II SA/Bk 481/12

WyrokWSA w Białymstoku2012-09-18

Skład orzekający: Stanisław Prutis, Małgorzata Roleder, Urszula Barbara Rymarska

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja o braku stwierdzenia choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi i chemicznymi, jest prawidłowa, gdy opinie lekarskie wskazują na pozazawodową etiologię schorzenia, pomimo istnienia dowodów na narażenie zawodowe?
Ratio decidendi
Decyzja o braku stwierdzenia choroby zawodowej jest prawidłowa, gdy opinie lekarskie, stanowiące podstawę rozstrzygnięcia dla organu sanitarnego, jednoznacznie wskazują na pozazawodową etiologię schorzenia, nawet jeśli istnieją dowody na narażenie zawodowe. Organ sanitarny jest związany treścią orzeczeń lekarskich i nie może samodzielnie oceniać dokumentacji medycznej w sposób prowadzący do odmiennego rozpoznania.
Stan faktyczny
Skarżący J. M. M. domagał się stwierdzenia u niego choroby zawodowej układu wzrokowego. Organy sanitarne obu instancji, opierając się na orzeczeniach lekarskich wskazujących na pozazawodową etiologię zaćmy i zwyrodnienia siatkówki, wydały decyzje o braku podstaw do stwierdzenia choroby zawodowej. Skarżący kwestionował te decyzje, podnosząc zarzuty oparcia ich na fałszywych podstawach i "łgarstwie" w orzeczeniach lekarskich, a także wskazując na dowody dotyczące narażenia zawodowego na promieniowanie ultrafioletowe.
Rozstrzygnięcie
Oddala skargę.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Stanisław Prutis, Sędziowie sędzia WSA Małgorzata Roleder (spr.), sędzia WSA Urszula Barbara Rymarska, Protokolant Sylwia Tokajuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 18 września 2012 r. sprawy ze skargi J. M. M. na decyzję P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...] w przedmiocie choroby zawodowej - oddala skargę.- Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. zaskarżoną decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. nr [...]utrzymał w mocy decyzję Państwowego Powiatowego Inspektora Sanitarnego w B. z dnia [...] marca 2012 r. nr w przedmiocie nie stwierdzenia u J. M. M. choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi i chemicznymi. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne. Państwowy Powiatowy Inspektor Sanitarny w B. w dniu [...]marca 2012 r. wydał kolejną decyzję nr [...] w sprawie braku podstaw do stwierdzenia u J. M. M. (dalej powoływany jako: "skarżący") choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi i chemicznymi, wymienionej w pozycji 14 wykazu chorób zawodowych, będącego załącznikiem do rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 65, poz. 294 ze zm.). Organ wyjaśnił, iż powyższa decyzja została podjęta na podstawie orzeczenia lekarskiego Przychodni Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. z dnia [...] sierpnia 2010 r. nr [...] oraz po uwzględnieniu całości dokumentacji zgromadzonej w sprawie, w tym oceny narażenia zawodowego. Z powołanej wyżej opinii wynika, że "na podstawie zgromadzonych danych o charakterze i warunkach pracy zawodowej skarżącego oraz przede wszystkim oceny dynamiki procesu chorobowego nie ma podstaw do uznania, że choroba narządu wzroku pod postacią zaćmy powstała w wyniku szkodliwych warunków pracy na stanowisku adiunkta w Instytucie [...] UW - Filia w B.". Podobnie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. (po powtórnym badaniu przeprowadzonym na wniosek skarżącego), w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] lutego 2012 r. orzekł o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi lub chemicznymi. Argumentując podjęte orzeczenie stwierdzono, że "zarówno początek schorzenia (objawy ze strony narządu wzroku wystąpiły kilka lat po rozpoczęciu pracy na stanowisku adiunkta Instytutu [...] Filii Uniwersytetu W. w B.) jak i jego przebieg (wystąpienie zaćmy dojrzałej