II SA/Bk 472/18

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku Wydział II w składzie następującym: Przewodniczący: asesor sądowy WSA Elżbieta Lemańska (spr.) po rozpoznaniu w dniu 10 sierpnia 2018 r. w Białymstoku na posiedzeniu niejawnym wniosków R. O. i H. K. o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji w sprawie ze skarg R. O. i H. K. na decyzję Wojewody P. z dnia [...] maja 2018 r. nr [...] w przedmiocie zatwierdzenia projektu budowlanego i udzielenie pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej p o s t a n a w i a odmówić wstrzymania wykonania zaskarżonej decyzji Decyzją z dnia [...] maja 2018 r. znak [...] Wojewoda P. utrzymał w mocy decyzję Starosty H. z dnia [...] lutego 2018 r. nr [...] o zatwierdzeniu projektu budowlanego i udzieleniu P. Spółce z o.o. w W. pozwolenia na budowę stacji bazowej telefonii komórkowej P. wraz z wewnętrzną instalacją elektroenergetyczną na działce nr [...] we wsi L. gm. C. Skargi na decyzję organu odwoławczego złożyły do sądu administracyjnego R. O. i H. K. W skargach, podobnych pod względem treści, wniosły o wstrzymanie wykonania przez sąd zaskarżonej decyzji "z uwagi na zachodzące niebezpieczeństwo spowodowania trudnych do odwrócenia skutków", jeśli organ nie uwzględni sformułowanych w skargach wniosków o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji. Obie skarżące wywodziły, że zaskarżona decyzja została wydana z naruszeniem przepisów, bowiem organy nie zobowiązały inwestora do uzyskania decyzji o środowiskowych uwarunkowaniach, nie ustalono czy inwestycja (składająca się z dziewięciu anten sektorowych i sześciu anten radioliniowych) jest przedsięwzięciem mogącym zawsze znacząco oddziaływać na środowisko czy przedsięwzięciem mogącym potencjalnie znacząco oddziaływać na środowisko, nie zbadały wystąpienia efektu kumulowania się oddziaływania inwestycji, jak też wątpliwości budzi ustalenie braku występowania miejsc dostępnych dla ludności w odległości do 200 m od środka elektrycznego anteny w osi głównej wiązki promieniowania danej anteny. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Wnioski nie zasługują na uwzględnienie z powodu nieuprawdopodobnienia przez skarżące przesłanek udzielenia ochrony tymczasowej. Zgodnie z art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz.U. z 2018 r. poz. 1302 ze zm.), dalej: P.p.s.a., po przekazaniu sądowi skargi, sąd może na wniosek skarżącego wydać postanowienie o wstrzymaniu wykonania w całości lub w części aktu podlegającego wykonaniu, jeżeli zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, z wyjątkiem przepisów prawa miejscowego, które weszły w życie, chyba że ustawa szczególna wyłącza wstrzymanie ich wykonania. W orzecznictwie sądów administracyjnych utrwaliło się stanowisko, zgodnie z którym to na skarżącym spoczywa ciężar wykazania przesłanek uzasadniających wstrzymanie wykonania zaskarżonego aktu tj. ciężar wykazania, że zachodzi niebezpieczeństwo wyrządzenia wykonaniem tego aktu znacznej szkody lub spowodowania trudnych do odwrócenia skutków, przy czym obowiązkiem skarżącego jest powołanie konkretnych okoliczności, odwołujących się do jego zindywidualizowanej sytuacji. Wyłącznie twierdzenia strony o negatywnych skutkach wykonania zaskarżonej decyzji, bez wskazania na konkretne niebezpieczeństwo lub zagrożenie, uniemożliwia ocenę, czy wykonanie decyzji ma czy nie ma wpływu na sytuację strony w kontekście powstania nieodwracalnych lub trudno odwracalnych skutków materialnych bądź niematerialnych. Dodać należy, że szkoda, o jakiej mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a., nie musi mieć charakteru materialnego, zaś trudne do odwrócenia skutki oznaczają takie prawne lub faktyczne skutki, które raz zaistniałe, powodują istotną lub trwałą zmianą rzeczywistości, a powrót do stanu poprzedniego może nastąpić tylko po dłuższym czasie lub przy stosunkowo dużym nakładzie sił i środków (por. postanowienie NSA z dnia 13 lutego 2018 r., II GZ 38/18, dostępne w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych na stronie http://orzeczenia.nsa.gov.pl, powoływanej dalej jako CBOSA). Okoliczności wskazane przez obydwie skarżące nie wyczerpują przesłanek zastosowania ochrony tymczasowej z art. 61 § 3 P.p.s.a. Przede wszystkim uzasadnienie obydwu wniosków o udzielenie tej ochrony jest jednozdaniowe i powiela treść art. 61 § 3 P.p.s.a. Nie zawiera wskazania na okoliczności indywidualnie charakteryzujące sytuacje skarżących, które mogłyby doznać uszczerbku na skutek wykonania zaskarżonej decyzji. Po wtóre, o ile z uzasadnienia skarg można wyprowadzić obawę skarżących przed szkodliwym oddziaływaniem promieniowania anten objętych zaskarżonym pozwoleniem na budowę (szkoda niemajątkowa) – jako uzasadnienie wniosku o wstrzymania wykonania decyzji, to jednak ten argument jest zbyt ogólny i nie prowadzi do udzielenia ochrony tymczasowej. Sąd z urzędu nie jest zaś zobligowany do badania, czy wykonanie zaskarżonej decyzji tj. budowa przedmiotowej stacji bazowej telefonii komórkowej, może wyrządzić skarżącej znaczną szkodę, względnie spowodować trudne do odwrócenia skutki. Należy podkreślić, że zastosowanie ochrony tymczasowej w toku postępowania sądowoadministracyjnego ma charakter wyjątkowy, zaś okoliczności wskazane we wniosku muszą mieć charakter konkretny. Tymczasem ogólna obawa o wystąpienie szkodliwego promieniowania jest nieweryfikowalna w obecnym stanie sprawy. Także o tym, że ochrona tymczasowa ma charakter wyjątkowy świadczy regulacja art. 35a ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane, zgodnie z którą sąd może uzależnić wstrzymanie wykonania decyzji od złożenia przez skarżącego kaucji na zabezpieczenie roszczeń inwestora. Nie może również ujść uwadze, że inwestor ma prawo do rozpoczęcia robót budowlanych na podstawie decyzji o pozwoleniu na budowę mimo wniesienia skargi do sądu. Tym samym to on ponosi ryzyko prowadzenia robót przed rozpoznaniem skargi. Prowadzenie prac przez inwestora, mimo trwającego postępowania sądowego, odbywa się na jego wyłączne ryzyko. Kwestia ewentualnego przywrócenia stanu poprzedniego, gdyby okazało się, że w wyniku rozpoznania skargi zaskarżona decyzja zostanie uchylona, będzie obciążać właśnie jego. Udzielenie przez sąd administracyjny ochrony tymczasowej nie może natomiast sprowadzać się do powstrzymania całego procesu inwestycyjnego, a za zasadnością zastosowania takiej ochrony przemawiać będą tylko takie obiektywne okoliczności sprawy, które ze względu na negatywne i nieakceptowane prawem skutki, mogą powodować realne niebezpieczeństwa, o których mowa w art. 61 § 3 P.p.s.a. Tego zaś niebezpieczeństwa w sprawie nie wykazano (vide np. postanowienia NSA w sprawach II OZ 510/18 z dnia 24 maja 2018 r.; II OZ 299/18 z dnia 11 kwietnia 2018 r. oraz np. postanowienie w sprawie II SA/Po 1178/17, CBOSA). Dodać należy, że postępowanie o wstrzymanie wykonania zaskarżonej decyzji jest postępowaniem wpadkowym, co oznacza, że sąd nie ocenia w nim legalności zaskarżonej decyzji, ale wyłącznie wystąpienie przesłanek z art. 61 § 3 P.p.s.a. Ocena legalności zaskarżonej decyzji zostanie dokonana w wyroku kończącym postępowanie sądowoadministracyjne w sprawie niniejszej. Mając powyższe na uwadze orzeczono jak w sentencji na podstawie art. 61 § 3 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi.