II SA/Bk 6/17

WyrokWSA w Białymstoku2017-04-11

Skład orzekający: Anna Sobolewska-Nazarczyk, Grażyna Gryglaszewska, Mirosław Wincenciak

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy decyzja nakazująca zaniechanie dalszych robót budowlanych, wydana na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, jest właściwym rozstrzygnięciem w sytuacji, gdy stwierdzono istotne odstępstwa od projektu budowlanego, a inwestor nie przedłożył projektu zamiennego, ale nie prowadzi już żadnych robót budowlanych?
Ratio decidendi
Decyzja nakazująca zaniechanie dalszych robót budowlanych, wydana na podstawie art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, może być zastosowana tylko wtedy, gdy istnieje możliwość doprowadzenia wykonanych robót do stanu zgodnego z prawem. W sytuacji, gdy stwierdzono istotne odstępstwa od projektu budowlanego, a inwestor nie przedłożył projektu zamiennego, lecz nie prowadzi już żadnych robót budowlanych, takie rozstrzygnięcie nie jest właściwe, ponieważ nie prowadzi do legalizacji samych robót i definitywnie kończy postępowanie legalizacyjne, pozostawiając w obrocie prawnym nielegalny obiekt. W takich okolicznościach organ powinien rozważyć zastosowanie rozbiórki lub doprowadzenia obiektu do stanu poprzedniego.
Stan faktyczny
Sprawa dotyczyła decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym, wydanej po wieloletnim postępowaniu dotyczącym legalności budowy i istotnych odstępstw od projektu budowlanego. Skarżący kwestionował decyzję, wskazując na brak wyegzekwowania przez lata nałożonych na inwestora obowiązków. Sąd uznał, że decyzja o zaniechaniu dalszych robót budowlanych była nieprawidłowa, ponieważ nie prowadziła do legalizacji wykonanych robót i definitywnie kończyła postępowanie.
Rozstrzygnięcie
Uchylono zaskarżoną decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2016 r. oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] września 2016 r. Zasądzono od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego S. T. kwotę 534 zł tytułem zwrotu kosztów postępowania sądowego.

Pełny tekst orzeczenia

Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku w składzie następującym: Przewodniczący sędzia NSA Anna Sobolewska-Nazarczyk (spr.), Sędziowie sędzia NSA Grażyna Gryglaszewska,, sędzia WSA Mirosław Wincenciak, Protokolant starszy sekretarz sądowy Marta Marczuk, po rozpoznaniu w Wydziale II na rozprawie w dniu 30 marca 2017 r. sprawy ze skargi S. T. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] listopada 2016 r., nr [...] w przedmiocie zaniechania dalszych robót budowlanych 1. uchyla zaskarżoną decyzję oraz poprzedzającą jej wydanie decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] września 2016 r., nr [...]; 2. zasądza od P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. na rzecz skarżącego S. T. kwotę 534 (pięćset trzydzieści cztery) złotych tytułem zwrotu kosztów postępowania sadowego. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. nr [...], po rozpatrzeniu odwołania S. T. (powoływanego dalej jako "Skarżący") utrzymał w mocy decyzję Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nr [...] z dnia [...] września 2016 r. o nakazaniu obecnemu właścicielowi nieruchomości – M. G., zam. G. , O., zaniechanie dalszych robót budowlanych przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanym na działce o nr geod. [...], położonej w miejscowości G., gm. O. U podstaw tego rozstrzygnięcia legły następujące ustalenia faktyczne: Budynek mieszkalny jednorodzinny, zlokalizowany na działce nr geod. [...], położonej w m. G., gm. O., jak ustalił organ I instancji, został wybudowany w latach 80-tych XX wieku na podstawie ostatecznej decyzji Naczelnika Gminy O. z dnia [...] kwietnia 1984 r. Nr [...], udzielającej pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego drewnianego o wymiarach 11,00 x 9,00 m, powierzchni zabudowy 107,64 m2, powierzchni całkowitej 250,23 m2 i kubaturze 610,54 m3 z pokryciem z eternitu falistego lub płaskiego. Pozwolenie na budowę zostało wydane na wniosek A. G., zam. w m. G. Na wniosek J. D. złożony w [...] kwietnia 2000r. zostało wszczęte postępowanie administracyjne w przedmiocie legalności wybudowania przedmiotowego budynku mieszkalnego, które zakończyło się decyzją Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2000r., [...], nakazującej M. G. (ówczesnemu właścicielowi nieruchomości), likwidację otworu okiennego od strony granicy działki [...], stanowiącej własność O. D. i nakładającej na inwestora obowiązek uzyskania pozwolenia na użytkowanie w terminie do dnia [...] stycznia 2001r. W związku z wykonaniem przez Inwestora nałożonego w/w decyzją obowiązku Starosta B. decyzją nr [...] z dnia [...] lutego 2001r., znak: [...] udzielił M. G. pozwolenia na użytkowanie przedmiotowego budynku mieszkalnego jednorodzinnego. Następnie w związku z wnioskiem złożonym przez S. T., P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] stycznia 2006 r. znak: [...], stwierdził nieważność decyzji organu stopnia powiatowego z dnia [...] października 2000r., od której odwołanie złożył M. G. Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego decyzją z dnia [...] marca 2006r., znak: [...], utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję PWINB w B. wydaną w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji z dnia [...] października 2000r. W związku z powyższym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w dniu [...] kwietnia 2006r. wznowił postępowanie administracyjne zakończone decyzją Starosty B. z dnia [...] lutego 2001r., znak: [...], wydaną w przedmiocie udzielenia pozwolenia na użytkowanie, a następnie decyzją z dnia [...] maja 2006r., znak:[...], uchylił w/w decyzję i umorzył postępowanie administracyjne. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. po rozpoznaniu odwołania złożonego przez M. G. decyzją z dnia [...] lipca 2006r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji z dnia [...] maja 2006r., znak: [...]. Tym samym w obiegu prawnym nie pozostały żadne decyzje w przedmiocie legalności budowy przedmiotowego obiektu (poza pozwoleniem na budowę). Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. ponownie prowadząc postępowanie decyzją z dnia [...] stycznia 2007r., znak: [...], nakazał M. G. wykonanie w terminie do dnia [...] lutego 2007r., zabezpieczenia od zewnątrz, blachą otworu okiennego znajdującego się na poddaszu w ścianie szczytowej od strony działki o nr geod. [...], a które to rozstrzygnięcie na mocy decyzji tutejszego organu z dnia [...] marca 2007r., znak: [...], zostało uchylone a sprawa przekazana do ponownego rozpoznania. Na w/w decyzję skargę do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku złożył S. T., która prawomocnym wyrokiem z dnia 28 lutego 2008r., sygn. akt II SA/Bk 406/07, została oddalona. Postanowieniem z dnia [...] czerwca 2007r., znak: [...], P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. wyłączył Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. i wyznaczył jako organ właściwy do dalszego prowadzenia sprawy Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H. zakończył postępowanie decyzją z dnia [...] listopada 2011r., znak: [...], umarzającą postępowanie administracyjne w sprawie budynku mieszkalnego zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], położonej we wsi G. gmina O., która to decyzja została utrzymana w mocy decyzją P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] stycznia 2012r., znak: [...]