II SA/Bk 424/10

WyrokWSA w Białymstoku2010-09-09

Skład orzekający: Małgorzata Roleder, Stanisław Prutis, Anna Sobolewska-Nazarczyk

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy w przypadku nabycia pojazdu, który był wcześniej zarejestrowany pod inną klasyfikacją, organ rejestrujący jest zobowiązany do przepisania poprzednich wpisów dotyczących rodzaju i przeznaczenia pojazdu do nowego dowodu rejestracyjnego, mimo zmiany przepisów dotyczących klasyfikacji pojazdów?
Ratio decidendi
Sąd uznał, że przepis § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. o ochronie praw nabytych nie ma zastosowania w przypadku zmiany właściciela pojazdu. W takiej sytuacji organ rejestrujący jest uprawniony do skierowania pojazdu na dodatkowe badania techniczne i dokonania wpisu zgodnego z obowiązującymi przepisami, nawet jeśli różni się on od wpisów w poprzednich dowodach rejestracyjnych. Powielanie poprzednich wpisów w nowym dowodzie rejestracyjnym byłoby utrwaleniem stanu niezgodności z prawem.
Stan faktyczny
Spółka P. U. –A. A. Sp. z o.o. wniosła o rejestrację pojazdu, domagając się wpisu "samochód specjalny – przewóz kontenerów" lub "samochód specjalny – wywóz śmieci" w dowodzie rejestracyjnym, zgodnie z klasyfikacją obowiązującą na dzień pierwszej rejestracji pojazdu (21 lipca 1999 r.). Organ pierwszej instancji odmówił rejestracji, a następnie wydał decyzję o czasowej rejestracji z wpisem "samochód ciężarowy – przewóz kontenerów". Po uchyleniu przez SKO decyzji organu pierwszej instancji i ponownym rozpoznaniu sprawy, organ ponownie dokonał czasowej rejestracji z wpisem "samochód ciężarowy – przewóz kontenerów". Spółka wniosła skargę do WSA, domagając się zmiany wpisu na "samochód specjalny" "wywóz śmieci", powołując się na § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury oraz stanowisko Instytutu Transportu Samochodowego.
Rozstrzygnięcie
Oddalił skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia WSA Małgorzata Roleder, Sędziowie sędzia NSA Stanisław Prutis,, sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Protokolant Anna Makal, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 26 sierpnia 2010 r. sprawy ze skargi P. U. –A. A. Sp. z o.o. w B. na czynność Prezydenta Miasta B. nr [...] w przedmiocie dokonania wpisu określającego rodzaj i przeznaczenie pojazdu w dowodzie rejestracyjnym seria i numer [...]. oddala skargę Przedmiotem rozpatrywanej skargi jest wpis w pozwoleniu czasowym [...] dla samochodu [...], numer podwozia [...], wydanym w związku z wydaniem decyzji z dnia [...] kwietnia 2010r. przez Prezydenta B., o czasowej rejestracji pojazdu. U podstaw dokonania wpisu w pozwoleniu czasowym legły następujące okoliczności. Wnioskiem z dnia 22 października 2009r. P. U. –A. "A." sp. z o.o. w B. wystąpiła do Prezydenta B. o rejestrację samochodu [...], numer podwozia [...]. Do wniosku została dołączona faktura zakupu VAT z dnia [...] października 2009r. oraz dowód rejestracyjny. Prezydent B. decyzją z dnia [...] października 2009r. orzekł o czasowej rejestracji w/w pojazdu oraz wydaniu: pozwolenia czasowego: [...], tablic rejestracyjnych [...], znaku legalizacyjnego: [...]. Wezwaniem wydanym na podstawie art. 50 k.p.a., z dnia 10 listopada 2009r., wezwano Spółkę do dostarczenia aktualnego zaświadczenia o przeprowadzonym dodatkowym badaniu technicznym, celem ustalenia danych niezbędnych do rejestracji - zgodnie z dołączonym skierowaniem. W odpowiedzi pismem z dnia 17 listopada 2009r. Spółka poinformowała organ, że wezwanie jest nieuzasadnione i że może zgodzić się na przeprowadzenie dodatkowego badania pojazdu, gdy w skierowaniu na te badania będzie umieszczony zapis, który będzie wskazywał, iż diagnosta ma dokonać oceny rodzaju pojazdu i jego przeznaczenia według klasyfikacji pojazdów obowiązującej na dzień pierwszej rejestracji pojazdu - czyli 21 lipca 1999r. Decyzją z dnia [...] grudnia 2009r. nr [...] organ I instancji odmówił rejestracji w/w pojazdu. W wyniku rozpatrzenia odwołania od w/w rozstrzygnięcia Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. decyzją z [...] lutego 2010r. utrzymało w mocy decyzję organu I instancji. W dniu 13 kwietnia 2010r. Spółka ponownie złożyła wniosek o rejestrację w/w pojazdu. W rubryce rodzaj pojazdu i przeznaczenie wpisano: "samochód specjalny – przewóz kontenerów". Decyzją z dnia [...] kwietnia 2010r. nr [...] Prezydent B. dokonał czasowej rejestracji w/w pojazdu oraz wydał pozwolenie czasowe: [...], tablice rejestracyjne [...], znak legalizacyjny[...]. Od powyższej decyzji odwołanie z dnia 26 kwietnia 2010r. wniosła Spółka. W odwołaniu Spółka podniosła, że zaświadczenie o przeprowadzonym dodatkowym badaniu technicznym z dnia 23 lutego 2010r. nie może stanowić samodzielnej podstawy określenia rodzaju pojazdu jako "samochód ciężarowy", bowiem nie określa ono cech pojazdu zgodnie z klasyfikacją na dzień pierwszej rejestracji. Diagnosta dokonując badania ocenił cechy pojazdu na dzień wydania zaświadczenia. Ponadto przy przeprowadzeniu postępowania dowodowego organ rozpoznający przedmiotową sprawę błędnie pominął § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878), który stanowi, że wpisy w dowodzie rejestracyjnym dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują swoją ważność. Jednocześnie pismem z 26 kwietnia 2010r. Spółka wezwała Prezydenta B. w trybie art. 52 § 3 p.p.s.a. do usunięcia naruszenia prawa poprzez zmianę w dowodzie rejestracyjnym [...] – wpisu określającego rodzaj pojazdu "samochód ciężarowy" przeznaczenie "przewóz kontenerów" na wpis określający rodzaj pojazdu: "samochód specjalny", przeznaczenie: "inny" – ustalony zgodnie z klasyfikacją obowiązującą na dzień pierwszej rejestracji przedmiotowego pojazdu, to jest na dzień 21 lipca 1999 r. W motywach wezwania wskazano, że organ błędnie pominął § 15 rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz. U. Nr 192, poz. 1878), który stanowi, że wpisy w dowodzie rejestracyjnym dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują swoją ważność. W odpowiedzi na wezwanie, pismem z dnia 4 maja 2010 r. organ I instancji stwierdził, że nie znajduje podstaw do zmiany stanowiska. Rozpoznając odwołanie od decyzji z [...] kwietnia 2010r. SKO w B. uchyliło decyzję organu I instancji, z przyczyn procesowych, i przekazało sprawę do ponownego rozpoznania. Decyzją z dnia [...] czerwca 2010 r. organ I instancji ponownie dokonał czasowej rejestracji, powtarzając treść rozstrzygnięcia z decyzji z [...] kwietnia 2010 r. i wydając pozwolenie czasowe, tablice rejestracyjne oraz znak legalizacyjny. Z pisma przesłanego do wiadomości tut. Sądowi wynika, że również i od tej decyzji Spółka złożyła odwołanie do SKO. W skardze Spółka wniosła o zmianę wpisu w dowodzie rejestracyjnym: "samochód ciężarowy" "przewóz kontenerów" na wpis " samochód specjalny" "wywóz śmieci" - zgodnie z klasyfikacją obowiązującą na dzień pierwszej rejestracji, tj. 21 lipca 1999 r. W motywach skargi powtórzono argumentację zawartą wezwaniu do usunięcia naruszenia prawa. Ponadto wskazano, ze według stanowiska Instytutu Transportu Samochodowego w Warszawie pojemniki służące do przewozu śmieci są pojemnikami nieznormalizowanymi międzynarodowo, nie są to kontenery, stąd pojazdy te powinny być klasyfikowane jako pojazdy specjalne. Podkreślono też, że pomimo zmiany klasyfikacji organy rejestrujące poprzednio pojazd w kolejno wydawanych dowodach rejestracyjnych zamieszczały wpis o rodzaju pojazdu "pojazd specjalny". Organ wniósł o oddalenie skargi ewentualnie jej odrzucenie. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje: Skarga nie jest zasadna. Stosownie do art. 