II SA/Bk 663/12

PostanowienieWSA w Białymstoku2015-02-11

Skład orzekający: Referendarz sądowy Tomasz Oleksicki

Analiza orzeczenia

Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.

Zagadnienie prawne
Czy osoba fizyczna może zostać zwolniona od kosztów sądowych i otrzymać ustanowienie radcy prawnego w postępowaniu sądowoadministracyjnym, jeśli jej deklarowane wydatki przekraczają deklarowane dochody, a sytuacja majątkowa nie została jednoznacznie udokumentowana?
Ratio decidendi
Sąd odmówił przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym, uznając, że wnioskodawca nie wykazał w sposób jednoznaczny, iż nie jest w stanie ponieść żadnych kosztów postępowania. Deklarowane wydatki przekraczały dochody, a brak było możliwości ustalenia źródeł finansowania tych wydatków, co nasuwało wątpliwości co do rzeczywistej sytuacji majątkowej i sugerowało istnienie nieujawnionych środków finansowych.
Stan faktyczny
Skarżący M. W. złożył wniosek o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym, obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. Wskazał, że jego dochód wynosi 997 zł emerytury, a miesięczne wydatki około 2.600 zł, w tym rata kredytu ponad 1.100 zł. Posiada dom i nieruchomość rolną, a zadłużenie bankowe przekracza 60.000 zł. Sąd odmówił przyznania prawa pomocy, wskazując na brak możliwości jednoznacznego ustalenia sytuacji majątkowej i źródeł finansowania wydatków.
Rozstrzygnięcie
Odmówiono przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego.

Pełny tekst orzeczenia

Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Tomasz Oleksicki, po rozpoznaniu w dniu 11 lutego 2015 r. na posiedzeniu niejawnym wniosku o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi M. W. na decyzję P. Wojewódzkiego Inspektora Nadzoru Budowlanego w B. z dnia [...] czerwca 2012 r. Nr [...] w przedmiocie uchylenia w części decyzji dotyczącej zakresu wykonania obowiązku p o s t a n a w i a - odmówić przyznania prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. M. W. wniósł o przyznanie prawa pomocy w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego podając, iż samotnie prowadzi gospodarstwo domowe. Źródłem utrzymania skarżącego pozostaje emerytura w wysokości 997 zł. W skład majątku M. W. wchodzi dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha przeliczeniowego (nieużytki). Wnioskodawca nie ma zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych (k. 303 - 304). Dodatkowo wnioskodawca podniósł, iż jego sytuacja majątkowa jest identyczna jak w maju 2014 r. (k. 297v) tj. zadłużenie w bankach przekracza 60.000 zł, a rata miesięczna spłaty tych zobowiązań wynosi ponad 1.000 zł. Natomiast, na utrzymanie rodziny (alimenty 350 zł), domu oraz swojej osoby wnioskodawca wydaje minimum 1.500 zł miesięcznie (k. 219). Zgodnie z treścią art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. – Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2012 r. poz. 270, ze zm.) przyznanie prawa pomocy osobie fizycznej w zakresie całkowitym obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie adwokata, radcy prawnego, doradcy podatkowego lub rzecznika patentowego następuje, gdy osoba ta wykaże, iż nie jest w stanie ponieść jakichkolwiek kosztów postępowania. Na wnioskodawcy spoczywa ciężar dowodu, a w szczególności obowiązek wykazania braku możliwości poniesienia jakichkolwiek kosztów postępowania sadowoadministracyjnego. W tym stanie rzeczy rozstrzygniecie sądu w tej kwestii będzie zależało od tego, co zostanie udowodnione przez stronę (vide: J. Tarno, Prawo o postępowania przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 504; B. Dauter i inni, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, Wyd. Zakamycze, Kraków 2005, s. 592). W złożonym oświadczeniu M. W. wykazał, iż wysokość jego miesięcznego dochodu to 997,41 zł netto – emerytura (k. 237). Wyszczególnione wydatki miesięczne stanowią łącznie około 2.600 zł, w tym wykazane: rata spłaty kredytu – 1.169,60 zł (k. 170) oraz utrzymanie domu, alimenty i utrzymanie skarżącego 1.500 zł (k. 219). Majątek skarżącego stanowi: dom o powierzchni [...] m², stanowiący [...] bliźniaka oraz nieruchomość rolna o powierzchni [...] ha przeliczeniowego (nieużytki). M. W. zaciągnął kredyt bankowy na kwotę ponad 64.000 zł z miesięczną ratą 1.169,60 zł. Zobowiązanie to zastało zaciągnięte na cele konsumpcyjne - spłata zadłużenia na kartach kredytowych oraz pokrycie bieżących wydatków (k. 170). Wnioskodawca nie posiada zgromadzonych oszczędności i przedmiotów wartościowych. Należy zwrócić uwagę, że jest to już kolejny wniosek o przyznanie prawa pomocy w tej sprawie. Poprzednie zostały negatywnie rozpatrzone (zob. postanowienia NSA z dnia: 21 stycznia 2014 r. sygn. akt II OZ 1/14; 04 stycznia 2013 r. sygn. akt II OZ 1145/12; 18 września 2014 r., sygn. akt II OZ 951/14). Z uzasadnień tych orzeczeń wynika, że powodem odmowy przyznania prawa pomocy było to, że w oparciu o złożone przez stronę oświadczenia i dokumenty nie można było dokładnie ustalić jego sytuacji materialnej. Przede wszystkim należy podnieść, iż u podstaw przedmiotowego rozstrzygnięcia leży brak możliwości określenia faktycznych źródeł dochodu wnioskodawcy. Wskazany miesięczny dochód skarżącego stanowi kwota około 1.000 zł netto. Deklarowane wydatki miesięczne wynoszą około 2.600 zł, tym samym przekraczają wskazany dochód o kwotę około 1.600 zł. W tych okolicznościach brak jest zatem możliwości ustalenia źródeł finansowania wszystkich wydatków. Ustalenia te nasuwają wątpliwość, co do rzeczywistej sytuacji majątkowej M. W. i rzeczywistych źródeł finansowania wykazanych wydatków. W tym miejscu podkreślenia wymaga, że wnioskodawca w złożonym wniosku o przyznanie prawa pomocy wskazał, że jego sytuacja majątkowa jest identyczna jak w maju 2014 r. (k. 297 v). Powyższe okoliczności pozwalają na stwierdzenie, iż M. W. w złożonym oświadczeniu przedstawił jedynie okoliczności mogące świadczyć o złej sytuacji materialnej, co w konkluzji prowadzi do wniosku, iż dysponuje on nieujawnionymi środkami finansowymi, które mogą być przeznaczone na pokrycie kosztów postepowania sądowoadministracyjnego w sprawie niniejszej. Z przyczyn wskazanych powyżej, na podstawie art. 245 § 2 w zw. z art. 246 § 1 pkt 1 i art. 258 § 2 pkt 7 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.-

Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 23.07.2026. · Źródło