. Z kolei ostateczną decyzją z dnia [...] maja 2013r., znak: [...], Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego utrzymał w mocy własną decyzję z dnia [...] kwietnia 2013r., znak: [...], wydaną w przedmiocie stwierdzenia nieważności decyzji w/w decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia 1[...]9 stycznia 2012r., znak: [...], wydaną w przedmiocie umorzenia postępowania administracyjnego. W uzasadnieniu rozstrzygnięcia Główny Inspektor Nadzoru Budowlanego wskazał, iż decyzje organów nadzoru budowlanego zostały wydane z rażącym naruszeniem prawa, gdyż nie został wyjaśniony stan faktyczny sprawy, odnośnie tego czy zostały zachowane odległości pomiędzy budynkami na działce o nr geod. [...]. Tym samym organy nie wskazały, czy przedmiotowy budynek mieszkalny został wybudowany zgodnie z przepisami techniczno - budowlanymi w zakresie usytuowania obiektu zarówno od granicy z działką o nr geod. [...], stanowiącą własność S. T., jak również od znajdującego się na tej działce budynku. Rozpatrując ponownie sprawę Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H. zawiadomieniem z dnia [...] sierpnia 2013r., wyznaczył na dzień [...] września 2013r., oględziny, które wykazały, że od [...] maja 2013r. nowym właścicielem działki o nr geod. [...] jest M. G. W trakcie oględzin ustalono również, iż odległości pomiędzy przedmiotowym budynkiem, a budynkiem stanowiącymi własność G. D. wynoszą: róg od ulicy 7,47 m i róg od podwórka 7,46 m. Z kolei najbliższa odległość pomiędzy budynkiem M. G., a budynkiem S. T. wynosi 8,90m. Następnie organ I instancji postanowieniem z dnia [...] września 2013r., zobowiązał M. G. do przedłożenia w terminie do dnia [...] listopada 2013r., ekspertyzy technicznej określającej sposób wykonania ściany oddzielenia p-poż w przedmiotowym budynku mieszkalnym, sporządzonej przez rzeczoznawcę do spraw zabezpieczeń pożarowych i uzgodnionej z Wojewódzkim Komendantem Państwowej Straży Pożarnej w B. Rozstrzygnięcie to zostało jednak uchylone postanowieniem Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H. z dnia [...] listopada 2013r. Ostateczną decyzją z dnia [...] grudnia 2013r. znak: [...] Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w H. działając na podstawie art. 66 Prawa budowlanego nakazał M. G. wykonanie w terminie do dnia [...] lipca 2014r., pod nadzorem osoby posiadającej stosowne uprawnienia budowlane, robót budowlanych polegających na dostosowaniu ściany szczytowej budynku mieszkalnego drewnianego, zlokalizowanego na działce ozn. nr geodezyjnym [...], położonej w miejscowości G., do wymogów jakim powinna odpowiadać ściana oddzielenia przeciwpożarowego o odporności ogniowej co najmniej 1 godzinę poprzez: (-) wykonanie okładziny ściennej od wewnątrz z płyt gipsowo - kartonowych ognioodpornych (GKF) grubości 2 x 12.5mm lub 1 x 15m; (-) obicie ściany z zewnątrz płytami z wełny mineralnej grubości min/ 5 cm oraz wykonanie wyprawy (tynk strukturalny). Wnioskiem z dnia [...] lutego 2014r. Skarżący zwrócił się o stwierdzenie nieważności decyzji Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w H. z dnia [...] grudnia 2013r.. P. Wojewódzki Inspektora Nadzoru Budowlanego, po wszczęciu postępowania nadzwyczajnego decyzją z dnia [...] kwietnia 2014r., znak: [...] stwierdził nieważność w/w decyzji z dnia [...] grudnia 2013r. Powyższe rozstrzygnięcie na podstawie decyzji Głównego Inspektora Nadzoru Budowlanego z dnia [...] czerwca 2014r., znak: [...], zostało utrzymane w mocy. Skarga M. G. (następcy prawnego M. G.) złożona na to rozstrzygnięcie do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Warszawie została wyrokiem z dnia 25 lutego 2015r., sygn. akt VII SA/Wa 