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.) – zwana dalej p.p.s.a., sąd administracyjny bada legalność zaskarżonej decyzji, to jest jej zgodność z prawem materialnym określającym prawa i obowiązki stron oraz prawem procesowym regulującym postępowanie przed organami administracji publicznej i oceny tej dokonuje w oparciu o materiał dowodowy zgromadzony w aktach sprawy. Sąd nie ma natomiast kompetencji do oceny celowościowej oraz słuszności skarżonego rozstrzygnięcia. Zgodnie zaś z przepisem art. 134 § 1 ppsa wojewódzki sąd administracyjny orzeka w granicach danej sprawy nie będąc jednak związany zarzutami i wnioskami skargi oraz powołaną w niej podstawą prawną. Oznacza to, że sąd ma obowiązek dokonać oceny zgodności z prawem zaskarżonej decyzji nawet wówczas gdy dany zarzut nie zostanie podniesiony w skardze. Zdaniem Sądu skarga była dopuszczalna ponieważ w świetle obowiązujących przepisów prawa starosta dokonując rejestracji pojazdu wykonuje czynność wpisu w dowodzie rejestracyjnym, która jest czynnością w rozumieniu art. 3 § 2 pkt 4 p.p.s.a. Ponadto zgodnie z art. 146 § 2 ppsa sąd może w wyroku uznać uprawnienie lub obowiązek wynikające z przepisów prawa. Zatem uchylenie przez SKO decyzji o czasowej rejestracji pojazdu a w konsekwencji wyeliminowanie z obrotu prawnego również wpisów w dowodzie rejestracyjnym nie stanowiło przeszkody do merytorycznego rozpoznania sprawy, gdyż Sąd mógł orzec w ten sposób, że uznałby uprawnienie Skarżącej do żądanego wpisu, o ile podzieliłby jej argumenty. Sąd jednak nie podziela stanowiska Skarżącej, że zgodnie z § 15 powołanego rozporządzenia przysługuje jej prawo do przepisania wpisów dotyczących pojazdu, określonych w pierwszym dowodzie rejestracyjnym. Kwestie związane z rejestracją pojazdu uregulowane są w ustawie z dnia 20 czerwca 1997 r. Prawo o ruchu drogowym (Dz.U. nr 153, poz. 1270 ze zm.), gdzie w art. 74 ustawodawca wymienił dokumenty na podstawie, których dokonywana jest czasowa rejestracja pojazdu. Natomiast określenie rodzajów, podrodzajów i przeznaczeń pojazdów znajduje się w klasyfikacji stanowiącej załącznik nr 4 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. nr 192, poz. 1878). Skarżąca wskazując, że skoro w poprzednim dowodzie rejestracyjnym pojazd był określony jako samochód specjalny z przeznaczeniem na wywóz śmieci, to zmiana uregulowań dotyczących klasyfikacji pojazdów nie może pozbawiać auta statusu pojazdu specjalnego. Zgodnie z zasadą ochrony praw nabytych, w nowym dowodzie rejestracyjnym wpis powinien być taki sam jak w poprzednim, mimo zaistnienia zmiany w aktualnie obowiązującej klasyfikacji pojazdów, z której wynika, że rodzajami pojazdów są samochód ciężarowy (kod 6) i samochód specjalny (kod 7). Regulacje zawarte w załącznikach do rozporządzenia z 2003 r. stanowią, że w ramach określenia ,,samochód ciężarowy" wyszczególniono m.in. podrodzaj ,,pojemnik", do którego należy zakwalifikować pojazd należący do skarżącego (przewóz kontenerów). Nie ma natomiast możliwości, aby przedmiotowy pojazd zakwalifikować jako ,,specjalny" z przeznaczeniem ,,inny", zwłaszcza w kontekście przeprowadzonych z dniu [...] lutego 2010 r. badań diagnostycznych samochodu o nr [...], gdzie ustala się przeznaczenie, rodzaj i dane techniczne. W poprzednich klasyfikacjach (tzw. stara klasyfikacja opisana w załączniku nr 4 do Ministra Komunikacji z dnia 19.12.1983 r. – Dz.T. i Z.K. nr 23, poz. 159) pojazdy przeznaczone do przewozu kontenerów były klasyfikowane jako samochody ciężarowe specjalizowane, które na skutek zmiany przepisów uznane zostały za samochody ciężarowe ze specjalnym przeznaczeniem. W myśl § 15 ww. rozporządzenia Ministra Infrastruktury wpisy w dowodach rejestracyjnych dokonane na podstawie przepisów dotychczasowych zachowują swoją ważność. Skarżąca twierdzi, iż wyrażona