecznictwie, że istotą interesu prawnego jest jego oparcie na konkretnej normie prawa materialnego, którą to normę można wskazać jako jego podstawę i z której dany podmiot może wywodzić swoje uprawnienia i obowiązki. Interes musi być oparty na prawie lub chroniony przez prawo. Cechami tego interesu będzie to, że jest on indywidualny, konkretny, aktualny i sprawdzalny obiektywnie, a jego istnienie znajduje potwierdzenie w okolicznościach faktycznych, będących przesłankami zastosowania przepisu prawa materialnego. Interes prawny musi być więc udowodniony. Mając powyższe na uwadze organ II instancji podzielił ustalenia organu I instancji, że Wspólnota ma interes faktyczny w uzyskaniu informacji w zakresie danych zawartych w ewidencji gruntów i budynków. Jednak nie jest to interes prawny i nie może być traktowany jako przesłanka żądania od organu udostępnienia wypisu z rejestru gruntów przedmiotowej nieruchomości. Interesu prawnego kategorii materialnoprawnej) w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 3 p.g.i.k. nie tworzy fakt, iż wnioskodawca jest stroną w postępowaniu o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, ponieważ nie istnieje związek między danym żądaniem a wskazanym przepisem prawa, który pozwoliłby na udostępnianie organowi prowadzącemu ewidencję gruntów i budynków, wypisu z rejestru gruntów odnośnie działek oznaczonych numerami ewidencyjnymi: [...]. Odnosząc się natomiast do okoliczności podniesionych w odwołaniu organ odwoławczy podkreślił, że Wspólnota Mieszkaniowa jako interes prawny w dostępie do danych objętych wnioskiem wskazała przepis art. 271 § 1 Kodeksu Karnego, dopiero na etapie prowadzonego postępowania odwoławczego. W ocenie PWINGiK podnoszona przez skarżącą Wspólnotę okoliczność, że żądane przez nią dane są jej niezbędne do złożenia zawiadomienia o popełnieniu przestępstwa, także nie mogą stanowić podstawy do wywodzenia z tego przepisu interesu prawnego w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 3 ustawy. Jeśli bowiem akt stosowania danej normy prawnej nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym przysługującym danemu podmiotowi. Oznacza to, że nie jest dostatecznym udowodnieniem interesu prawnego samo przytoczenie przepisu prawnego, na podstawie którego wnioskodawca ma zamiar podjęcie działań w związku z zamiarem złożenia do prokuratury zawiadomienia. Nie jest to bowiem interes prawny konkretny, aktualny, obiektywnie istniejący (wyrok NSA z dnia 9 czerwca 2016 r., sygn. akt II OSK 2644/14). Końcowo zatem organ odwoławczy jeszcze raz podkreślił, że w przypadku gdy wniosek o wydanie wypisu z rejestru gruntów i budynków został złożony przez podmiot, który nie był ujawniony w ewidencji, to taki podmiot winien uzasadnić swój interes prawny w uzyskaniu żądanych danych podmiotowych. Wskazany przez Wspólnotę Mieszkaniową jako interes prawny wnikający z faktu prowadzonego postępowania o zwrot wywłaszczonej nieruchomości, jak też z chęci podjęcia czynności odnośnie złożenia do prokuratury zawiadomienia, nie znajduje uzasadnienia w przepisach prawa do sformułowania przedmiotowego wniosku. Wobec powyższego bezsprzecznym jest, że wskazane przez wnioskodawcę w piśmie jak i odwołaniu przesłanki do wydania z operatu ewidencji gruntów i budynków informacji, świadczą o istnieniu po stronie skarżącej Wspólnoty Mieszkaniowej interesu faktycznego, a nie interesu prawnego z punktu widzenia przepisów procedury administracyjnej oraz ustawy - Prawo geodezyjne i kartograficzne. Na tej podstawie organ II instancji utrzymał w mocy zaskarżone rozstrzygnięcie. Skargę na powyższe rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniosła Wspólnota Mieszkaniowa budynku przy ul. [...], nie zgadzając się z przedmiotowymi rozstrzygnięciami organów obu instancji. W uzasadnieniu swego stanowiska przedstawiono stan faktyczny sprawy oraz podejmowane przez wnioskodawcę czynności wskazując, że w dniu [...] grudnia 2021 r. Wspólnota wystąpiła do organu o wydanie wypisu z rejestru gruntów działek o numerach [...] w obrębie nr [...], zaś organ I instancji w dniu [...] stycznia 2022 r. odmówił wydania żądane wypisu. Skarżąca Wspólnota podkreśliła, że pełnomocnik spadkobierców starający się o zwrot przedmiotowych działek ma pełen dostęp do dokumentów, zaś Wspólnota Mieszkaniowa będąca dzierżawcą działek nr [...] takiego dostępu nie posiada mimo, że jest uczestnikiem postępowania w przedmiocie wywłaszczenia, a także ma złożyć zawiadomienie o popełnieniu przestępstwa z art. 271 § 1 k. W ocenie strony skarżącej to uzasadnia jej interes prawny w zakresie wydania żądanego wypisu. Strona jednocześnie podkreśliła, że pełnomocnik spadkobierców zainteresowany jest wybudowaniem apartamentowca i przywłaszcza prawa majątkowe do tych działek, budując na granicy z działka nr 2069 ogrodzenie. Ponadto Wspólnota Mieszkaniowa na podstawie pisma z Urzędu Miejskiego Biura Zarządzania Kryzysowego z dnia [...] marca 2022 r. została zobowiązania do przeprowadzenia przeglądu stanu technicznego budowli ochronnej, co jest utrudnione z uwagi na to, że wietrznia znajduje się na działce prywatnej o nr geod. [...]. Brak informacji o właścicielach uniemożliwia uzyskanie zgody właścicieli na prace budowlane w celu doprowadzenia wietrzni do gotowości eksploatacyjnej. Mając powyższe na uwadze skarżąca wniosła o uchylenie zaskarżonych decyzji obu instancji. W odpowiedzi na skargi PWINGiK wniósł o ich oddalenie podtrzymując w całości argumentację zawartą w zaskarżonym rozstrzygnięciu. W ocenie organu podniesione w skardze zarzuty są powtórzeniem zarzutów do których PWINGiK ustosunkował się na etapie postępowania odwoławczego. Jednocześnie organ podkreślił, że wniosek o wydanie wypisu z rejestru gruntów dotyczył jedynie nr działek [...], nie dotyczył natomiast działki nr [...]. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Na wstępie należy wyjaśnić, że sądy administracyjne sprawują kontrolę działalności administracji publicznej pod względem zgodności z prawem, a więc prawidłowości zastosowania przepisów obowiązującego prawa oraz trafności ich wykładni, a uwzględnienie skargi następuje tylko w przypadku stwierdzenia przez sąd naruszenia przepisów prawa materialnego lub istotnych wad w prowadzonym postępowaniu (art. 145 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi - Dz. U. z 2022 r., poz. 329 ze zm., dalej: p.p.s.a.). W rozpoznawanej sprawie tego rodzaju kwalifikowane wady i uchybienia nie wystąpiły, wobec czego skarga nie zasługuje na uwzględnienie. W przedmiotowej sprawie kontroli sądu poddana została decyzja PWINGiK w B. z dnia [...] marca 2022 r. utrzymująca w mocy decyzję Prezydenta Miasta B. z dnia [...] stycznia 2022 r. o odmowie wydania wypisu z rejestru gruntów działek oznaczonych numerami [...] w obrębie nr [...]. Podkreślić przy tym należy, iż przedmiotowa sprawy dotyczy jedynie wydania wypisu w stosunku do działek o nr [...], co wynika wprost z wniosku z dnia [...].12.2021 r. (data prezentaty [...].12.2021 r. k. 2 akt admin.), zaś drugi wniosek, który dotyczył działki o nr [...]– przedłożony do akt sprawy sądowej k. 35, nie zawiera prezentaty organu i jak wynika z pisma procesowego, nie był objęty tym postępowaniem (k. 52). Podstawę prawną zaskarżonej decyzji stanowiły przepisy ustawy z dnia 17 maja 1989r. Prawo geodezyjne i kartograficzne (Dz. U. z 2021r., poz. 1990, dalej w skrócie "p.g.i.k."). W myśl art. 24 ust. 2 i 3 p.g.i.k. informacje zawarte w operacie są jawne i udostępniane przez starostę m.in. w formie wypisów z rejestrów, kartotek i wykazów tego operatu. W związku z powyższym w art. 24 ust. 4 p.g.i.k. przyjęto, że każdy, z zastrzeżeniem ust. 5, może żądać udostępnienia informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. W ust. 5, do którego przepis ten się odwołuje, ustalono m.in., że starosta udostępnia dane ewidencji gruntów i budynków zawierające dane podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 oraz wydaje odpisy z operatu ewidencyjnego, zawierające takie dane, na żądanie: 1) właścicieli oraz osób i jednostek organizacyjnych władających gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniony zbiór danych lub wypis; 2) organów administracji publicznej oraz podmiotów niebędących organami administracji publicznej, realizujących na skutek powierzenia lub zlecenia przez organ administracji publicznej, zadania publiczne związane z gruntami, budynkami lub lokalami, których dotyczy udostępniony zbiór danych lub wypis, 2a) operatorów: a) sieci, w rozumieniu ustawy z dnia 7 maja 2010 r. o wspieraniu rozwoju usług i sieci telekomunikacyjnych, b) systemu przemysłowego, systemu dystrybucyjnego oraz systemu połączonego, w rozumieniu ustawy z dnia 10 kwietnia 1997 r. – Prawo energetyczne; 3) innych podmiotów niż wymienione w pkt 1 – 2a, które mają interes prawny w tym zakresie. Kwestią zasadniczą było więc ustalenie, czy w świetle brzmienia w/w przepisu oraz mając na uwadze, że Wspólnota Mieszkaniowa zawarła z Miastem B. Zarządcą Mienia Komunalnego umowę dzierżawy z dnia [...] kwietnia 2011 r. działek nr [...], których dotyczył wniosek, organ miał obowiązek wydania wypisu z rejestru gruntów, z uwagi na posiadanie interesu prawnego. Niewątpliwie bowiem strona skarżąca nie mogła być uznana za podmiot władający gruntami, których dotyczy udostępniony zbiór danych lub wypis, bowiem mimo zawarcia umowy dzierżawy nie była ona ujęta w zbiorze danych jako posiadacz, co wynika wprost z art. 20 ust. 1 ust. 2 p.g.i.k. Jak stanowi bowiem art. 20 ust. 1 pkt 1 p.g.i.k. ewidencja gruntów i budynków obejmuje informacje dotyczące gruntów - ich położenia, granic, powierzchni, rodzajów użytków gruntowych oraz ich klas bonitacyjnych, oznaczenia ksiąg wieczystych lub zbiorów dokumentów, jeżeli zostały założone dla nieruchomości, w skład której wchodzą grunty. Z kolei z art. 20 ust. 2 p.g.i.k. wynika, że w ewidencji gruntów i budynków wykazuje się także: 1) właścicieli nieruchomości, a w przypadku: a) nieruchomości Skarbu Państwa lub jednostek samorządu terytorialnego - oprócz właścicieli inne podmioty, w których władaniu lub gospodarowaniu, w rozumieniu przepisów o gospodarowaniu nieruchomościami Skarbu Państwa, znajdują się te nieruchomości, b) gruntów, dla których ze względu na brak księgi wieczystej, zbioru dokumentów albo innych dokumentów nie można ustalić ich właścicieli - osoby lub inne podmioty, które władają tymi gruntami na zasadach samoistnego posiadania; 2) miejsce pobytu stałego lub adres siedziby podmiotów, o których mowa w pkt 1; Powyższe przepisy oznaczają zatem, że nie wszystkie wyżej wymienione dane podlegają wolnemu i nieograniczonemu dostępowi. Przywołany wyżej art. 24 ust. 5 wprowadza bowiem ograniczenie w zakresie danych podmiotów będących właścicielami nieruchomości. Warto tu przytoczyć wyrok Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Gliwicach z dnia 17 czerwca 2009 r. (sygn. II SA/Gl 101/09 – wszystkie orzeczenia za www.orzeczenia.nsa.gov.pl), gdzie skład orzekający uznał, iż "jawność oznacza jedynie to, że informacje zawarte w ewidencji nie mają charakteru informacji w rozumieniu prawa niejawnych, nie oznacza jednak powszechnego do nich dostępu". W oparciu o powyższe przepisy ukształtowała się jednolita linia orzecznictwa sądów administracyjnych. Wyróżnia się w niej trzy kategorie informacji zawartych w operacie ewidencyjnym. Są to dane przedmiotowe, podmiotowo-przedmiotowe i podmiotowe. Jako, że te dwie ostatnie zawierają informacje o właścicielach nieruchomości, podlegają one reżymowi udostępniania, o którym mowa w art. 24 ust. 5 p.g.k. Trafnie to ujął WSA w Kielcach w wyroku z dnia 22 kwietnia 2015 r. (sygn. II SA/Ke 213/15) stwierdzając, że "przedmiotem jawnych i powszechnie dostępnych, udzielanych w trybie art. 24 ust. 2 i 4 p.g.k. informacji o gruntach, budynkach i lokalach, na żądanie każdego, tj. bez konieczności wykazywania interesu prawnego, ani władania gruntem, budynkiem lub lokalem, mogą być tylko informacje o charakterze przedmiotowym. Natomiast informacje o charakterze podmiotowym lub podmiotowo-przedmiotowym, z uwagi na ochronę zawartych w nich danych osobowych, mogą być udzielane tylko w trybie art. 24 ust. 5 ustawy, a więc z uwzględnieniem wszystkich zawartych w tym przepisie ograniczeń". Przenosząc powyższe ustalenia na grunt rozpatrywanej sprawy wskazać należy, że wypis z ewidencji gruntów zawierający dane osobowe właścicieli, użytkowników wieczystych lub władających w odniesieniu do wskazanych działek należy uznać za dane podmiotowe, a o takie dane konkretnie chodziło Wspólnocie Mieszkaniowej. Zatem takie dane z ewidencji gruntów i budynków zawierają dane osobowe podmiotów, o których mowa w art. 20 ust. 2 pkt 1 p.g.i.k. Z uwagi na powyższe, w ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie, organy administracji trafnie uznały, iż wydanie wypisów dotyczących przedmiotowych działek, jakich domagała się Wspólnota Mieszkaniowa, wymagało wykazania się przez skarżącą interesem prawnym. Wspólnota Mieszkaniowa jako interes prawny w dostępie do danych objętych wnioskiem wskazała początkowo we wniosku fakt bycia stroną w postępowaniu dotyczącym zwrotu wywłaszczonej nieruchomości (jako dzierżawca w/w działek). Następnie zaś w postępowaniu odwoławczym powoływała się na przepis art. 271 § 1 Kodeksu Karnego, który będzie stanowił podstawę zawiadomienia przez Wspólnotę o popełnieniu przestępstwa. Jednocześnie w skardze powoływała się na pismo z Urzędu Miejskiego Biura Zarządzania Kryzysowego z dnia 29 marca 2022 r., w którym została zobowiązania do przeprowadzenia przeglądu stanu technicznego budowli ochronnej, co jest utrudnione z uwagi na to, że wietrznia znajduje się na działce prywatnej o nr geod. [...]. Podnosiła, że brak informacji o właścicielach uniemożliwia uzyskanie zgody właścicieli na prace budowlane w celu doprowadzenia wietrzni do gotowości eksploatacyjnej. W ocenie Sądu żadny z tych argumentów nie wskazuje na posiadanie przez skarżącą interesu prawnego w wydaniu wnioskowanego wypisu z rejestru gruntów. Należy podkreślić, że pojęcie interes prawny, użyte w art. 24 ust. 3 p.g.i.k. nie zostało zdefiniowane w tej ustawie. Zgodzić się należy ze stanowiskiem organów, że podnoszona przez skarżącą Wspólnotę okoliczność, że żądane przez nią dane są jej niezbędne do toczącego się postępowania administracyjnego w sprawie o wywłaszczenie czy też wszczęcia sprawy karnej, nie może stanowić podstawy do wywodzenia z tego interesu prawnego skarżącej w rozumieniu art. 24 ust. 5 pkt 3 p.g.i.k. Wskazać bowiem należy, że ustalenie interesu prawnego sprowadza się do wykazania związku o charakterze materialnoprawnym między obowiązującą normą prawa materialnego, a sytuacją prawną konkretnego podmiotu polegającą na tym, że akt stosowania tej normy może mieć wpływ na sytuację prawną tego podmiotu w zakresie jego pozycji materialnoprawnej. Stąd też zawsze powinna to być norma dająca się indywidualnie określić i wyodrębnić, której treść można do końca ustalić; zawsze też powinna aktualnie i bezpośrednio dotyczyć sytuacji danego podmiotu (zob. J. Zimmermann: Konstrukcja interesu prawnego w sferze działań Naczelnego Sądu Administracyjnego (w:) Administracja, gospodarka, samorząd, H. Olszewski, B. Popowska (red.), Poznań 1997, s. 609 i n.). Jeżeli natomiast akt stosowania danej normy prawnej nie wywiera bezpośredniego wpływu na sferę sytuacji prawnej danego podmiotu, to nie można mówić o interesie prawnym przysługującym danemu podmiotowi. Skarżąca Wspólnota nie wskazała zatem przepisu prawa materialnego, który zobowiązywałby organ do wydania żądanych informacji. Interesu prawnego (jako kategorii materialnoprawnej) w rozumieniu art. 24 ust. 3 p.g.i.k. nie tworzy przyszłe ewentualne (hipotetyczne) postępowanie prowadzone przed organami ścigania, bowiem organy takie same mogą uzyskać takie informacji, o ile są one potrzebne w toku postępowania. Także w sprawie o wywłaszczenie, skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa jako uczestnik postępowania nie była wzywania do podania wnioskowanych przez nią informacji. Nie jest zatem legitymowany do występowania w postępowaniu administracyjnym w charakterze strony ten, kto uzasadnia swój interes prawny zdarzeniami i okolicznościami przewidywanymi, które w jego ocenie mogły wystąpić w przeszłości lub mogą wystąpić dopiero w przyszłości (por. wyrok NSA z dnia 25 stycznia 2011 r. sygn. akt I OSK 458/10 i wyrok NSA z dnia 26 lutego 2014 r. sygn. akt II GSK 1916/12 ). Podkreślić przy tym należy, że na rozprawie członek zarządu Wspólnoty Mieszkaniowej wyjaśnił, że toczyła się sprawa o przywrócenie naruszonego posiadania, z uwagi na postawienie ogrodzenia, która została przez nich wygrana, zaś Wspólnota w toku tego postępowania dowiedziała się, że właścicielem działek nr [...] jest w dalszym ciągu Skarb Państwa, a zarządzającym jest Zarząd Mienia Komunalnego. Nawet zatem na datę wniesienia przedmiotowej skargi, strona skarżąca wie kto jest właścicielem przedmiotowych działek, co w sposób jednoznaczny wyklucza interes prawny strony skarżącej i potwierdza, że jest to jedynie interes faktyczny. W ocenie Sądu zatem wbrew twierdzeniom skargi, w przedmiotowej sprawie skarżącej przysługuje jedynie interes faktyczny. Jeszcze raz należy podkreślić, że art. 24 ust. 3 pkt 3 p.g.i.k. wiąże wydanie wypisu z operatu ewidencyjnego z istnieniem po stronie wnioskodawcy istnienia interesu prawnego nie jakiegokolwiek, lecz interesu prawnego związanego z gruntami, budynkami lub lokalami będącymi przedmiotem wypisu. Zatem odmowa wydania wypisu z rejestru była uzasadniona. Sąd ponadto podziela i to stanowisko organu odwoławczego, że kategoria interesu prawnego jest kategorią materialnoprawną i dlatego dla wykazania takiego interesu należy wskazać przepis prawa materialnego zobowiązujący organ do wydania dokumentu lub uprawniający wnioskującego do jego otrzymania. Interes można zdefiniować jako zainteresowanie jakiegoś podmiotu jakimś stanem faktycznym; interesem prawnym będzie taki interes, który został wzięty pod uwagę w normach obowiązującego prawa. Analizując istotę interesu prawnego należy wskazać na oparcie interesu w konkretnej normie prawa materialnego, która wówczas stanowi źródło tego interesu; zawsze powinna to być norma którą da się indywidualnie określić i wyodrębnić, której treść można do końca ustalić. Interes prawny z zasady powinien być interesem konkretnej osoby (jednostki); związek pomiędzy normą prawa materialnego a sytuacją takiej jednostki musi być aktualny i bezpośredni. Wreszcie interes prawny musi być rzeczywisty a nie tylko przewidywany, hipotetyczny - ("realność") interesu prawnego; kiedy jakieś działanie dokonywane na podstawie norm prawa administracyjnego dotyka w sposób bezpośredni normatywnie ukształtowanej sytuacji prawnej konkretnej jednostki (A. S. Duda, Interes prawny w polskim prawie administracyjnym. Warszawa 2008, s. 79-80). W szczególności nie można wywodzić interesu prawnego ze stosunku cywilnoprawnego np. z umowy najmu, dzierżawy. O istnieniu interesu prawnego nie decyduje jedynie wola czy subiektywne przekonanie danego podmiotu (por. wyrok WSA we Wrocławiu z dnia 02 grudnia 2010 r., II SA/Kr 546/10, CBOSA). Interes prawny nie może być udowadniany zamiarem i okolicznościami, które dopiero mogą wystąpić w przeszłości. Sytuacja, gdy dana osoba jest bezpośrednio zainteresowana załatwieniem wniosku, ale nie może tego interesu poprzeć przepisami prawa powszechnie obowiązującego, mogącego stanowić podstawę skierowania żądania określonych czynności organu administracyjnego to dysponowanie interesem faktycznym. Skarżąca Wspólnota Mieszkaniowa w niniejszej sprawie wykazuje interes faktyczny, nie prawny. Końcowo należy podnieść, że interesu prawnego strona skarżąca nie może również upatrywać w piśmie z Urzędu Miejskiego Biura Zarządzania Kryzysowego z dnia [...] marca 2022 r., w którym – w jej ocenie - została zobowiązania do przeprowadzenia przeglądu stanu technicznego budowli ochronnej, co jest utrudnione z uwagi na to, że wietrznia znajduje się na działce prywatnej o nr geod. [...]. Podkreślić należy, że po pierwsze przedmiotowa sprawa nie dotyczyła działki o nr [...], a ponadto skoro Wspólnota Mieszkaniowa nie jest dzierżawcą przedmiotowej działki, to nie może być zobowiązywana do wykonywania jakichkolwiek obowiązków na tej działce. Sąd rozpoznający niniejszą sprawę z urzędu nie stwierdził też innych uchybień organów, które mogłyby uzasadnić uchylenie zaskarżonych decyzji, zaś organy właściwie wywiązały się z obowiązku zebrania i rozpatrzenia materiału dowodowego oraz nie przekroczyły granic swobodnej oceny dowodów. Mając powyższe na uwadze, na mocy art. 151 p.p.s.a., należało orzec jak w sentencji.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło