II SA/Bk 457/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Elżbieta Trykoszko, Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska (spr.),, sędzia WSA Marek Leszczyński, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 października 2018 r. sprawy ze skargi R. I. i R. I. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] maja 2018 r., nr [...] w przedmiocie zobowiązania do udostępnienia nieruchomości oddala skargę Starosta Powiatu B. decyzją z dnia [...] kwietnia 2017 r. nr [...] zobowiązał R. i R. I., właścicieli nieruchomości położonej w gm. W., obręb W., oznaczonej w ewidencji gruntów jako działka o nr geod: [...] o pow. 0,6055 ha, objętej księgą wieczystą nr [...], prowadzoną przez Sąd Rejonowy w B. IX Wydział Ksiąg Wieczystych, do udostępnienia Spółce P. S.A. z siedzibą w L. ww. nieruchomości w celu wykonania prac remontowych na linii elektroenergetycznej 110 kV relacji B. W pkt II decyzji określono obszar niezbędny do wykonania prac remontowych na 473 m2. W pkt III decyzji ustanowiono obowiązek udostępnienia nieruchomości na czas 2 miesięcy od dnia jej zajęcia w celu wykonania czynności związanych z remontem urządzeń i przewodów służących do dystrybucji energii elektrycznej, związanych z linią elektroenergetyczną 110 kV wraz z linią światłowodową relacji GPZ1 B. W pkt. IV decyzji zobowiązano inwestora do przywrócenia nieruchomości do stanu poprzedniego niezwłocznie po zakończeniu prac. Od powyższej decyzji odwołanie wnieśli R. i R. I., zarzucając naruszenie: - art. 124b ust. 1, ust. 2 i ust. 3 w zw. z art. 124 ust. 4 ustawy z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz. U. z 2018 r., poz. 121 ze zm., dalej powoływana jako ustawa) przez błędne i przedwczesne zastosowanie tych przepisów w sprawie oraz wadliwe przyjęcie, że odwołujący się nie wyrazili zgody na remont przedmiotowej linii elektroenergetycznej; - art. 7 K.p.a. w zw. z art. 124b ust 4 ustawy przez nieuwzględnienie słusznego interesu stron i nierozpatrzenie wniosków w przedmiocie odszkodowania za szkody powstałe lub mogące powstać w czasie wykonywania czynności remontowych; - art. 77 K.p.a. i art. 104 K.p.a. polegające na wydaniu decyzji bez należytego i wyczerpującego zebrania i rozpatrzenia całego materiału dowodowego przez stwierdzenie, że na dzień wydania skarżonej decyzji między stronami a inwestorem nie doszło do porozumienia w kwestii udostępnienia przedmiotowej działki; - art. 2 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP przez odstąpienie przez organ pierwszej instancji od ustalenia odszkodowania z tytułu szkody, którą poniosą odwołujący za udostępnienie nieruchomości, jak również za szkody wyrządzone w drzewostanie. Wskazując na powyższe naruszenia odwołujący się wnieśli o uchylenie zaskarżonej decyzji w całości i przekazanie sprawy do ponownego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Wojewoda P. decyzją z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu podano, że P. S.A. z siedzibą w L. wystąpiła do Starosty Powiatu B. o wydanie decyzji zezwalającej na remont urządzeń i przewodów służących do dystrybucji energii elektrycznej, związanych z linią elektroenergetyczną 110 kV wraz z linią światłowodową relacji GPZ1 B., na nieruchomości o nr geod. [...], obręb W., gm. W., należącej do R. i R. I., wraz ze wskazaniem, że powyższe zezwolenie obejmuje w szczególności prawo wstępu na wyżej wymienioną nieruchomość w celu wykonania robót związanych z wymianą istniejących napowietrznych przewodów fazowych i odgromowych na nowe, utrzymaniu pasa technologicznego linii w należytym stanie w sposób zgodny z aktualnie obowiązującymi przepisami prawa i normami dotyczącymi budowy oraz eksploatacji napowietrznych linii elektroenergetycznych. Wnioskodawca uzasadnił konieczność przeprowadzenia remontu, podnosząc, że