w ten sposób zasada ochrony praw nabytych nakazuje organowi rejestrującemu konsekwentne klasyfikowanie pojazdu według pierwotnie przyjętego oznaczenia samochodu, bez względu na zmiany w przepisach regulujących tę problematykę. W takim kontekście orzekł tut. Sąd w dniu 17 lutego 2009 r., sygn. akt II SA/Bk 688/08, jednakże skład Sądu aktualnie orzekającego odstąpił od stanowiska WSA zawartego w orzeczeniu z dnia 17 lutego 2009r. Należy bowiem podkreślić, że prawidłowe rozumienie zapisu § 15 ww. rozporządzenia prowadzi do wniosku, że aktualność zachowują tylko wpisy zawarte w danym dowodzie rejestracyjnym. Zatem konieczność zmiany dowodu rejestracyjnego może powodować zmianę wpisu, jeśli zmianie uległy przepisy bądź parametry pojazdu. W przedmiotowej sprawie taka sytuacja zaistniała, bowiem doszło do zmiany właściciela pojazdu – Skarżąca przedstawiła fakturę VAT zakupu pojazdu z [...] października 2009 r a wpisy zawarte w ostatnim dowodzie rejestracyjnym nie mają odzwierciedlenia w obowiązujących przepisach rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dzu. U. z 2003 r. Nr 192, poz. 1878 ze zm.). Podobne stanowisko zajął także Wojewódzki Sąd Administracyjny w Gdańsku w wyroku z dnia 03 grudnia 2009 r., wydanym w sprawie o sygn. akt III SA/Gd 460/09, w którym zauważył, że przepis § 15 rozporządzenia oznacza, iż ,,zmiana dotycząca klasyfikacji poszczególnych pojazdów nie może skutkować zmianą wpisów w istniejących, ważnych dowodach rejestracyjnych. Chroni on zatem skutecznie prawa nabyte właścicieli pojazdów, którzy zarejestrowali je pod rządami uprzednio obowiązujących przepisów prawa. Konstrukcja ochrony prawa nabytych nie znajduje natomiast zastosowania w odniesieniu do sytuacji prawnej osób, które nabyły pojazdy i zwróciły się o ich rejestrację już w nowym stanie prawnym (po wejściu w życie rozporządzenia z 2003 r.)." Taki pogląd utrwalony został również w uzasadnieniu wyroku Naczelnego Sądu Administracyjnego z dnia 13 lutego 2008 r., sygn. akt I OSK 93/07 i w pełni podziela go skład orzekający w niniejszej sprawie. Organ rejestracyjny był zatem upoważniony do skierowania pojazdu na dodatkowe badania techniczne w świetle przepisu art. 81 ust. 11 pkt 2a ustawy Prawo o ruchu drogowym, gdyż dane zawarte w poprzednim dowodzie rejestracyjnym nie miały odzwierciedlenia w obowiązującej klasyfikacji pojazdów. Zauważyć też należy, że klasyfikacja pojazdów stanowiąca załącznik numer 4 do rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. w sprawie szczegółowych czynności organów w sprawach związanych z dopuszczeniem pojazdu do ruchu oraz wzorów dokumentów w tych sprawach (Dz.U. nr 192, poz. 1878), w myśl § 7 ust. 2 tego rozporządzenia, jest dokumentem źródłowym do ustalenia rodzaju i przeznaczenia pojazdu, gdy nie jest to możliwe na podstawie przedstawionych do rejestracji dokumentów lub gdy zastosowano w nich inna klasyfikację lub inne nazewnictwo. W zasadzie miedzy stronami nie ma sporu co do tego, że w poprzednich dowodach rejestracyjnych tego pojazdu była inna klasyfikacja i nazewnictwo. Zdaniem Sądu argumentem za dokonaniem wpisu do dowodu rejestracyjnego o treści "samochód specjalny" "wywóz śmieci" nie może być okoliczność, że w poprzednich dowodach rejestracyjnych figurowały takie wpisy pomimo zmiany regulacji prawnej. Jak już wskazano zmiana właściciela pojazdu powoduje, że przepis § 15 powołanego rozporządzenia Ministra Infrastruktury z dnia 27 września 2003 r. nie ma zastosowania. Zatem powielanie poprzednich wpisów w nowym dowodzie rejestracyjnym byłoby petryfikowaniem stanu niezgodności z prawem. Mając na względzie powyższe okoliczności skargę należało oddalić, jako bezzasadną na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. Nr 153, poz. 1270 ze zmianami).-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło