II SA/Bk 796/14
PostanowienieWSA w Białymstoku2016-10-18
Skład orzekający: Barbara Romanczuk
Analiza orzeczenia
Sekcja wygenerowana przez AI na podstawie treści orzeczenia — nie stanowi cytatu.
Zagadnienie prawne
Czy wniosek o przyznanie prawa pomocy może być rozpoznany po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego?Ratio decidendi
Postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy podlega umorzeniu, jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne z uwagi na prawomocne zakończenie postępowania sądowoadministracyjnego. Wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny jedynie w toku postępowania, które trwa od jego wszczęcia do prawomocnego zakończenia.Stan faktyczny
Stowarzyszenia i Fundacja wniosły o przyznanie prawa pomocy w zakresie zwolnienia od kosztów sądowych i ustanowienia radcy prawnego. Wojewódzki Sąd Administracyjny odrzucił skargę skarżących, a Naczelny Sąd Administracyjny odrzucił ich zażalenia. W związku z prawomocnym zakończeniem postępowania sądowoadministracyjnego, Sąd uznał wniosek o przyznanie prawa pomocy za zbędny.Rozstrzygnięcie
Umorzono postępowanie wywołane wnioskiem o przyznanie prawa pomocy.Pełny tekst orzeczenia
Referendarz sądowy Wojewódzkiego Sądu Administracyjnego w Białymstoku Wydziału II: Barbara Romanczuk, po rozpoznaniu w dniu 18 października 2016 r. wniosku strony skarżącej w przedmiocie przyznania prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego w sprawie ze skargi Stowarzyszenia F. Z. w B., Stowarzyszenia F. Z. w B. w likwidacji, Stowarzyszenia Z. B. w B., Fundacji T. U. Ś. w B. na postanowienie Samorządowego Kolegium Odwoławczego w B. z dnia [...] czerwca 2014 Nr [...] w przedmiocie zwrotu podania p o s t a n a w i a umorzyć postępowanie wywołane wnioskiem Stowarzyszenia F. Z. w B., Stowarzyszenia F. Z. w B. w likwidacji, Stowarzyszenia Z. B. w B. oraz Fundacji T. U. Ś. w B. o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych i ustanowienie radcy prawnego. ,
Stowarzyszenie zwykłe F. Z. w B., Stowarzyszenia F. Z. w B. w likwidacji, Stowarzyszenie Z. B. w B. oraz Fundacja T. U. Ś. w B. wniosły o przyznanie prawa pomocy w zakresie obejmującym zwolnienie od kosztów sądowych oraz ustanowienie radcy prawnego (k. 12,35,54,61,69,80,94,110,116,129,152,174, 214,215,237,255,274).
Wojewódzki Sąd Administracyjny w Białymstoku postanowieniem z dnia 14 września 2016 r. odrzucił w/w skargę (k. 138) i postanowienie to od 30 października 2015 r. jest prawomocne. Nadto postępowania zażaleniowe oraz o wyłączenie sędziów i referendarzy sądowych w niniejszej sprawie zostały zakończone, bowiem postanowieniem NSA z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt I OZ 960/16 oraz postanowieniem NSA z dnia 11 października 2016 r. sygn. akt I OZ 961/16 odrzucono zażalenia skarżących stowarzyszeń i fundacji (k. 283,287). W/w orzeczenia NSA są ostateczne i nie podlegają zaskarżeniu.
Zgodnie z art. 243 § 1 ustawy z dnia 30 sierpnia 2002 r. - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi (Dz. U. z 2016 r. poz. 780 j.t., zwanej dalej p.p.s.a.) prawo pomocy może być przyznane stronie na jej wniosek złożony przed wszczęciem postępowania lub w toku postępowania. Zatem wniosek o przyznanie prawa pomocy jest dopuszczalny w każdym stadium postępowania sądowego, aż do zakończenia sprawy prawomocnym orzeczeniem - wyrokiem lub postanowieniem kończącym postępowanie w sprawie (vide: J. P. Tarno, Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi – Komentarz, wyd. LexisNexis, Warszawa 2006, s. 498).
W niniejszej sprawie, skarga została prawomocnie odrzucona, jak również NSA odrzucił zażalenia strony skarżącej. Brak jest tym samym podstaw do rozpoznawania wniosku o przyznanie prawa pomocy po prawomocnym zakończeniu postępowania sądowoadministracyjnego.
W postanowieniu Naczelnego Sądu Administracyjnego w Warszawie z dnia 17 października 2012 r. sygn. akt I OZ 776/12 wskazano, że "przez określenie "tok postępowania", zawarte w art. 243 § 1 p.p.s.a. należy rozumieć tok postępowania sądowoadministracyjnego od chwili jego wszczęcia do prawomocnego zakończenia. Samo wystąpienie przez stronę z wnioskiem o przyznanie prawa pomocy nie wstrzymuje biegu terminu do wniesienia środka zaskarżenia. Stwierdzenie prawomocności orzeczenia kończącego postępowanie oznacza, że sprawa sądowoadministracyjna nie jest już sprawą rozpoznawaną przez sąd" (opublikowany w bazie LEX pod numerem 1269708).
W tym stanie rzeczy rozpoznanie wniosku o przyznanie prawa pomocy, po uprawomocnieniu się orzeczenia kończącego postępowanie sądowoadministracyjne oraz odrzuceniu zażaleń przez NSA, należało uznać za zbędne. Zgodnie bowiem z art. 249a p.p.s.a. jeżeli rozpoznanie wniosku stało się zbędne, postępowanie w sprawie przyznania prawa pomocy umarza się.
Mając na uwadze powyższe, na podstawie art. 258 § 2 pkt 7 w zw. z art. 243 § 1 w zw. z art. 249 a ustawy - Prawo o postępowaniu przed sądami administracyjnymi, orzeczono jak w sentencji.
Źródło: Centralna Baza Orzeczeń Sądów Administracyjnych (orzeczenia.nsa.gov.pl), pozyskano 24.07.2026. · Źródło