oka lewego u ponad 50-letniego mężczyzny i stwierdzenie 10 lat po zaprzestaniu pracy zawodowej dobrze udokumentowanych objawów początkowej zaćmy starczej w oku prawym w postaci zaćmy korowej) przemawiają z wysokim prawdopodobieństwem za pozazawodową etiologią zaćmy." Tak postawione rozpoznanie przez uprawnione jednostki medyczne jest wiążące w swojej treści dla organu Państwowej Inspekcji Sanitarnej, który między innymi wydaje decyzje na podstawie orzeczenia lekarskiego i jest związany treścią tego orzeczenia, nie mając prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej, prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Jednocześnie organ zauważył, iż w toku niniejszego postępowania zostało wydanych łącznie osiem orzeczeń lekarskich o braku podstaw do rozpoznania chorób zawodowych narządu wzroku u skarżącego i w żadnym z nich uprawniony lekarz nie rozpoznał u skarżącego choroby układu wzrokowego wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi lub chemicznymi. W konkluzji organ stwierdził, iż wszystkie opinie są zgodne i spójne w swoim stanowisku i nie rozpoznają choroby zawodowej wymienionej w poz. 14 wykazu chorób zawodowych, uzasadniając to przede wszystkim argumentami medycznymi. Organ podkreślił, iż to właśnie względy medyczne wskazują na brak podstaw do rozpoznania choroby zawodowej narządu wzroku u skarżącego, mimo wykazania w ocenie narażenia zawodowego możliwości przekroczenia normatywów promieniowania ultrafioletowego podczas wykonywania prac naukowo-badawczych przez skarżącego w latach 1956-1988. Organ odniósł się również do zaleceń zawartych w wydanych na tle tej sprawy wyrokach WSA w Białymstoku z dnia 22 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 142/06 i z dnia 5 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Bk 424/09, wskazując, iż wytyczne w nich zawarte zostały uwzględnione w całości w prowadzonym ponownie postępowaniu w sprawie. I tak, realizując zalecenia pierwszego z ww. wyroków, skarżący został przesłuchany w dniu [...] grudnia 2006 r. w charakterze świadka. Zgodnie z nakazem Sądu, w protokole przesłuchania odniesiono się do całego zatrudnienia w warunkach szkodliwych. Organ wystąpił również pismem z dnia [...] grudnia 2006 r. do Centralnego Instytutu Ochrony Pracy w W. o zajęcia stanowiska dotyczącego poziomu i szkodliwości promieniowania ultrafioletowego, podczerwonego, elektromagnetycznego, jonizującego podczas obsługi aparatury badawczej, która była używana w okresie zatrudnienia skarżącego w jego pracach naukowo badawczych. W odpowiedzi na powyższe zapytanie, wskazany wyżej Instytut w piśmie z dnia [...] stycznia 2007 r. stwierdził, że opis stosowanych źródeł, urządzeń, czasu i sposobu ich obsługi, okres narażenia wskazuje na wysokie prawdopodobieństwo przekroczeń najwyższego dopuszczalnego natężenia promieniowania ultrafioletowego, a tym samym promieniowanie to mogło spowodować skutki szkodliwe dla zdrowia i być bezpośrednią przyczyną zaćmy u skarżącego. W dniu [...] grudnia 2008 r. na wniosek skarżącego organ przeprowadził kolejny dowód z przesłuchania strony, sporządzając protokół. Nowe dowody zostały przesłane do Instytutu celem ich uwzględnienia i wykorzystania w prowadzonym postępowaniu diagnostyczno - orzeczniczym. Wypełniając zaś wytyczne zawarte w drugim wyroku, w którym uznano, iż materiał dowodowy dotychczas zgromadzony w sprawie, a dotyczący narażenia zawodowego w środowisku pracy, w okresie od [...] do [...] roku nie był wystarczający do wydania prawidłowego orzeczenia lekarskiego w aspekcie występowania związku przyczynowego między schorzeniem narządu wzroku a działaniem nań czynników szkodliwych, organ wystąpił o informację na temat narażenia na promieniowanie ultrafioletowe, podczerwone, elektromagnetyczne, jonizujące podczas obsługi aparatury badawczej, która była używana w okresie