II SA/Bk 461/11
PostanowienieWSA w Białymstoku2011-08-11
Skład orzekający: Sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.)
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, która stanowi warunek uzyskania zezwolenia na przeprowadzenie urządzeń przesyłowych na nieruchomości, może być wstrzymana na podstawie art. 61 § 3 PPSA z uwagi na potencjalne trudne do odwrócenia skutki dla właściciela nieruchomości?Ratio decidendi
Wniosek o wstrzymanie wykonania decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego podlega oddaleniu, ponieważ decyzja ta sama w sobie nie wywołuje skutków materialnoprawnych ani nie umożliwia bezpośredniego rozpoczęcia robót budowlanych. Stanowi ona jedynie warunek do ubiegania się o dalsze zezwolenia, takie jak pozwolenie na budowę czy zezwolenie na przeprowadzenie urządzeń przesyłowych, a zatem nie może spowodować niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków w rozumieniu art. 61 § 3 PPSA na etapie jej wydania.Stan faktyczny
Skarżący złożyli skargę na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego utrzymującą w mocy decyzję Wójta Gminy ustalającą lokalizację inwestycji celu publicznego w postaci budowy linii elektroenergetycznej. Wraz ze skargą złożyli wniosek o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji, argumentując, że może ona wywołać trudne do odwrócenia skutki prawne dla ich prawa własności poprzez umożliwienie inwestorowi uzyskania zezwolenia na przeprowadzenie urządzeń przesyłowych na ich nieruchomości.Rozstrzygnięcie
Odmówiono wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji.Pełny tekst orzeczenia
II SA/Bk 461/11 P O S T A N O W I E N I E Dnia 11 sierpnia 2011 r. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: Sędzia NSA Danuta Tryniszewska - Bytys (spr.) po rozpoznaniu w dniu 11 sierpnia 2011 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosku H. M. L. i M. I. L. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skargi H. M. L. i M. I. L. na decyzję Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] kwietnia 2011 r. znak [...] w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji
II SA/Bk 461/11
UZASADNIENIE
Decyzją z [...].04.2011 r. Samorządowe Kolegium Odwoławcze w B. utrzymało w mocy decyzję Wójta Gminy B. P. z [...].03.2011 r., którą ustalono na rzecz P. D. Spółka Akcyjna w L. lokalizację inwestycji celu publicznego w postaci budowy napowietrznej, dwutorowej linii elektroenergetycznej 110 kV relacji B. P. – H. przewidzianej na działkach szczegółowo wymienionych w decyzji (pkt II) oraz umorzono postępowanie lokalizacyjne co do części działki nr 676 z uwagi na objęcie tej części ustaleniami miejscowego planu zagospodarowania przestrzennego (pkt I). Rozstrzygnięciu pierwszoinstancyjnemu zawartemu w pkt II. nadano rygor natychmiastowej wykonalności ze względu na ważny interes społeczny.
Skargę na powyższe rozstrzygnięcie organu odwoławczego złożyły do sądu administracyjnego H. M. L. i M. I. L. wraz z wnioskiem o wstrzymanie jego wykonania na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi. Jako główny argument za wstrzymaniem podały treść art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami, w którym przewidziano, że starosta może ograniczyć sposób korzystania z nieruchomości i zezwolić na przeprowadzenie przez nią urządzeń przesyłowych, przy czym ograniczenie to może nastąpić zgodnie z ustaleniami planu miejscowego lub decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego. Z tego wywodziły, że zaskarżona decyzja lokalizacyjna może wywołać skutki prawnorzeczowe - w sferze ich prawa własności, bowiem na jej podstawie starosta jest uprawniony zezwolić na realizację inwestycji w trybie powołanego art. 124 ustawy o gospodarce nieruchomościami. Wskazały również na treść art. 140 ustawy Prawo telekomunikacyjne, który – ich zdaniem – uprawnia operatorów do wystąpienia do starosty o zezwolenie w trybie wymienionego art. 124, jeśli pomiędzy właścicielem i użytkownikiem wieczystym nieruchomości a operatorem nie dojdzie do porozumienia w zakresie korzystania z niej. Zdaniem skarżących wykonanie kwestionowanej w przedmiotowej sprawie decyzji lokalizacyjnej spowoduje zatem konsekwencje, które będą trudne do odwrócenia.
Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje:
Wniosek podlega oddaleniu.
Zasadnicza dla rozpoznania wniosku o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest kwestia jej wykonalności. Zaskarżona decyzja, aby mogło być wstrzymane jej wykonanie, powinna wywoływać skutki materialnoprawne. Miernikiem tej cechy jest m.in. możliwość skierowania decyzji do postępowania egzekucyjnego. Przez "wykonanie", "wykonalność" aktu należy bowiem rozumieć spowodowanie w sposób dobrowolny lub doprowadzenie w trybie egzekucji do takiego stanu rzeczy, który jest zgodny z rozstrzygnięciem zawartym w danym akcie.
Innym warunkiem wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji jest uprawdopodobnienie przez skarżącego okoliczności uzasadniających wstrzymanie tj. istnienie niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków - art. 61 § 3 ustawy z 30.08.2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. Nr 153, poz. 1270 ze zm.), dalej p.p.s.a.