1574/14, oddalona. Kontynuując prowadzone postępowanie Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] września 2015r., znak: [...] zobowiązał obecnego właściciela nieruchomości M. G. do przedłożenia w terminie do dnia [...] grudnia 2015r. : 4 egzemplarzy projektu budowlanego zamiennego budynku mieszkalnego jednorodzinnego, zlokalizowanego na działce o nr geod. [...], położonej w miejscowości G. gmina O., uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót budowlanych oraz wykonanie określonych czynności lub robót budowlanych w celu doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem, wraz z niezbędnymi opiniami, uzgodnieniami, pozwoleniami i innymi dokumentami wymaganymi przepisany szczególnymi, sporządzonego przez osobę posiadającą uprawnienia budowlane w odpowiedniej specjalności. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. po rozpatrzeniu odwołań złożonych zarówno przez M. G., jak i S. T., decyzją z dnia [...] października 2016r., znak: [...], utrzymał w mocy decyzję organu I instancji zobowiązującą M. G. do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego. Skarga na w/w decyzję złożona przez M. G. do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku została wyrokiem z dnia 10 marca 2016r., sygn. akt II SA/Bk 734/15 oddalona. Po zwrocie akt sprawy i przedłużeniu zobowiązanej terminu do przedłożenia projektu zamiennego, dokument ten nie został przedłożony. W związku z tym Powiatowy Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] września 2016r., znak: [...] nakazał M. G. zaniechanie dalszych robót budowlanych przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanym na działce ozn. nr geod. [...], położonej w miejscowości G., gmina O. Z wydanym rozstrzygnięciem nie zgodził się Skarżący wskazując, że prowadzone przez wiele lat postępowanie nie wyegzekwowało po stronie Inwestora żadnych działań mających usunąć dokonane istotne odstępstwa od projektu budowlanego. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. decyzją z dnia [...] listopada 2016 r. utrzymał w mocy zaskarżoną decyzję. W uzasadnieniu organ wyjaśnił, że zaskarżona decyzja jest wynikiem wcześniejszych etapów postępowania, a w szczególności decyzji obligującej M. G. do przedłożenia projektu budowlanego zamiennego, który pomimo wyznaczenia kolejnych terminów, nie został przedłożony. W takiej sytuacji, zdaniem organu II instancji, zastosowanie powinien znaleźć art. 51 ust. 5 ustawy - Prawo budowlane, zgodnie z którym w przypadku niewykonania w terminie obowiązku, o którym mowa w ust. 1 pkt 3, właściwy organ wydaje decyzję nakazującą zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Właściwą zaś sankcją dla inwestora w przypadku nieprzedłożenia projektu budowlanego zamiennego jest nakaz zaniechania robót budowlanych, gdyż zgodnie z utrwalonym orzecznictwem sądowo - administracyjnym, "nakaz rozbiórki ma charakter restytucyjny a więc powinien być stosowany wyłącznie w przypadkach wyłączających możliwość doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem. Końcowo organ wyjaśnił, że w przypadku zaniechania robót budowlanych inwestor do czasu uregulowania stanu prawnego nieruchomości, nie będzie miał możliwości uzyskania pozwolenia na budowę jakichkolwiek innych obiektów na tej działce, o czym stanowi art. 32 ust. 4a Prawa budowlanego. Ponadto decyzja o zaniechaniu robót budowlanych zobowiązuje inwestora do uregulowania stanu prawnego nieruchomości we właściwym organie administracji architektoniczno - budowlanej. Odnosząc się natomiast do zarzutów zawartych w odwołaniu to z uwagi na fakt, iż zdaniem organów nadzoru budowlanego, jest możliwość doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem (legalizacja po przedłożeniu projektu budowlanego zamiennego), to nie można orzec decyzji nakazującej rozbiórkę z uwagi na fakt, iż wywołuje ona najdalej idące w przepisach Prawa budowlanego sankcje i nieodwracalne skutki prawne. Skargę na powyższą decyzję do Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku wniósł Skarżący wskazując, że organ nie wyegzekwował dotychczas od Inwestora pomimo prowadzonego przez dwadzieścia lat postępowania – nałożonych na niego obowiązków. Wydana zaś decyzja kończy prowadzoną sprawę definitywnie na korzyść Inwestora. P. Wojewódzki Inspektor Nadzoru Budowlanego w B. w odpowiedzi na skargę wniósł o jej oddalenie podtrzymując argumentację zawartą w uzasadnieniu zaskarżonej decyzji. Wojewódzki Sąd Administracyjny zważył, co następuje: Skarga zasługuje na uwzględnienie. W pierwszej kolejności należy wskazać, iż uprawnienia wojewódzkich sądów administracyjnych, określone przepisami art. 1 ustawy z dnia 25 lipca 2002 r. Prawo o ustroju sądów administracyjnych (Dz. U. z 2014 r., poz. 1647) oraz art. 3 i art. 145 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, dalej powoływanej: p.p.s.a. (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 718 ze zm.) sprowadzają się do kontroli działalności administracji publicznej, pod względem zgodności z prawem. Dokonując takiej kontroli sąd bada, czy organy do ustalonego stanu faktycznego zastosowały właściwą normę prawa materialnego oraz czy nie uchybiły przepisom prawa regulującym zasady postępowania, a jeśli dopuściły się takich uchybień, to czy te uchybienia mogły mieć istotny wpływ na wynik sprawy. Sąd, badając legalność zaskarżonej decyzji w oparciu o cytowane wyżej przepisy i w granicach sprawy, nie będąc jednak związany – stosowanie do art. 134 p.p.s.a. – zarzutami i wnioskami skargi, stwierdził, iż zarówno zaskarżona decyzja, jak i poprzedzająca jej wydanie decyzja Powiatowego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. nakazująca zaniechanie dalszych robót budowlanych przy budynku mieszkalnym jednorodzinnym, zlokalizowanym na działce o nr geod. [...], położonej w miejscowości G., gm. O. Materialnoprawną podstawą wydania zaskarżonych rozstrzygnięć stanowił przepis art. 51 ust. 5 ustawy z dnia 7 lipca 1994 r. Prawo budowlane (t.j. Dz.U. z 2016 r., poz. 290 ze zm., dalej powoływanej jako: "Prawo budowlane") w jego aktualnym brzmieniu. Jak wynika z powyższego przepisu organ nadzoru budowlanego może zakończyć postępowanie naprawcze poprzez wydanie jednej z trzech decyzji wymienionych w tym przepisie, to jest: (-) decyzji nakazującej zaniechanie dalszych robót budowlanych bądź (-) decyzji nakazującej rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź (-) decyzję nakazującą doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego. Przepis art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego określa zatem trzy niezależne rodzaje sankcji jakie można zastosować za niewykonanie obowiązku, o którym mowa w art. 51 ust. 1 pkt 3 tego przepisu. W ocenie Sądu wskazane w tym przepisie możliwości nie są przypadkowe i nie mogą być stosowane przez organ dowolnie. Dokonując wyboru jednego z wyżej wymienionych rozstrzygnięć organ nadzoru budowlanego winien mieć na uwadze, że celem postępowania legalizacyjnego prowadzonego na podstawie art. 51 Prawa budowlanego jest doprowadzenie wykonanych robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Decyzja nakazująca zaniechanie dalszych robót budowlanych, może być zatem wydana tylko wówczas, jeżeli istnieje możliwość doprowadzenia w ten sposób wykonanych robót budowlanych do zgodności z przepisami prawa. W przeciwnym przypadku organ winien zastosować, w zależności od stwierdzonych okoliczności, bądź rozbiórkę obiektu lub jego części, bądź doprowadzenie obiektu do stanu poprzedniego (tak m.in. WSA w Warszawie w wyroku z dnia 2 czerwca 2015 r. VII SA/Wa 1608/14 - dostępny w Centralnej Bazie Orzeczeń Sądów Administracyjnych). Zatem możliwość pierwsza, czyli zaniechanie dalszych robót budowlanych może dotyczyć wyłącznie sytuacji, gdy nie zachodzi potrzeba zastosowania jednej z dwóch kolejnych możliwości, tj. potrzeba rozbiórki lub doprowadzenia do stanu poprzedniego. Zaniechanie dalszych robót budowlanych powinno być zatem zastosowane, gdy pozostawienie wykonanych robót, pomimo braku ich legalizacji, nie doprowadzi do faktycznego zalegalizowania stwierdzonych przez organ odstępstw od projektu budowlanego. Z punktu widzenia porządku prawnego nie do zaakceptowania jest bowiem takie rozstrzygniecie w postępowaniu, w którym z odstępstwami od projektu budowlanego wykonana została część robót, zaś organ nadzoru budowalnego nakazuje – jak uczynił to w kontrolowanym postępowaniu - zaniechanie dalszych robót budowalnych, nie wypowiadając się na temat robót już wykonanych i odsyłając inwestora na drogę postępowania przed organami architektoniczno – budowlanymi w nieokreślonym bliżej trybie. Podkreślić w tym miejscu należy, że decyzja z art. 51 ust. 5 ustawy Prawo budowlane – wbrew temu co wywodzi organ w zaskarżonej decyzji - definitywnie kończy postępowanie legalizacyjne, a więc żaden organ nie będzie miał już podstawy prawnej tak dla zalegalizowania budowy i jej dokończenia, jak i do orzeczenia jej rozbiórki. Dojdzie zatem do niemożliwej do zaakceptowania sytuacji, w której w przestrzeni prawnej i realnej będzie istniał obiekt wybudowany nielegalnie, co do którego nie będzie już można wydać żadnej decyzji i żadnego nakazu (tak też WSA w Łodzi w wyroku z dnia 3 listopada 2016 r. II SA/Łd 616/16, dostępny w CBOSA). W niniejszej sprawie konsekwencją zastosowania trybu z art. 51 ust. 1 pkt. 5 było uprzednie stwierdzenie przez organ nadzoru budowlanego w ostatecznej decyzji P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] października 2015 r. nr [...] istotnego odstąpienia przez Inwestorkę od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Naczelnika Gminy O. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1984 r. i nie wykonanie przez Inwestorkę nałożonego na nią ww. decyzją - obowiązku przedłożenia projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego zmiany wynikające z dotychczas wykonanych robót. W prowadzonym postępowaniu ustalono, że decyzją z dnia [...] kwietnia 1984 r. został zatwierdzony projekt budowlany i udzielono A. G. pozwolenia na budowę budynku mieszkalnego drewnianego o wymiarach 11,00 x 9,00 m, o powierzchni zabudowy 107,64 m2, powierzchni całkowitej 250,23 m2 i kubaturze 610,54 m3 z pokryciem z eternitu falistego lub płaskiego. Według założeń projektowych budynek miał mieć wymiar w planie 11 m x 9 m. Projektowana odległość budynku od granicy z działką sąsiednią o nr geodezyjnym [...] miała wynosić 1,50 m, a odległość od budynku na tejże działce 8 m. W ścianie szczytowej przedmiotowego obiektu od strony działki o nr geod. [...] przewidziane były w dokumentacji projektowej trzy otwory okienne tj. dwa w poziomie piwnic i jeden w poziomie poddasza. Projektowana odległość budynku od granicy z działką sąsiednią o nr geod. [...] wynosić miała 5,50 m, a odległość narożnika budynku projektowanego do narożnika budynku istniejącego na działce o nr geod. [...] w linii prostej wynosi 8,5 m. Ustalone przez powiatowy organ nadzoru budowlanego odstępstwo od zatwierdzonego projektu budowlanego polegało zaś na naruszeniu przewidzianych normy odległościowych względem działki o nr [...]. Rzeczywista odległość inwestycji od granicy z działką o nr geod. [...] wynosi 1,05 m (a nie 1,50 m), oraz 7,5 m od budynku na tej działce (zamiast 8,5 m). Skoro w niniejszej sprawie stwierdzone istotne odstąpienie od projektu budowlanego zatwierdzonego decyzją Naczelnika Gminy O. nr [...] z dnia [...] kwietnia 1984 r. polegało na zmianie norm odległościowych od granicy z działką sąsiednią i posadowionym na niej budynku, przy czym Inwestorka nie przedłożyła na wezwanie organu projektu budowlanego zamiennego uwzględniającego wykonane zmiany, to rozstrzygnięcie organów nadzoru budowlanego nakazujące zaniechanie dalszych robót budowlanych z całą pewnością nie skutkowało w niniejszej sprawie doprowadzeniem robót budowlanych do stanu zgodnego z prawem. Takie rozstrzygnięcie organów w okolicznościach niniejszej sprawy, w szczególności w kontekście podnoszonego konsekwentnie przez Skarżącego naruszenia warunków ochrony przeciwpożarowej, jest korzystne dla Inwestora. Tym bardziej, że jak wynika ze zgromadzonego materiału dowodowego, Inwestor nie prowadzi aktualnie żadnych robót budowlanych. Zatem orzeczenie o nakazie zaniechania dalszych robót budowlanych, wobec stwierdzenia przez organ, że zostały one wykonane nie znajduje uzasadnienia nie tylko w stanie faktycznym sprawy, ale i w brzmieniu samego art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, albowiem zaniechanie powinno dotyczyć dalszych robót budowlanych, a nie już wykonanych. Końcowo należy przypomnieć, że legalizacja dokonanych istotnych odstępstw od projektu budowlanego nie jest obowiązkiem, lecz jedynie uprawnieniem, z którego Inwestor może skorzystać. W kontrolowanym postępowaniu Inwestorka nie przedłożyła w zakreślonym terminie wszystkich wymaganych do legalizacji dokumentów i tym samym nie skorzystała ze swojego uprawnienia do zalegalizowania wykonanych odstępstw. W tym miejscu należy też zwrócić uwagę, że postępowanie prowadzone przez organy nadzoru budowlanego w niniejszej sprawie trwa od kilkunastu lat, zatem Inwestor miał wystarczająco dużo czasu aby dopełnić stosownych formalności potrzebnych do skutecznego zakończenia legalizacji, czemu jednak świadomie lub nieświadomie nie sprostał. Twierdzenie w tych okolicznościach przez P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego, że "(...) jest możliwość doprowadzenia inwestycji do stanu zgodnego z prawem (legalizacja po przedłożeniu projektu budowlanego zamiennego)" i wydanie na tej podstawie decyzji o nakazie zaniechania dalszych robót budowlanych, nie stanowi właściwego zakończenia prowadzonego postępowania, albowiem Inwestorka ze wskazanej możliwości legalizacji nie skorzystała i nie przedłożyła, pomimo nałożonego obowiązku – projektu budowlanego zamiennego. Wskazane wyżej wady zaskarżonej decyzji, dowodzące naruszenia art. 51 ust. 5 Prawa budowlanego, które miało wpływ na treść zaskarżonej decyzji oraz utrzymanej nią w mocy decyzji organu I instancji, skutkują ich uchyleniem na podstawie art. 145 § 1 pkt 1 lit a) p.p.s.a. Sąd nie podzielił natomiast zarzutu naruszenia w postępowaniu odwoławczym przepisu art. 10 § 1 k.p.a., albowiem organ odwoławczy nie gromadził w sprawie żadnych nowych dowodów ani też nie prowadził dodatkowego, czy też uzupełniającego postępowania wyjaśniającego. Zaskarżona decyzja została wydana na podstawie materiału dowodowego zgromadzonego w sprawie przez organ pierwszej instancji, ponadto Skarżący nie wykazał w swojej skardze konkretnego wpływu wskazanych uchybień na wynik sprawy. O kosztach postępowania Sąd orzekł na podstawie art. 200 ustawy Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi zasądzając od organu na rzecz skarżącego kwotę 500 zł tytułem zwrotu wpisu sądowego oraz kwotę 34 zł tytułem zwrotu kosztów dojazdu na rozprawę.

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 16.07.2026. · Źródło