zatrudnienia skarżącego oraz wpływu tego narażenia na możliwość wywołania skutku w postaci choroby zawodowej narządu wzroku u pacjenta, do instytucji zajmujących się w swojej działalności zawodowej lub naukowej oceną narażenia na ww. promieniowania, a mianowicie do Konsultanta Krajowego w Dziedzinie Medycyny Pracy, P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. i Instytutu Medycyny Pracy w Ł. Żaden z ww. podmiotów nie podjął się zajęcia stanowiska w sprawie, pomimo przesłania mu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zawierającego wiele informacji i dowodów pośrednich, które należało wziąć pod uwagę przy zajęciu stanowiska merytorycznego. Nadto w ramach prowadzonego postępowania, organ w dniu [...] marca 2010 r. ponownie przeprowadził dochodzenie epidemiologiczne w środowisku pracy skarżącego. W konkluzji przedmiotowego dochodzenia organ stwierdził, iż skarżący pracował ze źródłami promieniowania ultrafioletowego i był eksponowany na jego oddziaływanie w ocenianym okresie zatrudnienia w stopniu zagrażającym zdrowiu. Powyższe dochodzenie epidemiologiczne wraz ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym dotyczącym przebiegu choroby i oceny narażenia zawodowego oraz wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 5 listopada 2009 r. przesłano P. Wojewódzkiemu Ośrodkowi Medycyny Pracy w Białymstoku z wnioskiem o ponowne dokonanie postępowania diagnostyczno - orzeczniczego. W następstwie powyższego postępowania, Przychodnia Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. w dniu [...] sierpnia 2010 r. wydała orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu wzroku, a Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. orzekając w trybie odwoławczym, ponownie w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] lutego 2012 r. stwierdził o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi lub chemicznymi. W prowadzonym postępowaniu jednostki orzekające odniosły się i wyjaśniły problem centralnych zmian zwyrodnieniowych siatkówki oka prawego. Organ ustosunkował się również do poglądu Sądu dotyczącego nie uwzględnienia przy wydawaniu rozstrzygnięcia w sprawie faktu wypłacania skarżącemu przez pracodawcę dodatku za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia, co oznaczało, iż wykonywał on prace w warunkach szkodliwych oraz, że wartości dopuszczalne czynników szkodliwych zostały przekroczone. Organ podkreślił, iż podczas pracy skarżącego nie były dokonywane żadne pomiary. Skoro w ocenie ekspertów, zarówno medycyny pracy jak i pracowników Wojewódzkiej Stacji Sanitarno - Epidemiologicznej, pełniącej nadzór nad warunkami pracy, wielkość ekspozycji zawodowej w przebiegu zatrudnienia nie dawała podstaw do przyjęcia takiego stanowisko, to trudno dać wiarę, iż pracodawca przyjmował wówczas inne stanowisko. Od powyższej decyzji J. M. M. odwołał się do P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B., zarzucając wydanie jej z rażącym naruszeniem interesu Rzeczypospolitej Polski, z podaniem fałszywych podstaw, a przede wszystkim oparcie jej na "łgarstwie" zawartym w orzeczeniach lekarskich. Ponadto skarżący wniósł o wydanie decyzji administracyjnej stwierdzającej zaćmę i zwyrodnienie siatkówki pochodzenia zawodowego. P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. rozpoznając sprawę ponownie, nie podzielił zarzutów odwołania i decyzją z dnia [...] kwietnia 2012 r. utrzymał w mocy rozstrzygnięcie organu I instancji. W uzasadnieniu podjętego rozstrzygnięcia organ odwoławczy raz jeszcze przedstawił szczegółowy przebieg dotychczasowego postępowania w sprawie, jak również wyjaśnił znaczenie przepisów prawa mających w niej zastosowanie. W szczególności organ zwrócił uwagę, iż w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma treść § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), według