Zdaniem sądu przymiotu wykonalności w powyżej podanym rozumieniu nie posiada rozstrzygnięcie w przedmiocie ustalenia lokalizacji inwestycji celu publicznego wydane na podstawie przepisów ustawy z 27.03.2003 r. o planowaniu i zagospodarowaniu przestrzennym (tekst jedn. Dz. U. Nr 80, poz. 717 z późn. zm.), gdyż bezpośrednio na jego podstawie inwestor nie może rozpocząć jakichkolwiek robót budowlanych. Wynika to z istoty tej decyzji. Przed jej wydaniem organ bada, czy realizacja zamierzonej inwestycji – uwzględniając zastany sposób zagospodarowania terenu, wymagania dotyczące ochrony środowiska, zdrowia ludzi, ochrony dziedzictwa kulturowego, obsługi komunikacyjnej – jest dopuszczalna na terenie wskazanym przez inwestora. Mimo że uzyskanie decyzji lokalizacyjnej stanowi o możliwości ubiegania się w dalszej kolejności o pozwolenie budowlane, na jej podstawie inwestycja nie może być jeszcze realizowana. Zatem decyzja ta nie wywołuje bezpośrednich skutków dla sfery prawnej podmiotów dysponujących tytułem własności do terenu, na którym lub w sąsiedztwie którego może być realizowana inwestycja. Stanowi zaledwie konieczny, ale tylko warunek dla dalszego etapu jej realizacji (vide postan. NSA z 08.12.2010 r., II OZ 1256/10, oraz postan. NSA z 16.07.2010 r., II OZ 674/10, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych, http://orzeczenia.nsa.gov.pl).
Dodatkowo wskazać trzeba, że decyzja o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego, podobnie jak decyzja o ustaleniu warunków zabudowy, nie przyznaje żadnych uprawnień właścicielskich do gruntu nią objętego. Nie wywołuje zatem, wbrew twierdzeniom wnioskodawczyń, żadnych istotnych zmian stosunków prawnowłasnościowych czy innych prawnorzeczowych skutków dla nieruchomości, których dotyczy. Dopiero na kolejnym etapie realizacji inwestycji – budowlanym - może wystąpić niebezpieczeństwo wyrządzenia szkody lub trudnych do odwrócenia skutków. Etap wydania decyzji lokalizacyjnej jest zbyt wczesny, by powoływać się na takie niebezpieczeństwo.
W ocenie składu orzekającego skarżący nie wskazali we wniosku argumentów, które uzasadniałyby odstąpienie od powyższego stanowiska oraz uwzględnienie wniosku. W szczególności nie można zgodzić się z głównym jego argumentem, odwołującym się do brzmienia art. 124 ust. 1 ustawy z 21.08.1997 r. o gospodarce nieruchomościami (tekst jedn. Dz. U. z 2010 r. Nr 102, poz. 651 z późn. zm.), dalej u.g.n. Zdaniem sądu nie powoduje niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody lub trudnych do odwrócenia skutków możliwość uzyskania przez inwestora, w oparciu o powołany przepis – po uzyskaniu decyzji lokalizacyjnej - zezwolenia na zakładanie i przeprowadzenie na nieruchomości, do których nie ma tytułu prawnego, urządzeń przesyłowych. Faktycznie jest tak, że warunkiem dopuszczalności wydania wskazanego zezwolenia w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. jest uprzednie uzyskanie m.in. decyzji lokalizacyjnej. Przedmiotowe zezwolenie stanowi czasowy tytuł prawny do władania nieruchomością na cele budowlane i na jego podstawie inwestor może realizować inwestycję. Uprzednia decyzja lokalizacyjna określa obszar, w jakim inwestor może wykorzystać nieruchomość (vide J. Jaworski, A. Prusaczyk, A. Tułodziecki, M. Wolanin "Ustawa o gospodarce nieruchomościami. Komentarz", Warszawa 2009, s. 779-781). Ten związek: decyzja lokalizacyjna – zezwolenie w trybie art. 124 ust. 1 u.g.n. funkcjonuje zatem podobnie jak związek: decyzja o warunkach zabudowy – pozwolenie na budowę. Oznacza to, że decyzja lokalizacyjna wymagana do uzyskania przedmiotowego zezwolenia, podobnie jak decyzja o warunkach zabudowy wymagana dla uzyskania pozwolenia na budowę, nie umożliwia inwestorowi przystąpienia do realizacji inwestycji, gdyż musi on uzyskać jeszcze rozstrzygnięcie zezwalające na prowadzenie prac budowlanych. Prowadzi to do konkluzji, że wyłącznie na podstawie decyzji lokalizacyjnej, bez kolejnych działań inwestora zmierzających do zalegalizowania procesu budowlanego – nie następują bezpośrednio żadne negatywne skutki dla właścicieli nieruchomości, przez które inwestycja została zamierzona.
Powołany we wniosku przepis art. 140 ustawy z 16.07.2004 r. Prawo telekomunikacyjne (Dz. U. Nr 171, poz. 1800 z późn. zm.) został uchylony z dniem 17.07.2010 r., zatem nie mógł być przedmiotem oceny przy rozstrzyganiu o zasadności wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji lokalizacyjnej.
Reasumując stwierdzić trzeba, że uzyskanie decyzji o ustaleniu lokalizacji inwestycji celu publicznego otwiera jedynie możliwość ubiegania się o pozwolenie na budowę czy inne zezwolenia umożliwiające legalne prowadzenie procesu budowlanego, natomiast nie może wywołać dla skarżących ani niebezpieczeństwa wyrządzenia znacznej szkody, ani trudnych do odwrócenia skutków, o których mowa w art. 61 § 3 ustawy z 30.08.2002r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.
Tytułem wyjaśnienia wskazać należy, że w niniejszym postępowaniu wpadkowym sąd oceniał wyłącznie kwestię zasadności udzielenia ochrony tymczasowej. Nie poddawał zaskarżonej decyzji kontroli merytorycznej. Nastąpi to dopiero w wyroku kończącym postępowanie sądowoadministracyjne.
Mając powyższe na uwadze, na podstawie art. 61 § 3 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 21.07.2026. · Źródło