aktualny stan linii może zagrażać jej prawidłowemu funkcjonowaniu, a w konsekwencji stwarzać bezpośrednie zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia. Inwestor podniósł ponadto, że planowane prace nie zmienią trasy przebiegu linii, nie zmienią napięcia znamionowego linii, oraz nie obejmują dobudowy drugiego toru linii napowietrznej 110 kV na nieruchomości. Organ odwoławczy podał, że wydanie decyzji ograniczającej w oparciu o treść art. 124b ustawy następuje na wniosek inwestora, w przypadku braku zgody właściciela nieruchomości na przeprowadzenie inwestycji. Na brak zgody wskazywać będzie np. milczenie właścicieli nieruchomości lub stawianie przez strony takich warunków, które zostały uznane za niemożliwe do przyjęcia. Jeżeli zatem, mimo prowadzonych negocjacji, nie doszło do zawarcia umowy, w której strony określiły warunki udostępnienia nieruchomości, to tym samym należy uznać, że właściciel nie wyraził zgody na wejście na nieruchomość w celu wykonania prac. Nie podlega przy tym weryfikacji w trybie art. 124b ustawy okoliczność, jakie warunki zaproponował inwestor właścicielowi nieruchomości. Dla oceny zasadności podjętego przez organ administracji rozstrzygnięcia istotne jest wyłącznie ustalenie, czy strony przedstawiły sobie propozycje, które umożliwiałyby zawarcie porozumienia. Pomimo, że w art. 124b ustawy mowa jest o wyrażeniu zgody przez właściciela, to trzeba mieć na uwadze, że w postępowaniu tym mamy do czynienia z dwiema stronami (właścicielem i podmiotem ubiegającym się o dostęp do nieruchomości), dlatego chodzi tutaj o umowę cywilnoprawną o charakterze obligacyjnym ze skutkami w sferze prawa rzeczowego. Podano, że z akt sprawy wynika, że właściciele i wnioskodawca prowadzili ze sobą negocjacje, które nie doprowadziły do zawarcia umowy co oznacza, że należy uznać, że właściciele nie wyrazili zgody na wejście na nieruchomość w celu wykonania prac. Nie ma również znaczenia kto przerwał negocjacje. Niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy w ogóle nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. W niniejszej sprawie nie zasługują na uwzględnienie również zarzuty skarżących dotyczące naruszenia art. 2 i 64 ust. 3 Konstytucji RP oraz art. 7 K.p.a. Wskazano, że przedmiotem decyzji wydawanej na podstawie art. 124b ust. 1 ustawy jest zobowiązanie podmiotów praw rzeczowych przysługujących do nieruchomości do udostępnienia jej w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii urządzeń infrastruktury technicznej znajdujących się na tej nieruchomości. Przedmiotem tej decyzji może być również zobowiązanie podmiotów praw rzeczowych przysługujących do innych nieruchomości, których czasowe zajęcie jest niezbędne do zapewnienia dojazdu do nieruchomości, na których znajdują się urządzenia infrastruktury technicznej. Natomiast odszkodowanie przysługujące właścicielowi nieruchomości o którym mowa w art. 124b ust. 4 ustawy następuje na mocy porozumienia zawartego między stronami w terminie 30 dni, licząc od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości, określony w decyzji o udostępnieniu nieruchomości, lub na podstawie odrębnej decyzji starosty określającej wysokość odszkodowania. Ustalenie wnioskowanego przez skarżących odszkodowania następuje więc po zakończeniu wykonywania czynności przez uprawniony podmiot, właścicielowi, użytkownikowi wieczystemu lub osobie, której przysługują inne prawa rzeczowe w wysokości uzgodnionej między nimi. Na uzgodnienie sprawy odszkodowania ustawodawca przewidział termin 30 dni, którego początek jest liczony od dnia, w którym upłynął termin na udostępnienie. Dopiero bezskuteczny upływ tego terminu nakłada na starostę obowiązek wszczęcia postępowania w sprawie ustalenia odszkodowania. W ocenie organu w przedmiotowej sprawie zostały spełnione przesłanki warunkujące wydanie decyzji zobowiązującej właściciela do udostępnienia nieruchomości. Stwierdzono przy tym, że organ pierwszej instancji przeprowadził szczegółowe, wszechstronne i wnikliwe postępowanie zmierzające do wyjaśnienia wszystkich istotnych dla rozstrzygnięcia okoliczności sprawy, a tym samym z zachowaniem reguł przewidzianych w art. 7, 10, 77 i 80 K.p.a. Skargę od tej decyzji do sądu administracyjnego złożyli R. i R. I. i zarzucili naruszenie: - art. 7, 9, 10, 77, 80 i 104 K.p.a. przez niewyjaśnienie wszechstronnie wszystkich okoliczności faktycznych sprawy i błędne przyjęcie, że nie wyrazili oni zgody na udostępnienie nieruchomości w celu wykonania remontu linii elektroenergetycznej 110 kV wraz z linią światłowodową; - art. 124b ust. 1, 2 i 3 w zw. z art. 124 ust. 4 ustawy przez ich błędne i przedwczesne zastosowanie w sprawie oraz całkowicie wadliwe przyjęcie bez żadnych ku temu powodów, że skarżący nie wyrazili zgody na przeprowadzenie czynności związanych z remontem przedmiotowej linii; - art. 2 i art. 64 ust. 3 Konstytucji RP przez bezpodstawne przyjęcie, że strony odstąpiły od ustalenia słusznego odszkodowania z tytułu szkody, którą bezspornie poniosą w trakcie prac remontowych. Wskazując na powyższe naruszenia skarżący wnieśli o zmianę zaskarżonej decyzji przez jej uchylenie w całości oraz zmianę poprzedzającej ją decyzji organu pierwszej instancji przez jej uchylenie w całości i przekazanie sprawy do ponownego merytorycznego rozpatrzenia organowi pierwszej instancji. Nadto wnieśli o zasądzenie od organu na ich rzecz kosztów postępowania. W uzasadnieniu skargi podano, że stwierdzenie Wojewody iż skarżący nie wyrazili zgody na wejście na nieruchomość w celu wykonania prac jest gołosłowne i rzeczowo bezpodstawne. Podano, że bezspornym i autentycznym dowodem w sprawie jest protokół z dnia [...] marca 2018 r. w przedmiocie uzgodnień inwestora ze skarżącymi. Treść protokołu wyraźnie wskazuje, że skarżący porozumieli się z uczestnikiem postępowania przedstawiając mu ofertę i cenę za objęcie w posiadanie nieruchomości w celu wykonania remontu i uczestnik postępowania przyjął ofertę. Nie zakwestionowano żadnego z punktów i protokół został podpisany. Do protokołu została dołączona dokumentacja fotograficzna drzew, które miały być usunięte z drogi planowanych prac i równiż bezspornym jest, że za wycięcie drzew stanowiących własność skarżących należałoby się ustalone w protokole wynagrodzenie. Stąd stwierdzenie, że skarżący nie wyrazili zgody na wejście na ich nieruchomość jest nieprawdziwe. Podkreślono, że ze strony skarżących nigdy pod żadną postacią ani w myślach, ani w czynie nie było protestu na to aby nie udostępnić swojej nieruchomości. W ocenie skarżących skoro negocjacje zostały zamknięte protokołem niezakwestionowanym przez żadną ze stron to oczywistym jest, że fakt ten w świetle prawa stanowi ugodzoną umowę cywilnoprawną, która bezspornie określa, że po wykonaniu prac inwestor zapłaci skarżącym ugodzoną w protokole kwotę za roboty wykonane na nieruchomości oraz za wycięte drzewa. Organ w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie i podtrzymał swoje stanowisko zawarte w zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie, albowiem jej zarzuty i argumenty nie podważają legalności kwestionowanej decyzji. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonej decyzji był art. 124b ust. 1 ustawy z dnia z dnia 21 sierpnia 1997 r. o gospodarce nieruchomościami (Dz.U. z 2018 r., poz. 121 ze zm.; dalej powoływana jako ustawa). Przepis ten stanowi, że starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej, w drodze decyzji zobowiązuje właściciela, użytkownika wieczystego lub osobę, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości do udostępnienia nieruchomości w celu wykonania czynności związanych z konserwacją, remontami oraz usuwaniem awarii ciągów drenażowych, przewodów i urządzeń, nienależących do części składowych nieruchomości, służących do przesyłania lub dystrybucji płynów, pary, gazów i energii elektrycznej oraz urządzeń łączności publicznej i sygnalizacji, a także innych podziemnych, naziemnych lub nadziemnych obiektów i urządzeń niezbędnych do korzystania z tych przewodów i urządzeń, a także usuwaniem z gruntu tych ciągów, przewodów, urządzeń i obiektów, jeżeli właściciel, użytkownik wieczysty lub osoba, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości nie wyraża na to zgody. Decyzja o zobowiązaniu do udostępniania nieruchomości może być także wydana w celu zapewnienia dojazdu umożliwiającego wykonanie czynności. Z treści tego przepisu wynikają następujące warunki dopuszczalności wydania decyzji, tj. wykazanie braku zgody podmiotu praw rzeczowych na udostępnienie nieruchomości inwestorowi oraz wykazanie okoliczności dotyczących celu jej zajęcia. W przedmiotowej sprawie poza sporem pozostaje kwestia celu zajęcia nieruchomości. Inwestor jako cel wskazał przeprowadzenie prac remontowych polegających na robotach związanych z wymianą istniejących napowietrznych przewodów fazowych i odgromowych na nowe oraz utrzymanie pasa technologicznego linii w należytym stanie. Wskazano, że stan urządzeń jest zły, co powoduje częste awarie sieci. Jak słusznie podniosły organy bez wątpienia wykonanie planowanych prac remontowych jest konieczne ze względu na poprawę bezpieczeństwa linii elektroenergetycznej, zaś ich zaniechanie może stwarzać zagrożenie dla życia, zdrowia i mienia. Słusznie także planowane roboty zakwalifikowano jako remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. – Prawo budowlane (Dz.U. z 2017 r., poz. 1332 ze zm.; dalej powoływana jako P.b.). Zgodnie z art. 3 pkt 8 P.b. przez remont należy rozumieć wykonywanie w istniejącym obiekcie budowlanym robót budowlanych polegających na odtworzeniu stanu pierwotnego, a niestanowiących bieżącej konserwacji, przy czym dopuszcza się stosowanie wyrobów budowlanych innych niż użyto w stanie pierwotnym. W orzecznictwie przyjmuje się, że co do zasady wymiana słupów i przewodów na części linii czy trakcji elektrycznej będzie spełniała definicję remontu w rozumieniu art. 3 pkt 8 P.b., o ile nie dojdzie do zmiany parametrów technicznych takich jak zmiana napięcia, długości linii napowietrznej, zmiana jej przebiegu, zmiana wysokości, miejsca lub sposobu posadowienia poszczególnych słupów, zwiększenia mocy lub zwiększenie pola elektromagnetycznego (vide: wyrok NSA z 6 grudnia 2016 r., I OSK 1509/16, pub. http://orzeczenia.nsa.gov.pl). W ocenie Sądu, działania planowane przez inwestora, polegające na wymianie starych przewodów fazowych i odgromowych stanowią remont w rozumieniu art. 3 pkt 8 P.b. Planowane prace remontowe będą przeprowadzane na istniejącej linii elektroenergetycznej i w wyniku ich wykonania nie zostanie zmieniona trasa linii jak również napięcie zmianowe linii elektroenergetycznej pozostanie na dotychczasowym poziomie – 110 kV. W ocenie Sądu użycie nowych materiałów nie pozostaje w sprzeczności z definicją remontu, w której wprost dopuszczono zastosowanie innych materiałów, niż wykorzystane w stanie pierwotnym. Spór w niniejszej sprawie dotyczy natomiast tego czy skarżący nie wyrazili zgodny na czasowe zajęcie nieruchomości. W ocenie Sądu zasadnie organy przyjęły, że zgoda taka nie została przez nich wyrażona. Wydanie decyzji w trybie art. 124b ustawy musi być poprzedzone próbą uzyskania zgody osób mających prawa rzeczowe do nieruchomości na jej udostępnienie w celu wykonania określonych prac, a czynność ta powinna zostać udokumentowana i dopiero jej bezskuteczność upoważnia do złożenia wniosku w trybie art. 124b ustawy. Sąd orzekający w niniejszym składzie podziela pogląd, że pojęcie "nie wyrażenia zgody" - zawarte w art. 124b ust. 1 ustawy należy rozumieć szeroko. Co za tym idzie, rokowania - czyli rozmowy, które podejmą strony w celu uzyskania zgody nie zawsze muszą kończyć się zawarciem porozumienia. Pomimo rokowań umowa ostatecznie może nie zostać zawarta. Rokowania nie są także czynnościami sformalizowanymi, mogą być prowadzone w dowolnej formie. Z tego względu nie można także podporządkować ich konkretnym czynnościom negocjacyjnym. Spełnienie obowiązku przeprowadzenia rokowań oznacza taką sytuację, w której inwestor określił i zaproponował właścicielowi warunki uzyskania zgody na wykonanie prac, o jakich mowa w art. 124 b ust. 1 ustawy. Z kolei niemożność uzyskania zgody właściciela oznacza stan, gdy nie odpowiedział on na zaproszenie do rokowań, sprzeciwił się wyrażaniu zgody albo też strony postawiły sobie wzajemnie takie warunki, że uznały je za niemożliwe do przyjęcia. Przepis art. 124b ust. 1 ustawy nie określa formy prowadzenia rokowań. Strony nie są zatem związane jakimikolwiek regułami w zakresie ich przeprowadzenia, oprócz obowiązku zainicjowania ich poprzez przedstawienie przez jedną z nich swojemu adwersarzowi propozycji jej rozstrzygnięcia. Rokowania mogą zostać zakończone w dowolnym czasie, chociażby gdy w ocenie którejś ze stron nie ma szans na zawarcie porozumienia. Nie przewidziano przy tym jakiejś szczególnej formy ich zakończenia. Oznacza to, że strony samodzielnie i dowolnie decydują nie tylko o tym, czy na ich skutek dojdą do porozumienia skutkującego dokonaniem czynności prawnej, lecz również o tym, kiedy je zakończyć (vide: wyrok NSA z 22 lutego 2012 r., I OSK 357/11, wyrok WSA w Poznaniu z 7 października 2009 r., IV SA/Po 381/09, wyrok WSA w Gdańsku z 24 października 2012 r. II SA/Gd 437/12 dostępne na stronie: orzeczenia.nsa.gov.pl). Identyczne stanowisko wyrażone jest także w doktrynie, w której przyjmuje się, że zgoda nie zostanie wydana w przypadku braku jakiejkolwiek odpowiedzi na propozycję, ale także w przypadku braku porozumienia odnośnie warunków udostępnienia nieruchomości. Wyrażenie zgody pod warunkiem zapłaty określonej kwoty stanowi w tym przypadku brak zgody. Innymi słowy, wyrażenie zgody warunkowej, uzależnionej od spełnienia przez inwestora postulatów finansowych wywiedzionych przez właściciela działki nie może być uważane za jednoznaczne z wyrażeniem zgody na udostępnienie nieruchomości. (zob. G. Matusik, w: G. Bieniek, M. Gdesz, S. Kalus, G. Matusik, E. Mzyk, Ustawa o gospodarce nieruchomościami, red. S. Kalus, Lexis.pl/el. 2012). Zdaniem Sądu w przedmiotowej sprawie wymóg braku uzyskania zgody został spełniony i udokumentowany. Jak wynika z akt sprawy inwestor podjął próbę umownego ustalenia warunków udostepnienia nieruchomości ze skarżącymi i uzyskania zgody na remont linii elektroenergetycznej. W dniu [...] sierpnia 2017 r. zaproponowano skarżącym odszkodowanie w wysokości 500 zł. Na propozycję tę nie wyrazili oni zgody i zażądali kwoty w wysokości 3.000 zł. W dniu [...] sierpnia 2017 r. R. I. podtrzymał stanowisko, że zaproponowane odszkodowanie w kwocie 500 zł jest zbyt niskie. W piśmie z dnia [...] października 2017 r. inwestor zwrócił się o udzielnie prawa dysponowania nieruchomością na cele budowlane i ustanowienie służebności przesyłu. Podtrzymano propozycję odszkodowania w wysokości 500 zł oraz wypłatę dodatkowego odszkodowania w przypadku zaistnienia szkód na działce. Na tę korespondencję skarżący nie odpowiedzieli. W dniu [...] marca 2018 r. została przeprowadzona rozprawa administracyjna w trakcie której skarżący podali, że wyrażają zgodę na przeprowadzenie linii, jednak żądają za wycięcie drzew odszkodowania w wysokości 10.000 zł za sztukę a za zajęcie nieruchomości na czas remontu 5.000 zł, a po zakończeniu prac żądają doprowadzenia działki do stanu pierwotnego. Zdaniem skarżących protokół rozprawy stanowi protokół w przedmiocie uzgodnień pomiędzy nimi a inwestorem. Jego treść, zdaniem skarżących, wyraźnie wskazuje, że doszło pomiędzy stronami do porozumienia. A mianowicie przyjąć należy, że poprzez podpisanie tego protokołu inwestor zgodził się na zaproponowaną przez nich ofertę. W ocenie skarżących skoro negocjacje zostały zamknięte protokołem niezakwestionowanym przez żadną ze stron to oczywistym jest, że fakt ten w świetle prawa stanowi ugodzoną umowę cywilnoprawną. Stanowisko skarżących nie zasługuje na uwzględnienie. Przede wszystkim podnieść należy, że protokół z dnia [...] marca 2018 r. stanowi protokół rozprawy a nie protokół uzgodnień pomiędzy stronami. W protokole tym zawarto jedynie oświadczenia stron. Z oświadczeń tych wynika, że zgoda na udostępnienie nieruchomości została wyrażona przez skarżących warunkowo, albowiem została uzależniona od spełnienia przez inwestora ich postulatów finansowych. Postulaty te nie były możliwe do spełniania przez inwestora. Takie wyrażenie zgody, jak wywiedziono powyżej, nie może być uznane za wyrażenie zgody na udostępnienie nieruchomości. Fakt podpisania protokołu rozprawy przez inwestora nie może być traktowany jako wyrażenie przez niego zgody na propozycję skarżących. Obowiązek podpisania protokołu rozprawy przez wszystkie osoby biorące udział w czynności utrwalonej protokołem wynika z przepisów prawa. A mianowicie obowiązek sporządzenia protokołu rozprawy wynika z art. 67 § 2 pkt 4 K.p.a. Z kolei przepis art. 68 § 2 zd. 1 K.p.a. stanowi, że protokół odczytuje się wszystkim osobom obecnym, biorącym udział w czynności urzędowej, które powinny następnie protokół podpisać. W świetle powyższego nie ulega wątpliwości, że na dzień rozstrzygania sprawy przez organ, między stronami nie doszło do porozumienia w kwestii udostępnienia przedmiotowej działki na cele remontu napowietrznej linii energetycznej. Reasumując w ocenie Sądu, w sprawie nie doszło do naruszenia przepisów postępowania, gdyż prawidłowo ustalono istnienie okoliczności faktycznych określonych w hipotezie art. 124b ust. 1 ustawy to jest – brak zgody podmiotu praw rzeczowych na udostępnienie nieruchomości inwestorowi i wykazanie celu jej zajęcia. Końcowo podać należy, że szczególny tryb ustalania odszkodowania za udostępnienie nieruchomości oraz szkody powstałe na skutek czynności podjętych na podstawie decyzji zobowiązującej do udostępnienia nieruchomości reguluje art. 124b ust. 4 ustawy. Zgodnie z tym przepisem za udostępnienie nieruchomości oraz szkody powstałe na skutek czynności, o których mowa w ust. 1, przysługuje odszkodowanie w wysokości uzgodnionej między właścicielem, użytkownikiem wieczystym lub osobą, której przysługują inne prawa rzeczowe do nieruchomości a podmiotem, któremu udostępniono nieruchomość. Jeżeli do takiego uzgodnienia nie dojdzie w terminie 30 dni, licząc od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości, określony w decyzji, o której mowa w ust. 1, starosta, wykonujący zadanie z zakresu administracji rządowej wszczyna postępowanie w sprawie ustalenia odszkodowania. Z powyższego wynika, że odszkodowanie ustalane jest w odrębnej decyzji wydawanej przez starostę. Postępowanie w sprawie ustalenia tego odszkodowania wszczynane jest dopiero z upływem 30 dni, licząc od dnia, w którym upłynął termin udostępnienia nieruchomości, określony w decyzji, jeśli w tym czasie strony nie dojdą do porozumienia. Stąd też stwierdzić należy, że zarzuty skargi dotyczące odstąpienia od ustalenia odszkodowania na obecnym etapie postępowania są przedwczesne. Mając powyższe na uwadze, Sąd na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (t.j. Dz. U. z 2018 r., poz. 1302 ze zm.) oddalił skargę