którego postępowanie winno się odbywać w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu wszczęcia. Organ ponownie podkreślił, iż decyzje o stwierdzeniu choroby zawodowej lub decyzję o braku podstaw jej stwierdzenia podejmowane są przez inspektora sanitarnego w oparciu o orzeczenia jednostek właściwych do rozpoznania chorób zawodowych oraz wyników dochodzenia epidemiologicznego (§ 10 ust. 1 rozporządzenia). Tylko wtedy, gdy orzeczenie lekarskie rozpoznaje chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, że czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione. Tymczasem w przypadku skarżącego zarówno jednostki orzecznicze I jak i II stopnia wydawały orzeczenia o braku podstaw do rozpoznana choroby zawodowej. Odnosząc się zaś do zarzutów odwołania, w tym "wykorzystania łgarstwa z orzeczeń lekarskich" stwierdzono, iż zarzut ten jest w całości bezzasadny. Organ zaznaczył, iż to właśnie dla uniknięcia zarzutu stronniczości uznano, iż orzeczenie ostateczne powinna wydać inna jednostka orzecznicza II stopnia. Stąd po zebraniu nowego materiału dowodowego zgodnie z wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 5 listopada 2009r., sygn. akt II SA/Bk 424/09 łącznie z pismami strony, całość dokumentacji przesłano do jednostki orzeczniczej I stopnia - Przychodni Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B., a następnie do jednostki orzeczniczej II stopnia - Przychodni Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. Ponadto po raz kolejny podkreślono, że organ Państwowej Inspekcji Sanitarnej związany jest treścią orzeczenia i nie ma prawa do samodzielnej oceny dokumentacji lekarskiej prowadzącej do odmiennego rozpoznania schorzenia. Nadto w ramach tej szczególnej procedury organ zobligowany jest zasięgnąć opinii tylko i wyłącznie uprawnionych jednostek orzeczniczych, co zostało poczynione. Jeśli zaś chodzi o rozpoznanie centralnego zwyrodnienia siatkówki oka prawego, to stwierdzono, iż występuje ono jedynie w orzeczeniu wydanym przez Poradnię Chorób Zawodowych Specjalistycznego Przemysłowego Zespołu Opieki Zdrowotnej w B. z dnia [...] czerwca 1989 r. Powyższego rozpoznania nie potwierdza m.in. badanie konsultacyjne przeprowadzone przez konsultanta krajowego ds. okulistyki, który w opinii z dnia [...] października 1998 r. stwierdza początkową zaćmę korową w oku prawym jako starczą, w oku lewym intensywne przymglenie rogówki jako powikłanie po wszczepieniu soczewki przedniokomorowej w oczach z jaskrą. Bezsprzecznie u skarżącego rozpoznano zaćmę w oku prawym starczą, natomiast w oku lewym dojrzałą. Z powodu braku dokumentacji z początkowego stadium zaćmy w oku lewym nie można postawić rozpoznania jako popromiennej. W żadnym z orzeczeń lekarskich nie stwierdzono etiologii zawodowej. Przychodnia Chorób Zawodowych Instytutu Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S. w ostatnim orzeczeniu również zaznaczyła, iż przebieg schorzenia u skarżącego i jego przebieg przemawiają z wysokim prawdopodobieństwem za pozazawodową etiologią zaćmy. Odnośnie żądania dotyczącego ponownej analizy pism skarżącego określonych jako "materiały dowodowe" stwierdzono, że wszystkie dokumenty dostarczone przez stronę były przedmiotem analizy w całym postępowaniu administracyjnym przez wszystkie uprawnione jednostki, również inspekcja sanitarna zwracała się do różnych instytucji, w tym medycznych o ustosunkowanie się do ich treści, co też uczyniono. Za bezzasadny uznano również zarzut strony nie podjęcia przez organ I instancji czynności w celu ustalenia, czy promieniowanie, na które narażony był skarżący w okresie swojego zatrudnienia, mogło wywołać u niego chorobę zawodową układu wzrokowego i ustosunkowania się do tych zagrożeń, ponieważ organ administracji zwrócił się do jednostek prowadzących nadzór nad promieniowaniami lub działalność naukową, które nie zajęły jasnego stanowiska z powodu braku dowodów bezpośrednich. Nie godząc się z tym rozstrzygnięciem J. M. M. wywiódł skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku, podnosząc w niej tożsame zarzuty oraz argumentację, co w postępowaniu administracyjnym. W konkluzji skarżący wniósł o uchylenie decyzji podjętych w obu instancjach. W odpowiedzi na skargę P. Państwowy Wojewódzki Inspektor Sanitarny w B. podtrzymał dotychczasowe stanowisko wyrażone w sprawie i wniósł o oddalenie skargi. Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku zważył, co następuje. Skarga nie zasługuje na uwzględnienie. Podstawę podjętego w sprawie rozstrzygnięcia stanowił przepis art. 235¹ ustawy z dnia 26 czerwca 1974 r. - Kodeks pracy (Dz. U. z 1998 r. Nr 21, poz. 94 ze zm.), w myśl którego za chorobę zawodową uważa się chorobę wymienioną w wykazie chorób zawodowych, jeżeli w wyniku oceny warunków pracy można stwierdzić bezspornie lub z wysokim prawdopodobieństwem, że została ona spowodowana działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia występujących w środowisku pracy, zwanych "narażeniem zawodowym". Jednocześnie w niniejszej sprawie istotne znaczenie ma treść § 11 ust. 2 rozporządzenia Rady Ministrów z dnia 30 czerwca 2009 r. w sprawie chorób zawodowych (Dz. U. Nr 105, poz. 869), według którego postępowanie winno się odbywać w oparciu o przepisy obowiązujące w dniu wszczęcia. A zatem o stwierdzeniu choroby zawodowej - jak trafnie wskazały organy obu instancji, rozstrzyga spełnienie dwóch przesłanek: schorzenie musi być zamieszczone w wykazie chorób zawodowych, musi istnieć związek przyczynowy pomiędzy powstaniem konkretnego schorzenia a oddziaływaniem czynników szkodliwych występujących w środowisku pracy. Na wstępie zauważyć również należy, iż w rozpoznawanej sprawie postępowanie administracyjne toczy się od 1988 r., a wydane w nim rozstrzygnięcia kończące były już dwukrotnie przedmiotem kontroli tutejszego Sądu, który w wyrokach z dnia 22 czerwca 2006 r. sygn. akt II SA/Bk 142/06 i z dnia 5 listopada 2009 r. sygn. akt II SA/Bk 424/09 orzekł o wyeliminowaniu z obrotu prawnego decyzji organów inspekcji sanitarnej w sprawie nie stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej czynnikami fizycznymi i chemicznymi. Zgodnie zaś z treścią art. 153 p.p.s.a. ocena prawna i wskazania, co do dalszego postępowania wyrażone w orzeczeniu sądu wiążą w sprawie ten sąd oraz organ, którego działanie lub bezczynność było przedmiotem zaskarżenia. Oznacza to, że orzeczenie sądu wywiera skutki wykraczające poza zakres postępowania sądowoadministracyjnego a jego oddziaływaniem objęte jest także przyszłe postępowanie administracyjne w sprawie. Związanie zaś samego sądu oznacza, że nie może on formułować nowych ocen prawnych, sprzecznych z wyrażonym wcześniej poglądem, a zobowiązany jest do podporządkowania się mu w pełnym zakresie oraz konsekwentnego reagowania poprzez treść nowego wyroku w razie stwierdzenia braku zastosowania do wskazań w przedmiocie dalszego postępowania. Ocena prawna, o której mowa w powołanym przepisie dotyczy zarówno samej wykładni prawa materialnego i procesowego, jak i braku wyjaśnienia w kontrolowanym postępowaniu administracyjnym istotnych okoliczności stanu faktycznego, natomiast wskazania mają wytyczyć kierunek działalności organu przy ponownym rozpoznawaniu sprawy. W tych uwarunkowaniach wskazać należy, że organy inspekcji sanitarnej ponownie przeprowadzając postępowanie w sprawie związane były zaleceniami zawartymi w ww. wyrokach Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku. Ustaleniami prawnymi wskazaniami w tych orzeczeniach związany jest również Sąd orzekający w niniejszym postępowaniu. Jak wynika zaś ze stanowiska Sądu zaprezentowanego w ostatnim z wyżej powołanych wyroków, organy inspekcji sanitarnej nie uwzględniły przy wydaniu rozstrzygnięcia informacji zawartych w piśmie Centralnego Instytutu Ochrony Pracy z dnia [...]stycznia 2007 r. oraz okoliczności wypłacania skarżącemu dodatku za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia. Nie ustosunkowały się ponadto do okoliczności podnoszonych przez skarżącego, w tym wnioskowanych przez niego środków dowodowych. Pominęły również wskazane przez Sąd orzecznictwo w zakresie stwierdzenia chorób zawodowych. W tym stanie rzeczy Sąd zalecił, aby przy ponownym rozpoznaniu sprawy organy przeprowadziły postępowania wyjaśniające przy uwzględnieniu wszystkich okoliczności sprawy i na tej podstawie jednoznacznie ustaliły, czy promieniowanie, na które narażony był skarżący w okresie swojego zatrudnienia, mogło wywołać u niego chorobę zawodową układu wzrokowego, według wskazań określonych w niniejszej sprawie jak i orzeczeniu Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku z dnia 22 czerwca 2006 r., sygn. akt II SA/Bk 142/06. Mając na względzie powyższe, a także analizę materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie uznać należy, iż organy obu instancji zastosowały się do przedstawionych powyżej zaleceń Sądu, co znalazło swój wyraz w uzasadnieniu skarżonych decyzji. Jak wynika z akt sprawy, organ I instancji wystąpił o informację na temat narażenia na promieniowanie ultrafioletowe, podczerwone, elektromagnetyczne, jonizujące podczas obsługi aparatury badawczej, która była używana w okresie zatrudnienia skarżącego oraz wpływu tego narażenia na możliwość wywołania skutku w postaci choroby zawodowej narządu wzroku u pacjenta do instytucji, zajmujących się w swojej działalności zawodowej lub naukowej oceną narażenia na ww. promieniowania, a mianowicie do Konsultanta Krajowego w Dziedzinie Medycyny Pracy, P. Państwowego Wojewódzkiego Inspektora Sanitarnego w B. i Instytutu Medycyny Pracy w Ł Jednakże żaden z ww. podmiotów nie podjął się zajęcia stanowiska w sprawie, pomimo przesłania mu zgromadzonego w sprawie materiału dowodowego, zawierającego wiele informacji i dowodów pośrednich, które należało wziąć pod uwagę przy zajęciu stanowiska merytorycznego. Nadto w ramach prowadzonego postępowania, organ w dniu [...] marca 2010 r. ponownie przeprowadził dochodzenie epidemiologiczne w środowisku pracy skarżącego, ustosunkowując się w nim również zgodnie z zaleceniami Sądu do opinii CIOP w W. z dnia [...] stycznia 2007 r. Powyższe dochodzenie epidemiologiczne wraz ze zgromadzonym w sprawie materiałem dowodowym oraz wyrokiem WSA w Białymstoku z dnia 5 listopada 2009 r. zostały przesłane jednostkom orzekającym w niniejszej sprawie. W oparciu o powyższe postępowanie, Przychodnia Chorób Zawodowych P. Wojewódzkiego Ośrodka Medycyny Pracy w B. w dniu [...] sierpnia 2010 r. wydała orzeczenie lekarskie o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej narządu wzroku. Podobnie Instytut Medycyny Pracy i Zdrowia Środowiskowego w S., po powtórnym badaniu skarżącego przeprowadzonym na jego wniosek, w orzeczeniu lekarskim z dnia [...] lutego 2012 r. ponownie stwierdził o braku podstaw do rozpoznania u skarżącego choroby zawodowej układu wzrokowego, wywołanej zawodowymi czynnikami fizycznymi lub chemicznymi. W prowadzonym postępowaniu jednostki orzekające odniosły się i wyjaśniły problem centralnych zmian zwyrodnieniowych siatkówki oka prawego. Uwzględniły ponadto informacje zawarte w piśmie Centralnego Instytutu ochrony Pracy z dnia [...] stycznia 2007 r., czemu swój wyraz dały w uzasadnieniu podjętych orzeczeń. Organy obu instancji ustosunkowały się również do poglądu Sądu dotyczącego nie uwzględnienia przy wydawaniu rozstrzygnięcia w sprawie faktu wypłacania skarżącemu przez pracodawcę dodatku za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia, szczegółowo przedstawiając swoje stanowisko w uzasadnieniu podjętych rozstrzygnięć. W ocenie składu orzekającego w niniejszej sprawie pogląd organów, iż fakt wypłacania przez pracodawcę dodatku za pracę w warunkach szkodliwych dla zdrowia nie przesadza o uznaniu danego schorzenia za chorobę zawodową uznać należy za prawidłowy. Jak wskazał bowiem WSA w Białymstoku w wyroku z dnia 27 września 2011 r. akt II SA/Bk 296/11 (wydanym w sprawy skarżącego a dotyczącym choroby zawodowej nowotworu złośliwego skóry wywołanego promieniowaniem jonizującym) "istotne jest (...) ustalenie związku przyczynowego pomiędzy powstaniem takiego schorzenia a oddziaływaniem czynników szkodliwych w środowisku pracy lub sposobem wykonywania". W tym stanie rzeczy uznać należy, iż postępowanie wyjaśniające w sprawie choroby zawodowej zostało przeprowadzone zgodnie z procedurą określoną w rozporządzeniu Rady Ministrów z dnia 18 listopada 1983 r. w sprawie chorób zawodowych. Stosownie bowiem do § 1 ww. rozporządzenia za choroby zawodowe uważa się choroby określone w wykazie chorób zawodowych stanowiących załącznik do rozporządzenia, jeżeli zostały spowodowane działaniem czynników szkodliwych dla zdrowia, występujących w środowisku pracy. W tym miejscu ponownie zaakcentować należy, iż choroby zawodowe stwierdza inspektor sanitarny na podstawie orzeczenia jednostek właściwych do rozpoznawania chorób zawodowych oraz wyników dochodzenia epidemiologicznego (§ 10 ust. 1 ww. rozporządzenia). I tylko wtedy, gdy orzeczenie lekarskie rozpoznaje chorobę zawodową, a dochodzenie epidemiologiczne wykazuje, że czynniki szkodliwe występowały w środowisku pracy, przesłanki wymagane do stwierdzenia choroby zawodowej należy uznać za spełnione. W przypadku skarżącego zarówno jednostki orzecznicze I jak i II stopnia wydały orzeczenia o braku podstaw do rozpoznania choroby zawodowej. Nie został zatem spełniony pierwszy z wyżej wymienionych warunków, tj. nie rozpoznano schorzeń układu wzrokowego wywołanego czynnikami fizycznymi lub chemicznymi, zgodnie z wykazem chorób zawodowych. Końcowo powtórzyć należy za organem odwoławczym, iż w orzecznictwie powszechnie przyjmuje się, że orzeczenie jednostki organizacyjnej właściwej do rozpoznania chorób zawodowych, ma charakter opinii biegłego. Oznacza to, że organ sanitarny ma obowiązek dokonania oceny opinii biegłego w granicach wskazanych w art. 80 kpa. Pamiętać jednak trzeba, że organ nie dysponuje odpowiednią wiedzą medyczną, co sprawia, że jest związany treścią takiego orzeczenia i nie może samodzielnie oceniać dokumentacji medycznej w sposób prowadzący do odmiennego rozpoznania schorzenia. Organ nie może weryfikować merytorycznej treści orzeczenia lekarskiego. W konsekwencji powyższych rozważeń przyjąć należy, iż wydana decyzja o braku podstaw do stwierdzenia u skarżącego choroby zawodowej odpowiada prawu. Odnosząc się natomiast do zarzutów skargi wskazać należy, iż nie zasługują one na uwzględnienie. Sąd w całości podziela stanowisko organu odwoławczego zaprezentowane w tym względzie w odpowiedzi na skargę, które w istocie stanowi powtórzenie treści uzasadnienia zaskarżonej decyzji. W niniejszej sprawie nie doszło również do naruszenia przepisów prawa procesowego. Stosownie do treści art. 7, 77 § 1 i 80 kpa organy administracji publicznej podjęły wszelkie niezbędne czynności mające na celu zebranie całego materiału dowodowego w niniejszej sprawie i dokonały jego rzetelnej oceny. Zgodnie zaś z art. 107 kpa w decyzji zawarto podstawowe jej elementy, wskazano także uzasadnienie faktyczne i prawne. W szczególności uzasadniono stanowisko organu, wyjaśniono podstawy prawne decyzji z przytoczeniem przepisów prawa. Mając powyższe na względzie, skarga podlegała oddaleniu na podstawie art. 151 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r., poz. 270), o czym orzeczono jak na wstępie.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło