II SA/Bk 396/11

PostanowienieWSA w Białymstoku2011-07-26

Skład orzekający: Mirosław Wincenciak, Urszula Barbara Rymarska, Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba niebiorąca udziału w postępowaniu administracyjnym może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik na prawach strony w sprawie dotyczącej skargi na uchwałę rady gminy?
Ratio decidendi
Osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, może zostać dopuszczona do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym jako uczestnik tylko wtedy, gdy wynik postępowania dotyczy jej interesu prawnego. W przypadku skargi na uchwałę rady gminy, legitymacja do udziału w postępowaniu przysługuje wyłącznie podmiotowi, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone tą uchwałą. Zainteresowanie wynikiem postępowania bez wykazania naruszenia indywidualnego interesu prawnego nie uzasadnia dopuszczenia do udziału w postępowaniu.
Stan faktyczny
Rada Miejska w Ł. podjęła uchwałę zmieniającą program profilaktyki i ustalającą liczbę punktów sprzedaży napojów alkoholowych. Skargę na tę uchwałę złożył J. K., a następnie W. M. W. M. wniósł o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowym jako uczestnik, powołując się na swoje doświadczenie i zainteresowanie sprawą. Sąd rozpatrzył wniosek o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika postępowania.
Rozstrzygnięcie
Odmówił dopuszczenia W. M. do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Sędziowie sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Marta Anna Lawda, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 lipca 2011 r. wniosku W. M. o dopuszczenie do udziału w sprawie w charakterze uczestnika postępowania w sprawie ze skargi J. K. na uchwałę Rady Miejskiej Ł. z dnia [...] marca 2011 r. Nr [...] w przedmiocie zmiany uchwały w sprawie ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu p o s t a n a w i a odmówić dopuszczenia do udziału w postępowaniu sądowym w charakterze uczestnika postępowania Rada Miejska w Ł. w dniu [...] grudnia 2010 r. podjęła uchwałę nr [...] w sprawie Ł. Programu Profilaktyki i Rozwiązywania Problemów Alkoholowych oraz Patologii Społecznej na 2011 r. Następnie uchwałą z dnia 30 marca 2011 r. Nr [...] Rada Miejska Ł. zmieniła wskazaną uchwałę w zakresie dotyczącym ustalenia liczby punktów sprzedaży napojów alkoholowych zawierających powyżej 4,5 % alkoholu (z wyjątkiem piwa) przeznaczonych do spożycia poza miejscem sprzedaży jak i w miejscu sprzedaży. Rada Miasta Ł. zwiększyła tym samym liczbę punktów sprzedaży o 25 punktów. Skargę na powyższą uchwałę złożył do tutejszego sądu administracyjnego J. K. (po uprzednim wezwaniu organu do usunięcia naruszenia prawa). W skardze wniósł o uchylenie zaskarżonej uchwały oraz zarzucił organowi naruszenie art. 1 i art. 12 ust. 4 ustawy z dnia 26 października 1982 r. o wychowaniu w trzeźwości i przeciwdziałaniu alkoholizmowi, zwanej dalej "ustawą", niezgodność podjętej uchwały z preambułą do tej ustawy oraz z poprzednią uchwałą Rady Miasta Ł. z [...] grudnia 2010 r. nr [...]. W odpowiedzi na skargę organ wniósł o jej oddalenie. Skargę na przedmiotową uchwałę złożył również W. M. W skardze wniósł o uchylenie uchwały oraz podniósł zarzut naruszenia art. 1 ust. 1 i art. 4 ust. 1 pkt 4 ustawy oraz art. 76 Konstytucji RP. Do skargi dołączył protest skierowany do Wojewody P. z dnia 18 kwietnia 2011 r., odpowiedź na protest oraz świadectwo ukończenia studiów podyplomowych w zakresie integralnej profilaktyki uzależnień. Podczas rozprawy sądowej w dniu 26 lipca 2011 r. W. M. wniósł o dopuszczenie go do udziału w postępowaniu w charakterze uczestnika na prawach strony. Wskazał, że ma pełne rozeznanie co do rozmieszczenia punktów sprzedaży alkoholu w Ł., ponadto pracował w stowarzyszeniu, którego celem była profilaktyka antyalkoholowa wśród dzieci i młodzieży oraz ukończył studia podyplomowe w zakresie integralnej profilaktyki uzależnień. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Wniosek nie zasługiwał na uwzględnienie. Zgodnie z art. 33 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), zwanej dalej "p.p.s.a.", osoba, która brała udział w postępowaniu administracyjnym, a nie wniosła skargi, jeżeli wynik postępowania sądowego dotyczy jej interesu prawnego, jest uczestnikiem tego postępowania na prawach strony. Natomiast stosownie do treści art. 33 § 2 p.p.s.a. udział w charakterze uczestnika może zgłosić również osoba, która nie brała udziału w postępowaniu administracyjnym, jeżeli wynik tego postępowania dotyczy jej interesu prawnego, a także organizacja społeczna, o której mowa w art. 25 § 4, w sprawach innych osób, jeżeli sprawa dotyczy zakresu jej statutowej działalności. W pierwszej kolejności należy podkreślić, że w sytuacjach gdy przedmiotem zaskarżenia są akty prawa miejscowego, tryb postępowania w tego typu sprawach, regulują ustawy samorządowe, ustawy szczególne bądź akty wykonawcze, w tym akty prawa miejscowego. W przedmiotowej sprawie skarga W. M. wniesiona została na uchwałę Rady Miasta Ł., która podjęta została w trybie przewidzianym dla stanowienia prawa przez organ jednostki samorządu terytorialnego, regulowanym przepisami ustawy z dnia 8 marca 1990 r. o samorządzie gminnym (tekst jedn. Dz. U z 2001 r. Nr 142, poz. 1591 ze zm.). Podkreślenia wymaga także fakt, iż ustawy samorządowe, z uwagi na odrębność postępowania legislacyjnego od postępowania administracyjnego, regulują odrębnie tryb zaskarżenia do sądu administracyjnego uchwały (zarządzenia) organu jednostki samorządu terytorialnego, jak i legitymację skargową. Stosownie do regulacji art. 101 ust. 1 ustawy o samorządzie gminnym, uchwałę (zarządzenie) podjętą przez organ gminy w sprawie z zakresu administracji publicznej, może zaskarżyć do sądu administracyjnego każdy, czyj interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone ta uchwałą, o ile wcześniej wezwie radę do usunięcia zarzucanego naruszenia i wezwanie to okaże się bezskuteczne. Jak wielokrotnie podkreślano w orzecznictwie sądów administracyjnych, tak skonstruowany przepis art. 101 ustawy o samorządzie gminnym wpływa na legitymację skarżącego. W przeciwieństwie do legitymacji w postępowaniu administracyjnym określonym przepisami kodeksu postępowania administracyjnego, w którym stroną może być każdy, czyjego interesu prawnego lub uprawnienia dotyczy postępowanie, uprawnionym do wniesienia skargi z art. 101 ustawy o samorządzie gminnym może być jedynie podmiot, którego interes prawny lub uprawnienie zostały naruszone. Naruszenie interesu prawnego lub uprawnienia przedmiotową uchwałą Rady otwiera dopiero drogę do merytorycznego rozpoznania sprawy. Ocena ta zaś dotyczy rodzaju naruszenia interesu prawnego lub uprawnienia podmiotu, kwestionującego przed sądem administracyjnym legalność tego aktu prawnego. Inny podmiot, który nie wniósł skargi do sądu administracyjnego we własnym interesie, nie może skutecznie ubiegać się o dopuszczenie do udziału w postępowaniu sądowoadministracyjnym, powołując się jedynie na fakt, iż jest zainteresowany wynikiem postępowania sądowoadministracyjnego. Podobne stanowisko było już wyrażone w orzecznictwie Naczelnego Sądu Administracyjnego (por. wyrok Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 3 września 2004 r., sygn. akt OSK 476/04, ONSAiWSA 2005/1/2 oraz wyrok NSA z dnia 17 czerwca 2004 r., sygn. akt OSK 215/04, Lex nr 174009). Skarga na uchwałę rady gminy o charakterze aktu prawa miejscowego jest skargą indywidualną przysługującą temu podmiotowi, którego interes prawny został naruszony zaskarżoną uchwałą. Sąd administracyjny rozpoznając sprawę bada legalność uchwały w granicach wyznaczonych interesem prawnym skarżącego. Ewentualne oddalenie skargi nie zamyka drogi do skarżenia uchwały przez inny podmiot, którego interes prawny został naruszony. Jeżeli tak, to niemożliwe jest zaakceptowanie poglądu, że każdy kto ma w tym interes prawny, a nawet każdy czyj interes prawny został naruszony uchwałą rady gminy może być dopuszczony do udziału w postępowaniu sądowym toczącym się ze skargi innego podmiotu, wniesionej na podstawie art. 101 ustawy o samorządzie gminnym. Podobne stanowisko zajął Naczelny Sąd Administracyjny w postanowieniach z dnia 22 stycznia 2008 r., sygn. akt II OZ 1361/07 oraz z dnia 15 lutego 2008 r., sygn. akt II OZ 102/08, z dnia 13 lutego 2009 r. II OZ 134/09 (Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W okolicznościach rozpoznawanej sprawy podkreślenia wymaga, iż wnioskujący o dopuszczenie do udziału w charakterze uczestnika w niniejszym postępowaniu sądowym W. M. nie powołuje się na naruszenie jego interesu prawnego. Nie wskazał nadto żadnego przepisu prawa, który kształtowałby źródło jego indywidualnego i konkretnego interesu prawnego w sprawie toczącej się ze skargi na przedmiotową uchwałę. Naruszenia interesu prawnego, w rozumieniu cytowanych wyżej przepisów, nie można utożsamiać z faktycznym bezpośrednim zainteresowaniem przez członków wspólnoty samorządowej rozstrzygnięciem danej sprawy sądowoadministracyjnej. Z tych wszystkich powodów Sąd, w oparciu o przepis art. 33 § 2 ustawy – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzekł jak w sentencji postanowienia.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 22.07.2026. · Źródło